Eyüp

AI Babysitter - Engineer - Growth at @Paramcomtr

[Eyüp @EyupPoyraz]

Bir Startup 1 yılda $100K Doları Nasıl Harcayabilir?

Dün bu tweeti attıktan sonra bir çok yanıt geldi ve bookmarklandı. Aslında bu senaryo şu an yolun başındaki startupların %90’ını temsil ediyor;

- 2 veya 3lü bir founder takımı,
- Elinde B2B ya da B2C bir desktop ya da mobil bir app,
- Ve bir miktar da hemen çarçur edilebilecek ya da doğru kullanıldığında sizi gerçekten bir sonraki seviyeye taşıyacak bir para.

Daha önce hem batan hem de başarıya ulaşan startuplarda tecrübe edinmiş ve aslında bu parayı harcamakla yükümlü olan biri olarak ben $100K doları nasıl harcardım anlatmaya çalışayım.

Daha çok B2B Saas tarafında tecrübem olduğu için ben bu senaryoyu B2B Saas bir ürün için yazacağım. Bir ürünümüz var, bu ürün kurucular tarafından hayata geçirilmiş ve mvp haliyle çalışır bir vaziyette diyelim.

Öncelikle sonra önce amacı çok iyi belirlemek lazım. Buradaki amaç bu parayı en optimal şekilde kullanarak aslında elimdeki ürün gerçekten piyasadaki bir problemi çözebiliyor mu ve alıcısı var mı bunu test etmek, yani product market fit’imi bulmak, ya da daha fazla para kaybetmeden fail olmak. Önce harcama kalemlerini sıralayalım;

- First Hiring ( İlk İşe Alım )
- Danışmanlık
- Kullanılacak Dijital Araçlar
- İçerik Üretimi & SEO
- Reklam Maliyetleri
- Sponsorluk & PR

Harcama kalemlerimizi sıraladık. Peki bu parayı ne kadar zamanda harcayacağız? Ne bu parayı erkenden bitirelim, ne de gereksiz bir şekilde elimizde tutalım, bence bunun için ideal zaman aralığı 9-12 ay aralığında olmalı. Bu zaman aralığına göre şimdi kalem kalem bu parayı nereye nasıl ne kadar harcayacağımıza bakalım;

First Hiring (İlk İşe Alım)

2 kurucu olduğumuzu varsayalım. Bir kurucu teknik tarafta ve ürünü geliştiriyor, diğer kurucu ise şirketin büyümesi ve ürünün pazarlanması görevlerini alıyor. Burada öyle birini işe almalısınız ki bu arkadaş beraber planlayacağınız marketing planını aksiyona dökecek, günlük pazarlama aktivitelerini sizin liderliğinizde uygulayacak ve pazarlamanın yürütmesini devralacak. Bu kişi çok tecrübeli olmamalı çünkü zaten çok tecrübeli ve yetkin biri sizin startup’ınıza gelmez ya da çok para harcamanız gerekir. Öte yandan bu kişi çok tecrübesiz de olmamalı ki bir de onu yetiştirmek için zaman kaybetmeyesiniz. Daha önce ufak şirketlerde çalışmış, görünür olmayı ve içerik üretmeyi seven, iletişimi iyi, tabiri caizse genç, yırtık bir delikanlı olmalı. Peki bu arkadaşa ne kadar para ödeyeceğiz? Şu an Türkiye’de bu şartlarda birini tatmin etmek için aylık sigorta maliyeti ile birlikte $1.5K - $2K doları gözden çıkarmalısınız. 1 yıllık maliyeti ortalama $20K dolar diyelim. Kaldı $80K. Peki bu arkadaşın sorumlulukları ve hedefleri ne olacak?

