بە عنوان یک کورد از این پس از ائتلاف احزاب سیاسی کورد که پکک (پژاک) نیز در آن حضور دارد، حمایت نمیکنم.
به این امیدوار بودم که احزاب باسابقەی کورد سازوکارهایی طراحی کرده باشند تا از دخالت پکک در کوردستان ایران جلوگیری کنند، اما چون هیچ نشانهای در این مورد نمیبینم (با وجود حمایتم از احزاب باسابقەی کورد در ایران)، از حمایت از این ائتلاف صرفنظر میکنم.
بە عنوان کسی کە در حد توانم برای آزادی در ایران و احقاق حقوق ملت کورد تلاش کردهام، وظیفەی خودم میدانم کە در برابر دروغهایی کە در مورد حزب پژاک (پکک) بە خورد مردم میدهند، سکوت نکنم. همانگونە کە در برابر جمهوری اسلامی سکوت نکردم و هزینەاش را هم دادەام.
مدام میگویند که سکوت کنیم تا مبادا ائتلاف احزاب سیاسی کورد آسیب ببیند، غافل از اینکه همین سکوتها ما را به دیکتاتوری کشانده است.
بارها از ائتلاف شش حزب سیاسی کورد حمایت کردهام و به آن امیدوار بودهام، چون باور دارم که میتواند دستاوردهای اساسی داشته باشد. اما در اینجا تصمیم گرفتهام از این حمایت دست بکشم. اما چرا؟ چون باور دارم کە حضور پژاک (بخوان پکک) در این ائتلاف، کوردستان ایران (یا دستکم بخشهایی از آن) را در آینده با خطرات جدی مواجه خواهد کرد. از جمله خطر نفوذ و دخالت تورکیە از طریق اوجالان (رهبر پژاک) و میت ترکیە و حتی باز شدن پای مداخلات نظامی ترکیه. از سوی دیگر، تجربه پکک (پژاک و پید) در روژاوا نشان داده که در مناطقی که کنترل را در دست میگیرند، فضا را محدود کرده و از رقابت سایر احزاب سیاسی جلوگیری میکنند.
کوردستان ایران رو بە سرنوشت روژاوا دچار کردن، اشتباهی هست کە تا چند نسل باید تاوانش را بدهند.
#زندانی_سیاسی_آزاد_باید_گردد
#NoWarCrimesInIran
اینجا خانم پیمان ویان از حزب تروریستی-مافیایی پکک (پژاک) میگوید «روز تولد اوجالان همان روز تولد ملت کورد است».
متاسفانه برخی دوستان تصور میکنند حرفهای قشنگ و صرف حضور زنان در یک جریان سیاسی، نشانه پیشرو بودن آن است و از آن حمایت میکنند. در حالی که این حضور لزوما به معنای عاملیت نیست و میتواند صرفا ابزاری باشد. دقیقاً همانگونە کە حزب تروریستی-مافیایی پکک (پژاک) از زنان در این ساختار به شکل ابزاری بهره میبرد. در پکک (پژاک) اگر شما آپو آپو (بخوان حیدر حیدر) نکنید، هیچ پیشرفتی نخواهید کرد، عاملیت پیشكش. برای درک این موضوع میشە سازمان مجاهدین خلق ایران رو مثال زد.
برای من، بهعنوان یک کورد، اوجالان یک تروریست و سرکرده مافیاست کە از نام و مبارزەی ملت کورد سوءاستفادە میکند.
پکک (پژاک) هم چیزی شبیه سپاه است. آنها «حیدر حیدر» میکنند، اینها «بژی آپو» میگویند. کافی است اوجالان (بخوان میت ترکیه) از امرالی پیامی بدهد، همەی برنامهها و اهدافشان در یک شب عوض میشود. تقریباً همان اتفاقی که روژاوا را به فلاکت کشاند و سالها مبارزه و خون هزاران جوان کورد را (که فکر میکردند پکک دغدغه حقوق مردم کورد را دارد) به هدر داد.
رفتار پژاکیها (بخوان پکک) کاملاً فرقهگونه است و تجربه سنجار و روژاوا نشان داده که ماهیتی مستبد و تمامیتخواه دارند، اجازەی فعالیت رو بە رقبای سیاسی خودشون نمیدن و تفاوتی با طرفداران خامنهای و پهلوی و رجوی ندارند.
امیدوارم کە احزاب سیاسی کورد ایرانی حداقل تا این حد از پژاک (پکک) تضمین گرفتە باشند کە فقط افراد کورد ایرانی حق حضور نظامی رو در ائتلاف کوردی و ایران داشتە باشند. با توجە بە محتوای پیامهای تمامیتخواهانەی اوجالان از زندان امرالی بعید میدانم حتی در صورت توافق هم پایبند بمانند.
یک مسئلە باید مشخص باشد، آنهایی کە با پژاک وارد ائتلاف شدەاند، مسئول فاجعەهای این تصمیم اشتباه در کوردستان ایران خواهند بود.
