Fanus Amanuel

ኤርትራውነት ዘሕብን መንነት:መለለይኡ ዘይብደር ሓድነት!! ኣስላማይ ክስታናይ ወዲ ቆላ ደጋ ንምኽሪ ጸላኢ ኣይትሃቦ ዋጋ ከይትኸውን ዕዳጋ!! I proud Eritrean people !! My Country🇪🇷 Right or wrong!!

[Filmona Teklay @Filmona12]

እቶም ጀጋኑ ወለዶ ኤርትራ፡ ብተግባር፣ ብመስዋእቲን ብዘይንቕናቐ ቆራጽነትን ናጽነትን ልኡላውነትን ኤርትራ ኣረጋጊጾም ታሪኽ ጽሒፎም። 🇪🇷

ከምቲ ጀነራል ፊሊጶስ ዝበሎ፡ እቲ ዝሓለፈ ወለዶ መወከሲን መምርሒን እዩ፤ እቲ ሓድሽ ወለዶ ድማ ነቲ ቃልሲ ብዝለዓለ ደረጃ ብምቕጻል መጻኢ ሃገሩ ይሃንጽ።

ብኽብሪ ነቲ ውርሻ እናሓለውና፣ ብሓድነትን ተሳትፎን ናብ ዝያዳ ብሩህ መጻኢ ንስጉም። ✨

#መንእሰያት_ኤርትራ #ኤርትራ #ሓድነት #ልኡላውነት #ሃገር_ምህናጽ

[Hadnet Keleta @hadnetkeleta]

ንኹሉኹም ደቂ ሳዋ! To the #Sawa generation

ደቂ ዙረይ!

Soli Jon - Deki Zurey | ደቂ ዙረይ ብ ሶሊ ጆን - Eritrean Music https://t.co/NWSyY7TCeQ via @YouTube

[#InvestInEritrea 👩🏿‍🔧 🇪🇷🇪🇷 @DahlaKib]

#EritreaShinesAt35

[Sirak Bahlbi @SirakBahlbi]

#Ethiopia is withering away under Abiy Ahmed in every way possible....

[FikreJesus, PhD @FikreJesus]

🇪🇷
🕯🕯🕯

[Samson Haile @SHaile894]

ብንያም ግርማይ ኣብ ናይ ቀዳማይ መድርኽ ዓወቱ ክልተ ማልያታት ደሪቡ ወድዩወን ኣሎ። ኣብ GCን ኣብ ናይ ነጥብን ኣብ ክልቲኡ ቀዳማይ ተርታ ሒዙ ኣሎ።

[Yemane G. Meskel 🇪🇷 @hawelti]

Profile Q & A - Eritrea: A Model of a Primary Health Care System; Professor Mohamed Yakub Janabi, WHO Regional Director for Africa

Senior Officials (visiting and resident) of UN Development Agencies in Eritrea invariably portray a balanced, nuanced, and positive account of the development challenges and prospects as the interview (link below) illustrates.

*"...Eritrea’s model of largely free or highly subsidized health care is rooted in very strong principles of health equity. It is a notable achievement. However, any free or highly subsidized program usually faces financial, structural, and system-level challenges. To sustain it, the government must work on expanding physical infrastructure and domestic financing. If you want to maintain it, you have to sustain it, and to sustain it, you need a very stable financing process – whether through tax collection and subsidizing the health budget, or by increasing the health budget directly".

*"...I think that with more investment in health – and health has never been a cost; it is an investment that pays back quickly – if you have a healthy community and a healthy population, your people will be more productive. I was very impressed with this initial stage. Eritrea has 98% immunization coverage – you see that level in developed countries. Thus, investment in health is not a cost; in the long run, it contributes to the economic development of any country".

https://t.co/eGYncXoPSU

[Ministry of Information, Eritrea @shabait]

መንእሰይ፡ መጻኢኻን ሕሉፍካን ሓሉ
ስምኦን ወልደሚካኤል

መንእሰይ፡ ናይ ሓደ ሕብረተሰብ ዓንዲ ሕቘን መጻኢ ተስፋን እዩ። ኣብ መንነት ሓደ ሰብ ካብ ዘለዉ ዓበይቲ ረቛሒታት ድማ እቲ ዝመጽኣሉ ታሪኽ (ሕሉፍ)፡ ከምኡ ድማ እቲ ዘማዕዱዎ ራእይ (መጻኢ) እዮም። ሕሉፍ ታሪኽ ማለት ትማሊ ዝሓለፍካዮ ጥራይ ዘይኮነስ፡ መንነትካ፡ ባህልኻ፡ ቋንቋኻን ክብርታትካን እዩ። ሓደኦም ጽኑዕ ኮይኑ ንሰማይ ክዓርግ ዝኽእል፡ ሱሩ ኣብ መሬት ምስ ዝሰደድ ጥራይ እዩ። ታሪኽ ሃገርካን ህዝብኻን ምፍላጥ፡ ርእሰ ተኣማንነት ይህበካ። ካብ ጌጋታት ትማሊ ትመሃር፡ ብዓወታት ትማሊ ድማ ትኾርዕ። እቲ ካብ ወለድና ዝወረስናዮ ናይ ምክባር፡ ምትሕግጋዝን ጽንዓትን ባህሊ ኣብዚ ግዜ ከይጠፍእ ምሕላው ናይዚ ወለዶ ሓላፍነት እዩ።

መጻኢ ማለት ሎሚ እትዘርኦ ዘለኻ ፍረ እዩ። መንእሰይ ኣብ ግዜ ንእስነቱ ሓይሉን ግዜኡን ብግቡእ እንተ ዘይተጠቒሙሉ፡ መጻኢኡ ኣብ ሓደጋ’ዩ ዝወድቕ። ኣብዚ ዘለናዮ ናይ ተክኖሎጅን ፍልጠትን ዘመን፡ ብፍልጠትን ክእለትን ዓቕምኻ ምዕባይ እቲ ዝዓበየ ውሕስነት መጻኢ እዩ። መጻኢ መንእሰይ ካብ ዘበላሸው ብዙሓት ረቛሒታት ብዘይ ዕላማ ግዜኻ ምብኻን እዩ። ብዘሎዎ ዝከኣሎ እናገበረ ዝነብር መንእሰይ፡ መጻኢኡ ከም ዝጽብቕ ፍሉጥ እዩ። ዕድላት ክመጽኡዎ ከይተጸበየ ብጻዕርን ብልሓትን ዝነብር መንእሰይ ኩሩዕን መኹርዕን እዩ።

መንእሰይ ኣብ መንጎ እቲ ዘሐብን ታሪኽ ወለዱን እቲ ብሩህ ክኸውን ዝደልዮ መጻኢኡን ከም ድልድል ኮይኑ ክዝርጋሕ ኣለዎ። ሕሉፍካ ምፍላጥ “መን እየ፧” ንዝብል ሕቶ እዩ ዝምልስ። መጻኢኻ ምሕላው ድማ “ናበይ እየ ዝኸይድ ዘለኹ፧” ንዝብል ሕቶ ይምልስ።

ታሪኹ ዘይፈልጥ ህዝቢ፡ ከምቲ መንገዲ ዝጠፍኦ ገያሺ እዩ እናተባህለ ይግለጽ እዩ። ስለዚ፡ መእሰያት ነቲ ክቡር ዋጋ ዝተኸፍሎ ታሪኽ ሃገርና ከይደወን ክንሕልዎ ሓላፍነት ኣለና። ማዕረ ማዕሪኡ ከኣ እቲ ብሩህ መጻኢና ፋኑስ ፍልጠትን ስነ ምግባርን ክንውልዓሉ ኣሎና። ሎሚ እንወስዶ ስጕምቲ ናይ ጽባሕ ታሪኽና ምዃኑ ክንርስዕ የብልናን።