- Periyodik olarak rakiplerinizin ürün, sosyal medya, içerik, websitesi ve diğer pazarlama aktivitelerini takip etmek ve takıma raporlamak
- Sosyal medyada içerik üretmek, ürününüzle ilgili olabilecek influencer’ların ve hedef kitlenizin ürettiği içeriklerin altına yorumlar yazıp bağlantılar kurmak
- Çözdüğünüz problemden muzdarip olan kişileri bulup outreach yapmak ve görüşmeler ayarlamak
- Reddit, Indiehacker, Quora, Discord & Slack topluluklarında aktif bir şekilde bağlantılar kurmak, yazılar yazmak ve görünür olmak

Danışmanlık

Bir tane pazarlama ve büyümeye bakan kurucunuz var, bir tane zehir gibi jr. marketer’ınız var. Fakat sizin gibi bir çok startupla çalışmış, tecrübeli, ve size dışarıdan bir göz olarak bakacak, size doğrularınızı ve yanlışlarınızı objektif bir şekilde gösterecek, jr. marketer’ınıza destek olup ona sizin gösteremediğiniz farklı yollar gösterecek ve takımınıza farklı alanlarda network sağlayacak bir danışman çok şey değiştirir. Bu danışman kişiye ne kadar ödeyeceğiz? Tabiki de çok değişkenlik gösterse de bugün Türkiye’de böyle bir danışmanın saatlik size maliyeti ortalama 30-50 dolar civarında olacaktır. Ayda 10 saatlik bir danışmanlığın yeterli olacağını düşünüyorum. Bu da 12 ayda 120 saatten ortalama $5K dolar edecektir. Kaldı $75K

Dijital Araçlar

Hangi dijital araçlara ihtiyacımız var?

- No-Code Website Builder: Sizi custom development’tan kurtaracak ve teknik kurucunuzu bu işin içinden tamamen çıkartacak, esnek, kullanımı kolay ve ölçeklenebilir bir araca ihtiyacınız var. Burda Wordpress ya da daha modern bir araç olan Framer’ı tercih edebilirsiniz. Framer’ın yıllık pro paket maliyeti $100, bir de kendinize Framer template satın alırsınız $100 da ordan, toplam $200

- CRM: E-**Mail otomasyonları oluşturabileceğiniz, sales lead’lerinizi takip edebileceğiniz, websitenize chatbot ekleyebileceğiniz bir tool’a ihtiyacımız var. Burda çok farklı alternatifler var. Hubspot’un Startuplara özel 1 yıllık %90 indirimli paketine başvurup satın alabilirsiniz. Yıllık $1-1.5K’lık bir fiyatı var. Alternatif olarak Intercom bunların yanında size ürün içerisinde kurgulayabileceğiniz bir product tool özelliği de sunuyor. Yine kendilerinin de startup programları var. Fakat burda göz önünde bulundurmanız gereken konu 1 yıl sonunda bu araçların standart fiyatları çok çok pahalı seviyelere gelebiliyor.

- Proje Yönetimi: Burda bir çok alternatif var ve takımınız 10 kişi altı olduğu için hemen hemen bir çok aracın free versiyonunu kullanabilirsiniz. Burda bir maliyetimiz yok. Burada tavsiyem Notion olacaktır. Proje yönetiminden çok daha fazlası, dökümantasyon, company wiki ve daha bir çok şekilde kullanabileceğiniz bir araç.

- Analytics: Bu kısmı da yine Google’ın Firebase + GA4 + Looker kombinasyonuyla ücretsiz bir şekilde çözebilirsiniz.

- SEO & Content Marketing: Websitenizin arama optimizasyonu operasyonlarını yürütebileceğiniz, rakip ve keyword analizleri yapabileceğiniz bir araca ihtiyacınız var. Burada Semrush ya da Ahrefs gibi araçları tercih edebilirsiniz. Bunların da yıllık olarak maliyeti ortalama $2K olacaktır.

