Who benefits when new money is created? And who pays the price?
New money doesn’t enter the economy by dropping into people’s pockets. Instead, it is created to be spent on specific goods and services. And this matters. This was the key insight discovered by Richard Cantillon in the 18th century. We now know this as the Cantillon Effect.
When new money is spent by the government, it flows first to those who sell the government assets, goods or services. Military contractors, health care providers, transport networks, and consultants are often first in line. These are the first to experience rising demand, and they hike their prices. Now, with more cash to spend, they start demanding more from other sectors. It spreads, like rings in water, and as it gets further from the source, the effect on demand and prices ebbs out. Those furthest from the source can only watch as prices rise.
One sector has recently benefited more than any other: the banks. When central banks engage in Quantitative Easing, they buy up government bonds from the commercial banking sector. Flush with new cash, the banks buy other assets at today’s price, confident that the increase in demand from all that new money will sustain higher prices in the future. We end up with bubbles in stock markets, real estate and credit, while the banks book large profits.
When the central bank creates new money to finance a government deficit, it creates winners and losers. The first winner is government itself: by the stroke of a key in the central bank, there’s more money to spend. Next in line are the usual suspects: banks, defence contractors, construction companies, care providers. Most of us lose. As Cantillon pointed out 300 years ago, for us, the result is just inflation.
Japan heeft er een nieuw probleem bij…
De vier grootste Japanse levensverzekeraars zitten inmiddels op ¥15,1 biljoen ($96 miljard) aan ongerealiseerde verliezen op obligaties.
De oorzaak: de Japanse rente stijgt, waardoor bestaande staatsobligaties dalen in waarde.
Zolang verzekeraars die obligaties tot de einddatum kunnen vasthouden, zijn het vooral papieren verliezen. Maar zodra ze liquiditeit nodig hebben en gedwongen moeten verkopen, worden die verliezen reëel.
En precies dát maakt de situatie in Japan zo kwetsbaar: de rente moet omhoog om inflatie en de yen te verdedigen, maar iedere verdere rentestijging zet het financiële systeem verder onder druk.
Japan zit steeds verder klem.
Good Morning from Latvia, where public debt has jumped from just 9% of GDP in 2007 to 46.9% today. Yet Latvia remains comfortably below Maastricht’s 60% debt limit, something only 10 of the Eurozone's 21 members currently manage. Even more striking: defense spending is rising to ~5% of GDP, but Moody’s still expects debt to stay below 60%, at ~53% over the coming years. Latvia is rated A3/stable.
Hayek explains why social justice is just a well-disguised scam:
“Social justice is a fraud, a promise to distribute what one would not have if one followed its bidding.
Wealth just would not be there or would rapidly disappear if the ordering by the principles of the market that now guide its production were replaced by some others which would give to each that to which he imagines himself to be entitled.”
@ChrisWagter@lexhoogduin VS heeft ook een erg collectivistisch systeem met ook nog door Democraten gesteund politiek tort system.
Ik zal een analyse maken van de Amerikaanse zorg later vandaag en de mythes eromheen.
Waarom centrale planning niet werkt.
Hoofdstuk 2: “Volkshuisvesting”
Nederland heeft een woningtekort van honderdduizenden woningen. De politieke reactie is voorspelbaar: meer regie.
Een minister van Volkshuisvesting, nationale bouwdoelen, provinciale afspraken, gemeentelijke woonprogramma’s, percentages sociale huur, percentages middenhuur, betaalbaarheidsgrenzen, huurregulering, voorrangsregels en subsidies.
We plannen ons een ongeluk.
En toch zijn woningen schaars en duur.
De denkfout begint al bij de vraag: hoeveel woningen heeft Nederland nodig?
Dat klinkt als iets wat het CBS of een ministerie kan uitrekenen. Bevolkingsgroei plus huishoudensverdunning plus migratie minus bestaande voorraad, en voilà: een bouwopgave.
Maar een woning is geen uniforme eenheid.
Hoeveel appartementen van 45 m² zijn nodig in Amsterdam? Hoeveel gezinswoningen in Amersfoort? Hoeveel studentenstudio’s in Groningen? Hoeveel seniorenwoningen in Brabant? Waar willen mensen wonen als thuiswerken verder doorzet? Hoe verandert migratie? Wat gebeurt er met relaties, inkomens, rente en mobiliteit?
Niemand weet het.
En dat hoeft ook niet.
Op een normale markt geeft een tekort namelijk informatie door via prijzen. Stijgende huren en koopprijzen vertellen ontwikkelaars waar mensen blijkbaar méér waarde aan woningen hechten dan de kosten om extra woningen te realiseren.
Dan gebeurt iets belangrijks: grond wordt ontwikkeld, gebouwen worden gesplitst, kantoren getransformeerd, woningen verdicht, kapitaal aangetrokken en nieuwe bouwmethoden rendabel.
Tenminste, als je dat toestaat.
Nederland doet vervolgens iets merkwaardigs. We zien hoge prijzen als bewijs van schaarste, maar blokkeren tegelijkertijd de mechanismen waarmee diezelfde hoge prijzen extra aanbod zouden uitlokken.
Bestemmingsplannen beperken waar gebouwd mag worden. Hoogte, dichtheid en gebruik worden voorgeschreven. Procedures duren jaren. Bezwaar kan projecten vertragen. Parkeernormen verhogen kosten. Sociale quota veranderen businesscases. Huurregulering begrenst opbrengsten. Fiscale regels veranderen voortdurend.
En vervolgens kijkt Den Haag verbaasd naar het gebrek aan investeringen.