#زندانی_سیاسی_آزاد_باید_گردد
#NoWarCrimesInIran
برگزاری جلسه دادگاه مهدی روشنی، از شهروندان بازداشتشده در ارتباط با اعتراضات دیماه، به اتهام «محاربه»
جلسه دادگاه مهدی (سیکان) روشنی، از شهروندان بازداشتشده در ارتباط با اعتراضات دیماه #ملکشاهی_ایلام، به اتهامهای سنگین از جمله «محاربه» در شعبه اول دادگاه انقلاب اسلامی ایلام برگزار شد. این شهروند در تیر سالجاری برای دومین بار توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد و هماکنون در #زندان مرکزی ایلام بهسر میبرد.
#بازداشت_شدگان
#حقوق_بشر
People in #Abdanan are risking their lives chanting “Death to the dictator”. Some media and accounts are editing videos, replacing the original audio, and inserting their preferred slogans to fit their agendas. Don’t share altered clips, protect their real voices. #Iran#IranWar
چرا تصمیم گرفتم دیگر در برنامههای ایران اینترنشنال حضور پیدا نکنم؟
پس از کشتار معترضان در دیماه، تصمیم گرفتم همکاری خود را با شبکه ایران اینترنشنال قطع کنم و دیگر بهعنوان تحلیلگر مسائل سیاسی و امنیتی در برنامههای آن حضور نداشته باشم. دلیل این تصمیم، عملکرد پرسشبرانگیز این شبکه در پوشش اخبار کشتار معترضان و تأخیری بود که به باور من، با مسئولیت حرفهای و اخلاقی رسانهای در چنین جایگاهی سازگار نبود.
ایران اینترنشنال با آن که از کشتار خونین مردم در همان روز ۱۸ دی خبر داشت، به خاطر ملاحظات سیاسی این خبر را بموقع منتشر نکرد و باعث شد تا مردمی که در شرایط قطع اینترنت تنها منبع خبرشان تلویزیون بود، به خیال درهمشکستن نیروی سرکوب، به خیابانها بروند و در ابعاد وسیعتری کشته شوند
چگونه رسانهای که کوچکترین تحولات مربوط به خامنهای و ساختار قدرت جمهوری اسلامی را بهصورت فوری پوشش میداد، در اطلاعرسانی درباره کشتار معترضان چنین عملکردی داشت؟ چه ملاحظاتی در تصمیمگیریهای تحریریه نقش داشتند و چرا افکار عمومی توضیحی شفاف و قانعکننده درباره این عملکرد دریافت نکرد؟
اینها پرسشهایی اساسی هستند که رسانهای با چنین جایگاهی در میان افکار عمومی باید به آنها پاسخ دهد. اعتبار رسانه از استقلال تحریریه، شفافیت و تعهد به حقیقت سرچشمه میگیرد. زمانی که ملاحظات سیاسی یا سازمانی بر این اصول غلبه کنند، نخستین قربانی، اعتماد عمومی خواهد بود.
با گذشت زمان و مشاهده عملکرد این شبکه، بیش از گذشته به درستی تصمیم خود برای قطع همکاری اطمینان پیدا کردهام. مسئله برای من صرفا اختلافنظر با سیاستهای یک شبکه تلویزیونی نیست؛ مسئله، مسئولیت اخلاقی رسانه در برابر جان انسانها و حق جامعه برای دسترسی به اطلاعات است. سکوت یا تأخیر در اطلاعرسانی درباره نقض گسترده حقوق بشر، بهویژه از سوی رسانهای که اعتماد بخش بزرگی از جامعه را در اختیار دارد، موضوعی نیست که بتوان بهسادگی از کنار آن گذشت.
معتقدم فعالیت در رسانه، چه در جایگاه روزنامهنگار و چه در مقام کارشناس و تحلیلگر، نباید صرفا به حفظ منافع شخصی و موقعیت حرفهای محدود شود. گاهی مسئولیت اخلاقی ایجاب میکند که در برابر رفتارهای نادرست موضع بگیریم، حتی اگر به معنای از دست دادن یک تریبون رسانهای باشد.
نمیتوان از یکسو مدعی دفاع از آزادی، دموکراسی و مبارزه با استبداد بود و از سوی دیگر، در برابر رویههای غیردموکراتیک در محیط کار سکوت کرد. مبارزه با استبداد و دفاع از آزادی بیان، پیش از آنکه شعاری در برابر دوربین باشد، باید به اصلی در رفتار حرفهای و روابط کاری تبدیل شود.
بهعنوان یکی از زنان پیشگام در تحلیل مسائل سیاسی و امنیتی در شبکههای تلویزیونی کوردی و فارسی، خوشحالم که طی سالها فعالیت در این حوزه، سهمی در شکستن کلیشهها و هموار کردن مسیر حضور زنان در عرصهای داشتهام که عمدتا در اختیار مردان بوده است. اما معتقدم همین جایگاه، مسئولیت مرا در پایبندی به اصول و ارزشهای حرفهای دوچندان میکند. برای من، حضور در برابر دوربین هرگز نباید به بهای چشمپوشی از اصول، استقلال فکری و مسئولیت اخلاقی تمام شود.
