Lebsu

7 days ago

Bini crashed early but showed unyielding courage — fighting his way back to the peloton and sprinting to 4th at the intermediate sprint for 14 crucial points on Stage 2 of Tour Du France 2026. The defending green jersey champion is already signaling he's ready to battle for it again on the flat stages ahead. Resilience like this is why Bini is a fan favorite. 🇪🇷

222

110

Lebsu1 retweeted

13 days ago

Contribution Towards Augmenting National Martyrs Trust Fund Eritrean nationals residing in various countries have extended monetary support towards augmenting the National Martyrs Trust Fund and in support of families of martyrs. Accordingly, nationals in Sudan contributed 5 thousand 500 US Dollars; members of the “Martyrs Trust” association in Cincinnati, US, contributed 5 thousand Dollars; and Eritrean communities in the Swedish cities of Borlange and its environs, Falun Rattvik, Almhult and its environs, and Hassleholm contributed a total of 65 thousand 828 Nakfa towards augmenting the National Martyrs Trust Fund. Similarly, members of the ‘Eri-Association’ in southwest Stockholm contributed 212 thousand 865 Nakfa; Ms. Tsigeweini Tesfazgi, resident in Nuremburg, Germany, contributed 700 Euros; Mr. Kidane Gebremedhin and Ms. Ametetsion Gebrehiwet contributed 400 Dollars; and the Eritrean community in Rogaland, Norway, and Halay Secondary School contributed 36 thousand 060 Nakfa in support of families of martyrs.

shabait's tweet photo. Contribution Towards Augmenting National Martyrs Trust Fund

Eritrean nationals residing in various countries have extended monetary support towards augmenting the National Martyrs Trust Fund and in support of families of martyrs.

Accordingly, nationals in Sudan contributed 5 thousand 500 US Dollars; members of the “Martyrs Trust” association in Cincinnati, US, contributed 5 thousand Dollars; and Eritrean communities in the Swedish cities of Borlange and its environs, Falun Rattvik, Almhult and its environs, and Hassleholm contributed a total of 65 thousand 828 Nakfa towards augmenting the National Martyrs Trust Fund.

Similarly, members of the ‘Eri-Association’ in southwest Stockholm contributed 212 thousand 865 Nakfa; Ms. Tsigeweini Tesfazgi, resident in Nuremburg, Germany, contributed 700 Euros; Mr. Kidane Gebremedhin and Ms. Ametetsion Gebrehiwet contributed 400 Dollars; and the Eritrean community in Rogaland, Norway, and Halay Secondary School contributed 36 thousand 060 Nakfa in support of families of martyrs.

Lebsu1 retweeted

ሃገራዊ ድሕነት @hagerawiDihnet

17 days ago

ካብ ደብሪ ናብ ገድሊ (3ይ ክፋል) መብራህቶም ገብረሂወት • ኣብ’ቲ ህሞት ብግፍዒ ጸላኢ ካብ ዝተቐትሉ ሰላማውያን ሰባት መን ትዝክር፧ እቲ ቅትለት ወይ ምርሻን በብኸባቢኡ ዝርአ ዝነበረ ኣሰቃቒ ተግባር’ዩ ነይሩ። ኣብ’ዚ ዝጠቐስክዎ ህሞት፡ ብወተሃደራት ጸላኢ ብግፍዒ ካብ ዝተቐትሉ ኣነ ዝዝክሮም ንጹሃት ደቂ ሰርሓ-እምባድሓን ድማ፡ ኣቶ ገረኪዳን ኣብርሃ፣ ኣቶ በላም ሓድጉ ተኽለ፣ ሸቃ ፍትዊ ኪዳነ፣ ቀሺ ወልደዮውሃንስ ወልደሳሙኤል፣ ኣቶ በላም ገረጻድቕ (እምባድሓን) እዮም። ብዘይካ’ዚ፡ ሽዑ ጨው��ም ዝወሰድዎም ከም እኒ ኣቶ ለገሰ ቀሺ ገብረን ኣቶ ገረህላሰ ተስፋይን ዝተባህሉ ንጹሃን ሰባት ሃለዋቶም ዝጠፍአ’ውን ኣለዉ። • ብሓፈሻ፡ ጭካነ ጸላኢ ኣብ ልዕሊ ህዝብና ስንብራቱ ክሳብ ክንደይ ከቢድ ነይሩ፧ ጸላእቲ ኣብ ‘እከይ መዝገብ ልቦም ዘስፈርዎ እከይ ሓሳብ’ የተግብሩ ማለት ንህዝቢ ዓቕሉ ኣጽቢብካ ንምርዓድ ዘካይድዎ ዝነበሩ ‘ግብረ ሽበራ’ ተባሂሉ ክግለጽ ዝክኣልን መላግቦ ሰንሰለት ህዝብን ሰውራን ንምብታኽ ዝፍጽምዎ ምንባሮምን፡ ምስ ግዜ ብኣእምሮ ምስ በሰልካ እዩ ነጺሩ ዝርደኣካ። ስለዚ፡ ተግባር ጭካነ ጸላኢ ደኣ’ሞ እንታይ ክብሃል እዩ! ክንደይ ምዉቕ ናብራ ስድራቤታት ቁሪ ኣትዩዎ’ዩ። ኣደታት ኣሚነን ስኢነን ማእሚነን፡ ቈልዑ ብዘይ ወለዲ ተሪፎም ዘኽቲሞም። ኣብ ዝኽትምና ዘሎ ጸገም፡ ምስትምሳልን ሞራላዊ ሃስያን ከቢድ እዩ። ክፉእ እዋን ነይሩ፣ “መርድእ” ዝበዝሓሉ ሕሱም እዋን ነይሩ። ሰራዊት ኢትዮጵያ ሰ��ማውያን ሰባት ምቕታሎምን ዓዲታት ምቅጻሎምን መርኣያ ጥርዚ ጭካነኦም እዩ። • ምቅጻል ዓዲታት ብኸመይ ይፍጸም፧ ቀንዲ ዕላማኡ ኸ እንታይ እዩ፧ ናብ ��ተፈላለዩ ቦታታት እናኸዱ ወይ እናዞሩ፡ ሓዊ እናረኩዑን ተተኮስቲ እናኣባርዑን ዘቃጽሉወን ዓድታት ከምዝነበራ ንሰምዕ ነይርና ኢና። ካልእ፡ ምስ ውግእ ኣመሳሲሎም ዘቃጽልዎ ነይሩ። ህዝቢ ኣብ ማሙቕ ቤቱ ከሎ ዘቃጽልዎ ገዛውቲ’ውን ነይሩ። ስለዚ፡ ኣብ እተፈላለዩ ቦታታት ናይ ሃገርና ዝፍጸም ዝነበረ ባርባራዊ ተግባራት ምንባሩ ዝፍለጥ እዩ። ዳሕራይ ኣብ ገድላዊ ህይወት’ውን ከም እንፈልጦ፡ ጸላኢ ዓድታት ምቅጻል ብዝተፈላለየ መንገዲ ይፍጽሞ ነይሩ። ምስ ውግእ ኣመሳሲሎም ብከቢድ ብረት የቃጽልዎ፡ ብሰንኪ ኲናት፡ ነበርቲ ዓዲ ገዲፎም ምስ ኣምለጡ/ ሃደሙ ከምኡ’ውን ገዛ ገዛ እናኸዱ ብጭካነ ሓዊ እናረኩዑ ዓዲ ምሉእ የቃጽልዎ። ዓዲታት ምቅጻል ማለት ቀሊል ግፍዒ ኣይኮነን፣ ሰባብ ዕላማ ኣለዎ። ስርዓታት ኢትዮጵያ እቲ “ኤርትራ መሬታ እምበር ሰባ ኣየድልየናን እዩ” ዝብል እከይ ዕላማኦም፡ መተግበሪ ዝፍጽምዎ ርኹስ ዕላማ እዩ ነይሩ። ስለዚ፡ ሱር መሰረት ኤርትራዊ ንምጥፋእ ዝዓለመ እዩ። ጸላእቲ፡ ሃገርና ጎቢጦም ከይኣኽሎም፡ ክንጸንትን ፈቖድኡ ስደት ክንበታተንን እከይ ተግባራቶም ተጠቒሞም ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ሰፍ ዘይብል ኣሰቃቒ ግፍዕታት ኣውሪዶም እዮም። ኣብ መፋርቕ ሰብዓታት፡ ገድሊ ቅድሚ ምውጻእና፡ ከም መንእሰያት መጠን ካብ ቁጥዑን ሕሩንን መንፈስ ነቒልና “ክንጋደል ኣሎና” ዝብል ኒሕ ሒዙና ነይሩ። ናብ ናይ ብሕተይ ድርኺት ክመልሰካ፡ ተጋደልቲ ኮለኛ ጸላኢ መካይን ምስ ኣቃጸሉ፡ ነቶም ደብሪ ገዳም ኣቡነ-ብሩኽ ዝረኣኽዎም እሞ ድማ ሽምጦምን ዕጥቆምን ዝመሰጡኒ ተጋደልቲ ኣዘኻኺሩኒ። እዚኦም ደኣ’ሞ ህዝብን ሃገርን ሓራ ዘውጽኡ ተቓለስቲ እንድዮም እውን በልኩ። ብወገነይ ብኸምዚን ካልእን ተደሪኸ ኣብ በረኻ ሰፊረ ክጋደል ብሂገ። ኣብ ፈለማ ኣእምሮይ�� ካብ ደብሪ ናብ ገድሊ ኣንፈቱ ክሕዝ ግና፡ ፈታኒ ነይሩ። ከመይ’ሲ ካብ እምነት ናብ ሃገራውነት’የ ዘምርሕ ዘለኹ። እንተኾነ ከም’ቲ ኣብ ዝሓለፈ ዘተንባህኩልካ “ዝበዝሕ ህዝቢ ንምድሓን፡ ንሃገርካ ምቅላስ ቅዱስ ተግባር ወሲደዮ�� ኣብ መጻሕፍቲ እምነት’ውን ምእንቲ ዝበዝሐ ህዝቢ መስዋእቲ ምኽፋል ቅዱስ ተግባር ምዃኑ ተማሂርና ኢና። በቃ ኣብ መወዳእታ ብዘይውልውል ብዘይሰጋእ መጋእ ነጺሀ ክጋደል ወሲነ። • ወሲንካ ክትጋደል ኣብ ዝኸድካሉ እዋን፡ ተጋደልቲ ኣበይ ጸኒሖሙኻ፧ ኣብ 1975 ዓ/ም ንክንጋደል ክልተ ግዜ ጸሮና ወሪድና። እንተኾነ ተጋደልቲ ስኢንና ተመሊስና። ድሕሪኡ ኣብ ወርሒ 1/1976 ዓ/ም ኣብ መገሻ ከለኹ “ጀብሃ ኣብ ‘ኣሕዝ’ መንእሰያት ይኸትቡ (የዕጥቑ) ኣለዉ” ዝብል ጭቡጥ ሓበሬታ ረኺበ። ሻቡ ኣድጊ ምስ ጽዕነቱ ኣብ ጥሑና ዛላኣንበሳ ገዲፈ፡ ምስ ካልኣየይ ብምዃን ዝፈልጡና ሰባት ከይረኽቡና፡ እልይ ብዝበለ ቦታ መንገዲ 3 ሰዓት ብዘብዘብ ኣብ ኣሕ�� ኣብታ ዓማቚ ዓዲ ደበኽ በልና። ኣብኡ ብዙሓት መንእሰያት ተኣኪቦም ጸኒሖሙና። ምስኣቶም ተጸንቢርና ብሓባር ኩላትና መስርዕ ተሰሪዕና። ኮማንድስ ነበር ሓለቓ ሚእቲ ዘርኣይ ዝተባህለ ተጋዳላይ ጀብሃ እዩ ኣብቲ ቦታ ከዕጥቕ ጸኒሑና። ሽዑ ዝተጠ��መሉ ረቛሒታት ቁመና ማለት ጉብዝና፡ ምንቅስቓስ፡ ጉያ፡ እናዞረ ኣትኲሩ ብምጥማት ይመዝን። ኣብ መስርዕ ሰጥ ኢልና ጸኒዕና፡ ‘ወይለይ! ምሕላፍን ምግላፍን እውን ኣለዎ ዲዩ፧’ እናበልና ብውሽጥና ዕጫና ተሃንጢና ንጽበይ። ብዝኾነ ብቑዓት እዮም ዝበሎም መንእሰያት ካብ መስርዕ ሓሓደ ኣውጺኡ። ብወገነይ፡ ካብ’ቶም በቲ ተጋዳላይ ተቐባልነት ረኺቦም ዝተሓርዩ ነበርኩ። ዝተረፉ ካልኦት ግና ንዓዶም ክምለሱ ሓቢሩዎም። እቶም ክንጋደል ዝተመረጽና ናብ ካልእ ስንጭሮ ወሲዱ ኣኼባ ኣካይዱልና። ብዙሕ ተዛሪቡና “ካብ ሎሚ ተጋደልቲ ኢኹም፣ ተጋዳላይ ማለት ጽምኢ፡ ማይ፡ ጥምየት፡ ዕርቃን፡ ሃሩር፡ ቀዝሒ፡ ድኻም፡ ሕማም… ተጻዊሩ፡ ንጸላ��ቱ ብጥይት ቀቲሉ፡ ናጽነት ኤርትራ ብቕልጽሙ ዘምጽእ ማለት እዩ። ኣብዚ እዋን ሓደ ተጋዳላይ ክንዲ ሽሕ ጦር ሰራዊት ኢትዮጵያ ከም ዝቑጸር ክትፈልጡ ኣለኩም” ብምባል ተረርትን ስጡማትን ቃላት ኣብ ኣእምሮና ከም ዝዓልቡ ገበረ። ኣስዕብ ኣቢሉ 5 ለካቲት 1976 ዓ/ም ኣብ’ዚ ቦታ ተረኸቡ ዝብል ትእዛዝ ሂቡ ኣፋነወና። ኣብ ዓዲ ንቘጸራ ብምስጢር ሒዝናዮ ቀኒና። ኣብ ልክዕ ቆጸራና ተረኺብና። ኣብኡ ዝጸንሓና ተጋዳላይ ‘ሰብ ቆጸራ ኢና’ ምስ በልናዮ፡ ኣብ “ዓዲ ሓርገጽ ተረኸቡ ተባሂልኩም” ዝብል መልእኽቲ ሃበና። ኣብኡ ክጋደሉ ምስ ዝመጽኡ መንእሰያት ተሓዊስና፡ ብሓባር ጉዞ ብእግሪ ተታሓሒዝናዮ። ዓቐብ ቁልቁለት ዝበዝሖ ቦታታት ሰንጢቕና ብምሸት ዓዲ ሓርገጽ በጻሕና። ኣብኡ’ውን ክጋደሉ ዝመጽኡ ሓያሎ መንእሰያት ጸንሑና። ኣብኡ ሓዲርና ውዒልና’ውን። ኣብ ዓዲ ሓርገጽ ከኣ “ኣብ ሓላይ ተረኸቡ” ዝብል ሓበሬታ እዩ ጸኒሑና። ሕጂ’ውን ጉዕዞና ናብ ሓላይ ኣቕንዐ። ሸነኽ ��ብራቕ ኣንፈት ሒዝና፡ ብምሸት ኳዕቲት ሓሊፍና። ካብ ዓዲ ቀይሕ ንሸነኽ ምዕራብ ሸሞንቶ ኪሎ ሜትር ዝኸውን ፍንትት ኢልና ዓረት ተባሂሉ ዝፍለጥ ከባቢ ብመንጎ ዝባን ዓዲታት ኣባሰለማን ዓደውገይራን ኣኻውሕ ዝበዝሖ ቅርጺ መሬት ቁልቁል ወሪድና ብጸልማት ጸሊም ጽርግያ ቅጥራን ሰንጢቕና ኣውህነ ዝተባህለ ዓዲ በጻሕና። ካብኡ ቀጺልና ዓቐብ ��ጺእና፡ ጎላጉል ዓዲታት ደርዓን ሰምድን ሓሊፍና፡ ኣብ ዝተሓበረና ዓዲ ሓላይ ተረኸብና። • ኣብ ጉዕዞኹም መን ይመርሓኩም ነይሩ፧ ዝመርሓና ሰብ ኣይነበረን፣ ባዕልና ንባዕልና ኢና ንወሃሃድ ዝነበርና። ኣብ ዝኸድናዮ፡ “ኣብ ከምዚ ቦታ ተረኸቡ” ዝብል ጥረ መልእኽቲ ጥራይ’ዩ ኣብ በብቦታኡ ብዝጸንሑና ተጋደልቲ ዝንገረና ነይሩ። ብዝኾነ፡ ጉዕዞና ከምዚ ኮይኑ፡ ኣብ ሓላይ ምስ በጻሕና’ውን ካብን ናብን ነይሩዎ እዩ። ኣብ መወዳኣታ ከኣ፡ ተጋደልቲ ተ.ሓ.ኤ ብሩባ ሓዳስ ገይሮም ሒዞሙና ሳሕል ኣምርሑ። ካብ ብዙሕ ቦታታት ዝተኣኻኸብና 180 ኣባጽሕ መንእሰያት ነበርና። ጉዕዞ ተታሓሓዝናዮ፣ ወንን ንእስነትን ኣሎ። ሓያል ሃሩር ዝነበሮ ��ዝዩ ጽንኩር ጉዕዞ እዩ ዝነበረ። ነዊሕ ናይ እግሪ ጉዕዞ ጥሜት፡ ጽምን ድኻምን ዝተሓወሶ ኩነታት በዲህና ከኣ፡ ድሕሪ ሓያሎ መዓልታት ኣብ ሳሕል በጺሕና። • ድሕሪኡ’ኸ ናበይ ኣበልኩም፧ ኣብ ዓራግ እንዲና ኣቲና። ኣብኡ ኣዕሪፍና ኣብ ዓራግ ከም እንዕለም ተገሊጹልና። ግቡእ ታዕሊም ወሲድና ከኣ፡ ተወዚዕና። ኣነ፡ ካብቶም ኮማንዶ ክዕለሙ ዝተመርጹ ተዓለምቲ ሓደ ኮይነ�� ንኣዋርሕ ዝቐጸለ ኮማንዶ ሰልጢንና ከኣ፡ ታዕሊምና ወዲእና። ድሕሪኡ ኣብ መሳርዕ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ተወዚዕና። ኣብ ተዋጋኢ ሰራዊት ኣሃዱ ሓይሊ 171 ካልኣይ ጋንታ፡ ቀዳማይ መስርዕ (መስርዕ ወዲ ሃይለ) ተመዲበ ድማ ቃልሰይ ፈሊመዮ። ኣብ ጉዕዞ ቃልሲ፡ ኣብ ዝበዝሕ ኣካይዳታት መሪሕነት ውድብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ፡ ጸገማት ከምዘሎ እናተሰወጠና መጺኡ እዩ። ነፍሲ-ወከፍ ተጋዳላይ ሃገሩ ሓራ ከውጽእ፡ ህዝቡ ካብ መግዛእታዊ ጭቆና ከገላግል እዩ በረኻ ወጺኡ። ብሓቂ ተጋዳላይ ንጹህ እዩ። ምስ ሃገራዊ ስምዒቱ ዘይሳነን ናይ ቃልሱ ወኒ ዝፈታተንን ኣካይዳታት ናይ’ቲ ውድብ፡ ኣይቅበሎን ነይሩ። ከም ተጋዳላይ መጠን ብወገነይ ኣ��ዲመ መትከላት ህዝባዊ ሓይልታት፡ ጸኒሐ’ውን ንጹርን ጽፉፉን ኣተሓሕዛ ህዝባዊ ግንባር ብጭቡጥ ብቐረባ ክፈልጥ ስለ ዝበቓዕኩ፡ ምስ ካልኦት ከማይ ዝኣመሰሉ ብጾት ብምዃን ውድብ ተጋደልቲ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ራሕሪሕና፡ ምስ ምሉእ ዕጥቅና ኣብ ወርሒ 8/1977 ዓ/ም ኣብ ውድብ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ተጸንቢርና ክንስለፍ ክኢልና ኢና። ኣብ ህ.ግ ድሕሪ ምስላፍና፡ ፈለማ ��ላዕለዎት ካድራት ህዝባዊ ግንባር ዘድሊ ፖለቲካዊ ትምህርቲ ቀሲምና። ኣብ ክፍልታትን ሓይልታትን ከም እንምደብ’ውን ተገይሩ። ብወገነይ፡ ኣብ ተዋጋኢ ሰራዊት ኣብ ብርጌድ 23፡ 3ይ በጦሎኒ፡ 2ይ ሓይሊ፡ 2ይ ጋንታ፡ 3ይ መስርዕ በጺሑኒ። እታ ኣሃዱ ኣብ ውግእ ሰምሃር ኣብ ከባቢ ደጎሊ ጸኒሓትኒ። ምስ’ቶም ምሳይ ዝተመደቡ ብጾት ከኣ፡ ኣብ ቅድመ ውግእ ዓሪዶም ምስ ዝነበሩ ተጋደልቲ ህዝባዊ ግንባር ተጸንበርና። ይቕጽል