Neem middenhuur. Als de overheid bepaalt dat een woning maximaal €X mag opbrengen terwijl grond, bouw, rente en onderhoud €Y kosten, verdwijnt het verschil niet door een ministeriële regeling.
Het project verdwijnt.
Dat is precies wat prijzen doen: ze coördineren schaarste. Een hoge prijs is niet alleen vervelend voor de consument. Het is tegelijkertijd een gigantisch knipperend bord voor producenten:
BOUW HIER.
Prijsregulering sloopt dat signaal zonder de onderliggende schaarste op te lossen.
Daar komt Hayeks kennisprobleem opnieuw om de hoek kijken. Een ministerie kan berekenen dat gemeente X 18.000 woningen moet bouwen. Het kan niet weten welke woningen miljoenen individuele Nederlanders over vijf of tien jaar werkelijk willen, tegen welke prijs, op welke plek en met welke alternatieven.
Een vrije woningmarkt hoeft dat niet vooraf te weten.
Duizenden ontwikkelaars, beleggers, corporaties, bouwers en particulieren proberen het. Wie woningen bouwt die niemand wil tegen de gevraagde prijs, verliest geld. Wie schaarste correct ontdekt, verdient geld en lokt concurrenten.
Winst en verlies zijn geen defecten van dat systeem. Het zijn het feedbackmechanisme.
Nederland probeert dat ontdekkingsproces steeds verder te vervangen door bestuurlijke regie.
En wanneer het resultaat tegenvalt, is de conclusie opnieuw niet dat er te veel gepland wordt.
Er komt een nieuw programma, een nieuwe norm, een nieuwe subsidie en een nieuw bouwdoel.
Het woningtekort wordt vervolgens gebruikt als argument voor nóg meer van het mechanisme dat het aanbod mede heeft verstikt.
Je kunt honderdduizenden woningen op een spreadsheet zetten.
Je kunt er alleen niet in wonen.
Plato handed the ruling class a blueprint for total control in The Republic, and we call it philosophy.
The Republic, written around 380 BC, describes a city where philosopher-kings govern by virtue of superior wisdom, where private property disappears for the guardian class, where poets get expelled for corrupting the young, and where eugenicists manage reproduction. Plato presents all of this with genuine sincerity. That sincerity is exactly what makes it dangerous.
You are reading the West's first systematic argument for central planning. Every collectivist project since, from Robespierre's Committee of Public Safety to the Soviet Gosplan, borrowed the same core logic: some men possess sufficient knowledge and virtue to direct the lives of others. Plato gave that assumption philosophical respectability.
Free market thinkers from Ludwig von Mises to F.A. Hayek spent considerable effort dismantling this premise. The knowledge problem alone destroys Plato's city before the first brick gets laid. No central authority, however wise, accesses the dispersed, subjective, constantly shifting information that millions of individuals generate through voluntary exchange. The price system does this automatically. Philosopher-kings cannot.
Plato understood human nature well enough to describe corruption vividly, yet designed a system that concentrates power in the hands of a self-selected elite. He worried about tyrants emerging from democracy, which is a legitimate concern, and then prescribed as the cure an arrangement that produces tyrants structurally. The guardian class owns nothing, supposedly, but controls everything. Feudalism, but with better prose.
Property rights exist because people think, plan, and act as individuals. Strip property, and you strip the institutional foundation of peaceful cooperation.
1/M.Sommer:'2 maanden voordat het kabinet een begroting uitbrengt, concludeerde het CPB in een rapportje -waarin abstractie regeert en alleen individuen tellen- dat de erfbelasting flink omhoog kan. Een stevige familieband is de beste omgeving om op te groeien, maar individuele
'Geen nieuwbouw, veel verkoop: de private huurmarkt in kleinere steden dreigt te verdwijnen' https://t.co/bmetO89U0p geen natuurverschijnsel, maar gevolg van overheidsinterventies. En het ergste is de overheid lijkt er weinig van te leren.
@adriaanschout Neen, ik heb het over een volledig privaat gefinancierde technische universiteit en mogelijk eentje met als centraal thema life sciences, al naar gelang er belangstelling voor is in de particuliere sector.
'Oud-ambassadeur Luis Vassy: ‘Het grootste risico voor universiteiten is de staat’' https://t.co/wLu9oYHFMT eens. Zou ook in NL goed zijn te beginnen een of meer universiteiten te privatiseren of nieuwe private onderwijsinstellingen op te richten.
@HendrikRood Plaatje van Hans was inderdaad op wereldniveau. Overigens vind ik het wel wat voorbarig om van een transitie te spreken. Tenzij je iedere verandering in de samenstelling van de energiemix een transitie noemt.
https://t.co/yJtGKd7wa3 interessant stuk van Hans Stegeman: er is geen energietransitie, nu niet en in het verleden niet. Alleen op het gebied van elektriciteit (ongeveer 20% van het energieverbruik) is er een transitie gaande. Hans verwacht dat het huidige beleid de overige 80% niet echt in beweging zal brengen. Wat volgens hem daarvoor nodig is dat de vraag naar fossiele energiebronnen via beleid wordt beperkt. Over de kosten en risico’s van dergelijk beleid, heeft hij het niet…
Jarenlange zeer hoge inflatie. Probeert Milei met enig, maar niet compleet, succes onder controle te krijgen. Kijk voor de lol ook eens naar de euro sinds bestaan t.o.v goud. Kun je ook concluderen dat de euro sterk in waarde is gedaald. Overigens is de daling van de waarde van de euro tov pakket consumptiegoederen fors.