ኣብዚ ዓለም ብዙሓት መንጠልቲ ኣለዉ። መንእሰይ ዕላማኡ ስሒቱ ተስፋ ንኽቘርጽ ዝጽዕሩ ብዙሓት መንጠልቲ ኣለዉ። ግዳያት ናይቶም ገሊኦም ንብረትካ፡ ገሊኦም ገንዘብካ፡ ገሊኦም ክብርኻ፡ ገሊኦም ሕልምኻን ባህግኻን፡ ገሊኦም ሕሉፍካ፡ ገሊኦም ከኣ መጻኢኻ መንጢሎም ግሁይ፡ ሕዙን፡ ጣዕሳ ዝስምዖ፡ ተስፋ ኣልቦ ክገብሩኻ ዝደልዩ መንጠልቲ ከይንኸውን ክንጥንቀቕ ኣሎና። ኣብዚ ብውዲት ዝተመልአ ዓለም፡ መንእሰይ ንብረቱ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንመንነቱን ንውሽጣዊ ሰላሙን ልዕሊ ዝኾነ ነገር ክሕሉ ይግባእ። ስለዚ፡ ካብቶም ሕልምናን ባህግናን ዝመንጥሉ ንጠንቀቕ።

ነቲ ዓቢ ክትከውን ዘሎካ ባህጊ ንኸምክኑ ዝጽዕሩ ሰባት ፈቐዶኡ ዛሕ ኢሎም ኣለዉ። ከምዚኦም ዓይነት ሰባት “ኣይትኽእልን ኢኻ፡ ” “እዚ ንዓኻ ዝኸውን ኣይኮነን፡ ” “ከማኻ ፈቲኖም ኣይተዓወቱን፡ ” ብምባል፡ ተስፋ ኣልቦ ክገብሩኻ ይደልዩ። ሕልምኻ ምስ ተመንጠልካ፡ ትርጉም ዘሎዎ ህይወት ክትመርሕ ኣይትኽእልን ኢኻ። ገሊኦም ከኣ ነቲ መሰረትካ ዝኾነ ሕሉፍ ታሪኽካ ክምንጥሉኻ ዝደልዩ እዮም። ታሪኽካ ከም ዘይነበረ ክገብሩ፡ ባህልኻን ክብርታትካን ከም ድሑር ክቘጽሩ ዝጽዕሩ ሓሊፍካ ጽንሓዮም። ሕሉፉ ዝተመንጠለ መንእሰይ ሱር ስለ ዘይብሉ ንፋስ ናብ ዝወሰዶ እዩ ዝኸይድ። ስለዚ፡ ታሪኽካ ፍለጥ፡ ብባህልኻን መንነትካን ድማ ኵርዓት ይስምዓካ። ሱር ዘይብሉ ኦም ቀልጢፉ እዩ ዝሓርርን ዝወድቕን።

ሓደ ካብቶም ዝዓበዩ ሃብቲ መንእሰይ ክብሩን ስነ ምግባሩን እዩ። ብናይ ግዝያዊ ረብሓ ወይ ብናይ ሓሶት ተስፋታት ኣታሊሎም፡ ካብቲ ቅኑዕ መገዲ ከውጽኡኻ ዝደልዩ ሰባት እንተ ገጢሞምኻ ጐሲኻዮም ሕለፍ። ክብሩ ዝተመንጠለ ሰብ፡ ኣብ ውሽጡ ናይ ጣዕሳን ጓህን ስምዒት እዩ ዝነግስ። ስለዚ፡ ሕልናኻ ዝኣምነሉ ቅኑዕ ስጕምቲ ውሰድ። ንግዝያዊ ረብሓ ኢልካ ነባሪ ክብርኻ ኣይትሸጥ።

መጻኢና ዋላ’ኳ ኣርጊጽና ዘይንፈልጦ ይኹን፡ ብብዙሕ መዳዩ ግን ኣብ ኢድና እዩ ዘሎ። ግዜኻ ብኸንቱ ክጠፍእ ዝገብሩ ናይ መዘናጋዒ ወልፍታት፡ ሕማቕ ዕርክነት፡ ተስፋ ምቝራጽን ዘወንወን ምባልን ነቲ ክትበጽሖ ዝግብኣካ ብሩህ መጻኢ ይዝርፉዎ እዮም። መጻኢኡ ዝተመንጠለ መንእሰይ፡ ተስፋ ኣልቦ ኮይኑ ናብ ጓህን ጭንቀትን እዩ ዝቃላዕ። ሎሚ እትዘርኦ ፍረ፡ ጽባሕ እትዓጽዶ ምዃኑ ኣይትረስዕ።

ንብረትካ እንተ ተመንጠልካ ክትተክኦ ትኽእል ኢኻ። ኣሕዲጉ ዝመልሰልካ እውን ኣይትስእንን ትኸውን። ሕልምኻ፡ ክብርኻን ታሪኽካን እንተ ተመንጢልካ ግን ንምምላሱ ኣጸጋሚ እዩ። ስለዚ፡ ብንቕሓት ተጓዓዝ። ሕሉፍካ ብኽብሪ ሓዞ፣ መጻኢኻ ድማ ብተስፋን ብጻዕርን ቅረጾ።

ሓደ መንእሰይ ትርጉም ዘሎዎ ህይወት ክመርሕ እንተ ኮይኑ፡ ኣብ ውሽጡ ክልተ ዓይነት ናፍቖት ክህሉዎ ይግባእ፣ ናፍቖት ሕሉፍን ናፍቖት መጻእን። እዚአን ምስ ዝጠፍኣ፡ ህይወት መንእሰይ ከምቲ ብንፋስ ዝለዓል ፌስታል እዩ ዝኸውን። ናፍቖት ሕሉፍ ምህላው ማለት ናብ ትማሊ ተመሊስካ ምትራፍ ማለት ኣይኮነን። ሕሉፍ ዘይናፍቕ መንእሰይ፡ መሰረት ስለ ዘይብሉ ንመንጠልቲ መንነት ቀሊል ግዳይ እዩ ዝኸውን። ማዕረኡ ከኣ መጻኢኻ ክትናፍቕ እንከለኻ ንጽባሕ ዝሓሸ ሰብ ክትከውን ምህንጣይ ማለት እዩ። ናፍቖት መጻኢ ካብ ድቃስን ትኽስን የበራብር፣ ንጸገማት ንክትስዕር ከኣ ትብዓት ይፈጥር። መጻኢኡ ዘይናፍቕ መንእሰይ፡ ተስፋ ዝቘረጸን ብናይ ሎሚ ጥራይ ዝነብርን ስለ ዝኸውን፡ ንመንጠልቲ ሕልሚ ቅሉዕ እዩ። ቀንዲ ዕላማ ናይዞም “መንጠልቲ” ዝበልናዮም ሓይልታት ነዞም ክልተ ናፍቖታት ካብ ውሽጥኻ ንምጥፋእ እዩ። ሕሉፍካ ከም ዘይነበረ፡ መጻኢኻ ከኣ ከም ዝጸልመተ ክሰብኩኻ ዕድል ክወሃቡ የብሎምን።

ንሰረቕቲ ወይ ጸየቕቲ ሕልሚ፡ ሕሉፍን መጻእን ብኸመይ ንከላከሎም፧ እቲ ቀዳማይ ንቕሓት እዩ። ጸላኢኻ ወይ እቲ ሓደጋ ካበይ ከም ዝመጽእ ምፍላጥ ፍርቂ ዓወት እዩ። ኣብ ማሕበራዊ መራኸቢታት ዝዝርግሑ ተስፋ ዘቝርጹ ወረታት፡ ወይ ቀሊል መገዲ ዘርእዩኻ ወይ ዘይጭበጥ መብጽዓታት ዝኣትዉልካ መታለልቲ ምዃኖም ምፍላጥ ወሳኒ እዩ። ስለዚ፡ ነቲ ዘሐብን ሕሉፍና እናናፈቕና መሰረትና ነጽንዕ። ነቲ ብሩህ መጻኢና እናናፈቕና ድማ ንቕድሚት ንሰጕም። ናፍቖት ዘይብላ ህይወት መራሒ ዘይብላ መርከብ እያ ትመስል። ስለዚ፡ ሕሉፍናን መጻኢናን ብናፍቖትን ብጥንቃቐን ንሓዝ።

[Ministry of Information, Eritrea @shabait]

ቃለ-መሕትት
ምስ ቀዋሚት ኣምበሳደር ኤርትራ ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ወ/ሮ ሶፍያ ተስፋማርያም
ዓንዶም ግርማይ (ወዲ-ደረስ)