shabait's tweet photo. ካብ ደብሪ ናብ ገድሊ (3ይ ክፋል)
መብራህቶም ገብረሂወት

• ኣብ’ቲ ህሞት ብግፍዒ ጸላኢ ካብ ዝተቐትሉ ሰላማውያን ሰባት መን ትዝክር፧

እቲ ቅትለት ወይ ምርሻን በብኸባቢኡ ዝርአ ዝነበረ ኣሰቃቒ ተግባር’ዩ ነይሩ። ኣብ’ዚ ዝጠቐስክዎ ህሞት፡ ብወተሃደራት ጸላኢ ብግፍዒ ካብ ዝተቐትሉ ኣነ ዝዝክሮም ንጹሃት ደቂ ሰርሓ-እምባድሓን ድማ፡ ኣቶ ገረኪዳን ኣብርሃ፣ ኣቶ በላም ሓድጉ ተኽለ፣ ሸቃ ፍትዊ ኪዳነ፣ ቀሺ ወልደዮውሃንስ ወልደሳሙኤል፣ ኣቶ በላም ገረጻድቕ (እምባድሓን) እዮም። ብዘይካ’ዚ፡ ሽዑ ጨው��ም ዝወሰድዎም ከም እኒ ኣቶ ለገሰ ቀሺ ገብረን ኣቶ ገረህላሰ ተስፋይን ዝተባህሉ ንጹሃን ሰባት ሃለዋቶም ዝጠፍአ’ውን ኣለዉ።

• ብሓፈሻ፡ ጭካነ ጸላኢ ኣብ ልዕሊ ህዝብና ስንብራቱ ክሳብ ክንደይ ከቢድ ነይሩ፧

ጸላእቲ ኣብ ‘እከይ መዝገብ ልቦም ዘስፈርዎ እከይ ሓሳብ’ የተግብሩ ማለት ንህዝቢ ዓቕሉ ኣጽቢብካ ንምርዓድ ዘካይድዎ ዝነበሩ ‘ግብረ ሽበራ’ ተባሂሉ ክግለጽ ዝክኣልን መላግቦ ሰንሰለት ህዝብን ሰውራን ንምብታኽ ዝፍጽምዎ ምንባሮምን፡ ምስ ግዜ ብኣእምሮ ምስ በሰልካ እዩ ነጺሩ ዝርደኣካ። ስለዚ፡ ተግባር ጭካነ ጸላኢ ደኣ’ሞ እንታይ ክብሃል እዩ! ክንደይ ምዉቕ ናብራ ስድራቤታት ቁሪ ኣትዩዎ’ዩ። ኣደታት ኣሚነን ስኢነን ማእሚነን፡ ቈልዑ ብዘይ ወለዲ ተሪፎም ዘኽቲሞም። ኣብ ዝኽትምና ዘሎ ጸገም፡ ምስትምሳልን ሞራላዊ ሃስያን ከቢድ እዩ። ክፉእ እዋን ነይሩ፣ “መርድእ” ዝበዝሓሉ ሕሱም እዋን ነይሩ። ሰራዊት ኢትዮጵያ ሰ��ማውያን ሰባት ምቕታሎምን ዓዲታት ምቅጻሎምን መርኣያ ጥርዚ ጭካነኦም እዩ።

• ምቅጻል ዓዲታት ብኸመይ ይፍጸም፧ ቀንዲ ዕላማኡ ኸ እንታይ እዩ፧

ናብ ��ተፈላለዩ ቦታታት እናኸዱ ወይ እናዞሩ፡ ሓዊ እናረኩዑን ተተኮስቲ እናኣባርዑን ዘቃጽሉወን ዓድታት ከምዝነበራ ንሰምዕ ነይርና ኢና። ካልእ፡ ምስ ውግእ ኣመሳሲሎም ዘቃጽልዎ ነይሩ። ህዝቢ ኣብ ማሙቕ ቤቱ ከሎ ዘቃጽልዎ ገዛውቲ’ውን ነይሩ። ስለዚ፡ ኣብ እተፈላለዩ ቦታታት ናይ ሃገርና ዝፍጸም ዝነበረ ባርባራዊ ተግባራት ምንባሩ ዝፍለጥ እዩ። ዳሕራይ ኣብ ገድላዊ ህይወት’ውን ከም እንፈልጦ፡ ጸላኢ ዓድታት ምቅጻል ብዝተፈላለየ መንገዲ ይፍጽሞ ነይሩ። ምስ ውግእ ኣመሳሲሎም ብከቢድ ብረት የቃጽልዎ፡ ብሰንኪ ኲናት፡ ነበርቲ ዓዲ ገዲፎም ምስ ኣምለጡ/ ሃደሙ ከምኡ’ውን ገዛ ገዛ እናኸዱ ብጭካነ ሓዊ እናረኩዑ ዓዲ ምሉእ የቃጽልዎ።

ዓዲታት ምቅጻል ማለት ቀሊል ግፍዒ ኣይኮነን፣ ሰባብ ዕላማ ኣለዎ። ስርዓታት ኢትዮጵያ እቲ “ኤርትራ መሬታ እምበር ሰባ ኣየድልየናን እዩ” ዝብል እከይ ዕላማኦም፡ መተግበሪ ዝፍጽምዎ ርኹስ ዕላማ እዩ ነይሩ። ስለዚ፡ ሱር መሰረት ኤርትራዊ ንምጥፋእ ዝዓለመ እዩ። ጸላእቲ፡ ሃገርና ጎቢጦም ከይኣኽሎም፡ ክንጸንትን ፈቖድኡ ስደት ክንበታተንን እከይ ተግባራቶም ተጠቒሞም ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ኤርትራ ሰፍ ዘይብል ኣሰቃቒ ግፍዕታት ኣውሪዶም እዮም።

ኣብ መፋርቕ ሰብዓታት፡ ገድሊ ቅድሚ ምውጻእና፡ ከም መንእሰያት መጠን ካብ ቁጥዑን ሕሩንን መንፈስ ነቒልና “ክንጋደል ኣሎና” ዝብል ኒሕ ሒዙና ነይሩ። ናብ ናይ ብሕተይ ድርኺት ክመልሰካ፡ ተጋደልቲ ኮለኛ ጸላኢ መካይን ምስ ኣቃጸሉ፡ ነቶም ደብሪ ገዳም ኣቡነ-ብሩኽ ዝረኣኽዎም እሞ ድማ ሽምጦምን ዕጥቆምን ዝመሰጡኒ ተጋደልቲ ኣዘኻኺሩኒ። እዚኦም ደኣ’ሞ ህዝብን ሃገርን ሓራ ዘውጽኡ ተቓለስቲ እንድዮም እውን በልኩ። ብወገነይ ብኸምዚን ካልእን ተደሪኸ ኣብ በረኻ ሰፊረ ክጋደል ብሂገ።

ኣብ ፈለማ ኣእምሮይ�� ካብ ደብሪ ናብ ገድሊ ኣንፈቱ ክሕዝ ግና፡ ፈታኒ ነይሩ። ከመይ’ሲ ካብ እምነት ናብ ሃገራውነት’የ ዘምርሕ ዘለኹ። እንተኾነ ከም’ቲ ኣብ ዝሓለፈ ዘተንባህኩልካ “ዝበዝሕ ህዝቢ ንምድሓን፡ ንሃገርካ ምቅላስ ቅዱስ ተግባር ወሲደዮ�� ኣብ መጻሕፍቲ እምነት’ውን ምእንቲ ዝበዝሐ ህዝቢ መስዋእቲ ምኽፋል ቅዱስ ተግባር ምዃኑ ተማሂርና ኢና። በቃ ኣብ መወዳእታ ብዘይውልውል ብዘይሰጋእ መጋእ ነጺሀ ክጋደል ወሲነ።

• ወሲንካ ክትጋደል ኣብ ዝኸድካሉ እዋን፡ ተጋደልቲ ኣበይ ጸኒሖሙኻ፧

ኣብ 1975 ዓ/ም ንክንጋደል ክልተ ግዜ ጸሮና ወሪድና። እንተኾነ ተጋደልቲ ስኢንና ተመሊስና። ድሕሪኡ ኣብ ወርሒ 1/1976 ዓ/ም ኣብ መገሻ ከለኹ “ጀብሃ ኣብ ‘ኣሕዝ’ መንእሰያት ይኸትቡ (የዕጥቑ) ኣለዉ” ዝብል ጭቡጥ ሓበሬታ ረኺበ። ሻቡ ኣድጊ ምስ ጽዕነቱ ኣብ ጥሑና ዛላኣንበሳ ገዲፈ፡ ምስ ካልኣየይ ብምዃን ዝፈልጡና ሰባት ከይረኽቡና፡ እልይ ብዝበለ ቦታ መንገዲ 3 ሰዓት ብዘብዘብ ኣብ ኣሕ�� ኣብታ ዓማቚ ዓዲ ደበኽ በልና። ኣብኡ ብዙሓት መንእሰያት ተኣኪቦም ጸኒሖሙና። ምስኣቶም ተጸንቢርና ብሓባር ኩላትና መስርዕ ተሰሪዕና። ኮማንድስ ነበር ሓለቓ ሚእቲ ዘርኣይ ዝተባህለ ተጋዳላይ ጀብሃ እዩ ኣብቲ ቦታ ከዕጥቕ ጸኒሑና። ሽዑ ዝተጠ��መሉ ረቛሒታት ቁመና ማለት ጉብዝና፡ ምንቅስቓስ፡ ጉያ፡ እናዞረ ኣትኲሩ ብምጥማት ይመዝን። ኣብ መስርዕ ሰጥ ኢልና ጸኒዕና፡ ‘ወይለይ! ምሕላፍን ምግላፍን እውን ኣለዎ ዲዩ፧’ እናበልና ብውሽጥና ዕጫና ተሃንጢና ንጽበይ። ብዝኾነ ብቑዓት እዮም ዝበሎም መንእሰያት ካብ መስርዕ ሓሓደ ኣውጺኡ። ብወገነይ፡ ካብ’ቶም በቲ ተጋዳላይ ተቐባልነት ረኺቦም ዝተሓርዩ ነበርኩ። ዝተረፉ ካልኦት ግና ንዓዶም ክምለሱ ሓቢሩዎም።

እቶም ክንጋደል ዝተመረጽና ናብ ካልእ ስንጭሮ ወሲዱ ኣኼባ ኣካይዱልና። ብዙሕ ተዛሪቡና “ካብ ሎሚ ተጋደልቲ ኢኹም፣ ተጋዳላይ ማለት ጽምኢ፡ ማይ፡ ጥምየት፡ ዕርቃን፡ ሃሩር፡ ቀዝሒ፡ ድኻም፡ ሕማም… ተጻዊሩ፡ ንጸላ��ቱ ብጥይት ቀቲሉ፡ ናጽነት ኤርትራ ብቕልጽሙ ዘምጽእ ማለት እዩ። ኣብዚ እዋን ሓደ ተጋዳላይ ክንዲ ሽሕ ጦር ሰራዊት ኢትዮጵያ ከም ዝቑጸር ክትፈልጡ ኣለኩም” ብምባል ተረርትን ስጡማትን ቃላት ኣብ ኣእምሮና ከም ዝዓልቡ ገበረ። ኣስዕብ ኣቢሉ 5 ለካቲት 1976 ዓ/ም ኣብ’ዚ ቦታ ተረኸቡ ዝብል ትእዛዝ ሂቡ ኣፋነወና። ኣብ ዓዲ ንቘጸራ ብምስጢር ሒዝናዮ ቀኒና። ኣብ ልክዕ ቆጸራና ተረኺብና። ኣብኡ ዝጸንሓና ተጋዳላይ ‘ሰብ ቆጸራ ኢና’ ምስ በልናዮ፡ ኣብ “ዓዲ ሓርገጽ ተረኸቡ ተባሂልኩም” ዝብል መልእኽቲ ሃበና። ኣብኡ ክጋደሉ ምስ ዝመጽኡ መንእሰያት ተሓዊስና፡ ብሓባር ጉዞ ብእግሪ ተታሓሒዝናዮ። ዓቐብ ቁልቁለት ዝበዝሖ ቦታታት ሰንጢቕና ብምሸት ዓዲ ሓርገጽ በጻሕና። ኣብኡ’ውን ክጋደሉ ዝመጽኡ ሓያሎ መንእሰያት ጸንሑና። ኣብኡ ሓዲርና ውዒልና’ውን። ኣብ ዓዲ ሓርገጽ ከኣ “ኣብ ሓላይ ተረኸቡ” ዝብል ሓበሬታ እዩ ጸኒሑና። ሕጂ’ውን ጉዕዞና ናብ ሓላይ ኣቕንዐ። ሸነኽ ��ብራቕ ኣንፈት ሒዝና፡ ብምሸት ኳዕቲት ሓሊፍና። ካብ ዓዲ ቀይሕ ንሸነኽ ምዕራብ ሸሞንቶ ኪሎ ሜትር ዝኸውን ፍንትት ኢልና ዓረት ተባሂሉ ዝፍለጥ ከባቢ ብመንጎ ዝባን ዓዲታት ኣባሰለማን ዓደውገይራን ኣኻውሕ ዝበዝሖ ቅርጺ መሬት ቁልቁል ወሪድና ብጸልማት ጸሊም ጽርግያ ቅጥራን ሰንጢቕና ኣውህነ ዝተባህለ ዓዲ በጻሕና። ካብኡ ቀጺልና ዓቐብ ��ጺእና፡ ጎላጉል ዓዲታት ደርዓን ሰምድን ሓሊፍና፡ ኣብ ዝተሓበረና ዓዲ ሓላይ ተረኸብና።

• ኣብ ጉዕዞኹም መን ይመርሓኩም ነይሩ፧

ዝመርሓና ሰብ ኣይነበረን፣ ባዕልና ንባዕልና ኢና ንወሃሃድ ዝነበርና። ኣብ ዝኸድናዮ፡ “ኣብ ከምዚ ቦታ ተረኸቡ” ዝብል ጥረ መልእኽቲ ጥራይ’ዩ ኣብ በብቦታኡ ብዝጸንሑና ተጋደልቲ ዝንገረና ነይሩ። ብዝኾነ፡ ጉዕዞና ከምዚ ኮይኑ፡ ኣብ ሓላይ ምስ በጻሕና’ውን ካብን ናብን ነይሩዎ እዩ። ኣብ መወዳኣታ ከኣ፡ ተጋደልቲ ተ.ሓ.ኤ ብሩባ ሓዳስ ገይሮም ሒዞሙና ሳሕል ኣምርሑ። ካብ ብዙሕ ቦታታት ዝተኣኻኸብና 180 ኣባጽሕ መንእሰያት ነበርና። ጉዕዞ ተታሓሓዝናዮ፣ ወንን ንእስነትን ኣሎ። ሓያል ሃሩር ዝነበሮ ��ዝዩ ጽንኩር ጉዕዞ እዩ ዝነበረ። ነዊሕ ናይ እግሪ ጉዕዞ ጥሜት፡ ጽምን ድኻምን ዝተሓወሶ ኩነታት በዲህና ከኣ፡ ድሕሪ ሓያሎ መዓልታት ኣብ ሳሕል በጺሕና።

• ድሕሪኡ’ኸ ናበይ ኣበልኩም፧

ኣብ ዓራግ እንዲና ኣቲና። ኣብኡ ኣዕሪፍና ኣብ ዓራግ ከም እንዕለም ተገሊጹልና። ግቡእ ታዕሊም ወሲድና ከኣ፡ ተወዚዕና። ኣነ፡ ካብቶም ኮማንዶ ክዕለሙ ዝተመርጹ ተዓለምቲ ሓደ ኮይነ�� ንኣዋርሕ ዝቐጸለ ኮማንዶ ሰልጢንና ከኣ፡ ታዕሊምና ወዲእና። ድሕሪኡ ኣብ መሳርዕ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ተወዚዕና። ኣብ ተዋጋኢ ሰራዊት ኣሃዱ ሓይሊ 171 ካልኣይ ጋንታ፡ ቀዳማይ መስርዕ (መስርዕ ወዲ ሃይለ) ተመዲበ ድማ ቃልሰይ ፈሊመዮ።