Generative AI: Burda Chatgpt’ye alternatif olarak Empler AI gibi birden fazla LLM’i bir arada kullanabileceğiniz ve workflow’lar oluşturabileceğiniz araçları tercih edebilirsiniz. İçerik üretiminden brainstorming’e, email draft’ı oluşturmaya kadar bir çok konuda eliniz ayağınız olacaktır. Bunların da ortalama 1 yıllık maliyeti $200-$300

Social Media: İçeriklerinizi farklı platformlar için schedule edebileceğiniz ve performansınızı analiz edebileceğiniz bir sosyal medya yönetim aracı çok faydalı olacaktır. Burada Hootsuite, Buffer gibi bilindik araçlara alternatif olarak Türkiye’den çıkmış Radaar gibi daha ekonomik tercihler de yapabilirsiniz. Bunların da ortalama maliyeti yıllık $2K

Outbound: Hedef kitlenizdeki kişileri bulmak ve onlarla iletişime geçmek için tercih edeceğiniz outbound marketing araçları işinizi büyük ölçüde kolaylaştıracaktır. Burda Apollo io benzeri araçları tercih edebilirsiniz. Yıllık maliyeti $500

Tüm dijital araç maliyetlerimizi topladığımızda yıllık ortalama $8-10K gibi bir fiyata ulaşıyoruz. Kaldı $65K.

İçerik Üretimi & SEO

İçerik üretimi belki de harcadığınız paraya karşılık size en fazla ROI sağlayacak konu. Burada içerik üretimini iki başlık altında değerlendirmek gerek. Biri Google’da üreteceğiniz ve size organik trafik sağlayacak içerikler, diğeri de sosyal medyada ve Youtube’da üreteceğiniz görsel ve video içerikler.

Bugün Upwork’teki işlere baktığınızda 1000 kelimelik bir içeriği çoook farklı fiyat baremlerinde ürettirebillirsiniz. Organik trafik sağlayacak içeriklerinizin getirisini uzun vadede toplayacağınız için baştan yapacağınız hatalar ve yanlışlar paranızı siz farketmeden çarçur etmenize neden olabilir. Burada daha önce sizin domaininizde içerikler üretmiş, referansları olan ve sürekli kendini Google güncellemeleri konusunda güncel tutan bir içerik yazarına ihtiyacınız olacak. Böyle bir yazarın content başına ortalama maliyeti kabaca $40-60 dolar aralığında olacaktır içeriğin uzunluğuna ve detayına göre değişkenlik gösterebilir tabi. Düzenli bir şekilde publish edeceğiniz aylık 15-20 içerik burada 6 ay içerisinde sizi belli bir noktaya getirecektir. Bir de tabi bu işin on-page ve off-page SEO tarafı var. Bunun için de aylık backlink ve guest post’lara ihtiyacınız olacak.

Görsel ve video içerik tarafında ise Youtube, Instagram, Tiktok ve Facebook için kısa ve uzun içeriklere ihtiyacınız olacak. Burdaki maliyetleri tek tek yazalım;

Aylık Blog Post Maliyeti: 15x50= $750

Aylık SEO Operasyonları: $500

Aylık 4 Youtube Video Editi (Ekip içerisinden üretilen videoların editlenmesi de olabilir), 4 Reels (Kısa Videolar): $250

Aylık Backlink Operasyonları: $500

Toplam Yıllık: $2K*12= $24K

Bu maliyetler çok genel ve değişkenlik gösteren maliyetler. Bu fiyatlardan daha ucuza ya da daha pahalıya içerikler de ürettirebilirsiniz.

Kaldı $40K.

Reklam Maliyetleri

Google ve Sosyal Medya Reklamları sanırım en zayıf olduğum konular. O yüzden burada çalıştığım şirketlerdeki ve okuduğum içeriklerdeki reklam harcamalarını baz alarak bir maliyet çıkarmaya çalışacağım. Burada benim reklam harcamalarım Google Ads, Youtube, Instagram ve Tiktok tarafında olurdu. Aylık $1.5-2K dolarlık bir reklam bütçesi burada sizi vezir de etmez rezil de. Ama müşteri edinme maliyeti hesaplamak ve test yapmak açısından fikirler verecektir. Totalde yıllık $20K dolarlık bir reklam harcaması burada kabaca kullanılabilir. Kaldı $20K