ኤርትራ ምስ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝጸንሓ ርክብ ልዕሊ 80 ዓመት ዘቚጸረ ምስ ምዃኑ፡ ታሪኽ ኤርትራ ብመንጽር ውድብ ሕቡራት ሃገራት ምስ ዝትንተን ንነፍሲ-ወከፍ መድረኽ ዝገልጽን ዘንጸባርቕን ታሪኽ ከም ዘለዎ ነጋሪ ትደልየሉ ኣይኮነን።

ውድብ ሕቡራት ሃገራት ካብ ጽልዋ ርእሰ ሓያላን ሃገራት ናጻ ብዘይ ምዃኑ ግዳ፡ ብመንገዱ በብመድረኹ ብምሉኡ ኣብ ልዕሊ ኤርትራ ዝተወሰነ ብይን፡ ንመሰልን ግቡኣትን ረጊጹ፡ ንጂኦ- ፖለቲካዊ ረብሓ ሓያላን ሃገራት ክብ ዘበለ ብምንባሩን ብምዃኑን ንኤርትራ ኣብ ትሕቲ ምሉእ ቁጽጽር ኣሳሰይቶም ዝኾነት ኢትዮጵያ ንኸውድቑ ህድግለነ ዘይብሉ በደልን ዓመጽን ፈጺሞም እዮም።

ነገር ግን፡ ሓቂ ብእግራ እንተ ቐበርካያ ብርእሳ እያ ትወጽእ። እዚ ከኣ ባህርያዊ ሕጊ እዩ። ንኣብነት፡ ኣብ መስርሕ ምርጫ ብዙሕ ተንኮል ከም ዘሎ ርእሰ ግሉጽ እዩ። ኣብዛ ዘለናያ ወርሒ ሰነ፡ ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ዝተኻየዱ ምርጫታት ነይሮም። ኤርትራ ድማ ከም ኣባል ናይቲ ውድብ፡ ኣብ ገለ ካብ ዝተኻየዱ ምርጫታት ብዘይ ዝኾነ ናይ ምረጹኒ ወፍሪ፡ ንሓቀኛ ኣካዪዳኣ ብዘጉልሕ ክትምረጽ ክኢላ ኣላ። እዚ ድማ፡ ሓቀኛ ምስሊ ርእሰ ቅኑዕ ኣካዪዳኣን መምስ መድረኹ ዘይለዋወጥ መትከላን ዘጉልሕ እዩ። ኣብ ገለ መስርሕ ናይቲ ምርጫ ብምስጢር ዝተኻየደ ይርከቦ። ኣብቲ ብምስጢር ዝተኻየደ ምርጫ፡ መን ንመን ኣድሚጹ እናተባህለ፡ ብጐቦ ኣዒንቲ እትጠማመተሉ ብዘይ ምንባሩ ድማ፡ ካብ ዝበለጸ ክፋል ኣካዪዳ ናይቲ ምርጫ ምንባሩ ክጥቀስ ይከኣል።

ድምጺ ሓፋሽ ኤርትራ ንሓፈሻዊ ምስሊ ናይቲ ዝተኻየደ ምርጫ ንሰማዕቲ ዝኣክል መብርሂ ንምቕራብ፡ ዋና ዳይረክተር ክፍሊ ረድዮ፡ ኣቶ ግርማይ በርሀ (ዓሲምባ) ምስ ቀዋሚት ኣምበሳደር ኤርትራ ኣብ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣምበሳደር ሶፍያ ተስፋማርያም ብቴለፎን ናይ ዘካየዶ ቃለ-መሕተት፡ ጋዜጣ ሓዳስ ኤርትራ ኣገዳስነቱ ብምግንዛብ፡ ነቲ ብኣምበሳደር ሶፍያ ዝተዋህበ ሓበሬታ ኣንበብታ ክካፈልዎ ብምባል፡ እንሆ ብኸምዚ ዝስዕብ ናባኹም ተብሎ።

ሕቡራት ሃገራት፡ ብ193 ሃገራት ዝቘመ ውድብ’ዩ። ኣብ ትሕቲኡ ድማ ሓያሎ ምስ ፖለቲካ፡ ዲፕሎማሲ፡ ትምህርቲ፡ ጥዕና፡ ቊጠባ፡ ማሕበራዊ ህይወት፡ ምዕቃብን ምክንኻንን ባህርያዊ ሃብቲ፡ ክሊማዊ ለውጢ፡ መግብን ሕርሻን፡ ጂኦ-ፖለቲካዊ ስትራተጂ፡ ሰብኣዊ መሰላትን ካልእን ይሓቊፍ። ኤርትራ ከኣ፡ ከም ኣካል ኣባል ናይቲ ውድብ መጠን፡ ኣብ ኩለን ጒጅለታት ምስ እትነጥፍ፡ ዝህልዋ መኽሰብ ከም ሻሙ ዝሕለፍ ኣይኮነን። ንዝያዳ ሓበሬታ፡ ምስ ኣምበሳደር ሶፍያ ዝተኻየደ ዕላል ከነጽሮ’ዩ።

• ኣምበሳደር ሶፍያ፡ ኣብ ዝሓለፈ መበል 35 ዓመት ናጽነትና ኣብ ዝጸንበልናሉ፡ ኣብዛ ዘለናያ ሰነ 2026፡ ኣብቲ ትነጥፍሉ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ንምርጫ ብዝምልከት ብዙሕ ንጥፈታት ክካየድ ምዃኑን ብወገን ኤር ት ራ ’ውን ፡ ብናታ መደብ ኣብ ገለ ናይቲ ዝካየድ ምርጫታት ክትሳተፍ ምዃናን ተሓቢሩ ነይሩ’ሞ፡ ብዛዕባ’ዚ ዘሎ ሓበሬታ ከተካፍልና፧

ከምቲ ኣብቲ እዋን ዝጠቐስክዎ፡ እዛ ዘለናያ ሰነ 2026፡ ኣብ’ቲ ውድብ ብዙሕ ምርጫታት’ዩ ክካየደላ። ኣብነት ዝኾነና ኣብ ፈለማ ሰሙን ናይ’ዛ ወርሒ፡ ንሓፈሻዊ ቤት ምኽሪ ማሕበረ-ቊጠባ ናይቲ ውድብ ዝምልከት፡ ቤት ምኽሪ ኮምሽን ናቱ ምርጫ ኣካይዱ። ሓፈሻዊ ጉባኤ ብግደኡ ምርጫ ምክትል ፕረዚደንት ኣካይዱ ኣሎ። ኣብዚ ብፍላይ ኣብ ምክትል ፕረዚደንት ክምረጻ ዝደልያ መብዛሕትአን ሃገራት፡ ቅድሚ 5 ወይ 6 ዓመት’የ ናይ ምረጹኒ ስመን ዘእትዋ። ቅድሚ ሕጂ ንሕና ክንምረጽ ኣብ እንደልየሉ፡ ንኣፍሪቃ ዝተሓዝአ መናብር ተታሒዙ’ዩ ዝጸንሓና ነይሩ። ኣብዛ ዓመት ግን፡ ንኣህጉርና ካብ ዝተሓዝኣ ክልተ ክፉታት መናብር ስለ ዝነበራ፡ “ዕድልና ዘይንርኢ” ብምባል፡ ስምና (ኤርትራ) ኣእቲናሉ። ናይ ኣፍሪቃ ሓፈሻዊ ጉባኤ ምክትል ፕረዚደንት ክትምረጽ፡ ብኣፍሪቃዊ ሕብረት’ዩ ዝውሰን። በዚ መሰረት እቲ ዝርዝር ናብ ቤት ጽሕፈት ሕብረት ኣፍሪቃ ክኸይድ ነይሩዎ። ኣብኡ በጺሑ ብመራሕቲ ሃገራት ጸዲቑ ድማ፡ ናባና ክምለስ ነይሩዎ። ብዝኾነ ግን፡ ገለ ጸገማት ኣጋጢሙ። እቲ ብመራሕቲ ሃገር ዝተወሰነ ጒዳይ ኣብ ነውዮርክ ምስ በጽሐ ተቐዪሩ ጸኒሑና። ኣብ ኒውዮርክ ከነዐርዮ ግዜ ወሲዱ - ቁሩብ ገልጠምጠም ነይሩዎ። እቲ መዓልቲ እናቐረበ ይኸይድ ስለ ዝነበረ ድማ፡ ምስቶም ኣብ ዝርዝር ዝነበሩ ሃገራት ተዘራሪብና። እቲ ቦታ ንኤርትራ ከም ዝግባእ፣ ሕብረት ኣፍሪቃ ድማ እቲ ውሳነ ኣብ ኒውዮርክ ክጸድቕ ኣለዎ ስለ ዝበለ፡ ኣብ ኒውዮርክ ምስ ዝርከቡ ኮሚተ ኣምረጽቲ ክንዘራረብ ግዜ በሊዑ። ጐስጓስ ክንገብር እኹል ግዜ ኣይነበረናን። ኣብ መወዳእታ ስምና ኣብኡ ኣእቲና ብዘይ ብዙሕ ገልጠምጠም ክንምረጽ ክኢልና።