ኣብ ጉዕዞ ቃልሲ፡ ኣብ ዝበዝሕ ኣካይዳታት መሪሕነት ውድብ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ፡ ጸገማት ከምዘሎ እናተሰወጠና መጺኡ እዩ። ነፍሲ-ወከፍ ተጋዳላይ ሃገሩ ሓራ ከውጽእ፡ ህዝቡ ካብ መግዛእታዊ ጭቆና ከገላግል እዩ በረኻ ወጺኡ። ብሓቂ ተጋዳላይ ንጹህ እዩ። ምስ ሃገራዊ ስምዒቱ ዘይሳነን ናይ ቃልሱ ወኒ ዝፈታተንን ኣካይዳታት ናይ’ቲ ውድብ፡ ኣይቅበሎን ነይሩ።

ከም ተጋዳላይ መጠን ብወገነይ ኣ��ዲመ መትከላት ህዝባዊ ሓይልታት፡ ጸኒሐ’ውን ንጹርን ጽፉፉን ኣተሓሕዛ ህዝባዊ ግንባር ብጭቡጥ ብቐረባ ክፈልጥ ስለ ዝበቓዕኩ፡ ምስ ካልኦት ከማይ ዝኣመሰሉ ብጾት ብምዃን ውድብ ተጋደልቲ ተጋድሎ ሓርነት ኤርትራ ራሕሪሕና፡ ምስ ምሉእ ዕጥቅና ኣብ ወርሒ 8/1977 ዓ/ም ኣብ ውድብ ህዝባዊ ግንባር ሓርነት ኤርትራ ተጸንቢርና ክንስለፍ ክኢልና ኢና።

ኣብ ህ.ግ ድሕሪ ምስላፍና፡ ፈለማ ��ላዕለዎት ካድራት ህዝባዊ ግንባር ዘድሊ ፖለቲካዊ ትምህርቲ ቀሲምና። ኣብ ክፍልታትን ሓይልታትን ከም እንምደብ’ውን ተገይሩ። ብወገነይ፡ ኣብ ተዋጋኢ ሰራዊት ኣብ ብርጌድ 23፡ 3ይ በጦሎኒ፡ 2ይ ሓይሊ፡ 2ይ ጋንታ፡ 3ይ መስርዕ በጺሑኒ። እታ ኣሃዱ ኣብ ውግእ ሰምሃር ኣብ ከባቢ ደጎሊ ጸኒሓትኒ። ምስ’ቶም ምሳይ ዝተመደቡ ብጾት ከኣ፡ ኣብ ቅድመ ውግእ ዓሪዶም ምስ ዝነበሩ ተጋደልቲ ህዝባዊ ግንባር ተጸንበርና።

ይቕጽል

102

Lebsu1 retweeted

13 days ago

ጉጅለ ባህሊ ዋልታ ኣብ ምዝንጋዕ ተዓላሞ! #Eritrea #SAWA #EDF

146

Who to follow

Lebsu1 retweeted

Yemane G. Meskel 🇪🇷 @hawelti

12 days ago

ዝኽሪ መምህር ኣስረስ ተሰማ 1934-2015 መምህር፡ ሙዚቀኛ፡ ደራሲ፡ ገጣሚ፡ ሓዳሚ፡ ጋዜጠኛ፡ ተጣባቒ ባህልን ቋንቋን. . . ዓወት ተኽለ መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ቅድሚ 11 ዓመት እዮም፡ ብሸውዓተ ሓምለ 2015፡ ኣብ መበል 81 ዓመቶም ዓሪፎም። መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ካብቶም ኣብ ሞያ ዘመናዊ ስነጥበብ ሃገርና ድሙቕ ኣሰር ሓዲጎሙልና ዝሓለፉ ኣርካናት ሓደ እዮም። ብዙሓት ከም ዝሰማምዑሉ ንሶም፡ ኩሉ መዳያዊ ስነጥበበኛ’ዮም እውን ነይሮም። ብኸምኡ፡ ዳርጋ ኩሉ ኣ�� ስነጥበብ ዝግደስ ኤርትራዊ፡ በዚ ኢሉ በቲ ንመምህር ኣስረስ ይፈልጦም እዩ። መምህር ኣስረስ ዋላ’ኳ ብህይወት ይፈለዩና’ምበር፡ እቲ ንሃገሮም ገና ካብ ግዜ ንእስነቶም ኣትሒዞም፡ ብግቡእ ትምህርትን ባዕሎም ንነብሶም ብምምሃር ዘማዕበሉዎን ሞያታቶም ተጠቒሞም ዘፍረዩልናን ዝሓደጉልናን ስነጥበባዊ ዕዮታቶም ግና ነባሪ እዩ። መምህር ኣስረስ፡ ፈለማ ከም ተማሃራይ፡ ድሓር ከኣ ካብ 1954/5 ኣትሒዞም መምህር ብምዃን፡ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት፡ ብምውሳእ፡ ብም��ባእ፡ ድሒሮም ድማ ብዓቢኡ መሳርሒ ሙዚቃ መሊኾም ኣብ ኣብያተ ትምህርትታት ብምጽዋት፡ እዮም ዝነጥፉ ዝነበሩ። ካብ 1956/7 ንድሓር ግና መምህር ኣስረስ ኣብ ኣስመራ ምስቶም ብጾቶም ብምዃን ማሕበር ምምዕባል ሃገራዊ ልምዲ (ማ.ም.ሃ.ል.) ዝተሰምየት ጉጅለ ብምምስራት ኣኮርድዮኖም ሒዞም፡ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት ክርኣዩ ጀመሩ። ቅድሚ’ዚ ግዜ እዚ’ውን ተማሃራይ ኮይኖም፡ ካብ 1953፡ ኣትሒዞም ናብ ጋዜጣታት ጽሑፋቶም ብምልኣኽ፡ ኣብ ሞያ ጽሕፈት ተቐልቀሉ። መምህር ኣስረስ ዝነበሮም ቁጠባዊ ጸገም ዓንቂፉዎም፡ ኣብ 1954 ገና ምስ ልዑል ትምህርቲ ናይ ምቕጻል ባህጎም’ዮም፡ ናብ ሞያ ምምህርና ቀዳማይ ደረጃ ኣትዮም፡ ናብታ ዝተማህሩላ መባእ�� ቀዳማይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ቲቦ፡ መንደፈራ (ዓዲ ወግሪ) ተመዲቦም ስራሖም ዝጀመሩ። ተማሃራይ ኮይኖም ዝጀመሩዎ ናይ ምስኣል ወኒ’ውን ነይሩዎም’ዩ። ብኸምኡ ይመስል’ውን፡ ካብ 1958 ካብ ማእከል መሰልጠኒ መምህራን ተመሪቖም ካብ ዝወጽኡሉ ግዜ ኣትሖዞም፡ ናብቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ዝተኣታቶ ዝነበረ፡ ዘመናዊ ኣገባብ ኣመሃህራ ኦውድዮ ቪዥዋል ብምስግጋር፡ ኣብ ክፍሊ ትምህርቲ ኤርትራ ናይቲ ኣሃዱ ሓላፊ ብምዃን፡ ምስ ብጾቶም ብዓል ግራዝማች ኣለማዮሁ ካሕሳይን ካልኦትን ናብ መላእ ሃገር፡ እናተንቀሳቐሱ ንተማሃሮ ናይቲ ግዜ’ቲ ዘይርሳዕ ዝኽሪ ዝገደፈ፡ ትምህርታውን ኣዛናዪን ፊልምታት የርእዩ ነበሩ። መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ማ.ም.ሃ.ል. ምስ ደኸመት’ውን ጎኒ ጎኒ ምምህርናዊ ሞያኦም፡ ኣብ 1961 ምስ ብጾቶም ብምዃን፡ ኣብ ክፍሊ ትምህርቲ፡ “ሙዚቃ ተማሃራይ” ዝብል ዓመታዊ መደብ ሰሪዖም ይነጥፉ ነበሩ። ኣብቲ ዓመት’ቲ ከኣ እዮም፡ ምስ ብጾቶም መምህር ግራዝማች ኣለማየሁ ካሕሳይ፡ ስነጥበበኛ ተወልደ ረዳን ስነጥበበኛ ትኳቦ ወልደማርያምን ብምዃን፡ እቲ ካልእ ቀንዲ ኣብ ታሪኾምን ታሪኽ ሃገር ብዓቢኡን ተዘካሪ ዝኾነ ማሕበር ትያትር ኣስመራ (ማ.ት.ኣ.) ናብ ምምስራት ዝኣተዉ። ከምቲ ዝፍለጥ ኣብ 1961 ንሳቶም ዘበገሱዎን ብጾቶም ኣኸቲሎም ኣብ ማእከል ኣስመራ ማሕበር ሙዚቃን ተዋስኦን ከበግሱ እንከለዉ፡ ኣብ ተመሳሳሊ ግዜ ከኣ፡ ፖለቲካዊ ኩነታት ሃገር ብሰንኪ ገዛኢ ሓይሊ ሃጸይ ሃይለስላሰ ናብ ዝኸፍአ ደረጃኡ በጺሑ ብምንባሩ፡ ህዝቢ ኤርትራ ንኡ ንምምካትን ሕቶኡ ብቓልሲ ንምምላስን ብረታዊ ቃልሲ ዝጀመረ። እቲ ምግጥጣም እቲ ከኣ፡ ተራ ምግጥጣም’ዩ ነይሩ ኢልካ ክሕለፍ ኣይክእልን። ተራ ምግጥጣም ዘይምንባሩ፡ ካልእ ምስክር ከይደለየ፡ ኣብቲ ዝቐጸለ ዓሰርተ ዓመትን ብድሕሪኡን ኤርትራዊ ከካብ ዝነበሮ ብደርፍታትን ተዋስኦታትን ማ.ት.ኣ እናተጎሳጐሰን ብዝነበረ ኩነታት እናተደፍአን፡ ሃገራውነቱ ከበርኽን ንቓልሲ ክነቅልን ተራእዩ’ዩ። እዚ ኣብ ዝኽርን ልቦናን ኣሽሓት ኤርትራውያን ክሳብ ሎሚ “እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ!’ን ካልኦት መሰልታ ዝኾና ፍርያት ማ.ት.ኣ. ዝኾና ደርፍታትን እናኽትሰምዕ ዝቕስቀስ ዝኽሪ ምስክሩ እዩ። ኣብ ታሪኽ ምቛምን ምቕጻልን ማሕበራት ሙዚቃ ሃገርና፡ መዳርግቲ ዘይብላ ��ትኣ፡ እታ እንኮ ንልዕሊ ዓሰርተ ዓመት ብብቕዓት ዕዮታታ ዘሰላሰለትን ኣዝያ ጸላዊትን ቅብልትን ዝኾነትሉ ምኽንያት ከኣ፡ ብኣውራኡ ከምቲ ብዙሓት ዝሰማምዕሉ ብቕዓት ምሕደራን ኣብነታዊ ኮይንካ ምስራሕን መምህር ኣስረስን ብጾቶምን ዝደረኾ ምንባሩ ምምስካር ኣገዳሲን ኣድላዪን እዩ። መምህር ኣስረስ፡ ኣብቲ ግዜ’ቲ ከምኡ ኢሎም ኣብ ናይ “ኦውድዮ ቪዥዋል” ዕዮታት እናነጠፉ፡ ኣብ ማ.ት.ኣ ተጸሚዶም እ��ሰርሑ ከለዉ፡ ኣብ ሞያ ምድራስን ምሕታምን መጽሓፍቲ’ውን ኣድሂቦም ይሰርሑ ምንባሮም፡ ከም ሰብ ማዕረ ክንደይ ብዲስፕሊን ንግዜ ብግቡእ ብምጥቃምን ዝኸዱ ዘመናዊ ሰብ ምንባሮም ዘርኢ እዩ። ከም ውጽኢቱ፡ መምህር ኣስረስ ካብ 1964 ክሳብ 1970 ኣብ ዝነበረ ዓመታት፡ ሓሙሽተ መጽሓፍቲ ብምድራስ ናብ ማሕተም ኣብቅዑ። እዚኣተን፡ “መነጸር፣ ልብን ሳዕርን እናሓደረ ይበቁል”፣ “መጋረጃ፣ ናይ ደም ጽሑፍ”፣ “መጋረጃ፣ ዝተሓዝለ ሰብኣይ”፣ “ክልተ መፋትሕ”ን “ንስኽን መሬትን” ዝብላ እየን። ጎኒ ጎኑ፡ መምህር ኣስረስ ኣብ 1966 ምስ ብጾቶም እኒ ብዓል ኣቶ ግደ ገብረን ኣዲ ገብረን፣ ኣርኣያ በላይ፣ ኣብርሃ ገብረህይወት፡ ምስግና ተኸስተ፡ እምሃጽዮን ተኸስተ፡ ኣማኑኤልን ጸጋይን ዝተባህሉ ብጾቶም ብምዃን፡ ኣብቲ ቋንቋ ትግርኛ ካብ ስርዓተ ትምህርቲ ኤርትራ ክውገድ ዝተፈርደሉ ግዜ፡ “መጽሔት ኣስመራ” ዝሰመዩዋ ጽሕፍቲ ኣዳልዮም ክዝርግሑ ጀሚሮም። እታ መጽሔት ብብቕዓታን ተቐባልነታን እትንኣድ ምንባራ ከኣ ናይቲ ግዜ ሰባት ይምስክሩላ። መምህር ኣስረስን ማ.ት.ኣ.ን ኣብቲ ክሳብ መፋርቕ 1960ታትን ዝነበረ ግዜ ኣብ ኤርትራ ብመድረኻ�� ዕዮታቶም ብዙሕ ተቐባልነት ኣጥርዮምን የንጸላሉ ንዝነበረ ባህላዊ ጽልዋ በዲሆምን። ካብኡ ሓሊፎም’ውን ኣብ 1966/7፡ ናብ ማእከል ኢትዮጵያ ብምጓዓዝ፡ ኣብ ኣዲስ ኣበባ፡ ምስ ኤርትራውያን ተማሃሮ ዩኒቨርሲቲ ብምትሕብባር፡ ሓደ ኣብ ታሪኽ ፈጺሙ ዘይርሳዕ ፍጻመ ኣመዝገቡ። እቲ ኣብ “ብሄራዊ ትያትር” ዝቐረበ ምርኢታት ማ.ት.ኣ፡ ንመላእ ኣዲስ ኣበባ ኣንቀሳቒሱ፡ ንኤርትራውያን ጥራይ ዘይኮነ ዋላ’ውን ነቶም ቋንቋታት ኤርትራ ዘይሰምዑ ኢትዮጵያውያን ናብቲ ኣደራሻት ከም ዝውሕዙን ነቲ ምርኢታት ብሃንቀውታ ከም ዝዕዘብዎን ዝገበረ ምንባሩ ኣብ ታሪኽ ይዝንቶ። ብፍላይ ደርፍታት ከም ብዓል “እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ” ተዓብዒቡ ንዝነበረ ��ርትራዊ ስምዒት ከም ዝፍንጀር ብምግባር፡ ነቲ ኣደራሽን ካብቲ ኣደራሽን ልዑል ስምዒት ፈጠራ። ካብኡ ብምብጋስ ከኣ ሰበስልጣን ናይቲ ስርዓት፡ ንስርሓት ማ.ት.ኣ. ዳግማይ ናብ ሰንሱር ኣትዩ ከም ዝፍተሽ ክሳብ ምግባር በጽሑ። ንሱ ጥራይ ዘይኮነ ብድሕሪኡ፡ ብፍላይ ኣብ ሰዓታት ለይቲ፡ ኣደራሻት ሙዚቃ ናይታ ከተማ ብኤርትራዊ ደርፍታት ተዓብሊሉ ብምንባሩ፡ “ኣዲስ ኣበባ ብቐትሪ ኣምሓርኛ - ብለይቲ ትግርኛ” ዝዓብለላ ከተማ ኮይና፡ ነበረት። መምህር ኣስረስ ��ፍላይ ኣብ ፍርያት ደርፊ ትበርህ ተስፋሁነይ ልዑል ጽልዋ ዝነበሮም ስነጥበበኛ እዮም። ብእኣ ኣቢሎም ከኣ፡ ነቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ክብሉዎ ዝደልዩ ዝነበሩ ኩሉ ይብሉዎ ነይሮም። ደራሲ ሕደማ እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ ዝኾኑ መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ኣብ ማ.ት.ኣ. ሙዚቃ ብምጽዋት፡ ዜማን ግጥምን ብምድራስ፡ ዋና ጸሓፊ ብምዃንን እዮም ንኣስታት 10 ዓመት ሰሪሖም። ነቲ ናይቲ ዓመታት’ቲ ኣበርክቶኦም ብቐረባ ዝፈልጡ ሰባት ከኣ፡ ንመምህር ኣስረስ “ዓንዲ ሕቖ ማትኣ እዮም ነይሮም!” ብምባል ይምስክሩሎም። መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ኣብቲ እዋን’ቲ ብተወሳኺ እቲ ናብ ጋዜጣታት ምጽሓፍ’ውን ብምቕጻል፡ ብፍላይ ነቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ዝተኣታቶ ዝነበረ ጽልዋ ቋንቋ ኣምሓርኛ ዝፈጠሮ ምትሕንፋጽ ቋንቋን ምብልሻውን ብትሪ ብምቅዋም ብቐጻሊ ንምቕራሙ ጽሑፋቶም ኣብ ጋዜጣ የውጽኡ ምንባሮም፡ ሰነዳት ይምስክሩ። ንሶም ኣብ ባህልን ቋንቋን መንነትን ዝያዳ ዝግደሱን ንኡ ንምዕቃብን ምምዕባልን ከኣ ብዓቕሞም ዝተግሁ ምሁር እዮም ነይሮም። ንሶም ኣብቲ ኩሉ ብሙዚቃን ብጽሑፍን ዝቃለሱሉ ዝነበሩ ግዜ፡ ብቐጻሊ ናይ ገዛኢ መንግስቲ ምክትታልን ዕንቅፋታትን የጋጥሞም ምንባሩ ከኣ፡ ናይቲ ዘካይዱዎ ዝነበሩ ቃልሲ ነጸብራቕ እዩ። ንኣብነት ሳልሳይ ክፋል መጽሓፍ መጋረጃ ከሕትሙ እናደለ��፡ ብሰንኪ ናይ ሰንሱር እገዳ እታ መጽሓፍ ኣብ እዋና ከይተሓትመት ምትራፋ እዩ ዝፍለጥ። መምህር ኣስረስ፡ ኣብ 1972 ናብ ኣዲስ ኣበባ ምስ ከዱ’ውን እንተኾነ፡ ነቲ ኣብ ሃገሮም ከለዉ ዝገብሩዎ ዝነበሩ ንጥፈታት ዋላ’ኳ መቺኡዎም ብስሩዕ ኣይቐጽሉዎ እምበር፡ ብዓቕሞም ኩሉ ዝክኣሎም ይገብሩ ምንባሮም እዩ ታሪኾም ዝገልጽ። ኣብ ግዜ ደርግ’ውን እንተኾነ፡ ቋንቋ ትግርኛ ከይዓብርን ከይቆርርን ብዓቕሞም ኩሉ ዝከኣሎም ኣብ ምግባር ተጸሚዶም ይሰርሑ ነይሮም እዮም። ከም ውጽኢቱ ናጽነት ሃገር ምስ ተጋህደ፡ ብኡ ንብኡ ነቲ ተዓጊቱ ዝነበረ ስምዒቶምን ባህጎምን ብምብርባር፡ ካብ 1991 ኣትሒዞም ክሳብ 2010 ኣብ ዝነበረ ግዜ፡ “ኣስመራ፣ ትርግታ ናፍቖት”፣ “ደሃይ ባህሊ”፡ “ሓዊ እግሩ”፡ “ሞሳዝጊ”፡ “ጠዓሞት”፡ “እሂን ምሂን”፡ እታ ኣብ ሰንሱር ተሪፋ ዝነበረት ሳልሰይቲ ክፋል መጋረጃ ዘላታ እኩብን፡ ካልእ “ማህደር ተማሃራይ” ዘርእስታ ኣብ ትግራይ ዝተሓትመትን፡ ብጠቕላላ 13 መጽሓፍቲ ኣሕቲሞም። እታ ንተመኩሮኦምን ተመኩሮ ብጾቶምን ዝሓዘት መጽሓፍ “ጠዓሞት” ከኣ ብፍሉይ ክትጥቀስ ይግባእ። ከምኡ’ውን ካልእ ኣዝዩ ብዙሕ ዝቑጽሩ፡ ኣብ ጋዜጣታትን መጽሔታትን ሬድዮን ዝተ��ንገደ ዓንቀጻት ኣፍርዮም። እቲ ዝገርም፡ ሓደ ካብ ኣንበብቶም ዝኾነ፡ ኣብ ወጻኢ ሃገር ዝነብር ኤርትራዊ ኣብ 2013፡ ንመጽሓፍ “ንስኻን መሬትን” በቲ ንኡ ኣብ 1960ታት ዝፈጠረትሉ እወታዊ ጽልዋ ተደሪኹ፡ ኣብዚ እዋን’ዚ እውን መንእሰያት ከንብቡዋ ይግባእ ብዝብል ድርኺት፡ ብናቱ ተበግሶ ዳግማይ ከም እትሕተም ገይሩዋስ፡ ኣብቲ ኣብ ኣደራሽ ሃኮሰኤ ዝተገብረ ናይ ምልላይ መጽሓፍ መድረኽ ተረኺበ ነይረ። መምህር ኣስረስን ብጾቶምን ኣብ ስነጥበብ ሃገርና ዝገበሩዎ ኣበርክቶ እምበኣር፡ ብግቡእ ተጸኒዑ ክስነድን ብዝተፈላለየ መልክዑ ክቃላሕን ኣዝዩ ኣድላዪ እዩ። በዚ ዕላማ’ዚ፡ ኣብዚ ቅንያት ታሪኽ ህይወት መምህር ኣስረስ ዝሓዘት ��ጽሓፍ ተሓቲማ፡ ጽባሕ ሓሙስ፡ ኣብ ሲነማ ሮማ ትምረቕ ምህላዋ ፈሊጠ። እቲ ተበግሶ ዝንኣድ ብምዃኑ፡ ነቲ ተበግሶ ንዝወሰዱን ንደራሲን ምስጋናይ ክገልጸሎም እደሊ። ናይ ካልኦት ኣብ ምዕባለ ስነ-ጽሑፍን ስነጥበብን ሃገራት ልሉይ ኣበርክቶ ዝገበሩ ዜጋታት ኣበርክቶ እውን ብኸምኡ ኣገባብ መጽናዕቲ ተኻዪዱሉ ክስነድን ብመጻእቲ ወለዶታት እናተነበበ ኣብነት ክኸውንን ዘለኒ ባህጊ፡ በዚ ኣጋጣሚ’ዚ እላቦ።