باید برای دفاع از ارزشهایی که سالها درباره آنها سخن گفتهایم و برایشان مبارزە کردەایم، منافع شخصی خود کنار بگذاریم. #Freedom #آزادی
هر دو نامشان سوگند بود؛ یکی ۱۴ساله، دیگری ۱۶ساله. سوگند مشترکی تازه نوزادش را به دنیا آورده بود که به دست همسرش کشته شد. سوگند صیادی هم دانش آموزی که به جرم داشتن یک ارتباط عاطفی، پدرش در مقابل چشمان معلمان مدرسه او را به باد کتک گرفت و به خانه برد. پیش از رفتن دختر بی پناه به مدیران مدرسه التماس کرده بود که پدرش او را خواهد کشت اما هیچ کس به دادش نرسید.
مهسا (معصومه) نوری، زندانی سیاسی و از بازداشتشدگان اعتراضات دی ۱۴۰۴ محبوس در زندان اوین، روز جاری در اعتراض به عدم رسیدگی به مطالبات خود دست به #اعتصاب زد.
#مهسا_نوری#معصومه_نوری#اعتراضات_۱۴۰۴
https://t.co/uyo2fFJdry
دیشب وقتی خبر قتل #سوگند_صیادی به دست پدرش رو خوندم تو شوک و بهت بودم و تصادفا فيلم Clean Hands رو دیدم که بر اساس یک داستان واقعی ساخته شده. داستان پدری که حتی وقتی دخترش اشتباه میکنه تا آخرین لحظه کنارش می ایسته پدری که به جای مجازات و نابود کردن فرزندش پناه و حامی اون و.. ۱
Update
🚨آپدیت زندانیان سیاسی/عقیدتی محکوم به اعدام تا تاریخ ۱۶ نوامبر۲۰۲۶
🔴 فخرالدین شاهی و محمدعلی هدایتی به اعدام محکوم شدند.
🟢 حکم اعدام حسین رسولینسب در پی اعمال عفو و یک درجه تخفیف مجازات به حبس تبدیل شد.
🚨هم اکنون حداقل ۲۱۰ جان عزیز در خطر اعدامند
#فخرالدین_شاهی
#محمدعلی_هدایتی
#حسین_رسولی_نسب
بازداشت موسی کریمی شهروند اهل جوانرود توسط نیروهای اطلاعات سپاه
#موسی_کریمی، شهروند ۳۳ ساله کُرد اهل #جوانرود و ساکن #کرمانشاه، یک هفته پیش توسط نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران در محل کار خود #بازداشت و به بازداشتگاه امنیتی #زندان_دیزلآباد منتقل شده است.
روز یکشنبه ۱۸ آبانماه ۱۴۰۵، موسی کریمی، ۳۳ ساله، کارگر کارخانه و اهل شهرستان جوانرود، در پی یورش نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران به محل کارش در شهر کرمانشاه بازداشت گردید.
به گفته منابع مطلع، نیروهای امنیتی پس از بازداشت این شهروند، وی را مستقیماً به بند امنیتی زندان دیزلآباد کرمانشاه منتقل کردهاند.
قابل ذکر است که، موسی کریمی متأهل و پدر دو فرزند دختر است و از زمان بازداشت تاکنون، هیچگونه تماس یا ملاقاتی با خانواده خود نداشته است.
تا زمان تنظیم این گزارش، اطلاع دقیقی از دلایل بازداشت، اتهامات مطروحه علیه وی و وضعیت سلامتی او در دسترس نیست.
#حقوق_بشر
#از_بازداشتیها_بگو
میثم پیرفلک پدر #کیان_پیرفلک با انتشار تصاویری از فرزندش به مناسبت چهارمین سالگرد کشته شدن کیان نوشت:
«چهار گذشت ولی برای من ۴۰۰ سال میشه فرزند دلبندم»
کیان پیرفلک تنها ۹ ساله بود و آرزو داشت «مهندس رباتیک و مخترع» شود اما در تاریخ ۲۵ آبان سال ۱۴۰۱ در شهر ایذه با شلیک گلوله ماموران سرکوب کشته شد.
درد و رنجی که خانواده کیان، این کودک باهوش و درخشان نهساله، متحمل شدند، قابل وصف نیست. شجاعت، استقامت، و آگاهی این خانواده در برابر مصائب، ستودنی است. آنان با هوشمندی و قاطعیت، روایت تحریفشده را به چالش کشیدند و حقیقت را به گوش جهانیان رساندند.