ኣብታ ቤት ምኽሪ ማሕበረ-ቊጠባዊ ሕቡራት ሃገራት (ኢኮ-ሶክ) ግን ምርጫ ናይ ሃገራት እዩ። ነፍሲ-ወከፍ ኣብኡ ዘሎ ሃገር ክመርጸካ ኣለዎ። ኣብኡ ድማ ተመሳሳሊ ጸገም ነይሩና። ኣብ ቤት ምኽሪ ማሕበረ-ቊጠባዊ ሕቡራት ሃገራት፡ ኣቐዲሞም ካልኣይ ግዜ ክደግማ ዝደልያ ገለ ሃገራት ኣፍሪካ ነይረን። ስለ ዝኾነ ኣብኡ ክንምርጽ ብዙሕ ጸገማት ኢና ኣሕሊፍና። እንተኾነ ንሕና ንመጀመርታ ግዜና ስለ ዝኾነ፡ “ዕድል ክወሃበና ኣለዎ፡ ኩሉ-ሳዕ ንሶም ጥራይ ክሳተፉ፡ ንሕና’ኸ ክንሳተፍ መሰልናዶ ኣይኮነን፧” ብምባል፡ ስምና ኣብኡ ክኣቱ ኣለዎ ኢልና ተማጒትናዮም። ኣብ መወዳእታኡ፡ “ኤርትራ ትእቶ፡” ተባሂሉ ኢና ኣቲና። ሃገራት ክምረጻ፡ ጐስጓስ ከካይዳ 5 ዓመትን ልዕሊኡን ዕድል ክረኽባ እንከለዋ፡ ንሕና ግን ከምኡ ዕድል ኣይረኸብናን። ዝኾነ ኾይኑ፡ እቲ ኵነታትና ከምዚ ዝተጠቕሰ ዋላ ኾይኑ፡ ኣብ መወዳእታ ናትና ኣብኡ ምእታው ዓቢ ስእሊ’ዩ ኣርእዩና።

ናብ ኮምሽን ኢኮ-ሶክ ተመሪጽና ክንኣቱ፡ ከምቶም ካልኦት ሃገራት ብዘይ ጐስጓስን እኹል ምቅርራብን ዝመርጹና፡ ኣባላት ሃገራት ናይቲ ውድብ’ዮም። እዚ ድማ፡ ተቐባልነት ኤርትራ ኣብ ሕቡራት ሃገራት ዘርኢ ወይ ዘነጽር’ዩ። እዚ ንዓና ምስቲ ኹሉ ዝጸንሓና ገልጠምጠም ዓቢ ዓወት’ዩ። ኤርትራ ከም ሓዳስ ሃገር ከምኡ ዓይነት ተሳትፎ ንመጀመርታ ግዜኣ ይኹን’ምበር፡ “ክንዋሳእን ናትና ድምጺ ድማ ከነስምዕን ንደሊ ኢና። ኣብ መደብ ልምዓት ርእይቶ ክንህብ ስለ ዘለናን ማዕረ-ማዕረኡ፡ ኣብኡ ኣቲና ድማ ንመሃርን፡” ብዝብል፡ ተማጒትና ኢና ኣቲናዮ። ኣብዚ መስርሕ፡ እቲ ትካል እንታይ ኣለዎ፧ ከመይከ ይሰርሕ፧ ከመይ’ዮም ዝዋስኡልና፧ ክንመሃረሉ ንኽእል ኢለየ ዝሓስብ። ከም ሓሳብና ኣብ ክልቲኡ ዝተወዳደርናዮ ምርጫ ጽቡቕ ከይዱልና ተዓዊትና ድማ ወጺእና ኣለና።

• ኣምበሳደር ሶፍያ፡ እቲ ምርጫ ኣዝዩ ሓያል ጒዕዞ ዝነበሮ ምዃኑ ገሊጽኪ። ኤርትራ፡ ኣብኡ ምእታዋ ብፍላይ ኣብ ትሑት ደረጃ ምዕባለ ዝርከባ ሃገራት ኣብ ግምት ዘእተወ ፡ብጭቡጥ እንታይ ክትሰርሕ ወይ ከተበርክት’ያ ኢልኪ ኢኺ ትኣምኒ፧

መስርሕ ኣብ ስርዓተ ኢኮ- ሶክ ንኤርትራ ሓድሽ ኣይኮነን። ኤርትራ ቅድሚ ሕጂ ኣብ ኮምሽን ደቀንስትዮ ተሳቲፋ ነይራ’ያ። ኣብ ኮምሽን ስታስቲክ’ውን ንሰርሕ ኢና። እዚአን ኣብ ትሕቲ ኤኮ-ሶክ ካብ ዘለዋ ትካላት’የን። ናታቶም ኮሚተ ኣብ ናይ ዘይመንግስታዊ ትካላት’ውን ኣለና። ስለዚ ኣብ ትሕቲ ኢኮ-ሶክ ዘለዉ ማሕበራትን ኮምሽናትን ክንሰርሕን ከነበርከትን ጸኒሕናን ኣለናን። ኣብ ኢኮ- ሶክ ብዓንዲ ርእሱ ግን፡ ንመጀመርታ ግዜ ኢና ንኣቱ ዘለና። ናይ ኣፍሪካ መንበር ንኣፍሪካ፡ ናይ ኤስያ ንኤስያውያን፡ ናይ ኣውሮጳ ከምኡ ወዘተ ይወሃብ። በዚ መሰረት ብሓፈሻ ኣብ ኮሚተ ቤት ምኽሪ ኢኮ-ሶክ፡ 54 ሃገራት ክንህሉ ኢና።

ንሕና ኣብኡ ምህላውናን ብቐጥታ ክንዋሳእ ምኽኣልናን ብዙሕ ተመኵሮ’ዩ ዘቕስመና። ንኣብነት ኣብ ገሊኡ ጽልዋ ፖለቲካ ዘለዎም ጒዳያት ኣለዉ። ኣብኡ ምህላውና ጽቡቕ’ዩ ንዓና። እቲ ምንታይሲ፡ ብቐጥታ ኢና ክንሳተፎ። ካልኦት ብዝወሰንዎ ኣይኮንናን ክንከይድ። ኣብ ምዕባለ STD፡ ኣብ ዝኾነ ስርሓት ብቤት ምኽሪ ማሕበረ- ቊጠባዊ ሕቡራት ሃገራት ተመሪሑ ዝካየድ ንነጥፍ ኢና። ንኣብነት፡ ኣብ ዝካየዱ ስምምዓት፡ ዝወጽኡ ሕጋጋት ወዘተ ዝኣመሰሉ ንጥፈታት፡ ኣብኡ ስለ ዘለና ብቐጥታ ንሳተፍ ኣለና ማለት’ዩ። ከምቲ ክብ ኢሉ ዝተገልጸ፡ ኣብ ኮሚሽን ደቀንስትዮን ካልእን ክንሰርሕ ጸኒሕናን ስለ ዘለናን፡ ሓፈሻዊ ሲስተም ኢኮ-ሶክ ንሕና ንመጀመርታ ግዜና ኣይኮነን። ብምሉኡ ተልእኾን ኣሰራርሓን ቤት ምኽሪ ኢኮ-ሶክ፡ ኣሰራርሓኡ ምእንቲ ክንርድኦ፡ ‘ተሳተፍነትና ኣብ ሕቡራት ሃገራት ክዓቢ ኣለዎ፡’ ስለ እንብል፡ ብኸምዚ ዓይነት ብጉጅለ ክንኣቱ ምኽኣልና ንዓና ተመኵሮ’ዩ። ነቶም ኣባላት ናይ ተልእኾ ድማ፡ ካልእ ዕድል ይህቦም። እቲ ናታቶም ክእለት ከማዕብሉ፡ ኣብ ዝተፈላለዩ ጒዳያት ከመይ ገይርካ ስምምዓት ትገብር፧ ኣብ ቅድሚ ቤት ምኽሪ ኢኮ-ሶክ ዝቐርብ ጒዳይ ንዓና’ውን ዕድል’ዩ። ንኤርትራ ከም ሃገር ድማ፡ ተርኣይነት (Visibili­ity) ዘውህባ’ዩ። ኣብዚ ክትርአ ጥራይ ምዃን ዘይኮነ ግን፡ ኣብ ሕቡራት ሃገራት እንከለኻ ከመይ ይርእዩኻ፧ ብፍሉይ ኣብ ፖለቲካ ዓቢ ፖለቲካዊ ተራእይነት ኣለካ። ምኽንያቱ ኣብኡ ኣብ ውሳነ ሰላምን ርግኣትን ገለ ክትብል ብዙሕ ፖለቲካ ስለ ዘለዎ።