shabait's tweet photo. ዝኽሪ መምህር ኣስረስ ተሰማ
1934-2015
መምህር፡ ሙዚቀኛ፡ ደራሲ፡ ገጣሚ፡ ሓዳሚ፡ ጋዜጠኛ፡ ተጣባቒ ባህልን ቋንቋን. . .
ዓወት ተኽለ

መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ቅድሚ 11 ዓመት እዮም፡ ብሸውዓተ ሓምለ 2015፡ ኣብ መበል 81 ዓመቶም ዓሪፎም። መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ካብቶም ኣብ ሞያ ዘመናዊ ስነጥበብ ሃገርና ድሙቕ ኣሰር ሓዲጎሙልና ዝሓለፉ ኣርካናት ሓደ እዮም። ብዙሓት ከም ዝሰማምዑሉ ንሶም፡ ኩሉ መዳያዊ ስነጥበበኛ’ዮም እውን ነይሮም። ብኸምኡ፡ ዳርጋ ኩሉ ኣ�� ስነጥበብ ዝግደስ ኤርትራዊ፡ በዚ ኢሉ በቲ ንመምህር ኣስረስ ይፈልጦም እዩ።

መምህር ኣስረስ ዋላ’ኳ ብህይወት ይፈለዩና’ምበር፡ እቲ ንሃገሮም ገና ካብ ግዜ ንእስነቶም ኣትሒዞም፡ ብግቡእ ትምህርትን ባዕሎም ንነብሶም ብምምሃር ዘማዕበሉዎን ሞያታቶም ተጠቒሞም ዘፍረዩልናን ዝሓደጉልናን ስነጥበባዊ ዕዮታቶም ግና ነባሪ እዩ።

መምህር ኣስረስ፡ ፈለማ ከም ተማሃራይ፡ ድሓር ከኣ ካብ 1954/5 ኣትሒዞም መምህር ብምዃን፡ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት፡ ብምውሳእ፡ ብም��ባእ፡ ድሒሮም ድማ ብዓቢኡ መሳርሒ ሙዚቃ መሊኾም ኣብ ኣብያተ ትምህርትታት ብምጽዋት፡ እዮም ዝነጥፉ ዝነበሩ። ካብ 1956/7 ንድሓር ግና መምህር ኣስረስ ኣብ ኣስመራ ምስቶም ብጾቶም ብምዃን ማሕበር ምምዕባል ሃገራዊ ልምዲ (ማ.ም.ሃ.ል.) ዝተሰምየት ጉጅለ ብምምስራት ኣኮርድዮኖም ሒዞም፡ ኣብ ዝተፈላለየ መድረኻት ክርኣዩ ጀመሩ።

ቅድሚ’ዚ ግዜ እዚ’ውን ተማሃራይ ኮይኖም፡ ካብ 1953፡ ኣትሒዞም ናብ ጋዜጣታት ጽሑፋቶም ብምልኣኽ፡ ኣብ ሞያ ጽሕፈት ተቐልቀሉ። መምህር ኣስረስ ዝነበሮም ቁጠባዊ ጸገም ዓንቂፉዎም፡ ኣብ 1954 ገና ምስ ልዑል ትምህርቲ ናይ ምቕጻል ባህጎም’ዮም፡ ናብ ሞያ ምምህርና ቀዳማይ ደረጃ ኣትዮም፡ ናብታ ዝተማህሩላ መባእ�� ቀዳማይ ደረጃ ቤት ትምህርቲ ቲቦ፡ መንደፈራ (ዓዲ ወግሪ) ተመዲቦም ስራሖም ዝጀመሩ።

ተማሃራይ ኮይኖም ዝጀመሩዎ ናይ ምስኣል ወኒ’ውን ነይሩዎም’ዩ። ብኸምኡ ይመስል’ውን፡ ካብ 1958 ካብ ማእከል መሰልጠኒ መምህራን ተመሪቖም ካብ ዝወጽኡሉ ግዜ ኣትሖዞም፡ ናብቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ዝተኣታቶ ዝነበረ፡ ዘመናዊ ኣገባብ ኣመሃህራ ኦውድዮ ቪዥዋል ብምስግጋር፡ ኣብ ክፍሊ ትምህርቲ ኤርትራ ናይቲ ኣሃዱ ሓላፊ ብምዃን፡ ምስ ብጾቶም ብዓል ግራዝማች ኣለማዮሁ ካሕሳይን ካልኦትን ናብ መላእ ሃገር፡ እናተንቀሳቐሱ ንተማሃሮ ናይቲ ግዜ’ቲ ዘይርሳዕ ዝኽሪ ዝገደፈ፡ ትምህርታውን ኣዛናዪን ፊልምታት የርእዩ ነበሩ።

መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ማ.ም.ሃ.ል. ምስ ደኸመት’ውን ጎኒ ጎኒ ምምህርናዊ ሞያኦም፡ ኣብ 1961 ምስ ብጾቶም ብምዃን፡ ኣብ ክፍሊ ትምህርቲ፡ “ሙዚቃ ተማሃራይ” ዝብል ዓመታዊ መደብ ሰሪዖም ይነጥፉ ነበሩ። ኣብቲ ዓመት’ቲ ከኣ እዮም፡ ምስ ብጾቶም መምህር ግራዝማች ኣለማየሁ ካሕሳይ፡ ስነጥበበኛ ተወልደ ረዳን ስነጥበበኛ ትኳቦ ወልደማርያምን ብምዃን፡ እቲ ካልእ ቀንዲ ኣብ ታሪኾምን ታሪኽ ሃገር ብዓቢኡን ተዘካሪ ዝኾነ ማሕበር ትያትር ኣስመራ (ማ.ት.ኣ.) ናብ ምምስራት ዝኣተዉ።

ከምቲ ዝፍለጥ ኣብ 1961 ንሳቶም ዘበገሱዎን ብጾቶም ኣኸቲሎም ኣብ ማእከል ኣስመራ ማሕበር ሙዚቃን ተዋስኦን ከበግሱ እንከለዉ፡ ኣብ ተመሳሳሊ ግዜ ከኣ፡ ፖለቲካዊ ኩነታት ሃገር ብሰንኪ ገዛኢ ሓይሊ ሃጸይ ሃይለስላሰ ናብ ዝኸፍአ ደረጃኡ በጺሑ ብምንባሩ፡ ህዝቢ ኤርትራ ንኡ ንምምካትን ሕቶኡ ብቓልሲ ንምምላስን ብረታዊ ቃልሲ ዝጀመረ። እቲ ምግጥጣም እቲ ከኣ፡ ተራ ምግጥጣም’ዩ ነይሩ ኢልካ ክሕለፍ ኣይክእልን። ተራ ምግጥጣም ዘይምንባሩ፡ ካልእ ምስክር ከይደለየ፡ ኣብቲ ዝቐጸለ ዓሰርተ ዓመትን ብድሕሪኡን ኤርትራዊ ከካብ ዝነበሮ ብደርፍታትን ተዋስኦታትን ማ.ት.ኣ እናተጎሳጐሰን ብዝነበረ ኩነታት እናተደፍአን፡ ሃገራውነቱ ከበርኽን ንቓልሲ ክነቅልን ተራእዩ’ዩ።

እዚ ኣብ ዝኽርን ልቦናን ኣሽሓት ኤርትራውያን ክሳብ ሎሚ “እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ!’ን ካልኦት መሰልታ ዝኾና ፍርያት ማ.ት.ኣ. ዝኾና ደርፍታትን እናኽትሰምዕ ዝቕስቀስ ዝኽሪ ምስክሩ እዩ። ኣብ ታሪኽ ምቛምን ምቕጻልን ማሕበራት ሙዚቃ ሃገርና፡ መዳርግቲ ዘይብላ ��ትኣ፡ እታ እንኮ ንልዕሊ ዓሰርተ ዓመት ብብቕዓት ዕዮታታ ዘሰላሰለትን ኣዝያ ጸላዊትን ቅብልትን ዝኾነትሉ ምኽንያት ከኣ፡ ብኣውራኡ ከምቲ ብዙሓት ዝሰማምዕሉ ብቕዓት ምሕደራን ኣብነታዊ ኮይንካ ምስራሕን መምህር ኣስረስን ብጾቶምን ዝደረኾ ምንባሩ ምምስካር ኣገዳሲን ኣድላዪን እዩ።

መምህር ኣስረስ፡ ኣብቲ ግዜ’ቲ ከምኡ ኢሎም ኣብ ናይ “ኦውድዮ ቪዥዋል” ዕዮታት እናነጠፉ፡ ኣብ ማ.ት.ኣ ተጸሚዶም እ��ሰርሑ ከለዉ፡ ኣብ ሞያ ምድራስን ምሕታምን መጽሓፍቲ’ውን ኣድሂቦም ይሰርሑ ምንባሮም፡ ከም ሰብ ማዕረ ክንደይ ብዲስፕሊን ንግዜ ብግቡእ ብምጥቃምን ዝኸዱ ዘመናዊ ሰብ ምንባሮም ዘርኢ እዩ። ከም ውጽኢቱ፡ መምህር ኣስረስ ካብ 1964 ክሳብ 1970 ኣብ ዝነበረ ዓመታት፡ ሓሙሽተ መጽሓፍቲ ብምድራስ ናብ ማሕተም ኣብቅዑ። እዚኣተን፡ “መነጸር፣ ልብን ሳዕርን እናሓደረ ይበቁል”፣ “መጋረጃ፣ ናይ ደም ጽሑፍ”፣ “መጋረጃ፣ ዝተሓዝለ ሰብኣይ”፣ “ክልተ መፋትሕ”ን “ንስኽን መሬትን” ዝብላ እየን። ጎኒ ጎኑ፡ መምህር ኣስረስ ኣብ 1966 ምስ ብጾቶም እኒ ብዓል ኣቶ ግደ ገብረን ኣዲ ገብረን፣ ኣርኣያ በላይ፣ ኣብርሃ ገብረህይወት፡ ምስግና ተኸስተ፡ እምሃጽዮን ተኸስተ፡ ኣማኑኤልን ጸጋይን ዝተባህሉ ብጾቶም ብምዃን፡ ኣብቲ ቋንቋ ትግርኛ ካብ ስርዓተ ትምህርቲ ኤርትራ ክውገድ ዝተፈርደሉ ግዜ፡ “መጽሔት ኣስመራ” ዝሰመዩዋ ጽሕፍቲ ኣዳልዮም ክዝርግሑ ጀሚሮም። እታ መጽሔት ብብቕዓታን ተቐባልነታን እትንኣድ ምንባራ ከኣ ናይቲ ግዜ ሰባት ይምስክሩላ።

መምህር ኣስረስን ማ.ት.ኣ.ን ኣብቲ ክሳብ መፋርቕ 1960ታትን ዝነበረ ግዜ ኣብ ኤርትራ ብመድረኻ�� ዕዮታቶም ብዙሕ ተቐባልነት ኣጥርዮምን የንጸላሉ ንዝነበረ ባህላዊ ጽልዋ በዲሆምን። ካብኡ ሓሊፎም’ውን ኣብ 1966/7፡ ናብ ማእከል ኢትዮጵያ ብምጓዓዝ፡ ኣብ ኣዲስ ኣበባ፡ ምስ ኤርትራውያን ተማሃሮ ዩኒቨርሲቲ ብምትሕብባር፡ ሓደ ኣብ ታሪኽ ፈጺሙ ዘይርሳዕ ፍጻመ ኣመዝገቡ። እቲ ኣብ “ብሄራዊ ትያትር” ዝቐረበ ምርኢታት ማ.ት.ኣ፡ ንመላእ ኣዲስ ኣበባ ኣንቀሳቒሱ፡ ንኤርትራውያን ጥራይ ዘይኮነ ዋላ’ውን ነቶም ቋንቋታት ኤርትራ ዘይሰምዑ ኢትዮጵያውያን ናብቲ ኣደራሻት ከም ዝውሕዙን ነቲ ምርኢታት ብሃንቀውታ ከም ዝዕዘብዎን ዝገበረ ምንባሩ ኣብ ታሪኽ ይዝንቶ። ብፍላይ ደርፍታት ከም ብዓል “እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ” ተዓብዒቡ ንዝነበረ ��ርትራዊ ስምዒት ከም ዝፍንጀር ብምግባር፡ ነቲ ኣደራሽን ካብቲ ኣደራሽን ልዑል ስምዒት ፈጠራ። ካብኡ ብምብጋስ ከኣ ሰበስልጣን ናይቲ ስርዓት፡ ንስርሓት ማ.ት.ኣ. ዳግማይ ናብ ሰንሱር ኣትዩ ከም ዝፍተሽ ክሳብ ምግባር በጽሑ። ንሱ ጥራይ ዘይኮነ ብድሕሪኡ፡ ብፍላይ ኣብ ሰዓታት ለይቲ፡ ኣደራሻት ሙዚቃ ናይታ ከተማ ብኤርትራዊ ደርፍታት ተዓብሊሉ ብምንባሩ፡ “ኣዲስ ኣበባ ብቐትሪ ኣምሓርኛ - ብለይቲ ትግርኛ” ዝዓብለላ ከተማ ኮይና፡ ነበረት። መምህር ኣስረስ ��ፍላይ ኣብ ፍርያት ደርፊ ትበርህ ተስፋሁነይ ልዑል ጽልዋ ዝነበሮም ስነጥበበኛ እዮም። ብእኣ ኣቢሎም ከኣ፡ ነቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ክብሉዎ ዝደልዩ ዝነበሩ ኩሉ ይብሉዎ ነይሮም።

ደራሲ ሕደማ እቲ ገዛና ዓቢ ህድሞ ዝኾኑ መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ኣብ ማ.ት.ኣ. ሙዚቃ ብምጽዋት፡ ዜማን ግጥምን ብምድራስ፡ ዋና ጸሓፊ ብምዃንን እዮም ንኣስታት 10 ዓመት ሰሪሖም። ነቲ ናይቲ ዓመታት’ቲ ኣበርክቶኦም ብቐረባ ዝፈልጡ ሰባት ከኣ፡ ንመምህር ኣስረስ “ዓንዲ ሕቖ ማትኣ እዮም ነይሮም!” ብምባል ይምስክሩሎም።

