Uzunca bir süredir üzerinde çalıştığım "Transkripsiyon Klavyesi" otomatik transkripsiyon seçeneğiyle ve son hâliyle yayımda:
➡️ https://t.co/IX78q3IIhh
Osmanlı Türkçesi, ağız araştırmaları, dilbilim ve daha pek çok alan için faydalı olması dileğiyle...
Yunus Emre Divanı’nın dağınık yapraklar halindeki kayıp Türk Yurdu nüshasının 7 asır sonra insanlığın bu denli insanlığından vazgeçtiği bir çağda ortaya çıkmış olması ilahi bir mesaj değil de nedir +
Hazır tüm camia Yunus Emre’nin sevincini yaşarken ve bizdeki umutlar yeniden yeşermişken… Benim de düşlediğim iki gün var: Kutadgu Bilig’in orijinal nüshasının bulunacağı gün, bir de Kaşgarlı Mahmud’un kayıp gramer kitabının bulunacağı gün. İkisi de bayram olur bizim için.
İnsan, kültür ve medeniyetini kendisini tamamlamak; çevresini düzenlemek ve ıslah etmek ihtiyacıyla kurar. Diğer canlılar kendileriyle ve çevreleriyle yetinebilirken insan, bununla iktifa edemez. Çünkü insan, kendi eksikliğinin ve içinde yaşadığı dünyanın yetersizliğinin şuuruna varan tek canlıdır.
Belki de tam bu sebeple insan, kendisini ve dünyayı anlamlandırabilmek için bir ifade yolu arar.
Geçin bunları arkadaşlar!
Özgür olsanız lafını etmek aklınıza bile gelmez...
İradeniz sağlam olsa, sistemin içinde üç beş başarı(!) ve beğeni için çırpınmazsınız...
Hepimiz dökülüyoruz aslında...
Arzularımız taklit, her yanımız endişe...
22 yıl önce M. Canpolat hocamızın değindiği konu. Kutadgu Bilig'in neşrini hazırlayan üstad R. Rahmeti Arat'ın kendisine neler söylediğini aktarmış. KB yayımlanalı neredeyse 80 yıl oldu. Henüz tiyatro sahnesine uyarlayan birileri çıkmadı, halbuki eser buna çok müsait.
Şinasi Tekin’in 1993 yılında Türk Dilleri Araştırmaları’na gönderdiği makalesine düştüğü not. Hem Talat Tekin’in doğum gününü kutluyor hem de ne kadar nazik ve alçakgönüllü bir dille yazısına dair açıklama yapıyor. Üstelik bu notu eski Uygur Türkçesiyle yazıyor. Hayran olduk.
OSMANLI TARİHLERİNİN GÜMÜMÜZ TÜRKÇESİNE AKTARILMASI
Sinan Genim
Ahmed Cevdet Paşa’nın “Tezâkir” adlı eseri, Osmanlı Devleti’nin Tanzimat dönemindeki siyasi çekişmelerini, yönetim anlayışını ve devlet adamları arasındaki ilişkileri gözler önüne seriyor. Geçmişin hatalarından ders çıkarabilmek için tarihî kaynakların günümüz Türkçesine kazandırılmasının önemini bir kez daha hatırlatıyor.
Son günlerde Seyit Ali Kahraman tarafından hazırlanan “19. Yüzyılda Osmanlı Devlet Yönetimi Tezâkir” adlı kitabı elime alınca, bu değerli esere yeteri kadar önem vermediğimi anladım.
Geçmişten günümüze çıkarılacak dersler
Günümüzde çoğu kimse bu dönemde yaşayan yöneticiler ve devlet görevlileri hakkında bilir bilmez yorumlarda bulunmakta, gerçekte olmayan bazı kahramanlar yaratmaktadır. Ahmed Cevdet Efendi’nin henüz kalemiye sınıfına geçmeden, ilmiye sınıfına mensup bir görevli olarak şahit olduğu olaylar ve bu olaylar hakkındaki görüşleri, ibret alınması gereken gerçekleri günümüze taşımaktadır. Yakın geçmişimizde ve bugün hâlâ çekmekte olduğumuz sıkıntıların gerçek sebeplerini anlamamız ve geleceğimizi oluştururken bunlardan faydalanmamız için hemen hepimizin bu kitabı okuması gerekiyor. Öğrenmemiz gereken çok şey olduğunu göreceksiniz.