ኣብ ቊጠባዊ መዳይ፡ ማሕበራዊ ልምዓት፡ ሰብኣዊ ጒዳያት፡ ወዘተ ኣብ ትሕቲ’ዛ ኮምሽን ካብ ዝሕቈፉ መሓውራት ናይ’ቲ ውድብ’ዮም። ኣብኡ እንከለና ድማ፡ ናትና ሓሳባትን መርገጺ ሃገርናን ከነቕርቦ ክንክእል ዕድል ኣለና። ኣብ ትካላት ሕቡራት ሃገራት ንኣብነት፡ ኣብ ዩኒሴፍ ምክትል ፕረሲደንት ኴንና ንሰርሕ ኣለና። ኣብኡ ዘለዉ ኣባላትን ካልኦትን ብቐጥታ ክንረኽቦምን እቲ ናትና ርክባት ከነዕብዮን ንኽእል ኢና። ተመሳሳሊ ኣብ ቴክኖሎጂ ባንክ’ውን ሰሪሕና ኣለና። ስለዚ ኣብኡ ኣበርክቶ ክንገብር፡ ድምጽና ከነስምዕ፡ ርእይቶና ከነቕርብ ንኽእል ኢና። ካልኦት ሃገራት ኣብ ብዙሕ ይረኣዩ’ዮም። ንሕና’ውን ሕቡራት ሃገራት በብዘለውዎ ትካላት ክንሳተፍ እንከለና፡ ተርኣይነትና ክዓዝዝ ይሕግዘና’ዩ። ኣብ ብዙሕ መሓውራት ናይቲ ውድብ ንነጥፍ ስለ ዝነበርናን ዘለናን እዚ ንዓና ዝበለጸ’ዩ።

በዚ መሰረት ኣብ ቤት ምኽሪ ኢኮ- ሶክ ኣባላት ኴንና ክንኣቱ፡ ብብዝሒ’ዮም መሪጾሙና። ትም ኢሎም ኣይኮኑን ክመርጹና ክኢሎም፣ ኣብ ልዕሌና እምነት ስለ ዘለዎም’ዮም። ተመሳሳሊ ሓሳባት ከማና ዘለዎም ሃገራት እውን ስለ ዘለዉ፡ ድምጺ ናይ ኤርትራ ክሰምዑ ይደልዩ ኣለዉ ማለት’ዩ። እቶም ክንጽሉና ዝደልዩ ዝነበሩ ሃገራት ከይተረፉ ኣብዚኣ ዋላ ሓንቲ ተቓውሞ ኣይረኣናሎምን። ብዙሓት መራሕቲ ሃገራት ሕብረት ኤውሮጳ ክጽሕፉልና እንከለዉ፡ “ኤርትራ፡ እንቋዕ ሓጐሰኩም! ኣብዚኣ ክትህልዉ ክንድግፈኩም ኢና፡ ” ዝብል’ዩ እቲ ዝሃቡና ግብረ-መልሲ። ከም ሓቂ ምዕራባውያን ከምኡ ክብሉኻ ትጽበዮ ኣይኮነን። ኣድላይነት ድምጺን ህላወን ኤርትራ ኣብ ቤት ምኽሪ ኢኮ- ሶክ፡ ብቐንዱ ንዓና፡ ንኻልኦት ከኣ ብተመሳሳሊ ሕጂ ይረኣዮም ኣሎ። ከም ሓቂ፡ ድምጽና ክስማዕ ድማ ኣብኡ ክንህሉ ኣለና። እንተ ዘየለና ካልኦት’ዮም ኣብ ክንዳና ኰይኖም ክዛረቡልና። ስለዚ፡ ናትና ህላወ ኣብ ቤት ምኽሪ ኢኮ-ሶክ ንዓና ብዙሕ መኽሰብ ኣለዎ። ተልእኾ ናይቲ ኮምሽን ንናትና ክኢላታት’ውን፡ ኣብ ሕቡራት ሃገራት ሱታፊኦም ክዓብ ሓጋዚ’ዩ። ብኡ መጠን ኣብኡ ዝህሉ ኣስተምህሮ፡ ትምህርቲ ወዘተ መኽሰብ’ዩ ንዓና። ስለዚ፡ ንሱታፈና ኣብቲ ውድብ ዘዕቢ’ምበር፡ ንጉደኣሉ ነገር የብልናን። ኣብ መወዳእታ ድማ፡ ኣብ መጀመርታ ዓመት ንዓና ውጥን (መደብ) ከነውጽእ፡ ሱታፈናን ህላወናን ኣብ ሕቡራት ሃገራት ከነዐቢ፡ “ኣብቲ ውድብ ዝህልወና ጽልዋ ክዓቢ ኣለዎ፡ ” ንብል ስለ ዝነበርና፡ ብኸምዚ ዓይነት ኣሰራርሓ ኢና ሱታፈና ኣብቲ ውድብ ከነዕብዮ ንቃለስ ዘለና።

ይቕጽል…

[Ghideon Musa @GhideonMusa]

Congratulations to Biniam Girmay! 🇪🇷🚴‍♂️

The Eritrean star, riding for NSN Cycling Team, powered to a brilliant victory in the opening stage of the 2026 Baloise Belgium Tour - 17/06/2026
Well done, Bini

[#InvestInEritrea 👩🏿‍🔧 🇪🇷🇪🇷 @DahlaKib]

The Champ is ready for @LeTour. 💪🇪🇷

[Ghideon Musa @GhideonMusa]

No caption needed !
#Eritrea

[Ministry of Information, Eritrea @shabait]

ንሞት ዘይፈራሕናስ . . .
ኤርሚያስ ኣብርሃም (ወዲ ኢሞ)

ካብ ብስሙ ዝያዳ በታ ንስሙ ዘህሰሰት ሳጓኡ’ዩ ዝልለ። ውዑይ፡ ከምታ ዋዒኡ ድማ ኣዝዩ ንጡፍ። ኣብ ማእቶት ይሃሉ ኣብ ትምህርቲ ብረት ወላ ኣብ ጸወታ መትሓዚ ዘይብሉ ዋዒ’ዩ ዘለዎ። ንዋዒኡ ዘስተብሃሉ እዮም ድማ ሸገርገር እትብል ሳጓ ኣልጊቦምሉ። ሕጂ በዛ ሳጓኡ እንተ ዘይኮይኑ ብስሙ ዝፈልጦ ውሑድ’ዩ። ምሒር ዋዒኡ ዝረኣየ ጋሻ ኣብ ቁምነገር ዘለዎ ጉዳይ ክረኽቦ ኣይጽበን። እንተ ንዓይ ግዳ ኣብ ሓደ እዋን ብዘረባ ዘረባ ዝመጸ ዝሰንደወን ቃላት ንመዋእለይ ዝዝንግዐን ኣይኮናን።