መምህር ኣስረስ ተሰማ፡ ኣብቲ እዋን’ቲ ብተወሳኺ እቲ ናብ ጋዜጣታት ምጽሓፍ’ውን ብምቕጻል፡ ብፍላይ ነቲ ኣብቲ እዋን’ቲ ዝተኣታቶ ዝነበረ ጽልዋ ቋንቋ ኣምሓርኛ ዝፈጠሮ ምትሕንፋጽ ቋንቋን ምብልሻውን ብትሪ ብምቅዋም ብቐጻሊ ንምቕራሙ ጽሑፋቶም ኣብ ጋዜጣ የውጽኡ ምንባሮም፡ ሰነዳት ይምስክሩ። ንሶም ኣብ ባህልን ቋንቋን መንነትን ዝያዳ ዝግደሱን ንኡ ንምዕቃብን ምምዕባልን ከኣ ብዓቕሞም ዝተግሁ ምሁር እዮም ነይሮም። ንሶም ኣብቲ ኩሉ ብሙዚቃን ብጽሑፍን ዝቃለሱሉ ዝነበሩ ግዜ፡ ብቐጻሊ ናይ ገዛኢ መንግስቲ ምክትታልን ዕንቅፋታትን የጋጥሞም ምንባሩ ከኣ፡ ናይቲ ዘካይዱዎ ዝነበሩ ቃልሲ ነጸብራቕ እዩ። ንኣብነት ሳልሳይ ክፋል መጽሓፍ መጋረጃ ከሕትሙ እናደለ��፡ ብሰንኪ ናይ ሰንሱር እገዳ እታ መጽሓፍ ኣብ እዋና ከይተሓትመት ምትራፋ እዩ ዝፍለጥ።

መምህር ኣስረስ፡ ኣብ 1972 ናብ ኣዲስ ኣበባ ምስ ከዱ’ውን እንተኾነ፡ ነቲ ኣብ ሃገሮም ከለዉ ዝገብሩዎ ዝነበሩ ንጥፈታት ዋላ’ኳ መቺኡዎም ብስሩዕ ኣይቐጽሉዎ እምበር፡ ብዓቕሞም ኩሉ ዝክኣሎም ይገብሩ ምንባሮም እዩ ታሪኾም ዝገልጽ። ኣብ ግዜ ደርግ’ውን እንተኾነ፡ ቋንቋ ትግርኛ ከይዓብርን ከይቆርርን ብዓቕሞም ኩሉ ዝከኣሎም ኣብ ምግባር ተጸሚዶም ይሰርሑ ነይሮም እዮም። ከም ውጽኢቱ ናጽነት ሃገር ምስ ተጋህደ፡ ብኡ ንብኡ ነቲ ተዓጊቱ ዝነበረ ስምዒቶምን ባህጎምን ብምብርባር፡ ካብ 1991 ኣትሒዞም ክሳብ 2010 ኣብ ዝነበረ ግዜ፡ “ኣስመራ፣ ትርግታ ናፍቖት”፣ “ደሃይ ባህሊ”፡ “ሓዊ እግሩ”፡ “ሞሳዝጊ”፡ “ጠዓሞት”፡ “እሂን ምሂን”፡ እታ ኣብ ሰንሱር ተሪፋ ዝነበረት ሳልሰይቲ ክፋል መጋረጃ ዘላታ እኩብን፡ ካልእ “ማህደር ተማሃራይ” ዘርእስታ ኣብ ትግራይ ዝተሓትመትን፡ ብጠቕላላ 13 መጽሓፍቲ ኣሕቲሞም። እታ ንተመኩሮኦምን ተመኩሮ ብጾቶምን ዝሓዘት መጽሓፍ “ጠዓሞት” ከኣ ብፍሉይ ክትጥቀስ ይግባእ። ከምኡ’ውን ካልእ ኣዝዩ ብዙሕ ዝቑጽሩ፡ ኣብ ጋዜጣታትን መጽሔታትን ሬድዮን ዝተ��ንገደ ዓንቀጻት ኣፍርዮም።

እቲ ዝገርም፡ ሓደ ካብ ኣንበብቶም ዝኾነ፡ ኣብ ወጻኢ ሃገር ዝነብር ኤርትራዊ ኣብ 2013፡ ንመጽሓፍ “ንስኻን መሬትን” በቲ ንኡ ኣብ 1960ታት ዝፈጠረትሉ እወታዊ ጽልዋ ተደሪኹ፡ ኣብዚ እዋን’ዚ እውን መንእሰያት ከንብቡዋ ይግባእ ብዝብል ድርኺት፡ ብናቱ ተበግሶ ዳግማይ ከም እትሕተም ገይሩዋስ፡ ኣብቲ ኣብ ኣደራሽ ሃኮሰኤ ዝተገብረ ናይ ምልላይ መጽሓፍ መድረኽ ተረኺበ ነይረ።

መምህር ኣስረስን ብጾቶምን ኣብ ስነጥበብ ሃገርና ዝገበሩዎ ኣበርክቶ እምበኣር፡ ብግቡእ ተጸኒዑ ክስነድን ብዝተፈላለየ መልክዑ ክቃላሕን ኣዝዩ ኣድላዪ እዩ። በዚ ዕላማ’ዚ፡ ኣብዚ ቅንያት ታሪኽ ህይወት መምህር ኣስረስ ዝሓዘት ��ጽሓፍ ተሓቲማ፡ ጽባሕ ሓሙስ፡ ኣብ ሲነማ ሮማ ትምረቕ ምህላዋ ፈሊጠ። እቲ ተበግሶ ዝንኣድ ብምዃኑ፡ ነቲ ተበግሶ ንዝወሰዱን ንደራሲን ምስጋናይ ክገልጸሎም እደሊ። ናይ ካልኦት ኣብ ምዕባለ ስነ-ጽሑፍን ስነጥበብን ሃገራት ልሉይ ኣበርክቶ ዝገበሩ ዜጋታት ኣበርክቶ እውን ብኸምኡ ኣገባብ መጽናዕቲ ተኻዪዱሉ ክስነድን ብመጻእቲ ወለዶታት እናተነበበ ኣብነት ክኸውንን ዘለኒ ባህጊ፡ በዚ ኣጋጣሚ’ዚ እላቦ።

109

Lebsu1 retweeted

13 days ago

Profile Q & A - “My Dream is Making Eritrea Africa’s Pharmaceutical Hub:” Pharmacist Nuru Abdu; by Kidane Shimendi The innovative mindset and dedication to the nation of these trail-blazing youth is indeed peerless *"...To date, I have published 17 research articles in top-ranked international peer-reviewed journals, including those published by PLOS, Springer, BMJ, and Dove Medical Press. Additionally, I serve as a reviewer for more than 20 international peer-reviewed journals and as an academic editor for prestigious journals such as PLOS ONE and Therapeutic Advances in Drug Safety". *"...During the conference, I received two inaugural honors initiated by ERIPA to recognize scientific excellence. The first was the Best Young Researcher Award, which highlights research productivity and future potential among early-career scientists aged 30 or younger. The second was the Best Conference Presenter Award, which evaluated the scientific quality and clinical rigor of the paper, alongside presentation delivery, audience engagement, and clarity of responses during the Q&A session. This presentation award was specifically for my study titled, 'Safety, Pattern, and Determinants of Prescribed Medicines Among Pregnant Women Attending Healthcare Facilities in Eritrea'. Together, these honors serve as welcome validation and strong motivation to continue contributing to local pharmaceutical research. https://t.co/DQBWN55hGW

556

423

35K

Lebsu1 retweeted

Eriid🇪🇷❤️ ዕርዲ @eri_id_

15 days ago

ጽንዒ ሓቂ 🇪🇷✊🏿 ስዒሩ ንጭንቂ ፎእ ኢሉ ንስርቂ ኣጥፊኡ ንደርቂ ኮይኑ ተስፋ ስንቂ ተፈቲኑ ከም ወርቂ ኮይኑ ሉል ዕንቂ ሕላገት ሰላም ዕርቂ ሃዋርያ ጽድቂ ተወንጪፉ ከም በርቂ ዓቲሩ ሽግ ሓቂ #Eritrea #IsaiasAfwerki #PIA

eri_id_'s tweet photo. ጽንዒ ሓቂ 🇪🇷✊🏿

ስዒሩ ንጭንቂ

ፎእ ኢሉ ንስርቂ

ኣጥፊኡ ንደርቂ

ኮይኑ ተስፋ ስንቂ

ተፈቲኑ ከም ወርቂ

ኮይኑ ሉል ዕንቂ

ሕላገት ሰላም ዕርቂ

ሃዋርያ ጽድቂ

ተወንጪፉ ከም በርቂ

ዓቲሩ ሽግ ሓቂ

#Eritrea #IsaiasAfwerki #PIA https://t.co/wej5MJ7OwC

111

Lebsu1 retweeted

ሃገራዊ ድሕነት @hagerawiDihnet

3 months ago

ምብጻሕ ናብ ስፍራ ጀጋኑ!! #Eritrea #Nakfa #EDF #Sawa

210

125

Lebsu1 retweeted

3 months ago

20th Conference of YPFDJ Organization in Europe The YPFDJ organization in Europe is conducting its 20th conference in Switzerland under the theme, “20 Years Journey for Nurturing Conscious, Committed, and Capable Youth.” The conference is being attended by members from 10 European countries. Speaking at the opening event on 3 April, Mr. Fesehatsion Petros, Eritrea’s Ambassador to Italy and coordinator of Eritrean Embassies in Europe, said that the YPFDJ has played a significant role in foiling external conspiracies against the country through strengthening organizational capacity and participation in national affairs. Underlining that the history of Eritrea is the history of the youth, Ambassador Fesehatsion called on the youth to equip themselves with the necessary skills and education, enhance their awareness, and strengthen their organization so that they inherit the history and values of their society. Mr. Habtom Zeray, Charge d’Affaires at the Eritrean Embassy in Switzerland and Eritrea’s Permanent Representative to the UN Human Rights Council, noting that youth who are proud of the culture and values of their society are the product of that society, expressed the significance of such a conference in nurturing competent youth who adhere to noble societal values and strengthen participation in national affairs. He also called for the active participation of national associations in supporting the activities of the YPFDJ organization in all its endeavours. Noting that the conference has significant contribution in transferring noble societal values to the young generation and enabling them to share experiences with one another, Mr. Ismail Mohammed-Nur, head of Public and Community Affairs in Switzerland, commended those who contributed to the successful implementation of the conference. Mr. Michael Haile, chairman of the YPFDJ, on his part, gave an extensive briefing on the 20-year journey of the organization and expressed readiness to strengthen participation in national affairs by reinforcing organizational capacity and unity. At the event, Ambassador Fesehatsion conducted a seminar focusing on the objective situation in the homeland as well as global and regional developments. The National Union of Eritrean Women Europe branch also delivered a message of solidarity. At the conference, over 600 youth representatives of the YPFDJ from Switzerland, Germany, the Netherlands, the UK, France, Norway, Italy, Sweden, Finland, and Denmark are participating. #Eritrea

shabait's tweet photo. 20th Conference of YPFDJ Organization in Europe

The YPFDJ organization in Europe is conducting its 20th conference in Switzerland under the theme, “20 Years Journey for Nurturing Conscious, Committed, and Capable Youth.” The conference is being attended by members from 10 European countries.

Speaking at the opening event on 3 April, Mr. Fesehatsion Petros, Eritrea’s Ambassador to Italy and coordinator of Eritrean Embassies in Europe, said that the YPFDJ has played a significant role in foiling external conspiracies against the country through strengthening organizational capacity and participation in national affairs.

Underlining that the history of Eritrea is the history of the youth, Ambassador Fesehatsion called on the youth to equip themselves with the necessary skills and education, enhance their awareness, and strengthen their organization so that they inherit the history and values of their society.

Mr. Habtom Zeray, Charge d’Affaires at the Eritrean Embassy in Switzerland and Eritrea’s Permanent Representative to the UN Human Rights Council, noting that youth who are proud of the culture and values of their society are the product of that society, expressed the significance of such a conference in nurturing competent youth who adhere to noble societal values and strengthen participation in national affairs. He also called for the active participation of national associations in supporting the activities of the YPFDJ organization in all its endeavours.

Noting that the conference has significant contribution in transferring noble societal values to the young generation and enabling them to share experiences with one another, Mr. Ismail Mohammed-Nur, head of Public and Community Affairs in Switzerland, commended those who contributed to the successful implementation of the conference.

Mr. Michael Haile, chairman of the YPFDJ, on his part, gave an extensive briefing on the 20-year journey of the organization and expressed readiness to strengthen participation in national affairs by reinforcing organizational capacity and unity.
At the event, Ambassador Fesehatsion conducted a seminar focusing on the objective situation in the homeland as well as global and regional developments.

The National Union of Eritrean Women Europe branch also delivered a message of solidarity.

At the conference, over 600 youth representatives of the YPFDJ from Switzerland, Germany, the Netherlands, the UK, France, Norway, Italy, Sweden, Finland, and Denmark are participating. #Eritrea

163

141

Lebsu1 retweeted

Amb. Sophia Tesfamariam

@AmbStesfamariam

3 months ago

https://t.co/wTH2UlrUFD This song has transcended its revolutionary origins to become a generational compass, evoking deep emotional resonance amid the ongoing realities of nation-building, global inequality, and the enduring pursuit of #Eritrea|n aspirations everywhere. It bridges past sacrifice with present responsibility and future possibility. #YPFDJ #IDEASS #Values #Principles

Lebsu1 retweeted

3 months ago

Eritrea Alhaditha 31 March 2026 https://t.co/Q3RKBVOklu

520

Lebsu1 retweeted

3 months ago

ጊንዳዕ - ሳዕቤናት ዑረት ንምውጋድ ዝሕግዝ መጥባሕቲ ተኻዪዱ ኣብ 17 ምምሕዳራት ከባቢ ንኡስ ዞባ ጊንዳዕ፡ ካብ 9 ክሳብ 27 መጋቢት ንልዕሊ 140 ሰባት ዕዉት መጥባሕቲ ጸጉሪ ዓይኒ ተኻዪዱ። እቲ ምስ ምንዋሕ ግዜ ናይ ትራኮማን ዑረትን ሳዕቤናት ዘኸትል ጸገም፡ ንጸላም ዓይኒ ብምጥቃዕ ናይ ምርኣይ ጸገም ከምዘኸትል፡ ክኢላ መጥባሕቲ ዓይኒ ነርስ ኣድሓኖም ረድኢ ገሊጹ። እቲ ጸገም ክሳብ 15 ዓመት ክንጸር ኣጸጋሚ ምዃኑ ብምሕባር፡ ካብ ኣደ ናብ ህጻን ብቐሊሉ ክሰጋገር ስለዝኽእል፡ ብመልክዕ ወፍሪ መርመራታት ብምክያድ ግዳያት ምልላይን መጥባሕቲ ምክያድን፡ ዑረት ንምክልኻል ኣገዳሲ ከምዝዀነ ኣረዲኡ። ሓላፊ ኣገልግሎት ጥዕና ንኡስ ዞባ ጊንዳዕ ነርስ መኮነን ገብረመድህን ብወገኑ፡ በቲ ንልዕሊ ክልተ ሰሙን ዝተኻየደ ወፍሪ፡ ኣስታት 20 ሽሕ ዜጋታት መርመራታት ከምእተገብረሎም ብምግላጽ፡ ነቶም መጥባሕቲ ዝተወሰነሎም፡ ኣብ መደበራት ጥዕና ሸባሕ፡ ጋሕቴላይ፡ ዳንኩር፡ ማይሓባር፡ ነፋሲት፡ እምባትካላ፡ ደማስን ጊንዳዕን ዕዉት መጥባሕቲ ከምእተኻየደሎም ሓቢሩ። ኣብ’ቲ ወፍሪ፡ 3 ክኢላታት መ��ባሕቲ ዝርከብዎም 14 ሞያውያን ጥዕና ተዋፊሮም ነይሮም። ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ

GhideonMusa's tweet photo. ጊንዳዕ - ሳዕቤናት ዑረት ንምውጋድ ዝሕግዝ መጥባሕቲ ተኻዪዱ

ኣብ 17 ምምሕዳራት ከባቢ ንኡስ ዞባ ጊንዳዕ፡ ካብ 9 ክሳብ 27 መጋቢት ንልዕሊ 140 ሰባት ዕዉት መጥባሕቲ ጸጉሪ ዓይኒ ተኻዪዱ።

እቲ ምስ ምንዋሕ ግዜ ናይ ትራኮማን ዑረትን ሳዕቤናት ዘኸትል ጸገም፡ ንጸላም ዓይኒ ብምጥቃዕ ናይ ምርኣይ ጸገም ከምዘኸትል፡ ክኢላ መጥባሕቲ ዓይኒ ነርስ ኣድሓኖም ረድኢ ገሊጹ።

እቲ ጸገም ክሳብ 15 ዓመት ክንጸር ኣጸጋሚ ምዃኑ ብምሕባር፡ ካብ ኣደ ናብ ህጻን ብቐሊሉ ክሰጋገር ስለዝኽእል፡ ብመልክዕ ወፍሪ መርመራታት ብምክያድ ግዳያት ምልላይን መጥባሕቲ ምክያድን፡ ዑረት ንምክልኻል ኣገዳሲ ከምዝዀነ ኣረዲኡ።

ሓላፊ ኣገልግሎት ጥዕና ንኡስ ዞባ ጊንዳዕ ነርስ መኮነን ገብረመድህን ብወገኑ፡ በቲ ንልዕሊ ክልተ ሰሙን ዝተኻየደ ወፍሪ፡ ኣስታት 20 ሽሕ ዜጋታት መርመራታት ከምእተገብረሎም ብምግላጽ፡ ነቶም መጥባሕቲ ዝተወሰነሎም፡ ኣብ መደበራት ጥዕና ሸባሕ፡ ጋሕቴላይ፡ ዳንኩር፡ ማይሓባር፡ ነፋሲት፡ እምባትካላ፡ ደማስን ጊንዳዕን ዕዉት መጥባሕቲ ከምእተኻየደሎም ሓቢሩ።

ኣብ’ቲ ወፍሪ፡ 3 ክኢላታት መ��ባሕቲ ዝርከብዎም 14 ሞያውያን ጥዕና ተዋፊሮም ነይሮም።

ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ

913

Lebsu1 retweeted

3 months ago

The Eritrean forward Ali Suleman produced a spectacular acrobatic finish for the Red Sea Camels in the crucial AFCON 2027 qualifier against Eswatini at Somhlolo National Stadium in Lobamba. Eritrea 2 Eswatini 0