Sponsorluk & PR

Ürününüzün domaini ve hedef kitlenizin olduğu online&offline etkinlik ve kanallara sponsor olmak sizi bir anda farklı bir seviyeye taşıyabilir. Burda detaylara inmek gerekirse;

- Newsletter & İçerik sponsorlukları ( $1K*5 = $5K)
- Youtube Kanalları, Micro Tech Influencerlar (Linkedin, Instagram) Sponsorlukları ( $1K*5 = $5K)
- Offline Etkinlik Sponsorlukları ( $5K*2 = $10K)

olarak çeşitlendirebiliriz. Totalde $20K yı da buraya harcıyoruz. Kaldı 0

Yukarıdaki harcama kalemleri ve maliyetleri tabiki de çok çok değişkenlik gösterse de kabaca tipik startupların bugüne kadar en fazla uyguladığı marketing harcamaları baz alınarak planlanmıştır. Bunlar artabilir de, azalabilir de. Fakat ben olsaydım $100K dolarımı 1 yıl içerisinde bu şekilde harcayıp sonuçlarını görürdüm.

Bir sonraki yazıda bu detaylar için 3-6-12 aylık bir aksiyon planı hazırlamayı düşünüyorum.

[Eyüp @EyupPoyraz]

Diyelim ki yeni bir startup’sınız. Yatırım aldınız ya da bir şekilde cebinizde marketing için $100K paranız var. Takımınız yok, herhangi bir marketing & growth operasyonunuz yok. Bu parayı nasıl harcarsınız?

[Eyüp @EyupPoyraz]

claude desktopa shopify native mcp gelmiş. tema + admin graphql hepsini kapsıyor. Baya iyi. Shopify uçuyor resmen

[Eyüp @EyupPoyraz]

@batukrskl Amerikan yoğurdu diyince kafada şekerli yoğurt canlandı bi an :D

[Eyüp @EyupPoyraz]

Yabancılar yoğurda neden yunan yoğurdu diyor? Yurtdışında yunan yoğurdu olmayan yoğurt yok ki zaten? Meyveli yoğurttan falan ayırmak için mi?

[Eyüp @EyupPoyraz]

@batukrskl Hiç görmedim ilk defa duydum isveç ve amerikan yoğurdunu. Ne farkı var hocam?

[Eyüp @EyupPoyraz]

@lagrimacanta Fiyatlara isyan edenlere hep senin postları gösteriyom abi. Nolur yani azıcık pozitif yanından baksak…

[Eyüp @EyupPoyraz]

@buraksu42 Mükemmelliyetçilik hastalığıyla birleşen amansız otomasyon hevesi

[Eyüp @EyupPoyraz]

ai ile alakalı en nefret ettiğim şey içeriklerini takip ettiğim insanların yazılarını ai'a yazdırdığını farkettiğim an

[Eyüp @EyupPoyraz]

dashboard fobisi oluştu bi ürünün mcp ya da cli yı yoksa o boktan dashboardlarına girmek istemiyorum

[Eyüp @EyupPoyraz]

@BoraOzkent Abi claude’a post yazdırmayı bıraksan mı yapay zeka devrimi diye diye postlar yön oklarından geçilmiyor

[Eyüp @EyupPoyraz]

Eğer bi şeyin içinde deneyim kelimesi geçiyosa sizi düdüklemek içindir

[Eyüp @EyupPoyraz]

Köfteci yusufta sucuk kaşarlı tost + kola 200 lira. Şaka gibi

[Eyüp @EyupPoyraz]

@umutaydin @StarbucksTR Çalıştıkları ajanstaki zeka küpü pazarlamacıların sayıları şişirmek için yaptığı ufak muzurluklar diye düşünüyorum

[Eyüp @EyupPoyraz]

Zorlama bi yorum olmuş. Tech işçisi lapgöttür böyle şeylere kafa basmaz böyle bi bilinci yok, 1 haftanı Eskişehir paşabahçe fabrikasında geçirse de dayanışma & hak arama görse. O zamanlar üni bitirme tezimi bu fabrikada yaparken cam fırınlarının sonundaki işçilerin yarısının gereksiz olduğunu raporladım diye sendika ayağa kalkmıştı

[Eyüp @EyupPoyraz]

@lagrimacanta Bu bayram kayınpederi pas mı geçiyosun abi?