መን ኣበጊስዋ ኣይፍለጥን’ዩ ግን ብዘረባ ዘረባ ኣብ ማእከል ሓንቲ ሕቶ ብኣረኣእያ ተገማሚዕና፡ ኣሃዱና። ‘ሃገር ምምጻእ’ዶ ይኸብድ ወላ ንሃገር ምሕላው፧’ እትብል ሕቶ ናብ ርሱን ክትዕ ወሲዳትና። ምናልባት እዛ ሕቶ ግርህ ኢልካ ክትሓስባ ከለኻ ምስታ ‘ደርሆ’ዶ እንቋቁሖ ይቕድም፧’ ክትመሳሰል ትኽእል ትኸውን፡ ግን ኣይራኸባን’የን።

መንእሰይ ኣብ ዝሃለወ ደረጃ ፍልጠትን ከባብን ይሃሉ፡ ህንጡይ እዩ። እዚ ከኣ ካብ’ቲ ውዑይ ዕድመ ምዃኑ ወይ ካብቲ ክገብር ኣለኒ ዝብል ድርኺት ናይቲ ዕድመ ክኸውን ይኽእል። ንዝኾነ ዘጋጥሞ ነገር ክስዕር ወይ ክሰግር እዩ ዝፍትን። እዚ ባህርያት መንእሰይ ድማ ዘድልዮ ኣልያ እንተ ዘይረኺቡ፡ ናብ ዘየርብሖ ኣንፈት ክወስዶ ዘይክእል ኣይኮነን። እዛ ‘ምምጽኣ’ዶ ምሕላዋ፧’ ኢላ ዝተበገሰት ሕቶ’ውን ርግእ ኢልካ መልሲ ክወሃባ እንተ ኮይኑ፡ እታ ‘መን’ዩ ሓታቲ፧’ እትብል ቀላል እትመስል ረዛን ሕቶ ኣቐዲማ መዕለቢ ክትረክብ ነይሩዋ።

ገለ ሰባት ነገራት ይሰርሑ ወይ ከም ዝገሃዱ ይገብሩ፡ ገለ ድማ ነገራት ክፍጸሙ ወይ ክገሃዱ ይዕዘቡ፡ ገለ ከኣ በቲ ዝተሰርሐ ይግረሙ ወይ ይድንጸዉ፡ ዝብል ዝውቱር ኣበሃህላ ኣሎ። ብርግጽ ድማ መንእሰይ ናይዛ ሃገር ኣብ ዝኾነ ወለዶ ይሃሉ ብዘየገድስ፡ ምስቶም ቀዳሞት እዩ ምድቡ። እዚ ንስለ ምጽባቕ ዘረባ ዝበሃል ከም ዘይኮነ ድማ ኣብ ዝሓለፈ መዋእላት ዝተሰርሐ ኣብ ዓለም መዳርግቲ ዘይብሉ ታሪኽ ህዝቢ ኤርትራ ምልስ ኢልካ ምውካስ ኣኻሊ’ዩ። ቅያ ክሰርሕ እምበር ክንየትን ክጀሃርን ሕርያኡ ኣይኮነን፡ መንእሰይ ኤርትራ።

እቲ ውሩይ ስነ ፍልጠታዊ ኣልበርት ኣይነስታይን ሓደ እዋን ኣብ ሓደ መድረኽ ሓደ ሕቶ ቀረበሉ። እቲ ሕቶ ‘ካብ ፕላኔት መሬት ክሳብ ወርሒ ዘሎ ርሕቀት ክንደይ’ዩ፧’ ዝብል’ዩ ዝነበረ። ኣልበርት ኣይነስታይን በቲ ሕቶ ብዙሕ ከይተገደሰ ከም ዘይፈልጦ ሓበረ። እቶም ሕቶ ዘቕረቡሉ ግዳ ኣልበርት ኣይነስታይን ዝኣክል ሰብ ከመይ ገይሩ ነዚ ዝኾነ “ሕማቕ ተመሃራይ” እኳ ዝምልሶ ተራ ሕቶ ምምላሱ ስኢኑ ምሒር ደንጸዎም። ደጊሞም ድማ ንምንታይ ክፈልጦ ኣይከኣለን ተወከስዎ። እዚ ኣብ ሂወቱ ብዙሕ ስነ ፍልጠታዊ ምርምራት ዘካየደን ኣብ ስነ ፍልጠት ዓቢ ስም ዘለዎን ኣልበርት ዝሃቦም መልሲ ድማ፡ ‘እዚ ንድኹማት ሓንጎል እዩ ዘገድስ’ (It’s for petty minds) ዝብል’ዩ ነይሩ።

ልክዕ ከምዛ ናይ ኣልበርት ኣይነስታይን እትመሳሰል ሓንቲ ዕላል ናይ ዋርሳይ ኣላ። ኣብ ምህናጽ ሃገርን ምኽባር ልኡላውነትን ብንጥፈት ዝተሳተፈ መንእሰይ’ዩ። ድሕሪ እቲ ኩሉ ዝሓለፎ መስርሕ ሂወት ብዛዕባ ትርጉምን ትንታነን ናይቲ ሂወት’ቲ ኣመልኪቱ ገለ ክጽሕፍ ወይ ብጽሑፍ ክስንድ ኢሉ ተበገሰ። እቲ ኣብ ልቢ ወለዳዊ ስርሓት ጽቡቕ ዝሓናጥጥ ዝነበረ መንእሰይ ዝሓለፎ ጉዕዞ ሂወት ብቐሊል ኣብ ጽሑፍ ከስፍሮ ከም ዝኽእል’ዩ ግምት ነይሩዎ። ኣብ ግብሪ ግዳ እቲ ብዕላል ናይ ብጾቱ ዝሰምዖስ ይትረፍ፡ ነቲ ባዕሉ ዝሓለፎ ከማን ክጽሕፎ ኣጸገሞ። በቲ እንተበለ በዚ ነቲ መዘና ዘይርከቦ ገዚፍ ታሪኽ ኣብ ምስናዱ ክስጉም ኣይከኣለን። ነዚ ጸገሙ ኣመልኪቱ ድማ ምስ ሓደ ብጻዩ ተመያየጠ። ኩሉ ዘጋጠሞ ዘርዚሩ ነዚ ብጻዩ ገለጸሉ። እቲ ናይ ጸሓፊ ብጻዩ ጸገም ብጽሞና ዝሰምዐ መንእሰይ ግን ብዙሕ ኣይተገረመን። እኳ ደኣ ብኣንጻሩ፡

“እዚ’ሞ እንታይ ኮይኑ ይገርመካ፧” ክብል’ዩ ሓቲትዎ።
“ከመይ፧”
“ዘገርም ኣይኮነን።”
“ንዝወዓልክዎ ምጽሓፍ ስኢነ’ኳ’የ ዝብለካ ዘለኹ።”

“ንዝኾነ ስራሕ ሰራሕቱ፡ ነቲ ስራሕ ክስራሕ ዝዕዘቡን በቲ ስራሕ ዝግረሙን ዘዳምቑ ወይ ዘስተናዕቑ ከም ዘለውዎ ርዱእ’ዩ። ንስኻ ድማ ንተወፋይነት ብግብሪ ኢኻ ትነብሮ ዘለኻ። ነቲ ክንዲ ግዛዕ ዝኸውን ህላወ ናይ ብዓል ኒሕ፡ ትብዓት ፍቕሪ ይኹን ካልኦት ክብርታትን ልምድታትን መግለጺኦም ዝኸውን ቃላት ስኢነ ክትብለኒ ኣየገርምን’ዩ። እቲ ከገርም ዝግብኦ ብምልኣት ክገልጾ ክኢለ እንተ ትብለኒ እዩ ዝኸውን። ምኽንያቱ፡ ብግብሪ እምበር ብቓላት ዝድህሰሱ ስለ ዘይኮኑ።”፡ ክብል ኣብርሃሉ።

እዚ ዋርሳይ’ውን ብዓቢኡ ንተወፋይነት እናነበሮ፡ ንትብዓት እናስተንፈሶ፡ ንኒሕን ሓቦ ምግባርን ኣብ ደሙ እናጸወረ፡ ብዓቢኡ ንስለ ህዝቡን መሬቱን ክስዋእ እናተዳለወ. . . . ብፊደላት ቃላት ሰሪዑ ስለ ዘይገለጾ ገለ ዝጎደሎ ኮይኑ ተሰሚዕዎስ ተሰኪፉ።