179

110

Lebsu1 retweeted

Yared Tesfay

@ytmn2

3 months ago

I have received a heartfelt message from Alexander Isak’s dad, Ato Teame Isak, wishing our National Team the best of luck in tomorrow's match against Eswatini! A big thank-you to him for his support. Let’s rally behind our team as they aim for victory in the second leg and gear up for the exciting games ahead! Read the message below መርሓባ!!! ኣገናዕ ንጀጋኑ ዕውታት ሃገራዊት ጋንታ ኤረና🏆🇪🇷🎉🎊 ዮሃና! ንደቂ!ዛ ሓላል-መሬትን ጽኑዕ ዘይሕለል ህዝብና፡፡ እንቛዕ ናብ'ዚ ናይ ወጋሕታ፡ ጎሕ-ባና-ወጋሕታ ሃገራዊት ጋንታ ኣብቅዓና🇪🇷🍾🥂 እዚ ጅማሮ'ዚ፡ ናብ'ቲ ግቡእ ስፓርታዊ ታሪኽ ደቂ-ኤረ/ኤርትራና/ ንዝነበረ ብሉጽነት ካብ ብሉጻት ጋንታታት ኣፍሪቃ ናብ ቦታኡ ዝመልስ ባብ'ዩ፡፡ ንሚንስትሪ ባህልን ስፕርትን ምስ ኮምሹኑን ንግዱሳት ኤርትራውያን ዲያስፖራን ልዑል ግደ ብምምጓስ፡፡

ytmn2's tweet photo. I have received a heartfelt message from Alexander Isak’s dad, Ato Teame Isak, wishing our National Team the best of luck in tomorrow's match against Eswatini! A big thank-you to him for his support. Let’s rally behind our team as they aim for victory in the second leg and gear up for the exciting games ahead! Read the message below

መርሓባ!!! ኣገናዕ ንጀጋኑ ዕውታት ሃገራዊት ጋንታ ኤረና🏆🇪🇷🎉🎊
ዮሃና! ንደቂ!ዛ ሓላል-መሬትን ጽኑዕ ዘይሕለል ህዝብና፡፡ እንቛዕ ናብ'ዚ ናይ ወጋሕታ፡ ጎሕ-ባና-ወጋሕታ ሃገራዊት ጋንታ ኣብቅዓና🇪🇷🍾🥂
እዚ ጅማሮ'ዚ፡ ናብ'ቲ ግቡእ ስፓርታዊ ታሪኽ ደቂ-ኤረ/ኤርትራና/ ንዝነበረ ብሉጽነት ካብ ብሉጻት ጋንታታት ኣፍሪቃ ናብ ቦታኡ ዝመልስ ባብ'ዩ፡፡
ንሚንስትሪ ባህልን ስፕርትን ምስ ኮምሹኑን ንግዱሳት ኤርትራውያን ዲያስፖራን ልዑል ግደ ብምምጓስ፡፡

392

181

13K

Lebsu1 retweeted

3 months ago

Community Centered Justice System: Bringing Justice Closer to the People By : - Ministry of Justice #Eritrea is strengthening its Community-Centered Justice System to bring justice closer to the people. Rooted in tradition and elders’ mediation, the system promotes reconciliation, dialogue, and voluntary agreements — especially in family, inheritance, and community disputes.Faster, cost-effective, and relationship-preserving, it complements formal courts while reducing their burden and enhancing social harmony. Justice for development! 👇 https://t.co/MRDcnF9etV

GhideonMusa's tweet photo. Community Centered Justice System:
Bringing Justice Closer to the People
By : - Ministry of Justice

#Eritrea is strengthening its Community-Centered Justice System to bring justice closer to the people. Rooted in tradition and elders’ mediation, the system promotes reconciliation, dialogue, and voluntary agreements — especially in family, inheritance, and community disputes.Faster, cost-effective, and relationship-preserving, it complements formal courts while reducing their burden and enhancing social harmony.
Justice for development!

👇
https://t.co/MRDcnF9etV

134

102

Lebsu1 retweeted

3 months ago

Voluntary blood donation in Adi-Quala sub-zone Secondary school students in Adi-Quala sub-zone have voluntarily contributed 543 units of blood with a view to saving lives through their donated blood. The donation was made during a program conducted from 23 to 26 March. Noting that the program attests to the growing awareness among students of the significance of voluntarily donating blood to save lives, Mr. Hadish Amanauel, director of Adi-Quala High School, called for the expansion of the program to all schools in the sub-zone. Mr. Mehari Abraham, head of voluntary blood donation at the National Blood Transfusion Service, indicated that voluntary blood donation by students is increasing over time and will make a significant contribution to enriching the blood supply of health facilities. He also called on others to follow the noble initiative. Expressing satisfaction at voluntarily contributing their blood to save lives, the participants in the program expressed readiness to continue the initiative.

shabait's tweet photo. Voluntary blood donation in Adi-Quala sub-zone

Secondary school students in Adi-Quala sub-zone have voluntarily contributed 543 units of blood with a view to saving lives through their donated blood. The donation was made during a program conducted from 23 to 26 March.

Noting that the program attests to the growing awareness among students of the significance of voluntarily donating blood to save lives, Mr. Hadish Amanauel, director of Adi-Quala High School, called for the expansion of the program to all schools in the sub-zone.

Mr. Mehari Abraham, head of voluntary blood donation at the National Blood Transfusion Service, indicated that voluntary blood donation by students is increasing over time and will make a significant contribution to enriching the blood supply of health facilities. He also called on others to follow the noble initiative.

Expressing satisfaction at voluntarily contributing their blood to save lives, the participants in the program expressed readiness to continue the initiative.

902

Lebsu1 retweeted

3 months ago

Opening Remarks by Mr. Beyene Russom, Ambassador of Eritrea to Kenya and Dean of ADC At the Africa Diplomatic Corps Annual Retreat Naivasha, Kenya | 22–24 March 2026 Convened by UN-Habitat Regional Office for Africa (ROAf) Your Excellencies, Ambassadors and High Commissioners of the Africa Diplomatic Corps, Ms. Anacláudia Rossbach, Executive Director, UN-Habitat, Your Excellency, (Rtd) General Peter Lavahun, High Commissioner of Siera Leone and Chair of Africa Group Distinguished Colleagues, It is an honour to address you as the Dean of the Africa Diplomatic Corps. I welcome you to this strategic retreat and thank UN-Habitat for convening this important gathering. We meet at a critical juncture for Africa's urban development. Our continent's rapid urbanization demands urgent action on housing, land, and basic services. With over 60% of urban residents in informal settlements, and a housing gap of 51 million units, we must act collectively. The statistics are stark, but they also present an opportunity for us to rethink our approach to urbanization. Today, I'd like to emphasize the importance of rural-urban linkages. A phrase that we are slowly forgetting. As we focus on urban development, we must not forget the rural areas that feed our cities. By strengthening rural-urban linkages, we can create more balanced growth and reduce the pressure on our major cities. One key strategy is to create growth poles in rural areas, by investing in infrastructure and services that attract people to settle and build towns. We need to prioritize construction of schools, health clinics, market areas, sports facilities, and good linkage roads and railways. By doing so, we can create hubs of economic activity that benefit both rural and urban areas. Imagine a future where farmers have access to markets, schools, and healthcare in their own communities. Imagine towns and cities emerging around these growth poles, reducing the pressure on our major cities. This is the Africa We Want. The 2nd Africa Urban Forum (AUF 2) and the 13th World Urban Forum (WUF 13) offer opportunities for Africa to assert its priorities. Let us speak with one voice on issues like informal settlement upgrading, climate-resilient housing, and urban corridors. Let us also emphasize the importance of rural-urban linkages, and the need for inclusive and sustainable urban development. I urge you to engage in the Regional Implementation Plan for Africa, and support partnerships for bankable urban development projects that improve lives. Let us leverage the expertise of UN-Habitat, the African Development Bank, and other partners to drive our urban development agenda. As diplomats, we have a critical role in shaping Africa's urban agenda. We must work together with purpose and solidarity, putting aside national interests for the greater good of our continent. Let us demonstrate our commitment to the Africa We Want, and leave no one behind. Today and tomorrow, we will deliberate on key issues shaping Africa's urban landscape. I encourage you to engage actively, share experiences, and build partnerships. Let us make this retreat a turning point in our collective efforts to address Africa's urban challenges. In conclusion, I look forward to our deliberations. Let us work together to shape a brighter future for Africa's cities and towns, and our people. Thank you.

shabait's tweet photo. Opening Remarks by Mr. Beyene Russom, Ambassador of Eritrea to Kenya and Dean of ADC
At the Africa Diplomatic Corps Annual Retreat
Naivasha, Kenya | 22–24 March 2026
Convened by UN-Habitat Regional Office for Africa (ROAf)

Your Excellencies,

Ambassadors and High Commissioners of the Africa Diplomatic Corps,

Ms. Anacláudia Rossbach, Executive Director, UN-Habitat,

Your Excellency, (Rtd) General Peter Lavahun, High Commissioner of Siera Leone and Chair of Africa Group

Distinguished Colleagues,

It is an honour to address you as the Dean of the Africa Diplomatic Corps. I welcome you to this strategic retreat and thank UN-Habitat for convening this important gathering.

We meet at a critical juncture for Africa's urban development. Our continent's rapid urbanization demands urgent action on housing, land, and basic services. With over 60% of urban residents in informal settlements, and a housing gap of 51 million units, we must act collectively. The statistics are stark, but they also present an opportunity for us to rethink our approach to urbanization.

Today, I'd like to emphasize the importance of rural-urban linkages. A phrase that we are slowly forgetting. As we focus on urban development, we must not forget the rural areas that feed our cities. By strengthening rural-urban linkages, we can create more balanced growth and reduce the pressure on our major cities.

One key strategy is to create growth poles in rural areas, by investing in infrastructure and services that attract people to settle and build towns. We need to prioritize construction of schools, health clinics, market areas, sports facilities, and good linkage roads and railways. By doing so, we can create hubs of economic activity that benefit both rural and urban areas. Imagine a future where farmers have access to markets, schools, and healthcare in their own communities. Imagine towns and cities emerging around these growth poles, reducing the pressure on our major cities. This is the Africa We Want.

The 2nd Africa Urban Forum (AUF 2) and the 13th World Urban Forum (WUF 13) offer opportunities for Africa to assert its priorities. Let us speak with one voice on issues like informal settlement upgrading, climate-resilient housing, and urban corridors. Let us also emphasize the importance of rural-urban linkages, and the need for inclusive and sustainable urban development.

I urge you to engage in the Regional Implementation Plan for Africa, and support partnerships for bankable urban development projects that improve lives. Let us leverage the expertise of UN-Habitat, the African Development Bank, and other partners to drive our urban development agenda.

As diplomats, we have a critical role in shaping Africa's urban agenda. We must work together with purpose and solidarity, putting aside national interests for the greater good of our continent. Let us demonstrate our commitment to the Africa We Want, and leave no one behind.

Today and tomorrow, we will deliberate on key issues shaping Africa's urban landscape. I encourage you to engage actively, share experiences, and build partnerships. Let us make this retreat a turning point in our collective efforts to address Africa's urban challenges.

In conclusion, I look forward to our deliberations. Let us work together to shape a brighter future for Africa's cities and towns, and our people.

Thank you.