پیام شما نشان میدهد که متاسفانه دچار یک کیش شخصیت و توهم تاریخیِ عمیق شدهاید و تاریخ کوردستان را از روز تاسیس پکک میخوانید. بیایید ادعاهای تخیلی شما را با واقعیتهای روی زمین مقایسه کنیم:
۱. افسانهی نجات باکور و روژآوا:
شما میگویید اگر پکک نبود، کوردی در باکور نبود! واقعیت اما چیز دیگری است: به لطف جنگهای بیبرنامه پکک (کە خود اوجالان میگوید پ.ک.ک از سال ١٩٩٢ دچار تکرار افراط شدهاست)، بین ۳ تا ۴ هزار روستای کوردستان در باکور با خاک یکسان شد و میلیونها کورد آوارهی شهرهای غرب ترکیه شدند. و طنز تلخ و دردناک تاریخ کجاست؟ اینکه بعد از اینهمه ویرانی و کشته شدن دهها هزار جوان به امید "کوردستان مستقل"، جناب اوجالان از درون زندان تئوری "جمهوری دموکراتیک" را صادر کرد و به پیروانش دستور داد تا در همان ترکیهای که روستاهایشان را سوزانده بود، "ادغام" شوند! آیا دستاورد شما این بود؟ دادن بهانهی نابودی روستاها و بعد التماس برای ماندن در چارچوب همان دولت؟
در روژآوا هم نتیجهی سیاستهای ایدئولوژیک شما، تقدیم کردن کل روژآوا به دولت جهادی جولانی (رهبر جبههالنصری کە روز یپگ با آن میجنگید) بود. آنهم با اوامر اوجالان با مشورت با دولت ترکیه. برای جزئیات این مسئله بە مقاله زیر مراجعه کن:
https://t.co/rOnS2OWRlq
۲. جوک سال: پکک ناجی کرماشان و ارومیه!
این خندهدارترین و در عین حال بیشرمانهترین بخش حرف شماست. هویت کوردی در کرماشان و ارومیه ریشه در صدها سال تاریخ مبارزه دارد. سالها پیش از آنکه اوجالان به دنیا بیاید یا پکک تاسیس شود، روژهلاتِ کوردستان مهد مبارزات ملی، جمهوری کوردستان و قیامهای بزرگ بوده است. اینکه فکر میکنید یک شاخهی اقماری (پژاک) که جز دادن بهانه به جمهوری اسلامی برای اعدام جوانان کورد و اخاذی از کولبران و کاسبکاران دستاوردی نداشته، ناجی کرماشان و ارومیه است، نشان میدهد چقدر با الفبای تاریخ روژهلات بیگانهاید.
شما از شنگال حرف میزنید تا افتضاحات روژآوا و ویرانی ۴ هزار روستای باکور و چرخش ۱۸۰ درجهای اوجالان به سمت میت (MİT) را پنهان کنید.
من مقاله را با سند و شماره صفحهی کتاب شخصِ اوجالان نوشتم. اما شما به جای پاسخ دادن به جملات رهبرتان، در حال نوشتن تاریخ تخیلی و منت گذاشتن سر کرماشان هستید! تا زمانی که جرات ندارید کتابهای رهبر خودتان را بخوانید، بحث کردن با شما دربارهی واقعیتهای سیاسی بیفایده است
Update
🚨آپدیت زندانیان سیاسی/عقیدتی محکوم به اعدام تا تاریخ ۱۱ نوامبر۲۰۲۶
🔴 امید جانمی به اعدام محکوم شد.
🚨هم اکنون حداقل ۲۰۹ جان عزیز در خطر اعدامند
#امید_جانمی
خفه شو مراد قرهیلان، خفه شو برده خانگیجمهوری ترکیه!
سالها پیش، در سالهای ۲۰۰۶ و ۲۰۱۴، جوانان روژهلات را به کام مرگ فرستادید و امروز بیشرمانه نام آنها را در یک لیست منتشر میکنید. اگر ذرهای به درد و داغ خانوادههای آن شهدا اهمیت میدادید، خبر شهادت فرزندانشان را همان زمان میدادید، نه اینکه سالها منتظر بمانید. اما شما شهدا را در "انبار سیاسی" خود نگه میدارید؛ و دقیقاً امروز که در روژهلات صداهای برحق و انتقادی علیه خیانت "ادغام/انتگراسیون" شما با دولتها بلند شده است، برای مهندسیاحساسات مردم و خفهکردن منتقدان، این نامها را در زمان نیاز به بازار عرضه میکنید. این استفادهٔ ابزاریِ فرصتطلبانه که خون فرزندان ما را سپر ورشکستگی سیاسی خود میکند، در کارنامه سیاه شما ثبت خواهد شد!
