“…
Senin gönlün dâima meshûr ve musahhardır, mâzursun
Gamın ne olduğunu aslâ bilmedin, mâzursun
Ben sensiz bin gece kan yuttum
Sen bir gece sensiz kalmadın, mâzursun”
Ahmed Gazalî’nin Ma’zûri redifli rubaisinden,
Not 1: Rubainin bulunduğu kitap bende yok o nedenle ayrıntılı künye veremiyorum. Ancak Hece Yayınları tarafından Turan Koç / Mehmet Çeyinkaya çevirisiyle Aşıkların Halleri ( Sevânihu’l - Uşşak ) adıyla yayımlanmış. Gözattığım ve aşağıda internet adresini verdiğim kaynakta, tarihi ve yayın yeri ; Mart 2019 / Ankara olan bir baskıdan alıntı yapılmış, ilk baskı olmayabilir. Kitapyurdu uygulamasında baskı tarihi olarak 2012 yılı verilmiş. Bu alıntıya göre;
“…
İşin gönül çelmektir senin;
mâzursun
Gam nedir hiç bilmezsin;
mâzursun
Her gece kan ağlarken ben, sensiz
Bir gecen bile yok sensiz, senin;
mâzursun”
https://t.co/63G2gZmdvW erişim tarihi; 10 Kasım 2026, saat: 02:04.
Not 2: Beni Kör Kuyularda Merdivensiz Bıraktın şiirini Ümit Yaşar Oğuzcan’ın, kaybettiği oğlu Vedat’ın ardından yazdığına ilişkin bazı yazılar okumuştum. Fakat şiir; bir kere yayımlandıktan sonra, kendine ait ve şairinin amacının ötesinde, her bir okuyucusunda uyandırdığı duygu(lar) özelinde bir yaşam sürmeye başlıyor. Bu şiir, benim için ‘ayrılık acısını’ çok güçlü ve derin olarak aktaran bir eser.
Not 3: Babamın Şarkıları albümünde Timur Selçuk’un yorumladığı bu eserin bestesi, Münir Nurettin Selçuk’a aittir.
“…bugün birbirimizi son kez gördük, duyduk -korkunç telefon istisnası bir tarafa-, birbirimize son kez dokunduk, son kez sarıldık, son kez…” Hasret Hanım ve Yiğit Bey’e Dair Hatırat’tan, (07.11.199.)
“…
geldin ama bilmem sen misin o
geldin ama uğurlar gibiyiz birbirimizi
…”
Bize Kalan(1)’dan,
Döndüremedim seni,
“…
…, bir bulut düştü denize, Troya yanıyordu
Bir aşkı yaka paça götürüyorlardı, sanki yüreğim
…”
Ne Kalır(2)’dan,
“…
gitme…gitme…gitme…
bu birkaç sözdü son şaşkınlığım
…
gitme karanlığa boğulur
tutunduğum ışık ki
o senin ellerindir
gerisi yalan
…
sevdanın el ayak çekişi
o senin gidişindir
…”
Gidişindir(3)’den,
“Bırakıp giderken, yarınları sen bana,
Ardına bile bakmadın, unuttuğun bir şey var
Hüsranı salarken, sen gönül kapısına,
Geride bıraktığın, unuttuğun çok şey var.
…”
Unuttuğun Bir Şey Var(4)’dan,
O güne ait her şey zihnime kazınmış. En son, ardından kapanan kapıdan çıkan sesi bile unutmadım.
“…
bir yanlışlık gibi kaldım
anlamsız bir tümce ortasında
zehirli bir ırmak yatağında
su oldum
…
su kurudu
söndü ateş
ama sormadı kimse
nasıldır sevişmek hayaletiyle bir aşkın
ölümü kutsayan zamanın gövdesinde
gittin
tuzla buz bir ben bıraktın bana”
Gittin(5)’den,
“…
Her aşk bir şehir
gibi şiirin gri tipisinde gizlenir,
bir gün benim de kalbim
Ankara’da idam edilir”
İmru’l Kays(6)’dan,
“…
kış başlıyor sevgilim
iyi bak kendine
gözlerindeki usul şefkati
teslim etme kimseye, hiçbir şeye
upuzun bir kış başlıyor sevgilim
ayrılığımızın kışı başlıyor
Giriyoruz kara ve soğuk bir mevsime
…”
Yalnız Bir Opera(7)’dan,
Yıllar geçmiş, onlarca yıl…
“…
kalbimi kalp kılan ve kıran sevda da kırılıp dökülmesin diye
sarıp sarmaladım yıllara.
…”
Terlikler(8)’den,
“…
…a ş k,
ayrılık sınavıymış…a n l a d ı m.
hiçbir şey söyleme, dokun ben’deki
biz’e. bir zamandan bir zamana düşen
düşlerle, koşmak istiyorum denizimizde
çocuksu aşkların, upuzun öpüşlerinden
düşen hissemize…
her ayrılık iki aşk arasındadır
…”
Gri Bir Mevsim(9)’den,
Çok uzatmışım, bitireyim yavaş yavaş;
SANA(10)
Anılar bahçemden
umutlar topladım
şarkılar söyleyebilirim
göz yaşlarıyla sulanmış
içime atılmış bir dünyadan
sevgiler verebilirim
yaşanmamış
VEDA(11)
sende de boş sayfalar kaldığını
biliyorum ikimizden
Sen şunu bil yeter;
“…
Başkaları gitmiş olur, gidince,
Bir sen yakınsın uzakta kalınca.”
Sen ve Başkaları(12)’ndan.
Unutmadım!