Geçmişi anlamak, geleceği kurmakEğer geçmişi yeteri kadar bilmezsek gelecekte sıkıntı yaşamamız da kaçınılmazdır. Bunun için tarih okunur ve geçmişteki hataların tekrarlanmamasına dikkat edilir. Osmanlı’nın son döneminde başlayan ve Cumhuriyet döneminde devam eden dilde sadeleştirme çabaları ile 1928 yılında gerçekleştirilen alfabe değişikliği, toplumumuzun geçmişle olan bağlarının zayıflamasına yol açmıştır. Yeniden bir alfabe değişikliği yapmak mümkün olmadığına göre yapılacak en doğru iş, toplumun büyük bir bölümünün okuyamadığı metinleri okunabilir hâle getirmektir. Arap alfabesini öğrenmek ve Arap harfleriyle yazılmış Türkçe metinleri okumak için altı aylık düzenli bir çalışma yeterli olabilir. Ancak bu metinleri anlayabilmek için geniş bir kelime bilgisi gerekir ki bu, kolay kolay elde edilebilecek bir birikim değildir. Eğer kelime bilginiz yeterli değilse yazılan metni okusanız bile ne anlatıldığını anlayamazsınız. Anlamadığınız bir şeyi okumanın ise kimseye faydası olmadığı gibi, ondan ders alınması da mümkün değildir.Bundan böyle yapılması gereken iş, geçmişe ait bu belgelerin anlaşılır bir şekilde günümüz Türkçesine aktarılması olmalıdır.
https://t.co/nRgBeqsTF3
https://t.co/3FN5zZvZAl
ŞEHİR EFSANELERİ VE GERÇEKLER
Ural ve Altay dilleri akraba değildir.
Dolayısıyla Türkçe, Ural-Altay dilleri ailesinin bir üyesi değildir.
En az yüz yıl önce kabul edilen bu bilimsel gerçeklik Türkiye'deki pek çok çevreye henüz ulaşmamıştır.
Altay dilleri kuramı dahi tartışmalıdır.
Türkçe ile Moğolcanın temel söz varlığı ve sayı sistemi benzememektedir.
Kuşkusuz Türkçe ile Moğolca arasında ortak ya da benzer çok sayıda sözcük bulunmaktadır. Ancak bu ortaklık genetik akrabalıktan ziyade uzun süreli karşılıklı etkileşimden doğan dil temaslarına bağlıdır.
Türkçeyi diğer dillerden ayıran bazı tipolojik (yapısal) özellikler şöyledir:
1. Türkçe son takılı (post-positional) bir dildir. Kelimeler arası ilişkiler sona gelen çekim ekleri ve edatlarla sağlanır. Hint-Avrupa dilleri ve Sami diller ise ön takılı (pre-positional) dillerdir.
2. Farsçadaki ki, İngilizcedeki that, which, Fransızcadaki que, qie, Arapçadaki ellezî gibi bağlayıcılarla kurulan yan cümle-temel cümle sentaks düzeni Türkçede yoktur. Türkçe bu yapıları sıfat-fiil (ortaç) ve zarf-fiillerle (ulaç) karşılar.
3. Sami dillerle birçok Hint-Avrupa dilinde görülen artikel Türkçede bulunmaz. Çünkü Türkçede isimler bir tek nesnenin değil türün adıdır. Belirlilik isim tamlamalarında tamlayan ekiyle, nesnelerde yükleme hâli ekiyle belirtilir. Bunların dışındaki belirlilik / belirsizlik ancak bağlamdan anlaşılır.
4.Yine bazı Hint-Avrupa dilleriyle Arap dilinin bir özelliği olan gramatikal cinsiyet (erkeklik, dişilik veya nötr) Türkçede yoktur.
5. Türkçe birçok dil gibi, teklik ve çokluk kategorilerine sahiptir. Arapçada bulunan ikilik (tesniye) Türkçede bulunmaz.
6. Birçok dilde aynı kelime hem isim hem fiil kökü olabilir; Türkçede olamaz. Aynı görülenler ya kök değildir ya sonradan ortaya çıkmış biçimlerdir.
7. Evet-hayır sorusu bazı Hint-Avrupa dillerinde kelime sırası değiştirilerek; Arapçada ön ekle yapılır. Türkçede ise sona gelen -mi ekiyle.
8. Dünya dillerinin birçoğu gibi Türkçe de onlu (decimal) sayı sistemine sahiptir. Bazı Kafkas dilleriyle Bask dilinde ise sayı sistemi yirmilidir. Sayılarda Türkçeyi başka dillerden ayıran en önemli özellik ise yirmi, otuz, kırk, elli kelimelerinin iki, üç, dört, beş kelimelerinden bağımsız olmasıdır.
Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun
Hızın, tüketimin ve rekabetin egemen olduğu dünyada, hayatı anlamlı kılan incelikleri giderek kaybediyoruz. Güzellik, insanın dünyayla ilişkisini derinleştirir. Diğer insanlara duyarlılığımızı artırır. Ortak hayatımıza ruh katar.
Kültür, her gün birbirimize nasıl davrandığımızla, neye değer verdiğimizle ve neyi korumayı seçtiğimizle şekilleniyor. Bizi birbirimize rapteden bağları onarmalıyız. İyilik ve cömertlik, parçalanmış bir dünyada insanları yeniden birbirine yaklaştırabilir.
Gelecek kuşaklara bırakacağımız en kıymetli miras, içinde insanın kendisini değerli hissettiği, güzelliğin ve merhametin yeşerebildiği bir dünya.