143

114

Lebsu1 retweeted

3 months ago

ሪፖርታዥ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ብድምቀት ተዛዚሙ ዘርእሰናይ ዓንደብርሃን ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን ንመጀመርታ ግዜኡ ዝተዳለወ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ፡ ካብ 21 – 29 መጋቢት 2026፡ “ንትንሳኤ ጥበብ ፊልም ኤርትራ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ፡ ዝተመርጹ ፊልምታት ናብ ህዝቢ ብምቕራብን 13 መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ከቕርብ ድሕሪ ምቕናይን፡ ብውዕዉዕ መንፈስ ተዛዚሙ። ኣብ’ቲ ብ29 መጋቢት፡ ካብ ሰዓት 6፡00 ድሕሪ ቀትሪ ኣትሒዙ ኣብ ዝተኻየደ ወግዓዊ ናይ መዕጸዊ መደብ፡ ጸብጻብ ናይ’ቲ ፈስቲቫል ዘቕረበት ጸሓፊት ኮሚተ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ነጃት ኣደም፡ እቲ ፈስቲቫል ብዓወት ከም እተዛዘመ ብምግላጽ፡ ነቶም ኣብ ምዕዋት ናይ’ቲ መደብ ዝሰርሑ ኣካላት ኣመስጊና። ካብኡ ብምቕጻል፡ “ቀንዲ ዕላማ ናይዚ ፈስቲቫል፡ ንሓፈሻዊ ስርሓት ፊልምና ካብ ዝጅምር ክሳዕ ሕጂ ንዝሓለፎ መድረኻትን መስርሓትን፡ ማለት ካበይ ጀሚሩ ብኸመይ ቀጺሉን፡ ሕጂ ኸ ኣበይ ኣሎን ንምግምጋምን፣ ካብ’ቲ ገምጋም ተበጊስካ፡ ኣብ መጻኢ ብዝሓየለ መልክዑን ምዕባለኡን እንታይ ይተርፍን እንታይ ክግበር ይከኣልን ስእሊ ንምውሳድ ኰይኑ፣ ጐድኒ ጐድኑ ድማ፡ ነቲ ብሰንኪ ምስፋሕ ዲጂታላዊ ማሕበራዊ መራኸቢታት ኣገልግሎቱ እናብቀዐ ዝመጽአ ምርኢት ሲነማታትና ንምብርባሩን እዩ ነይሩ፡” ኢላ። በዚ መሰረት ከኣ፡ እቲ ፈስቲቫል ኣብ ክልተ ትሕዝቶታት ብምምቃል፣ ኣብ ናይ ቅድሚ ቀትሪ ምስ ፊልም ብዝተሓሓዙ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ዝቐርበሉ ሰሚናራትን፣ ብድሕሪ ቀትሪ ድማ ካብ 1997 ክሳዕ 2025 ኣብ ውሽጢ ሃገር ካብ ዝፈረዩ ፊልምታት - ንብዙሕነት ቋንቋ፡ ብሄር፡ ባህልን ጾታን ኣብ ግምት ኣትዮም ዝተመርጹ 56 ምሩጻት ኣዘንተውትን ሓጸርትን ፊልምታትን፣ ኣብ ኣርባዕተ ምሩጻት ሲነማታት - ሲነማ ሮማ፣ ኣዝመራ፣ ኢምፐሮን ሓማሴንን ከም ዝረአ ተገይሩ። ነዚ ፈስቲቫል ንምዕዋት፡ ካብ ዝሓለፈ ዓመት ኣትሒዙ ንኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ሰፊሕ ምድላዋት ክካየድ ከም ዝጸንሐ ዝፍለጥ ኰይኑ፡ ነዚ መደብ ዘሳልጣ ዝተፈላለያ ኮሚተታት - ኮሚተ ምእካብ ፊልምታት፣ ኮሚተ ምምራጽ ፊልምታት፣ ኮሚተ ምድላው ሲነማታትን ምክትታል ምርኢታትን፣ ኮሚተ ምድላው ወረቓቕትን ሰሚናራትን፣ ኮሚተ ምውዕዋዕን ፕሮቶኮልን፣ ኮሚተ ሎጀስቲክን ፋይናንስን፣ ኮሚተ ስነዳ፣ ኮሚተ ሜድያን ኮሚተ ቴክኒክን፡ ተወዲበን ክሰርሓ ከም ዝጸንሓ ገሊጻ። በቲ ዝተገበረ ጻውዒት፡ 210 ኣዘንተውቲ ሓጸርቲን ምሉእ ፊልምታትን ዝተኣከበ ኰይኑ፣ ታሪኻዊ፡ ማሕበራዊ፡ ፍቕራዊ፡ ፍልስፍናዊ፡ ስለያዊ፡ ያታውን ትምህርታውን ትሕዝቶታት ዝሓዘ እዩ ነይሩ። ድሕሪ ነዊሕ መስርሕ ምመያ ከኣ፡ 56 ፊልምታት ተመሪጸን ናብ ህዝቢ ቀሪበን። ኣብ’ቲ መስርሕ፡ ፍሉጣት ሃገራውያን ፊልምታት ቀዳምነት ከም ዝወሃበን ተገይሩ። እዘን ዝተመርጻ ፊልምታት ከኣ፡ ኣብ ኣርባዕተ ሲነማታት በብመዓልቱ ተሰሪዐን ናብ ህዝቢ ክቐርባ እንከለዋ፡ ተመሃሮ፡ መንእሰያትን ዝተፈላለዩ ኣፍቀርቲ ፊልምን ተዓዚቦሞ። ካልእ እቲ ዝዓበየ ንጥፈት ናይ’ዚ ፈስቲቫል ዝነበረ፡ ዝተፈላለዩ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ዝቐረበሉ፡ መደብ ሰሚናር እዩ ነይሩ። እዚ ኣብ ኣዳራሽ ሃ.ኮ.ሰ.ኤ፡ ካብ ሰኑይ 23 ክሳብ ዓርቢ 27 መጋቢት ዝተኻየደ መደብ፡ ኣብቲ ሞያ ዝነጥፉ ስነ ጥበበኛታት፣ ኣብ ሓደ መኣዲ ተኣኪቦም በብሞያኦም ክዛተዩ ዓቢ ዕድል ዝፈጠረ’ዩ ነይሩ። ኣብዚ ናይ ሰሚናር መዓልታት 80% መንእሰያት ዝርከብዎም፣ ኣስታት 1000 ዝኾኑ ተሳተፍቲ ተረኺቦም ነይሮም። እዚ መደብ፡ ኣብ ልዕሊ’ቲ ብሞያውያን ዝቐረበ ዓሚቝ ትሕዝቶታት፡ ብሕቶን ርእይቶን ተሳተፍቲ’ውን ዝሃብተመ እዩ ነይሩ። እቲ ሰሚናር ኣብ ኣርባዕተ ዓበይቲ ትሕዝቶታት - ታሪኻዊ ኣመጻጽኣ ፊልም ኣብ ኤርትራ፡ ጒዕዞ ዓለማውን ኣፍሪቃዊን ኢንዱስትሪ ፊልም፡ ህሉው ደረጃ ፊልምታትና ከመይ ይመስል ከምኡ ከኣ፡ ፊልምታትና ኣብ መጻኢ ብትሕዝቶን ኣወዳድባን ከመይ ክዀና ይግባእ - ዝተመቕለ እዩ ነይሩ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ኣርእስቲ ከኣ፡ ዝተፈላለዩ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ቀሪቦም። ኣብ’ቲ ታሪኻዊ ኣመጻጽኣ ፊልም ኣብ ኤርትራ ዝብል ዓቢ ኣርእስቲ፡ ምትእትታው ፊልምን ሲነማን ካብ ግዜ ጣልያን ክሳብ ምውዳቕ ሃይለስላሰ ብደራስን ዳይረክተ��ን ኤፍሬም ካሕሳይ (ወዲ ኳዳ)፡ ፊልም ኣብ ግዜ ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብሰኣሊት፡ ደራሲትን ተርጓሚትን ሩት ስምኦን፣ ከምኡ ድማ ታሪኽ ፊልም ኤርትራ ካብ 1991 ክሳብ ህሉው እዋን ብጋዜጠኛን ስነ ጥበበኛን ተስፋኣለም ገብረስላሰ (ጫረ) ቀሪቡ። እዚ ወረቓቕቲ ምትእትታው ሲነማን ባህሊ ሲነማን ናብ ኤርትራ ከመይ ይመስል ከም ዝነበረ፡ ተሳትፎ ኤርትራውያን ኣብ ምዕያይ ፊልም በብመድረኻቱ ከመይ ይመስል ከም ዝነበረ፡ ስርሓት ስነዳን ፍርያት ስነዳዊ ፊልምታትን ኣብ እዋን ቃልሲ፡ ከምኡ ከኣ፡ እቲ ምሉእ ብም��እ ብኤርትራውያን ሞያውያን ምዕያይ ዝጀመረ ስርሓት ፊልም ዝሓለፎ ጒዕዞ፡ ዘለዎ ብድሆታትን ዕድላትን ዝገልጽ እዩ ነይሩ። እቲ ንተመኩሮ ዓለማዊን ኣፍሪቃውን ፊልም ዝዳህሰሰን ምስ ሓቀኛ ተዘክሮታት ምዕዛብ ፊልምን ኣተኣሳሲሩ ዘቕረበ፡ ዓቢ ደራስን ተመራማሪ ታሪኽን ኣለምሰገድ ተስፋይ ክኸውን እንከሎ፡ በብእዋኑ ዝፈሪ ዝነበረ ዓለማዊ ፊልምታት ኣብ ኤርትራ ዝረኣየሉ ዝነበረ ኣገባብ፡ ኣብ ኤርትራውያን ዘሕድሮ ዝነበረ ጽልዋን ምንቕቓሕን ብዝርዝር ገሊጹ። ስዒቡ ዝቐረበ፡ ህሉው ኩነታት ፊልም ኤርትራ ብመንጽር ዛንታን ኣነጋግራ ዛንታን፡ ኣልያ፡ ኣወሳስኣ፡ ስእሊ፡ ኣርትዖት፡ ምከናን ስነ ጽባቐን፡ ኣጠቓቕማ ሙዚቃ ኣብ ፊልም��ትና፡ ዝብል ኣርእስትታት ዝዳህሰሱ 8 መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ቀሪቡ። እዚ ኣስተምህሮኣውን ገምጋማውን ቅዲታት ሒዙ ዝቐረበ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ - ኣጸሓሕፋ ዛንታ- ብደራሲትን ዳይረክተርን ራሄል ተወልደ፣ ኣልያ ፊልምታትና ብስነ ጥበበኛ ኤፍሬም ካሕሳይ (ወዲ ኳዳ)፡ ኣወሳስኣ ኣብ ፊልምታት ሃገርና ከመይ ኣሎ - ብተዋሳኢትን ዳይረክተርን ለምለም ገብረየሱስ (ጀሪ) ክቐርብ እንከሎ፣ ኣብ ዓውዲ ሲነማቶግራፊ (ስእሊ) ዘሎ ብልጫታትን ድኻማትን ዝትንትን መጽናዕታዊ ወረቐት ከኣ ብሰኣልቲን ��ርታዕቲን ዮናስ ሰለሙንን ኣዶናይ ገብሩን ቀሪቡ። ኣርትዖት ፊልምታትና ከመይ ኣሎ፡ እንታይ ዓይነት ኣገባባት ምኽታል እዩ ዘድሊን ዝርአ ሃጓፋትን ዝገልጽ መጽናዕታዊ ጽሑፍ ብኣርታዒ መሓመድ ዓብደልራሕማን ክቐርብ እንከሎ፡ ገዲም ስነ ጥበበኛ ደሞዝ ርእሶም ከኣ ምከና፡ ኣልባሳትን መመላኽዒን ፊልምታትና ከመይ ኣሎ፡ ክንግንዘቦን ክንርድኦን ዘለና ታሪኻዊ ኣመዓባብላ ኣለባብሳ ብሄራትና በብመድረኹ፡ ናይ ከተመኛታት ቅዲታት ብስእላዊ ኣብነት ኣቕሪቡ። ንሱ ብተወሳኺ ግብራዊ ኣብነት ምድላው መመላኽዒ ተዋሳእቲን ፍሉይ ናይ ገጽን ካልእ ኣካላዊ መርኣያታትን ብኸመይ ኣገባብ ክዳሎ ከም ዝኽእል መብርሂ ሂቡ። ኣብ ትሕቲ’ዚ ኣርእስቲ መሰነይታ ሙዚቃ ፊልምታትና ከመይ ከም ዝመስልን ከመይ ክኸውን ከም ዝግብኦን ብስነ ጥበበኛ መሓመድሳልሕ ሑሴን ክቐርብ እንከሎ፡ ስነ ጥበበኛ ፍጹም ዮውሃንስ (ሻምበል) ከኣ፡ ታሪኻዊ ኣመዓባብላ መሰነይታ ሙዚቃ ድራማታትናን ፊልምታትናን ከመይ ከም ዝመስል፡ ብዝርዝር መብርሂ ሂቡ። ኣብ መወዳእታ ናይ’ዚ መደብ ብስነ ጥበበኛ ዘርእሰናይ ዓንደብርሃን፡ ፊልምታትና ኣብ መጻኢ ኣብ ትሕዝቶአንን ኣቀራርባአንን ከመሓይሻኦን ኣብ ግምት ከእትዎኦን ዝግባእ ነጥብታት፡ ምፍራይ ፊልምታትና ዘለዎ ዓበይቲ ሃጓፋትን መፍትሒታቶምን ከምኡ ከኣ፡ መጻኢ ፊልምታትን ሲነማን ከመይ ይመስልን ሰራሕቲ ኣብ ግምት ከእትዉዎ ዝግብኦም ነጥብታትን ሰፊሕ መብርሂ ኣቕሪቡ። ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ብምዕሩግ ኣገባብ ኣብ ምክያድ፡ ኣብ ምስናዱን ብዝተፈላለዩ መራኸቢ ብዙሃንን ማሕበራዊ መራኸቢታትን ኣብ ምቅላሕን ብስፍሓት ዝተሰርሓሉ እዩ ነይሩ። ኣብ መዛዘሚ መደብ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ፡ ብድምጻዊ በረኸት ጐይትኦምን ጉጅለ ባህሊ ሜራስን ዝተፈላለዩ ደርፍታትን ትልሂታትን ክቐርብ እንከሎ፡ ነቲ ፈስቲቫል ኣብ ምምዕራግ ኣበርክቶ ዝገበሩ መንግስታውያን ትካላት፡ ማሕበራት፡ ሲነማታት፡ ኣባላት ኮሚተን ካልኦት ውልቀ ሰባትን ናይ ምስጋና ሰርቲፊኬት ካብ ኮሚሽነር ባህልን ስፖርትን ኤርትራ ኣምባሳደር ዘመደ ተኽለ ተቐቢሎም። ኣምባሳደር ዘመደ ተኽለ ኣብ ዘስመዖ መዛዘሚ ቃል፡ እቲ ክካየድ ዝቐነየ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ከም ናይ ፈለማ ተመኵሮኡ ዓበይቲ ብልጫታት ከም ዝነበሩዎን ጐድኒ ጐድኑ’ውን ሃጓፋት ከም ዝነበሩዎ ድሕሪ ምግላጽ፡ እቲ ፈስቲቫል ብልጫታቱ ዝያዳ እናድመቐን ጉድለታቱ እናመልአን፡ ደረጃኡ ዝሓለወ ፈስቲቫል ፊልም ክኸውን ብዕቱብ ከም ዝስርሓሉ ገሊጹ። ንሱ ኣብ መደረኡ፡ ፊልም ሓያል መተሓላለፊ ሜላ ትምህርቲን ምዝንጋዕን ምዃኑ ድሕሪ ምብራህ፡ ነዚ ዓውዲ ኣብ ምዕባይ ብዝተፈላለዩ መዳያት ከም ዝስራሕ፡ ኣብ ቀጻሊ ከኣ ሓያል ትሕዝቶ ዘለዎ ፊልምታት ንተመሃሮ፡ መንእሰያትን ካልኦት ተዓዘብቲን ክቐርብ ምዃኑ ኣረዲኡ። ነቲ መደብ ኣብ ምዕዋት ዝተሳተፉ ኮሚተታት ኣብ ዝሃቡዎ ለበዋታት፡ ዝተወስደ ተበግሶ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ዝነኣድ ከምዝዀነን ብቀጻሊ ክካየድ ከም ዘለዎን፡ ንንጥፈታት ፊልምን ፈስቲቫልን ዝከታተል ኣሃዱታት ክቐውም፡ ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን መሻርኽቱን ኣገደስቲ ፊልምታት ኣብ ምፍራይ ክጽዕር፡ በዚ መሰረት ንዝመጽእ ፈስቲቫል ኣብታ ዓመት ዝፈረየ ሓደስቲ ፊልምታት ክቐርብ፡ ስልጠናታት ዕዮ ፊልም ክዛይድን ከም ቤት ትምህርቲ ክቐውምን፡ ንብሉጻት ፊልምታት፡ ደረስቲ�� ኣለይቲ፡ ሰኣልቲ፡ ተዋሳእቲ ኣፍልጦን ውድድራትን ክካየድ፡ ንደረስቲ፡ ኣለይትን ተዋሳእትን ደቀንስትዮ ፍሉይ ጠመተን መተባብዕን ክግበር፡ ምልውዋጥ ተመኩሮታት ምስ ዞባውያንን ኣህጉራውያንን ፈስቲቫላት ክዓቢ ዝብሉን ካልእን ኣቕሪቦም።

shabait's tweet photo. ሪፖርታዥ
ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ብድምቀት ተዛዚሙ
ዘርእሰናይ ዓንደብርሃን
ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን

ንመጀመርታ ግዜኡ ዝተዳለወ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ፡ ካብ 21 – 29 መጋቢት 2026፡ “ንትንሳኤ ጥበብ ፊልም ኤርትራ” ኣብ ትሕቲ ዝብል ቴማ፡ ዝተመርጹ ፊልምታት ናብ ህዝቢ ብምቕራብን 13 መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ከቕርብ ድሕሪ ምቕናይን፡ ብውዕዉዕ መንፈስ ተዛዚሙ።

ኣብ’ቲ ብ29 መጋቢት፡ ካብ ሰዓት 6፡00 ድሕሪ ቀትሪ ኣትሒዙ ኣብ ዝተኻየደ ወግዓዊ ናይ መዕጸዊ መደብ፡ ጸብጻብ ናይ’ቲ ፈስቲቫል ዘቕረበት ጸሓፊት ኮሚተ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ነጃት ኣደም፡ እቲ ፈስቲቫል ብዓወት ከም እተዛዘመ ብምግላጽ፡ ነቶም ኣብ ምዕዋት ናይ’ቲ መደብ ዝሰርሑ ኣካላት ኣመስጊና።

ካብኡ ብምቕጻል፡ “ቀንዲ ዕላማ ናይዚ ፈስቲቫል፡ ንሓፈሻዊ ስርሓት ፊልምና ካብ ዝጅምር ክሳዕ ሕጂ ንዝሓለፎ መድረኻትን መስርሓትን፡ ማለት ካበይ ጀሚሩ ብኸመይ ቀጺሉን፡ ሕጂ ኸ ኣበይ ኣሎን ንምግምጋምን፣ ካብ’ቲ ገምጋም ተበጊስካ፡ ኣብ መጻኢ ብዝሓየለ መልክዑን ምዕባለኡን እንታይ ይተርፍን እንታይ ክግበር ይከኣልን ስእሊ ንምውሳድ ኰይኑ፣ ጐድኒ ጐድኑ ድማ፡ ነቲ ብሰንኪ ምስፋሕ ዲጂታላዊ ማሕበራዊ መራኸቢታት ኣገልግሎቱ እናብቀዐ ዝመጽአ ምርኢት ሲነማታትና ንምብርባሩን እዩ ነይሩ፡” ኢላ።

በዚ መሰረት ከኣ፡ እቲ ፈስቲቫል ኣብ ክልተ ትሕዝቶታት ብምምቃል፣ ኣብ ናይ ቅድሚ ቀትሪ ምስ ፊልም ብዝተሓሓዙ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ዝቐርበሉ ሰሚናራትን፣ ብድሕሪ ቀትሪ ድማ ካብ 1997 ክሳዕ 2025 ኣብ ውሽጢ ሃገር ካብ ዝፈረዩ ፊልምታት - ንብዙሕነት ቋንቋ፡ ብሄር፡ ባህልን ጾታን ኣብ ግምት ኣትዮም ዝተመርጹ 56 ምሩጻት ኣዘንተውትን ሓጸርትን ፊልምታትን፣ ኣብ ኣርባዕተ ምሩጻት ሲነማታት - ሲነማ ሮማ፣ ኣዝመራ፣ ኢምፐሮን ሓማሴንን ከም ዝረአ ተገይሩ።

ነዚ ፈስቲቫል ንምዕዋት፡ ካብ ዝሓለፈ ዓመት ኣትሒዙ ንኣስታት ሽዱሽተ ኣዋርሕ ሰፊሕ ምድላዋት ክካየድ ከም ዝጸንሐ ዝፍለጥ ኰይኑ፡ ነዚ መደብ ዘሳልጣ ዝተፈላለያ ኮሚተታት - ኮሚተ ምእካብ ፊልምታት፣ ኮሚተ ምምራጽ ፊልምታት፣ ኮሚተ ምድላው ሲነማታትን ምክትታል ምርኢታትን፣ ኮሚተ ምድላው ወረቓቕትን ሰሚናራትን፣ ኮሚተ ምውዕዋዕን ፕሮቶኮልን፣ ኮሚተ ሎጀስቲክን ፋይናንስን፣ ኮሚተ ስነዳ፣ ኮሚተ ሜድያን ኮሚተ ቴክኒክን፡ ተወዲበን ክሰርሓ ከም ዝጸንሓ ገሊጻ።

በቲ ዝተገበረ ጻውዒት፡ 210 ኣዘንተውቲ ሓጸርቲን ምሉእ ፊልምታትን ዝተኣከበ ኰይኑ፣ ታሪኻዊ፡ ማሕበራዊ፡ ፍቕራዊ፡ ፍልስፍናዊ፡ ስለያዊ፡ ያታውን ትምህርታውን ትሕዝቶታት ዝሓዘ እዩ ነይሩ። ድሕሪ ነዊሕ መስርሕ ምመያ ከኣ፡ 56 ፊልምታት ተመሪጸን ናብ ህዝቢ ቀሪበን። ኣብ’ቲ መስርሕ፡ ፍሉጣት ሃገራውያን ፊልምታት ቀዳምነት ከም ዝወሃበን ተገይሩ። እዘን ዝተመርጻ ፊልምታት ከኣ፡ ኣብ ኣርባዕተ ሲነማታት በብመዓልቱ ተሰሪዐን ናብ ህዝቢ ክቐርባ እንከለዋ፡ ተመሃሮ፡ መንእሰያትን ዝተፈላለዩ ኣፍቀርቲ ፊልምን ተዓዚቦሞ።

ካልእ እቲ ዝዓበየ ንጥፈት ናይ’ዚ ፈስቲቫል ዝነበረ፡ ዝተፈላለዩ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ዝቐረበሉ፡ መደብ ሰሚናር እዩ ነይሩ። እዚ ኣብ ኣዳራሽ ሃ.ኮ.ሰ.ኤ፡ ካብ ሰኑይ 23 ክሳብ ዓርቢ 27 መጋቢት ዝተኻየደ መደብ፡ ኣብቲ ሞያ ዝነጥፉ ስነ ጥበበኛታት፣ ኣብ ሓደ መኣዲ ተኣኪቦም በብሞያኦም ክዛተዩ ዓቢ ዕድል ዝፈጠረ’ዩ ነይሩ። ኣብዚ ናይ ሰሚናር መዓልታት 80% መንእሰያት ዝርከብዎም፣ ኣስታት 1000 ዝኾኑ ተሳተፍቲ ተረኺቦም ነይሮም። እዚ መደብ፡ ኣብ ልዕሊ’ቲ ብሞያውያን ዝቐረበ ዓሚቝ ትሕዝቶታት፡ ብሕቶን ርእይቶን ተሳተፍቲ’ውን ዝሃብተመ እዩ ነይሩ።

እቲ ሰሚናር ኣብ ኣርባዕተ ዓበይቲ ትሕዝቶታት - ታሪኻዊ ኣመጻጽኣ ፊልም ኣብ ኤርትራ፡ ጒዕዞ ዓለማውን ኣፍሪቃዊን ኢንዱስትሪ ፊልም፡ ህሉው ደረጃ ፊልምታትና ከመይ ይመስል ከምኡ ከኣ፡ ፊልምታትና ኣብ መጻኢ ብትሕዝቶን ኣወዳድባን ከመይ ክዀና ይግባእ - ዝተመቕለ እዩ ነይሩ። ኣብ ነፍሲ ወከፍ ኣርእስቲ ከኣ፡ ዝተፈላለዩ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ቀሪቦም።

ኣብ’ቲ ታሪኻዊ ኣመጻጽኣ ፊልም ኣብ ኤርትራ ዝብል ዓቢ ኣርእስቲ፡ ምትእትታው ፊልምን ሲነማን ካብ ግዜ ጣልያን ክሳብ ምውዳቕ ሃይለስላሰ ብደራስን ዳይረክተ��ን ኤፍሬም ካሕሳይ (ወዲ ኳዳ)፡ ፊልም ኣብ ግዜ ብረታዊ ቃልሲ ህዝቢ ኤርትራ ብሰኣሊት፡ ደራሲትን ተርጓሚትን ሩት ስምኦን፣ ከምኡ ድማ ታሪኽ ፊልም ኤርትራ ካብ 1991 ክሳብ ህሉው እዋን ብጋዜጠኛን ስነ ጥበበኛን ተስፋኣለም ገብረስላሰ (ጫረ) ቀሪቡ። እዚ ወረቓቕቲ ምትእትታው ሲነማን ባህሊ ሲነማን ናብ ኤርትራ ከመይ ይመስል ከም ዝነበረ፡ ተሳትፎ ኤርትራውያን ኣብ ምዕያይ ፊልም በብመድረኻቱ ከመይ ይመስል ከም ዝነበረ፡ ስርሓት ስነዳን ፍርያት ስነዳዊ ፊልምታትን ኣብ እዋን ቃልሲ፡ ከምኡ ከኣ፡ እቲ ምሉእ ብም��እ ብኤርትራውያን ሞያውያን ምዕያይ ዝጀመረ ስርሓት ፊልም ዝሓለፎ ጒዕዞ፡ ዘለዎ ብድሆታትን ዕድላትን ዝገልጽ እዩ ነይሩ።

እቲ ንተመኩሮ ዓለማዊን ኣፍሪቃውን ፊልም ዝዳህሰሰን ምስ ሓቀኛ ተዘክሮታት ምዕዛብ ፊልምን ኣተኣሳሲሩ ዘቕረበ፡ ዓቢ ደራስን ተመራማሪ ታሪኽን ኣለምሰገድ ተስፋይ ክኸውን እንከሎ፡ በብእዋኑ ዝፈሪ ዝነበረ ዓለማዊ ፊልምታት ኣብ ኤርትራ ዝረኣየሉ ዝነበረ ኣገባብ፡ ኣብ ኤርትራውያን ዘሕድሮ ዝነበረ ጽልዋን ምንቕቓሕን ብዝርዝር ገሊጹ።