6
Notlar:
(1) A. Adnan Azar, Avare Çalı ve uzaKTan, Toplu Şiirler, ( 1976 - 2013 ), YKY, Yapı Kredi Yayınları, 1. Baskı, Mayıs 2014, İstanbul, s. 247.
(2) Engin Turgut, Yolluk, Toplu Şiirler, ( 1987 - 2024 ), Ferfir Eğitim ve Yayıncılık Ltd. Şti., Ağustos 2025, İstanbul, s.9.
(3) Adnan Satıcı, Bin Yıl Daha Ülkesiz, Toplu Şiirler, Öteki Yayınevi, 1. Baskı, Şubat 2016, İstanbul, s. 113.
(4) Raşit Demir, “Unuttuğun Bir Şey Var”, içinde: Ana Antoloji 1992, Haz: Necla Ünal / Necmettin Selçuk, Ana Dergisi, İstanbul, s. 69.
(5) Ayten Mutlu, Hayatın Kanatlarında, Klaros Yayıncılık, 1. Baskı, Ekim 2021, Ankara, s. 722 - 723.
(6) Hüseyin Ferhad, Kılıç İpekte Sınanır, Toplu Şiirler, ( 1982 - 2007 ), YKY, Yapı Kredi Yayınları, 3. Baskı, Temmuz 2015, İstanbul, s. 329.
(7) Murathan Mungan, Yaz Geçer, Metis Yayınları, 24. Baskı, Nisan 2024, İstanbul, s. 20.
(8) Oya Uysal, Yolu Yalnızlığıma Düşmedi, Sia Kitap, 1. Baskı, Nisan 2022, İstanbul, s. 26.
(9) Gazanfer Eryüksel, Hep Çocuk Kalan, Mayıs Yayınları, 1. Baskı, Ağustos 1996, İzmir, s. 68.
(10) Bünyamin Balamir, Yitik Zaman Şarkıları / Suya Çizilmiş Resimler, Aydın Kitabevi Yayınları, Aralık 1996, Ankara, s. 32.
(11) Atanur, Kalp Dönmesi, Liman Yapımevi, Nisan 2002, İstanbul, sayfa numarası konulmamış( tarif edeyim, sondan bir önceki sayfada).
(12) Oktay Rifat, “Sen ve Başkaları”, içinde: Türk Şiirinde Aşk ve Kadın, Haz: Ümit Yaşar Oğuzcan, Özlem Yayınları, 1. Baskı, Nisan 1976, İstanbul, s. 145.
Ya da hiç düşünülmediğinin farkına varmak, çok yıkıcıdır…Mutlak sıfır ânı…
“… burada, kuş uçuşu 4-5 mil karşımızda depremin merkez üssünde ve doğu - batı yönünde kilometrelerce büyük bir yıkım var…İnsanların cansız bedenleri kamyonetlerle taşınıyor…Rüzgar keşişlemeden veya kıbleden eserse ceset kokularını bizim oraya taşıyor…Rafineri hâlâ yanıyor, söndürmeye uğraşıyorlar…Denizin üzeri enkaz parçalarıyla kaplı... Aşağı yukarı tüm yöreyi dolaştık, her yerde insanlar canla başla çalışıyorlar. Dinliyorlar, kaldırıyorlar, kazıyorlar. Bir umut peşinde…Su yok, elektrik yok, geceleri huzursuz, hastalıklı bir karanlık…”
Hasret Hanım ve Yiğit Bey’e Dair Hatırat, 20.08.19..’dan.
Bu üzücü olayların-ki pek azını alıntıladım-, neden, sadece bu iki kişiye özel hatıratta yer aldığını Hasret Hanım tahmin edebilir herhalde.
İSTANBUL
Binalar yıkılsa
yüzünü görür müyüm
Atanur, Uykum Gibi Gelsene, Liman Yapımevi, Nisan 2002, İstanbul, sayfa no yok (kendiniz sayarsanız 4. sayfa).
Göremezsin, sesini bile duyamazsın, hatta bir üçüncü kişi aracılığı ile bile, “nasılsın…” demez sana. Böylece sen, düşünülmek bir yana, onun umrunda bile olmadığını anlarsın.
“Sözde, senden kaçıyorum doludizgin atlarla
Bâzan sessiz sedasız ipekten kanatlarla
Ama sen hep bin yıllık bilenmiş inatlarla
Karşıma çıkıyorsun en serin imbatlarla
Adını yazıyorsun bulduğun fırsatlarla
Yüreğimin başına noktalarla, hatlarla
Başbaşa kalıyorum sonunda heyhatlarla
Sözde, senden kaçıyorum doludizgin atlarla
…”
Şaşırdım Kaldım Işte’den,
Yavuz Bülent Bâkiler, Harman, Bütün Şiirler, Size Dergisi Yayınları, 9. Baskı, İstanbul, s. 146.
“yazın bittiği her yerde söylenir
söylenmeyen şeyler kalır geriye
…
ta içimizde duyarız gelecek günlerin geçmişini
başka ne gelir elimizden
büyük bir uzaklığa gülümseyerek
geçiştiririz
ıskaladığımız şeyleri
…”
Yaz Bitti’den,
Murathan Mungan, Yaz Geçer, Metis Yayınları, 24. Baskı, Nisan 2024, İstanbul, s. 89.
@aletheia__ “…toujours l’Empire d’amour
Est plain de troubles et l’alarmes”
“…Aşk ülkeleri daima
Korku, endişe doludur.”
Jens Peter Jacobsen, Marie Grubbe, çev: Selâhattin Batu, M.E.B., Milli Eğitim Basımevi, Devlet Kitapları, 1949, Ankara, s. 50.