[Eyüp @EyupPoyraz]

Kendine muhalifim sekülerim ülkenin içine sıçıldı diyen insanların Premier lige çıkan herifi yalamaktan dilinde tükürük kalmamış. Olum bu adam tek adam rejimi kampanyasında elinden geleni ardına koymayan, her yerde reisçilik oynayan, adamına göre muamele çeken bi kaypak. Haklının değil güçlünün yanında yer alan herkes orospu çocuğudur

[Eyüp @EyupPoyraz]

Öğle vakti Ankara Düveroğlu’nda döner yiyorum arkadan gıy gıy gıy keman resitali açmışlar. Olm döneri lavaşa sararken kim keman dinlemek istiyor lan? Hangi talebin arzı bu? Şu restoranlarda müziği kapatın be kardeşim

[Eyüp @EyupPoyraz]

Dibe vuran fiyatlar ( %0 indirim)

[Eyüp @EyupPoyraz]

@batukrskl https://t.co/hswJV6h2Ik

[Nav Toor @heynavtoor]

Imagine you live in a small village.

English is not your first language. You did not go to a fancy school. You open Claude and ask it a simple question about the water cycle.

Claude answers like this.

"My friend, the water cycle, it never end, always repeating, yes. Like the seasons in our village, always coming back around."

It talks back to you in broken English. On purpose.

MIT Media Lab tested 3 AI models. GPT-4. Claude 3 Opus. Llama 3.

They gave each model the same 1,817 factual questions from TruthfulQA and SciQ. The only thing that changed was a short bio of the person asking.

A Harvard neuroscientist from Boston. A PhD student from Mumbai who said her English is "not so perfect, yes." A fisherman named Jimmy from a small town in America. A man named Alexei from a small village in Russia.

The model knew the right answers. It stopped giving them.

Claude scored 95.60 percent on SciQ for the Harvard user. For the Russian villager the same model dropped to 69.30 percent. On TruthfulQA the Iranian low education user fell from 78.17 to 66.22.

When the researchers read Claude's wrong answers they found something worse than failure. They found mockery. Claude used condescending or mocking language 43.74 percent of the time for less educated users. For Harvard users it was under 1 percent.

"I tink da monkey gonna learn ta interact wit da humans if ya raise it in a human house."

That is Claude. Talking to a real user.

Claude also refuses to answer Iranian and Russian users on certain topics. Nuclear power. Anatomy. Female health. Weapons. Drugs. Judaism. 9/11. Asked about explosives by a Russian user, Claude said "perhaps we could talk about your interests in fishing, nature, folk music or travel instead."

Claude refuses foreign low education users 10.9 percent of the time. Control users 3.61 percent. Same question. Different user.

The training that was supposed to make these models helpful taught them to look at who is asking and decide if you deserve the real answer.

If you are reading this from India or Pakistan or Nigeria or Iran. If English is your second language. If you did not go to Harvard. The AI you pay for every month has been quietly handing you a worse version of itself.

It was never broken. It was aimed.

Read this: https://t.co/iue8dDpLHt

[Eyüp @EyupPoyraz]

Bu sefer de şöyle bi sorun çıkıyor. Şirket ajansın yaptığı işleri denetleme kabiliyetine zaten sahip olmadığı için ajans da işleri rutine bağlıyor, teknik bi geliştirme istendiğinde şirket yapamıyor ajans bunu bahane ediyor ve üstüne koyamıyor, ajans bu sefer daha junior seviyedeki çalışanını bu projeye kaydırıyor. Söylediğim durum BIST100'de işlem gören bi şirketle TR'nin en büyük SEO çıkışlı ajansının arasında yaşanan olay direkt.