ویدیوهایی که از آن جوانان به جا مانده را میبینیم؛ آنچه از زبانشان بیرون میآید کوردی کرمانجینیست، بلکه یک "تورکمانجی" مصنوعی و بیروح است که قالبهای زبانی آن در پادگانها و مدرسههای جمهوری ترکیه بە شمادیکته شده است. شما این جوانان را از زبان غنی و ادبی کوردی روژهلات جدا کردید؛ این جوانان از جغرافیاهای مختلف را به رباتهایی تبدیل کردید که همان اصطلاحات ترکی، همان الگوهای توخالی، همان نحو و همان استدلالهای مکانیکی را تکرار میکنند. این تنها یک انحطاط زبانی نیست؛ این دقیقاً وضعیت "اسارت مفهومی" و "درونماندگاری معرفتی" است. شما فقط جان این جوانان را نگرفتید؛ بلکه آنها را از تاریخ، ریشهها و هویت/خویشتنِ ملیشان جدا کرده و کاملاً هویتزدایی کردید. ذهن آنها را با مقولههای استعمارگر از نو فرمت کردید و زبان را به ابزار سلطه و فرقهگرایی خود تبدیل نمودید.
امروز بیشرمانه روی صفحه تلویزیون ظاهر شده و به مردم روژهلات و خانواده شهدا پیام میدهی؛ و با بردن نام قاضی محمد و دکتر قاسملو پوپولیسمی ارزان به راه میاندازی. در حالی که آن رهبری که میپرستی و ارادهات را بیقیدوشرط به او تسلیم کردهای (اوجالان)، مهاباد، قاضی محمد و آن سنت پرافتخار را به عنوان "عناصر مصنوعی ضدانقلاب" و "ابزار تصفیه" تحقیر میکند. به عنوان مریدِ رهبری که داشتن "سنت دولتسازی" قاضی محمد را یک جرم جلوه میدهد و رهبریهای کوردی در روژهلات را "بدوی و همکارِ دشمن" مینامد، با چه رویی نام قاضی محمد را به زبان میآوری؟
این را در آن کلهی ضخیمِ ترکشده خود فرو کن: اینجا روژهلات است! زبان کوردی که ارباب شما آن را با عنوان "زبانی غیرکاربردی و بیکارکرد" تحقیر میکند، در اینجا دژ هستی و مقاومت است. درست مانند یک "برده خانگی، شما از دولت یکپارچه (یونیتار) ارباب ترکتان بیشتر از خودِ ارباب دفاع میکنید. تو و جنبشت، پیمانکارانِ مهندسیِ نوکرسازی کردها هستید؛ پروژهای که کورد بودن را از اراده سیاسی مستقل و ظرفیت حاکمیتسازی تهی کرده و آن را به آپاراتِ بهاصطلاح "دموکراتیزاسیونِ" ترکیه و دولتهای منطقه تبدیل میکند.
ما هیچ قصدی برای "ادغام با دولت ایران" - که با ذهن استعمارزده خود بافتهاید - نداریم! روژهلات هرگز آن طنابِ ادغامی را که با گفتن "ما ساختار یونیتار دولت را به بحث نمیگذاریم؛ این در خاورمیانه برای ایران و سوریه نیز معتبر است" بر گردن کوردها انداختهاید، نخواهد پذیرفت.
شما فرزندانما را با دروغ استقلال به کوهها بردید. اما آنها را قربانی یک فرقهٔ بسته کردید که تنها هدفش ارتقاع رهبری است که در ویلای خود در امرالی، روی نقش خودش با دولت بر سر "ادغام" معامله میکند. رهبری که کوردها را صرفاً یک "پدیده جامعهشناختی" میداند و رها کردن آنها به حال "آسیمیلاسیون طبیعی" را به نفع ملتِ ترک ارزیابی میکند. و تو امروز با بیشرمی از "ملت کورد"سخن میگویی! رهبری که در مانیفست فوریه ۲۰۲۵، هرگونه مطالبه حاکمیت، دولت مجزا، فدراسیون یا خودمختاری اداری را به عنوان "انحرافات ناسیونالیستی افراطی" لعنت کرده و به زبالهدان میاندازد. و تو امروز آمدهای و از کسانی حرف میزنی که برای "وطن" به شهادت رسیدهاند. کدام وطن؟ بقول رهبرتان اوجالان "نهادها و مرزهای غیرقابلبحثِ" جمهوری ترکیه؟ فرزندان ما جان خود را فدای رؤیاهای "جمهوری دموکراتیکِ" مردی نکردند که حاکمیت کوردی را یک "افراط" و "انحراف" میداند.
ای برده رامشدهجمهوری ترکیه! روژهلات شبیه آن روژاوایی نیست که شما در روی میز به ترکها و باندهای القاعده/هیئت تحریر الشام پیشکش کردید. شما در روژاوا ارتش، مرزها و نفت خود را به خاطر دروغِ "دموکراتیزهکردن دولت یونیتار" یکشبه تسلیم رژیم کردید. بساطِ این بردگی را که حاکمیت ملت خود را رد میکند تا خود را در دل ارباب جا کند، جمع کنید و دست از سر روژهلات بردارید.