ናብ መበገሲ ዛዕባና ዝኾነ ኣርእስቲ፡ ‘ንሞት ዘይፈራሕናስ. . . ’ ምስ እንምለስ እምበኣር ቃል ብቓል ናይ ሸገርገር ዘረባ እዩ። ነቲ ሃገር ኣብ ምህናጽን ምውሓስን ዝተሓልፈ ዘኪሩ ነቲ ድሒሩ ዝሰዓበ ኩነታት ኣብ ምውድዳር እዩ ነዘን ቃላት ኣውጺኡወን። ‘ሞት ክንመውት ዘይፈራሕናስ ንክንነብር እንታይ የጸግመና፧’፡ እዩ ዝበለ እዚ ወራሲ ሕድሪ መንእሰይ። ከምቲ ኣቐድም ኣቢሉ ዝተገልጸ ድማ ‘ካብ ምንባርን ሙማትን ኣየናዮም እዩ ዝኸብድ፧’፡ ዝብል ሕቶ ከነልዕል ግድን ኮይኑና።

እዚ ሕቶ ከም ዝእምቶ ብሂወት ምህላውን ወይ ብሂወት ዘይምህላው (ሞት)ን ምስ እነወዳድር’ሞ ኣየናይ ይኸብድ፧ ኢልና ከም ሕቶ ምስ ንሓትት፡ ክሕተት’ውን ዘይግብኦ ናይ በሃማት ጥያቐ’ዩ ዝመስል። ምኽንያቱ ብሂወት ምህላው ብዓቢኡ ምስትንፋስ ማለት ክኸውን እንከሎ ሞት ግን ወላ ሓንቲ ዘይብሉ ደውታ’ዩ። ስለዚ ከምቲ ተዛረብቲ ዝብልዎ መይቱ ነይሩ ዝተመልሰ ስለ ዘየለ ብሸነኽ ሞት ዝፍለጥ ወይ ዝድህሰስ ነገር የለን። ሽዑ እቲ ምውድዳር ሞትን ምንባርን ፍሩስ ንምግባሩ ይቐልል። እዚ ዝበልናዮ ከም ዘለዎ እናሃለወ ናይ መንእሰያት ኤርትራ ምስ ሞት ምፍጣጥን ንሞት ቀቢርካ ሪምካ ምውሓስን ጉዕዞ፡ ኣብተን ቃላት ሸገርገር ዘይተሳእላኒ ኣይኮናን። ‘ንክንመውት ዘይፈራሕና. . . ’ ።

ናጽነት ንምምጻእ ወፊሩ ምስ ብዙሕ ገጻትን መልክዓትን ሞት መዓልታዊ ፊተፊት ተጋጢሙ፡ ተጋጢሙ ጥራሕ ዘይኮነ እናተሸራረፈ ንሞት ስዒሩስ ዕላማኡ ዝጨበጠ ሰብ ነይሩ። ኣብቲ ግጥም’ቲ ድማ ካብ ሞት ምፍራህ እቲ ዝለዓለ ነውሪ ናይ ዘመነ-ገድሊ ምንባሩ ዘይርሳዕ’ዩ። እዚ ተጋዳላይ ዝስመ ፍጡር ከኣ ንሞት ስዒሩ ክሰርርን ሃገር ክኸውንን ዓለም ዝመስከረትሉ እዩ።

ሕድሪ ኣቦታቱን ኣያታቱን ዝወረሰ ዝሰዓበ መንእሰይ ወለዶ ድማ ዝተረከባ ሃገር ከልምዕን ከውሕስን ምስ ብዙሕ ዓይነታት ሞት ክጋጠም ተገዲዱ። ግን ከኣ ገጢሙስ ንሞት ኣሰኒፉ ጥራሕ ዘይኮነ ዝተረከቦ ሕድሩ’ውን ኣጽኒዑ። እታ ‘ንሞት ዘይፈራሕናስ. . . ’ እትብል ዘረባ ከኣ መንእሰይ ኤርትራ ንሞት ከም ዝሰዓረ ዓባይ ምስክር’ያ። ሕጂ እምበኣር ናብታ ‘ሞት’ዶ ይኸብድ ህላወ፧’ እትብል ሕቶ ኢና ክንሰግር። ቅድሚኣ ግን ግዳ ሓንቲ ካልእ ስግር ዝበልናያ ሕቶ ኣላ። ኣቐዲመ ኣብ ዕላል ምስ ደቂ ኣሃዱና ‘ሃገር ምምጻእ’ዶ ይኸብድ ወላ ንሃገር ምሕላው፧’ ኢልና ናብ ዲቕ ዝበለ ክትዕ ኣቲና ምንባርና እዝክር።

‘ምምጻእ’ ክበሃል እንከሎ ንሓደ ዘይነበረ ነገር ናብ ህላወ ከተግህዶ ከለኻ ኮይኑ እስመዓኒ። ኣብዚ ዘልዓልናዮ ኣርእስቲ ንኣብነት ከም ሃገርን ህዝብን ክንህሉ ኣብ ዘይተደለናሉ እዋን፡ ንኩሉ መሰናኽላት ሰጊርካ ሃገር ምዃን ቀዳማይ ናይ ሂወት ሸቶ ኮይኑ ተቐሚጡ። ሽዑ ድማ ንቕሓት ውዳበን ዕጥቅን ነታ ንኽትህልወና ዘይተደልየት ሃገርን ናጽነትን ብኣንጻር ድሌት ዓመጽቲ ናብ ጋህዲ ክዉንነት ኣምጺኡ። እዚ ድማ በቲ ንሞት ዘስዕር ንቕሓት፡ ንሞት ዘስተናዕቕ ውዳበን ንሞት ዝቐበረ ዕጥቂ እምነትን ኣቢሉ ክዉን ኮይኑ።

በቲ ካልእ ሸነኽ ድማ ምሕላው እዩ ዝህሉ። ‘ምሕላው’ ወይ ‘ምውሓስ’ ክንብል እንከለና፡ ንዘለካ ጸጋ ወይ ንብረት ምክንኻን ማለት’ዩ መስለኒ። ነቲ ጸጋኻ ከይበላሾ፡ ከይዓኑ ወይ ብዓቢኡ ካልኦት ዝበሃግዎ ከይወስዱልካ ክትጥንቀቐሉ ከለኻ ማለት’ዩ። ሃገርና ሃገር ኮይና ክትቅጽል ጥራሕ ዘይኮነስ ምዕብልትን ሕፍርትን ንምግባራ ክንሕልዋን ከነውሕሳን ግዲ ኮይኑና። እምበኣር ብኽልቲኡ መንጽር ዘሎ ካብ ተረዳእናዮ፡ እቲ ‘ኣየናይ ይኸብድ፧’ ዝብል ሕቶ’ዩ ዝስዕብ።

ኣብዚ ሓደ እዋን እቲ ዓቢ መምህር ዝበሎ ክጠቅስ። ሓደ ዝነብረሉ መንበሪ ገዛ ዘይነበሮ ሰብ ነይሩ። እዚ ሰብ ምስ ባህርን ተፈጥሮኣዊ ጸገማትን ተቓሊሱ ንመንበሪኡ ዝኸውን ግሩም ቤት ሃነጸ። ነቲ ቅድሚ መንበሪ ምውናኑ ዘሕለፎ ሕሰም ድማ ከም ናይ ሕሉፍ ታሪኽ ሰጊርዎ ቀሰነ። ምስቶም ካልኦት ቅድሚኡ ነናቶም መንበሪ ዝወነኑ ሰባት ድማ ተመዓራረየ። ድሕሪ ገለ እዋን ከኣ ካብቶም ካልኦት መሰልቱ ማለት ወነንቲ መንበሪ ኣባይቲ ‘ምኽርታት’ ክመጽኦ ይጅምር። ‘እቲ መደቀሲ ክፍሊ ብሽነኽ ምብራቕ ገይርካ ክሽነ ብደቡብ ምስ እትገብሮ. . . . መቐበሊ ኣጋይሽካ ልዕሊ ኩሉ ክምዕርግ ኣለዎ. . . ’፡ ዝኣመሰሉ ምኽርታት ዝመስሉ ትእዛዛት ይመጽእዎ። ግደ ሓቂ ብዓቢኡ መንበሪ ቤት’ኳ ብናቱ ውልቃዊ ዓቕሚ ተጣቢቡ ዝሃነጸስ መደቀስን ክሽነን በየን በየን ንምድኳኖም ከመይ ኢሉ ከጸግሞ፧!

