📊 Czy wiesz, na co państwo wydaje pieniądze? Co pochłania ich najwięcej?
Wydatki państwa za 2025 rok wyniosły 50,9% PKB. Jest to więcej niż w Niemczech, Szwecji czy Danii, krajach kojarzonych z rozbudowanym państwem opiekuńczym. W przeliczeniu na mieszkańca jest to ponad 53 tys. zł, o 11% więcej niż rok wcześniej.
Największą pozycją niezmiennie pozostają emerytury i renty – 14 700 zł na osobę, czyli więcej niż zdrowie i edukacja razem wzięte.
A wojsko? Wbrew powszechnemu przekonaniu to nie zbrojenia napędzają wzrost wydatków. Od 2021 roku nakłady na obronność wzrosły o 3196 zł na osobę, podczas gdy wydatki ogółem wzrosły o niemal 22,5 tys. zł na osobę. Zbrojenia odpowiadają więc tylko za ok. 14% tego wzrostu.
„Rachunek od państwa” nie jest apelem o cięcia. Powstał po to, żeby obywatele wiedzieli, na co idą publiczne pieniądze i mieli tego świadomość. Czy obecna wielkość i struktura wydatków naprawdę najlepiej służy rozwojowi Polski i przyszłym pokoleniom Każdy może ocenić to sam.
👉 Sprawdź tegoroczny „Rachunek od państwa”
🏚️ Czy stare cegły są ważniejsze niż ludzie?
Chcemy tańszych mieszkań i miast przyjaznych mieszkańcom. Ale co, jeśli na przeszkodzie stoi… nadmierna ochrona zabytków?
🏗️ „Zabytkoza” to sytuacja, w której za wszelką cenę chronimy stare budynki, nawet jeśli oznacza to mniej nowych mieszkań, droższe remonty czy utrudnienia dla osób z niepełnosprawnościami.
@mateusz_michnik, analityk ekonomiczny FOR, pokazuje na licznych przykładach, że ochrona przeszłości nie powinna odbywać się kosztem potrzeb żyjących dziś ludzi.
👉 Czy każda stara budowla naprawdę zasługuje na ochronę? I jaką cenę za to płacimy?
🔗 do tekstu w odpowiedzi do posta
To czytałeś tekst czy nie?
"Również władza musi użerać się z konserwatorami zabytków. W 2025 roku jednym z elementów ataku na Rafała Trzaskowskiego była kwestia sprzedaży budynku z mieszkaniami komunalnymi przy Marszałkowskiej 66. Miasto miało argumenty. Ratusz oszacował generalny remont kamienicy przy Marszałkowskiej 66, w której jest ok. 30 mieszkań, na 50 mln zł. Dla porównania budowa 207 mieszkań TBS przy Jagiellońskiej ma kosztować 60 mln zł. Kolejnym problemem jest układ mieszkań – jak wskazuje ratusz, są one za duże (mają nawet 200 metrów kwadratowych), więc trudno je wykorzystać w zasobie komunalnym. Z tego też powodu pojawiły się plany podziału mieszkań, jednak konserwator zabytków nie wyraził zgody. Przestarzały układ okazał się dla niego ważniejszy niż potrzeby biedniejszych mieszkańców. W 2026 roku miasto wstrzymało procedurę sprzedaży. Ktokolwiek będzie jednak właścicielem, będzie musiał dogadać się z konserwatorem"
@Borginho78 Budowanie po amerykańsku to jest chęć podziału 200 metrowych mieszkań przez miasto Warszawa, aby było więcej lokali komunalnych? Niestety konserwator to blokuje.
“Zabytkoza” to nie tylko problem prywatnego budownictwa, ale też samorządów i budownictwa komunalnego.
Na przykład Rafał Trzaskowski - chciał przerobić lokale, żeby nadawały się na mieszkania komunalne. Konserwator woli jednak mieszkania po 200 metrów, których zasób komunalny nie potrzebuje.
Polecamy przeczytać więcej niż sam nagłówek. "Zabytkoza" szkodzi też samorządom i lokalom komunalnym, na przykład Rafał Trzaskowski - chciał przerobić lokale, żeby nadawały się na mieszkania komunalne. Konserwator woli jednak mieszkania po 200 metrów, których zasób komunalny nie potrzebuje.
@ZespolBrauna@PawelPaczul Jednym z tych deweloperuchów jest na przykład Rafał Trzaskowski - chciał przerobić lokale, żeby nadawały się na mieszkania komunalne. Konserwator woli jednak mieszkania po 200 metrów, których zasób komunalny nie potrzebuje.
Chcecie tańszych mieszkań? Ja chcę!
Z tego właśnie powodu chciałbym zwiększenia podaży mieszkań. Niestety, często działania są blokowane przez nadmiar regulacji i ludzi, którzy nie chcą nowych mieszkań.
@yrilibek rozpromował wspaniałe słowo: zabytkoza, które można określić jako irracjonalną miłość do starych budynków, nawet kosztem dostępności mieszkaniowej.
Jakie są skutki zabytkozy i czego broni obecna ochrona zabytków? O tym piszę w najnowszym tekście na Substacku @FundacjaFOR!
https://t.co/O6jJfULGM0
Ciągle słyszymy, że prognozy FOR się nie sprawdzają. Tymczasem firmy i urzędy (ale głównie urzędy), które same zgłosiły się do pilotażu, bo uznały, że im się to opłaci – i dostały średnio pół miliona złotych z Funduszu Pracy – są zadowolone. Kto by pomyślał.
Rok temu pisaliśmy, że ten pilotaż nie da wiarygodnych wniosków o skutkach skrócenia czasu pracy dla gospodarki. Te wyniki nie przeczą naszej tezie, tylko ją ilustrują.
Po pierwsze, próba jest dobrana źle i to podwójnie. Do programu trafili chętni, wybrani z niemal 2000 wniosków, czyli ci, którzy spodziewali się korzyści. To jak ocenianie całej klasy na podstawie uczniów, którzy sami zgłosili się do odpowiedzi. Na dodatek prawie 60% uczestników to urzędy, samorządy i ich spółki, które dostały blisko 3/4 środków, choć w gospodarce stanowią ok. 2% podmiotów. Urząd nie działa w warunkach rynkowych i nie upadnie od niższej wydajności. „90% zadowolonych” mówi coś o tej grupie, a nie o polskim rynku pracy.
Po drugie, dotacja maskuje koszty. Około pół miliona złotych na podmiot pokrywa właśnie te trudności, które pilotaż miał wykryć. Przy powszechnym skróceniu czasu pracy nikt nie dopłaci fabryce, przewoźnikowi ani fryzjerowi.
Po trzecie, liczy się to, co i jak mierzono. „Mniej pomyłek” i „większa terminowość” to deklaracje pracodawców w ankiecie, a nie twarde dane o produktywności, kosztach czy cenach. Nie ma grupy kontrolnej.
Nie twierdzimy, że krótszy czas pracy nigdzie się nie sprawdza. W pracy biurowej może się sprawdzać całkiem nieźle. Tam jednak, gdzie się opłaca, firmy wprowadzają go same, bez dopłat. Prawdziwe pytanie dotyczy branż, w których godzina pracy to godzina produkcji. Na nie ten pilotaż nie odpowie.
Spływają do nas wyniki pilotażowego programu o skróconym czasie pracy:
- dwa razy mniej pomyłek
- większa terminowość
- mniej absencji
- 90% pracodawców jest zadowolonych z efektów
- 80% chce utrzymać krótszy czas pracy również po zakończeniu pilotażu