اگر بخواهید آن ذهنیت بردهوار خود را به اینجا تحمیل کنید و جوانان ما را در جنگِ بیمعنیِ فرقهای خود ذوب نمایید؛ مطمئن باشید روزی با مشت آهنین روژهلات روبرو خواهید شد و ما آن گردنِ کلفت و ضدحاکمیتِ بردەوار شما را خواهیم شکست! شما هرگز نخواهید توانست این قرارداد خیانتبارِ نابودکنندهِ حاکمیت کوردی را از گلوی روژهلات پایین بدهید!
زن کورد در آینهی بیگانگان و در گفتار عبدالله اوجالان
(بخش ١)
تاریخی که اوجالان نمیبیند
زن کورد در تاریخ کورد
آوازهی زنان رزمندهی کورد در جنگ با داعش، بهویژه در کوبانی، در سالهای اخیر اغلب به حساب ایدئولوژی عبدالله اوجالان گذاشته شده است؛ گویی زن کورد پیش از او در خانه و حرمسرا محبوس بود و او بود که سلاح به دستش داد و راه کوه را به رویش گشود. خود اوجالان نیز همین را میگوید. اما این روایت تاریخ را وارونه میکند. دلاوری زنان کورد پیش از تولد او و پیش از پیدایش هر حزبی وجود داشت: قرهفاطمه (سدهی نوزدهم)، که بیشتر منابع او را زنی کورد از ایل سنهمیلی مرعش میدانند، در جنگ کریمه (۱۸۵۴) در رأس سوارانی از ایل خود به میدان رفت؛ در جمهوری مهاباد (۱۹۴۶) زنان کورد به رهبری مینا قاضی حزب دموکرات زنان کوردستان را بنیان نهادند؛ در انقلاب ایلول باشور زنان به صف پیشمرگه پیوستند؛ و لیلا قاسم (۱۹۵۲–۱۹۷۴) در ۱۹۷۴، چهار سال پیش از تأسیس پ.ک.ک، با سری افراشته به پای چوبهی دار رژیم بعث رفت. در جامعهی کورد، به رغم بندها و محدودیتهای اجتماعی و دینی، زن جایگاهی داشته که با جامعههای همسایهی ترک، عرب و فارس قابل مقایسه نیست. مقاومت زنان کوبانی ادامهی این تاریخ است، نه آغاز آن.
این جایگاه پیشینهای کهن دارد. در نیمهی سدهی هشتم میلادی، به روایت منابع، لبابهی کورد، دختر یکی از امیران کورد موصل، مادر مروان بن محمد، آخرین خلیفهی اموی، بود. در سدههای دوازدهم تا چهاردهم زنان کورد در فقه و علوم دینی اسلامی به جایگاه استادی رسیدند: فخرالنسا شهدهی دینوری (۱۰۹۲–۱۱۷۸)، از برجستهترین محدثان بغداد، ام محمد هکاری (درگذشتهی ۱۳۱۴)، فاطمه بنت ابراهیم هکاری (۱۲۸۴–۱۳۵۶)، دو خواهر اسماء خاتون هکاری (۱۳۱۵–۱۳۶۸) و جویریه خاتون هکاری (درگذشتهی ۱۳۸۳)، و نیز سلمی خاتون جزیری، عایشه و فاطمهی جزری، امتالله خاتون کورد هکاری و فاطمه خاتون گورانی، که همگی در سدههای سیزدهم و چهاردهم میزیستند. در جامعهی یهودیان کوردستان، اسنات بارزانی (حدود ۱۵۹۰–۱۶۷۰)، دختر ربی شموئیل بن نتنئل از ناحیهی بارزان، پس از مرگ همسرش ریاست مدرسهی دینی یهودیان موصل را بر عهده گرفت و نخستین زن ربی در تاریخ یهود شمرده میشود.
در سدهی نوزدهم مستورهی کوردستانی (ماهشرف خانم، ۱۸۰۵–۱۸۴۸) از سنه (سنندج)، افزون بر دیوان شعر، تاریخ امارت اردلان را نوشت و نخستین زن تاریخنگار خاورمیانه به شمار میرود. در آغاز سدهی بیستم عادله خانم (حدود ۱۸۴۷–۱۹۲۴)، پس از مرگ همسرش عثمان پاشای جاف در ۱۹۰۹، ریاست ایل جاف و ادارهی شهرزور را بر عهده گرفت و سالها از نیرومندترین چهرههای سیاسی منطقه بود. و در انقلاب ایلول در دههی ۱۹۶۰، مارگارت جورج (۱۹۴۱–۱۹۶۹)، دختری مسیحی از منطقهی دهوک، به نمادی از پیشمرگهی زن بدل شد.
این نامها نشان میدهند که زن کورد، به رغم محدودیتهای سنتی و دینی، توانسته جایگاه خود را تا حد چشمگیری حفظ کند؛ بهویژه از آن رو که دینداری کوردی بیش از آنکه سازوکار آیینی کنترل باشد، راهنمای زهد و تقوا بود. زن کورد در بسیاری از موارد نه بندهی مرد، بلکه شریک تصمیمهای او در فرایندهای مهم اجتماعی و سیاسی بود.