እታ ‘ኣየናዮም ይኸብድ፧’ ኢልና ዘልዓልናያ ሕቶ እምበኣር ሃገር ብዓባያ’ኳ ኣብ ዘይውጻእን ዘይውዳእን ዝመስል መስገደላት ኣቲና ክዉንቲ ክንገብራ ዝኸኣልናስ፡ ንምሕላዋን ምውሓሳን ደኣ እንታይ ከየጸግመና፧! እቲ ሃገርን ናጽነትን ከምጽእን ከግህድን ዝወፈረ መንእሰይ ሓጋዝን መኻርን ወይ ዘራይ ኣይተጸበየን፣ ዝርከብ’ውን ኣይነበረን። እቲ ምንታይሲ ዓለም እዛ ዓለምና ንኽጠፍእ እምበር ክሰርር ኣይደለየቶን ነይራ። ስለዚ ዝዓበየ ሕቶ ከም ሃገር ምህላው ኮይኑ፡ ሃገር ኴንካ ምቕጻል ከኣ ስዒቡ ዝመጽእ ዕማም’ዩ ዝኸውን።

ሃገር ምውሓስን ምሕላውን ድሕሪ ሃገር ምምጻእ’ዩ ዝስራዕ ክበሃል እንከሎ ግዳ፡ ቀሊል ማለት ኣይኮነን። ብቐንዱ ኣብ ዕላማኻ ምጽናዕ፡ ንርሑቕ ምምዕዳውን ብተስፋ ከየባተኽካ ምዕያይን የድሊ። ካብ ንነብስኻ ንህዝብኻ ምቕዳም ይደሊ። ‘ከምዝን ከምትን ገይረ፧’ ዘይኮነ፡ ‘እንታይ ኣሎ ዝተረፈኒ፧’ ኢልካ ምትጋህ የድልዮ። ትማሊ ንሞት ስዒርካ ሂወት ኣእላፋት ምልቃብን ምውሓስን ብግብሪ እንተደኣ ተኻዊኑ፡ ንጽባሕን ድሕሪኡን ዝበረኸ ጫፍ ንምብጻሕ ምንቃሕ የገድስ።

‘ንሞት ክንመውት ዘይፈራሕናስ ንኽንነብር እንታይ የጸግመና፧’ ዝብላ ቃላት ሸገርገር እምበኣር ድሕሪ ንሞት ስዒሩ ብዓወት ምውጽኡ፡ ነቲ ናይ ኣይ ሰላም ኣይ ኲናት ሃዋህው ምስጋሩ ከም ዘይሽገር እየን ዘተንብሃ ነይረን፣ ሰጊርዎ ድማ። መንእሰይ ወለዶ ናይዛ ሃገር ንዝኾነ እንተታት ወትሩ ምስ ተዳለወ’ዩ። ምድላው ጥራሕ ዘይኮነ ድማ ኣብ ኩሉ ዓውድታት ብዓወት ፈንጢሱ ይወጽእ። ንቕሓቱ ኣበሪኹን ብውዳበኡ ደልዲሉን ኣብ ኩሉ ይዓጥቕ። ትማሊ ንስለ ሃገርን ህዝብን ክሳዕ ሂወቱ ምሃብ ዝተወፈየ መንእሰይ፡ ንልምዓትን ብልጽግናን ሪሙ ከመይ ኣብ ቅድሚት ዘይስለፍ። ሳላ ዝጸንዐ እንደኣሉ ውሕስነቱ ዓቂቡ፣ ከም ሃገርን ህዝብን ቀጻልነቱን ርግኣተ ሰላሙን ኣድሚቑ።

[ሃገራዊ ድሕነት @hagerawiDihnet]

ሃገር ኣብ ረዚን ዝኽሪ ሓበን!

ሓሙሽተ ትንፋስ ካብ ሓንቲ ስድራ ኣብ ናይ ኤርትራ ታሪኽ ጥራሕ ዝርከብ ንኽትሓስቦ ከማን ዝኸብድ ፍጻሜ!!
#Eritrea #June20th #EDF #SAWA

[Yemane G. Meskel 🇪🇷 @hawelti]

Excellent Read - The Light of Resilience: How the Candlelight Vigil Embodies #Eritrean Pride; by Kidane Shimendi

*"...It is the eve of June 20 - Martyrs Day - that brings the most visually stunning and emotionally charged tribute. As night falls, every household and street across Eritrea fills with the soft, flickering glow of candles. In this collective moment, the nation engages in a silent, sacred dialogue with the values and vision of its fallen heroes".

*"...On a community level, the candlelight vigil plays a vital role in social and mental well-being. It provides a shared space for collective grief, reflection, and ultimate triumph. As thousands of citizens stand shoulder-to-shoulder holding their flames, a powerful connection is forged between the living and the dead. The light brings individuals inward, connecting them directly to the core national values that define the Eritrean identity: unity, creativity, self-reliance, nationalism, and unbreakable comradeship".

https://t.co/ixFciN64qN

[Yemane G. Meskel 🇪🇷 @hawelti]

The Ministry of Labour and Social Welfare has stated that GOE has disbursed, through monthly installments, over 6.2 billion Nacfa in tribute to, and, for the support of the families of Eritrea's Martyrs in the past twenty years (2004-2025).

ሃገር ኣብ ረዚን ዝኽሪ ሓበን!

[Michael Teclai 🇪🇷 @michael_teclai]

VIVA BINI! 🇪🇷 @GrmayeBiniam wins Stage1️⃣of the @belgium_tour!

He proved it against the world's best. Pure performance. Pure confidence.

With his current best condition, July will be special. We are going to see him winning at the #TourdeFrance! Believe it. 📷 @SprintCycling

[Ministry of Information, Eritrea @shabait]

Government of Eritrea Disbursed Over 6.2 Billion Nakfa to Families of Martyrs

The Ministry of Labor and Social Welfare announced that, from 2004 to 2025, the Government of Eritrea disbursed over 6.2 billion Nakfa in support of families of martyrs.

Noting that the Government of Eritrea began extending support to families of martyrs in 1995, Mr. Zerai Tekleab, Director of Families of Martyrs’ Welfare at the Ministry, said that initially 10 thousand Nakfa was distributed to families of martyrs for each martyr.

Mr. Zerai went on to say that following the issuance of Proclamation No. 137/2003, aimed at sustainably extending support to families of martyrs, 500 Nakfa has been distributed monthly to families of martyrs for each martyr since January 2004.

Mr. Zerai also said that, as part of efforts to enable families of martyrs to become self-supportive, over 27 million Nakfa has been invested in rehabilitating families of martyrs through livestock and small-scale trade activities.

Regarding the contribution of nationals inside the country and abroad, Mr. Zerai said that every national in the Diaspora has taken the initiative to contribute 720 US dollars over two years, while others have assumed the responsibility of permanently supporting individual families of martyrs.

Mr. Zerai indicated that over the past 22 years, nationals inside the country and abroad have contributed over 202 million Nakfa, benefiting 24 thousand 545 families of martyrs.

Noting that nationals inside the country, including students, Government and PFDJ workers, as well as associations, are making valuable contributions in support of families of martyrs, Mr. Zerai called on every citizen to follow the noble initiative.

[ሃገራዊ ድሕነት @hagerawiDihnet]

ዋሕስ ኤርትራ ሰራዊት ሕድሪ!!
#Eritrea #EDF #SAWA

[Eriid🇪🇷❤️ ዕርዲ @eri_id_]

The Red Sea Boys. 🇪🇷⚽

More than a football team, they carry the hopes of a nation, the pride of a people, and the spirit of resilience that defines Eritrea. Every match is a reminder that the Eritrean flag flies not only through victory, but through determination, unity, and unwavering belief.

#Eritrea #RedSeaBoys #EritreaFootball #NationalTeam #Football #ProudlyEritrean 🇪🇷⚽