ስዒቡ ዝቐረበ፡ ህሉው ኩነታት ፊልም ኤርትራ ብመንጽር ዛንታን ኣነጋግራ ዛንታን፡ ኣልያ፡ ኣወሳስኣ፡ ስእሊ፡ ኣርትዖት፡ ምከናን ስነ ጽባቐን፡ ኣጠቓቕማ ሙዚቃ ኣብ ፊልም��ትና፡ ዝብል ኣርእስትታት ዝዳህሰሱ 8 መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ ቀሪቡ። እዚ ኣስተምህሮኣውን ገምጋማውን ቅዲታት ሒዙ ዝቐረበ መጽናዕታዊ ወረቓቕቲ - ኣጸሓሕፋ ዛንታ- ብደራሲትን ዳይረክተርን ራሄል ተወልደ፣ ኣልያ ፊልምታትና ብስነ ጥበበኛ ኤፍሬም ካሕሳይ (ወዲ ኳዳ)፡ ኣወሳስኣ ኣብ ፊልምታት ሃገርና ከመይ ኣሎ - ብተዋሳኢትን ዳይረክተርን ለምለም ገብረየሱስ (ጀሪ) ክቐርብ እንከሎ፣ ኣብ ዓውዲ ሲነማቶግራፊ (ስእሊ) ዘሎ ብልጫታትን ድኻማትን ዝትንትን መጽናዕታዊ ወረቐት ከኣ ብሰኣልቲን ��ርታዕቲን ዮናስ ሰለሙንን ኣዶናይ ገብሩን ቀሪቡ።

ኣርትዖት ፊልምታትና ከመይ ኣሎ፡ እንታይ ዓይነት ኣገባባት ምኽታል እዩ ዘድሊን ዝርአ ሃጓፋትን ዝገልጽ መጽናዕታዊ ጽሑፍ ብኣርታዒ መሓመድ ዓብደልራሕማን ክቐርብ እንከሎ፡ ገዲም ስነ ጥበበኛ ደሞዝ ርእሶም ከኣ ምከና፡ ኣልባሳትን መመላኽዒን ፊልምታትና ከመይ ኣሎ፡ ክንግንዘቦን ክንርድኦን ዘለና ታሪኻዊ ኣመዓባብላ ኣለባብሳ ብሄራትና በብመድረኹ፡ ናይ ከተመኛታት ቅዲታት ብስእላዊ ኣብነት ኣቕሪቡ። ንሱ ብተወሳኺ ግብራዊ ኣብነት ምድላው መመላኽዒ ተዋሳእቲን ፍሉይ ናይ ገጽን ካልእ ኣካላዊ መርኣያታትን ብኸመይ ኣገባብ ክዳሎ ከም ዝኽእል መብርሂ ሂቡ።

ኣብ ትሕቲ’ዚ ኣርእስቲ መሰነይታ ሙዚቃ ፊልምታትና ከመይ ከም ዝመስልን ከመይ ክኸውን ከም ዝግብኦን ብስነ ጥበበኛ መሓመድሳልሕ ሑሴን ክቐርብ እንከሎ፡ ስነ ጥበበኛ ፍጹም ዮውሃንስ (ሻምበል) ከኣ፡ ታሪኻዊ ኣመዓባብላ መሰነይታ ሙዚቃ ድራማታትናን ፊልምታትናን ከመይ ከም ዝመስል፡ ብዝርዝር መብርሂ ሂቡ።

ኣብ መወዳእታ ናይ’ዚ መደብ ብስነ ጥበበኛ ዘርእሰናይ ዓንደብርሃን፡ ፊልምታትና ኣብ መጻኢ ኣብ ትሕዝቶአንን ኣቀራርባአንን ከመሓይሻኦን ኣብ ግምት ከእትዎኦን ዝግባእ ነጥብታት፡ ምፍራይ ፊልምታትና ዘለዎ ዓበይቲ ሃጓፋትን መፍትሒታቶምን ከምኡ ከኣ፡ መጻኢ ፊልምታትን ሲነማን ከመይ ይመስልን ሰራሕቲ ኣብ ግምት ከእትዉዎ ዝግብኦም ነጥብታትን ሰፊሕ መብርሂ ኣቕሪቡ።

ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ብምዕሩግ ኣገባብ ኣብ ምክያድ፡ ኣብ ምስናዱን ብዝተፈላለዩ መራኸቢ ብዙሃንን ማሕበራዊ መራኸቢታትን ኣብ ምቅላሕን ብስፍሓት ዝተሰርሓሉ እዩ ነይሩ።

ኣብ መዛዘሚ መደብ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ፡ ብድምጻዊ በረኸት ጐይትኦምን ጉጅለ ባህሊ ሜራስን ዝተፈላለዩ ደርፍታትን ትልሂታትን ክቐርብ እንከሎ፡ ነቲ ፈስቲቫል ኣብ ምምዕራግ ኣበርክቶ ዝገበሩ መንግስታውያን ትካላት፡ ማሕበራት፡ ሲነማታት፡ ኣባላት ኮሚተን ካልኦት ውልቀ ሰባትን ናይ ምስጋና ሰርቲፊኬት ካብ ኮሚሽነር ባህልን ስፖርትን ኤርትራ ኣምባሳደር ዘመደ ተኽለ ተቐቢሎም።

ኣምባሳደር ዘመደ ተኽለ ኣብ ዘስመዖ መዛዘሚ ቃል፡ እቲ ክካየድ ዝቐነየ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ከም ናይ ፈለማ ተመኵሮኡ ዓበይቲ ብልጫታት ከም ዝነበሩዎን ጐድኒ ጐድኑ’ውን ሃጓፋት ከም ዝነበሩዎ ድሕሪ ምግላጽ፡ እቲ ፈስቲቫል ብልጫታቱ ዝያዳ እናድመቐን ጉድለታቱ እናመልአን፡ ደረጃኡ ዝሓለወ ፈስቲቫል ፊልም ክኸውን ብዕቱብ ከም ዝስርሓሉ ገሊጹ።

ንሱ ኣብ መደረኡ፡ ፊልም ሓያል መተሓላለፊ ሜላ ትምህርቲን ምዝንጋዕን ምዃኑ ድሕሪ ምብራህ፡ ነዚ ዓውዲ ኣብ ምዕባይ ብዝተፈላለዩ መዳያት ከም ዝስራሕ፡ ኣብ ቀጻሊ ከኣ ሓያል ትሕዝቶ ዘለዎ ፊልምታት ንተመሃሮ፡ መንእሰያትን ካልኦት ተዓዘብቲን ክቐርብ ምዃኑ ኣረዲኡ።

ነቲ መደብ ኣብ ምዕዋት ዝተሳተፉ ኮሚተታት ኣብ ዝሃቡዎ ለበዋታት፡ ዝተወስደ ተበግሶ ቀዳማይ ፈስቲቫል ፊልም ኣስመራ ዝነኣድ ከምዝዀነን ብቀጻሊ ክካየድ ከም ዘለዎን፡ ንንጥፈታት ፊልምን ፈስቲቫልን ዝከታተል ኣሃዱታት ክቐውም፡ ኮሚሽን ባህልን ስፖርትን መሻርኽቱን ኣገደስቲ ፊልምታት ኣብ ምፍራይ ክጽዕር፡ በዚ መሰረት ንዝመጽእ ፈስቲቫል ኣብታ ዓመት ዝፈረየ ሓደስቲ ፊልምታት ክቐርብ፡ ስልጠናታት ዕዮ ፊልም ክዛይድን ከም ቤት ትምህርቲ ክቐውምን፡ ንብሉጻት ፊልምታት፡ ደረስቲ�� ኣለይቲ፡ ሰኣልቲ፡ ተዋሳእቲ ኣፍልጦን ውድድራትን ክካየድ፡ ንደረስቲ፡ ኣለይትን ተዋሳእትን ደቀንስትዮ ፍሉይ ጠመተን መተባብዕን ክግበር፡ ምልውዋጥ ተመኩሮታት ምስ ዞባውያንን ኣህጉራውያንን ፈስቲቫላት ክዓቢ ዝብሉን ካልእን ኣቕሪቦም።

Lebsu1 retweeted

3 months ago

Youth at The Center of Development By : - Bana Negusse In the highland sub-zones of Adi-Quala, Mai-Mine, and Emni- Haili, a quiet but powerful story is unfolding—one that reflects the ambition, creativity, and resilience of Eritrea’s youth. From 22 to 24 March, these communities came alive with energy as young people gathered for a series of “Youth Weeks,” blending culture, science, and innovation into a shared celebration of potential. Beyond being a showcase of talent, the events highlighted a deeper national vision: nurturing a generation that is not only academically and technically capable, but also driven by curiosity and a spirit of innovation. Through competitions, exhibitions, and recognition of outstanding students, the youth were given space to discover their strengths and the encouragement to push them further. Leaders and organizers emphasized that such initiatives are not one-time celebrations, but part of a broader effort to invest in Eritrea’s future. For the participants themselves, the impact was immediate and personal: motivation to excel, confidence in their abilities, and a renewed commitment to their educational and creative journeys. As Eritrea continues to look ahead, these Youth Weeks offer a glimpse into what lies at the heart of its progress: a generation eager to learn, to create, and to shape the nation’s path forward. Today, the world is home to the largest youth population in history, with estimates ranging from 1 to 2 billion. Beyond their sheer numbers, young people are powerful agents of change, shaping social, economic, and cultural development worldwide. Understanding their role is essential to appreciating both global progress and national development trajectories, including Eritrea’s. When youth actively participate in economic and social life, societies tend to experience stronger cohesion and faster development. Their curiosity and critical thinking enable them to question assumptions, challenge outdated norms, and identify gaps that others may overlook. Combined with creativity and energy, these qualities position young people to generate innovative solutions to complex challenges. Youth also play a vital role in driving social transformation. Through advocacy, volunteerism, and leadership in community initiatives, they contribute to more inclusive and resilient societies. Research consistently highlights their importance in peacebuilding and reconciliation, particularly in post-conflict settings. This global recognition is reflected in the United Nations’ 2030 Agenda for Sustainable Development, which places strong emphasis on youth empowerment, participation, and well-being. As the Agenda notes, “The future of humanity and our planet lies in the hands of today��s younger generation.” Within this global context, Eritrea stands out for its clear recognition of youth as its most valuable resource. While the country is endowed with natural wealth, cultural diversity, and a strategic geographic location, its greatest strength lies in its people, especially its young population. Since independence, Eritrea has placed significant emphasis on human capital development, with youth at the centre of national policy. This commitment is deeply rooted in the country’s foundational principles. Eritrea’s National Charter, adopted in 1994, affirms that the nation’s greatest asset is its human resource. This perspective continues to guide government priorities. Concrete measures have also been taken to safeguard the rights and well-being of children and young people. Eritrea was among the first countries to ratify the Convention on the Rights of the Child after independence and later acceded to the African Charter on the Rights and Welfare of the Child. At the national level, laws prohibit harmful practices such as child labor, human trafficking, and early marriage, while targeted initiatives address their root causes. Support systems led by the Ministry of Labour and Social Welfare and partner organizations provide critical assistance to vulnerable children and at-risk youth. Equally important are national organizations that directly empower young people. Groups such as the National Union of Eritrean Youth and Students (NUEYS) and the National Union of Eritrean Women (NUEW) play a vital role in equipping youth with skills, resources, and platforms for participation. They foster civic engagement, promote social cohesion, and help cultivate a strong sense of national identity. The contributions of Eritrean youth are both historic and ongoing. Long before independence was achieved in 1991, young people were at the forefront of the liberation struggle, demonstrating resilience, sacrifice, and determination under extraordinarily difficult conditions. Their role in securing sovereignty remains a defining chapter in the nation’s history. Today, that same spirit is evident across multiple sectors. In education, young Eritreans are helping expand access to learning and improve literacy. In healthcare, they provide essential services that strengthen public health systems. In fields such as agriculture and engineering, young professionals and researchers are working on solutions to challenges like food security and infrastructure development. Their impact extends to environmental sustainability, where youth are actively engaged in afforestation, water conservation, and ecosystem restoration efforts. They are also increasingly visible in advancing social causes, including gender equality, disability inclusion, and mental health awareness. In the cultural sphere, young Eritreans are shaping a vibrant creative landscape through music, art, and design. In sports, their achievements continue to bring international recognition, reflecting both talent and determination on the global stage. At the same time, Eritrean youth remain central to the country’s national defence and sovereignty. Their strong sense of responsibility and commitment has played a key role in safeguarding the nation’s independence in the face of ongoing challenges. The Youth Weeks held in Adi- Quala, Mai-Mine, and Emni-Haili are, in many ways, a microcosm of this broader national story. They illustrate how structured opportunities, encouragement, and collective support can unlock the immense potential of young people. As Eritrea continues its development journey, the importance of sustaining and expanding such initiatives cannot be overstated. Investing in youth is not simply a policy choice. Rather, it is a long-term strategy for national resilience and progress. The energy, creativity, and determination seen in these young participants are not isolated traits but emblematic of a generation ready to lead, innovate, and build. Ultimately, Eritrea’s future will be shaped by how effectively it nurtures this potential. If the enthusiasm and promise displayed during these Youth Weeks are any indication, the country’s path forward rests in capable and determined hands. #Eritrea

shabait's tweet photo. Youth at The Center of Development
By : - Bana Negusse

In the highland sub-zones of Adi-Quala, Mai-Mine, and Emni- Haili, a quiet but powerful story is unfolding—one that reflects the ambition, creativity, and resilience of Eritrea’s youth. From 22 to 24 March, these communities came alive with energy as young people gathered for a series of “Youth Weeks,” blending culture, science, and innovation into a shared celebration of potential.

Beyond being a showcase of talent, the events highlighted a deeper national vision: nurturing a generation that is not only academically and technically capable, but also driven by curiosity and a spirit of innovation. Through competitions, exhibitions, and recognition of outstanding students, the youth were given space to discover their strengths and the encouragement to push them further.

Leaders and organizers emphasized that such initiatives are not one-time celebrations, but part of a broader effort to invest in Eritrea’s future. For the participants themselves, the impact was immediate and personal: motivation to excel, confidence in their abilities, and a renewed commitment to their educational and creative journeys.

As Eritrea continues to look ahead, these Youth Weeks offer a glimpse into what lies at the heart of its progress: a generation eager to learn, to create, and to shape the nation’s path forward.

Today, the world is home to the largest youth population in history, with estimates ranging from 1 to 2 billion. Beyond their sheer numbers, young people are powerful agents of change, shaping social, economic, and cultural development worldwide. Understanding their role is essential to appreciating both global progress and national development trajectories, including Eritrea’s.

When youth actively participate in economic and social life, societies tend to experience stronger cohesion and faster development. Their curiosity and critical thinking enable them to question assumptions, challenge outdated norms, and identify gaps that others may overlook. Combined with creativity and energy, these qualities position young people to generate innovative solutions to complex challenges.

Youth also play a vital role in driving social transformation. Through advocacy, volunteerism, and leadership in community initiatives, they contribute to more inclusive and resilient societies. Research consistently highlights their importance in peacebuilding and reconciliation, particularly in post-conflict settings. This global recognition is reflected in the United Nations’ 2030 Agenda for Sustainable Development, which places strong emphasis on youth empowerment, participation, and well-being. As the Agenda notes, “The future of humanity and our planet lies in the hands of today��s younger generation.”

Within this global context, Eritrea stands out for its clear recognition of youth as its most valuable resource. While the country is endowed with natural wealth, cultural diversity, and a strategic geographic location, its greatest strength lies in its people, especially its young population. Since independence, Eritrea has placed significant emphasis on human capital development, with youth at the centre of national policy.

This commitment is deeply rooted in the country’s foundational principles. Eritrea’s National Charter, adopted in 1994, affirms that the nation’s greatest asset is its human resource. This perspective continues to guide government priorities.

Concrete measures have also been taken to safeguard the rights and well-being of children and young people. Eritrea was among the first countries to ratify the Convention on the Rights of the Child after independence and later acceded to the African Charter on the Rights and Welfare of the Child. At the national level, laws prohibit harmful practices such as child labor, human trafficking, and early marriage, while targeted initiatives address their root causes. Support systems led by the Ministry of Labour and Social Welfare and partner organizations provide critical assistance to vulnerable children and at-risk youth.

Equally important are national organizations that directly empower young people. Groups such as the National Union of Eritrean Youth and Students (NUEYS) and the National Union of Eritrean Women (NUEW) play a vital role in equipping youth with skills, resources, and platforms for participation. They foster civic engagement, promote social cohesion, and help cultivate a strong sense of national identity.

The contributions of Eritrean youth are both historic and ongoing. Long before independence was achieved in 1991, young people were at the forefront of the liberation struggle, demonstrating resilience, sacrifice, and determination under extraordinarily difficult conditions. Their role in securing sovereignty remains a defining chapter in the nation’s history.

Today, that same spirit is evident across multiple sectors. In education, young Eritreans are helping expand access to learning and improve literacy. In healthcare, they provide essential services that strengthen public health systems. In fields such as agriculture and engineering, young professionals and researchers are working on solutions to challenges like food security and infrastructure development.

Their impact extends to environmental sustainability, where youth are actively engaged in afforestation, water conservation, and ecosystem restoration efforts. They are also increasingly visible in advancing social causes, including gender equality, disability inclusion, and mental health awareness. In the cultural sphere, young Eritreans are shaping a vibrant creative landscape through music, art, and design. In sports, their achievements continue to bring international recognition, reflecting both talent and determination on the global stage.

At the same time, Eritrean youth remain central to the country’s national defence and sovereignty. Their strong sense of responsibility and commitment has played a key role in safeguarding the nation’s independence in the face of ongoing challenges.

The Youth Weeks held in Adi- Quala, Mai-Mine, and Emni-Haili are, in many ways, a microcosm of this broader national story. They illustrate how structured opportunities, encouragement, and collective support can unlock the immense potential of young people.

As Eritrea continues its development journey, the importance of sustaining and expanding such initiatives cannot be overstated. Investing in youth is not simply a policy choice. Rather, it is a long-term strategy for national resilience and progress. The energy, creativity, and determination seen in these young participants are not isolated traits but emblematic of a generation ready to lead, innovate, and build.

Ultimately, Eritrea’s future will be shaped by how effectively it nurtures this potential. If the enthusiasm and promise displayed during these Youth Weeks are any indication, the country’s path forward rests in capable and determined hands. #Eritrea

981

Lebsu1 retweeted