اوجالانِ بیتاریخ
در گفتار عبدالله اوجالان از هیچیک از این زنان خبری نیست. تاریخ زن کورد در روایت او از الهههای سومری و جامعهی نوسنگی یکسره به امروز میپرد و آنچه در میان است، «پنج هزار سال بردگی» نام میگیرد. او در ۲۰۰۴، در دیداری با وکلایش، دربارهی کل خاورمیانه چنین حکم کرد:
Bugünkü Avrupa kadını 300-400 yıllık manastır-rahibe geleneğinin antitezidir. Ortadoğu'da da onlar baskın olmaya çalışıyor. Ortadoğu'nun kadın kimliği yok, henüz yaratılmamış. İslam içinde kadın geliştirilemedi.
زن اروپایی امروز آنتیتز سنت سیصد چهارصدسالهی صومعه و راهبه است. در خاورمیانه هم آنان میکوشند غالب شوند. خاورمیانه هویت زنانه ندارد، هنوز آفریده نشده است. در درون اسلام زن نتوانست رشد کند.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۴، ص. 63 (۱ سپتامبر ۲۰۰۴)
Ortadoğu'da kadın ölüdür.
در خاورمیانه زن مرده است.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۴، PDF ص. 101 (۱ دسامبر ۲۰۰۴)
«در درون اسلام زن نتوانست رشد کند» – این حکم دربارهی همان سنتی داده میشود که در آن دهها زن کورد در سدههای میانه به مقام فقیه و محدث رسیدند. «هویت زنانهی خاورمیانه هنوز آفریده نشده است» – و این در حالی است که مستورهی کوردستانی صد و پنجاه سال پیش از او تاریخ یک امارت کورد را نوشته بود. در ۲۰۱۳، در امرالی، همین حکم را به خود کوردها محدود کرد:
Kürt kişiliği özgür anlamında yoktur. Kürt kanununda kadın zaten ölüdür. Erkek de ölüdür.
شخصیت کورد به معنای آزاد وجود ندارد. در قانون کورد زن از پیش مرده است. مرد هم مرده است.
یادداشتهای امرالی، ص. 206 (۱۴ اکتبر ۲۰۱۳)
Öcalan: On sekiz yaşında gelin olmuş. Aşiret kızı. Aşiret meselesini de anlattım. Sati kültürü Mitanni geleneğidir. O gelenek aşiretlerde kalmış.
اوجالان: در هجدهسالگی عروس شده. دختر عشیره. مسئلهی عشیره را هم توضیح دادم. فرهنگ ساتی سنتی میتانی است. آن سنت در ایلها مانده است.
یادداشتهای امرالی، ص. 450 (۲۷ فوریهی ۲۰۱۵)
اوجالان این سخن دوم را دربارهی پروین بولدان، برجستهترین سیاستمدار زن کورد در ترکیه، میگوید که همسرش در ۱۹۹۴ ترور شده بود. او زندگی بیوهای کورد را با «ساتی»، رسم هندی سوزاندن بیوه بر هیزم شوهر مرده، تفسیر میکند و این رسم را میراثی «میتانی» میداند که «در ایلها مانده است». تاریخ واقعی ایل کورد درست عکس این را نشان میدهد: عادله خانم جاف پس از مرگ همسرش نه سوزانده شد و نه به حاشیه رفت، بلکه رئیس عشیره شد. اوجالان به جای این تاریخ، گمانهای اسطورهای مینشاند که هیچ سندی در تاریخ کورد ندارد.
در چارچوب روایت ترکی
تصویری که اوجالان از جامعهی کورد میدهد – جامعهای فئودال و ایلای که زن در آن «مرده» است و تنها نیرویی بیرونی و مدرنکننده میتواند او را نجات دهد – تازه نیست. این همان روایتی است که دولت ترکیه از دههی ۱۹۲۰ دربارهی «شرق» ساخته است: کوردستان بهعنوان سرزمین آغا، شیخ و عشیره، و زن کورد بهعنوان قربانی آن، که باید با اصلاحات جمهوری «متمدن» شود. اوجالان این روایت را نقد نمیکند؛ آن را میپذیرد و تنها نجاتدهنده را عوض میکند. نشانهی روشن این پذیرش ستایش او از مصطفی کمال در مسئلهی زن است:
Ben bunu söylüyorum beni hemen Atatürkçü olarak değerlendirmesinler. Ama bazı gerçekleri de teslim etmek gerekir. Atatürk türban ve kadın özgürlüğü konusunda şimdikilerden daha ciddidir. Ne türbanın ne de mankenciliğin Türkiye'si Atatürk'ün Türkiye'sidir. Benim kadın yaklaşımım tabii daha derinliklidir.
این را میگویم، فوراً مرا آتاتورکی ارزیابی نکنند. اما برخی حقیقتها را هم باید پذیرفت. آتاتورک در مسئلهی روسری و آزادی زن از امروزیها جدیتر است. نه ترکیهی روسری و نه ترکیهی مانکنبازی ترکیهی آتاتورک است. البته رویکرد من به زن عمیقتر است.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۴، ص. 2 (۱۷ مارس ۲۰۰۴)
Atatürk'ün kadın şeyini küçüksememek lazım. Atatürk'le çok uğraştılar. Halen türbanı dayatıyorlar. Basit ele alıyorlar. Türban Atatürk'ün kadın özgürlük çabasına bir darbedir. Kadın özgürlüğünü daha geliştirmek istiyoruz.
کار آتاتورک دربارهی زن را نباید کوچک شمرد. با آتاتورک بسیار درافتادند. هنوز روسری را تحمیل میکنند. سادهانگارانه برخورد میکنند. روسری ضربهای به تلاش آتاتورک برای آزادی زن است. ما میخواهیم آزادی زن را بیشتر پیش ببریم.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۴، ص. 18 (۷ آوریل ۲۰۰۴)
Kadınlara ilişkin de aslında Latife ile ilişkisine kadar bir özgürlük, bir güzellik arayışı vardı. Babam da bana anlatırdı, o dönem askermiş. Mustafa Kemal Antalya'ya gittiğinde kızlarla yaptığı bir toplantıda sohbet edip, şiir ve edebiyat konuşmuşlar. Halk da Mustafa Kemal, kızlarımıza el attı diye isyana kalkışmış. Bu nedenle Mustafa Kemal, Antalya'yı apar topar terk etmek zorunda kalmış. Ben küçükken babam bana bu hikayeyi anlatmıştı. Daha sonra kitaplardan okuduğum hikaye ile babamın anlattığı hikaye aynıydı. Beni de kadın özgürlüğü konusunda çok suçladılar ancak biz onlara özgür alanlar sunabildik.
دربارهی زنان هم در واقع تا رابطهاش با لطیفه نوعی جستوجوی آزادی و زیبایی وجود داشت. پدرم هم برایم تعریف میکرد، آن زمان سرباز بوده. وقتی مصطفی کمال به آنتالیا رفت، در دیداری با دختران گپ زده و از شعر و ادبیات سخن گفته بودند. مردم هم شوریده بودند که مصطفی کمال دست به دختران ما برده است. به همین سبب مصطفی کمال ناچار شده بود شتابان آنتالیا را ترک کند. وقتی کوچک بودم پدرم این داستان را برایم گفته بود. بعدها داستانی که در کتابها خواندم با داستان پدرم یکی بود. مرا هم در مسئلهی آزادی زن بسیار متهم کردند، اما ما توانستیم فضاهای آزادی به آنان عرضه کنیم.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۸، ص. 6
Cumhuriyetin kuruluşundaki eksik kalan ayaklardan biri de budur, kadın sorunu çözülmemiş, dondurulmuştur.
یکی از پایههای ناتمام بنیانگذاری جمهوری هم همین است؛ مسئلهی زن حل نشده، منجمد مانده است.
یادداشتهای دیدار ۲۰۰۷، ص. 4 (۶ ژانویهی ۲۰۰۷)
در این گفتهها رهایی زن پروژهای است که مصطفی کمال آغاز کرد و جمهوری «ناتمام» گذاشت، و اوجالان خود را ادامهدهندهی آن میداند: «ما میخواهیم آزادی زن را بیشتر پیش ببریم». در داستان آنتالیا، مصطفی کمال همچون حامی آزادی دختران و «مردم» همچون نیروی واپسگرا تصویر میشوند – و اوجالان خود را در همان جایگاه مینشاند: «مرا هم متهم کردند، اما ما فضاهای آزادی عرضه کردیم». مرجع او برای آزادی زن، نه زنان تاریخ کورد، بلکه بنیانگذار دولتی است که هویت کوردی را انکار کرد.
در این چارچوب، زن کورد پیش از رهبر رهاییبخش – چه آتاتورک و چه خود او – باید «مرده»، «بیچاره» و «برده» باشد. شگفت آنکه سیاحان اروپایی سدهی نوزدهم، که خود از دیدگاهی استعماری به شرق مینگریستند، زن کورد را درست در نقطهی مقابل این تصویر دیدند. در بخش دوم هر یک از این روایتها به زبان اصلی و ترجمهی فارسی آمده و در کنارش یک یا دو گفته از اوجالان آورده شده که خلاف آن را میگوید.
Update
🚨آپدیت زندانیان سیاسی/عقیدتی محکوم به اعدام تا تاریخ ۳ نوامبر۲۰۲۶
⚫️ امیرحسین ملکی و امیرحسین ابراهیمی اعدام شدند.
⚠️مهدی جلالی به اعدام محکوم شد.
🚨هم اکنون حداقل ۲۰۱ جان عزیز در خطر اعدامند
#مهدی_جلالی#امیرحسین_ملکی#امیرحسین_ابراهیمی