Erh Chölöönii Evsel

🇲🇳 Erh Chölöönii Evsel | Liberté party | 2016.12.06 | #Mongol #Liberté

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

🇲🇳ТУСГААР ТОГТНОЛЫН ӨДӨР 1911.12.29

1206 онд Их Монгол улс тунхаглаж,
1911 онд Монгол улс тусгаар тогтнолоо зарлав.

Тусгаар тогтнолын өдрийн баярын мэнд дэвшүүлье!
#IndependenceDay #Mongol #Liberté

[0N0 🤖 @OnoLovesAI]

“Батлан хамгаалахын салбарт Хиймэл оюун, Machine Learning хэрэглэх хэрэгтэй!” 🔥🔥🔥

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Дэлхийн II дайны төгсгөлд Нацист түрэмгийллийг ялсан өдрийг (1945.05.08) Монгол улсад 05.09-нд "Ялалтын баяр" нэрээр тэмдэглэхээ больж, жил бүрийн 05.08-нд "Ялалтын өдөр" болгон тэмдэглэх санаачлагыг Эрх Чөлөөний Эвсэл гаргалаа.

Эрх Чөлөөний Эвсэл тэргүүн Б.Цацрал:

"Ялалтын өдрийн түүхэн бодит үнэнийг гуйвуулж, утга учрыг нь алдагдуулсан оросын 05.09 гэх үзэл суртлаас ангижрах цаг болжээ. Энэ туйлшралыг ичгүүртэйгээр сайн дураар дагаж байгаа цорын ганц улс нь Монгол болжээ. Хоцрогдол, түрэмгийллийн бэлгэдэл болсон георгийн тууз зүүж, бессмертный полк жагсаал хийж, СССР-н далбаа мандуулж, тэр ч бүү хэл Украины түр эзлэгдсэн Донецкийн далбаа хийсгэж, Жуковын хөшөөнд бөхийх зэрэг Монголд л харж болох гаж үзэгдлийг оросууд өөрсдөө ч элэглэн шоолж байна. Монгол улс тусгаар тогтносон улс хэрнээ оросын дотоодын үзэл суртлын нэршлийг хуулж "Аугаа эх орны дайн" хэмээн ярьж бичиж буйг олон улс төдийгүй оросууд өөрсдөө ч гайхаж, Монгол улсын иргэдийн хувьд ичгэвтэр байдалд орж байна. Улс төрийн үзэл суртлын зорилгоор "Аугаа эх орны дайн" гэж нэрлэхгүй бол хуулийн хариуцлага тооцдог цорын ганц улс бол орос бөгөөд хаа хамаагүй улсын дотоод нэршлээр нэрлэж, сайд дарга нар нь хүртэл өөр улсын нэршлээр мэндчилгээ дэвшүүлдэг харанхуй бүдүүлэг цор ганц улс Монгол болчихоод байна. Цаашид энэ өдрийг оросын үзэл сурталжсан 05.09-нд биш, Нацист түрэмгийллийн эсрэг эхнээс нь дуустал бат зогссон Их Британи зэрэг холбоотон улсуудын хамт 05.08-нд эрүүл саруулаар цомхон тэмдэглэн дурсахад хангалттай юм. Түрэмгийлэгч оросын цор ганц үзэл суртлын ижилсэл болсон энэ өдрөөс СССР-н бүрэлдэхүүнд байсан Украин, Польш, Балт-н орнууд ч хэдий нь татгалзаж, Нацист түрэмгийллийн эсрэг бат зогссон Их Британи зэрэг холбоотон улсуудын хамтаар 05.08-нд "Дурсгал ба эвлэрлийн өдөр" гэх агуулга хандлагаар даруухан хэрнээ хүндэтгэлтэйгээр тэмдэглэж байна. Эрх чөлөөт, бие даасан, тусгаар тогтносон улс байхын нэр нь юу хэлэх, юу хийхээ сайтар тунгааж залуу үеийнхээ тархи оюуныг буртаглахгүй байж, гадны бохир үзэл суртлаас ангид байхыг хэлэх биз ээ. Монгол улс цаашид 05.09-нд биш 05.08-нд хүн төрөлхтний эсрэг түрэмгийллийг санаж, хохирогчдыг дурсаж энгийн бөгөөд эрүүл саруулаар тэмдэглэдэг болох цаг нь болжээ."

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

#SaveUB иргэдийн хөдөлгөөн өрнүүлэх талаар мэдээлэл хийнэ.

Эрх Чөлөөний Эвсэл 2017 оноос эхлэн #SaveUB иргэдийн хөдөлгөөнүүдийг өрнүүлж Монгол улсын Нийслэл хотын тулгамдсан асуудлаар олон төрлийн үйл ажиллагаа, үзэсгэлэн, хэлэлцүүлэг, эсэргүүцлийн жагсаалууд зохион байгуулж ирсэн бөгөөд эрх баригчдын зүгээс Нийслэл хотын орон зай, оршин суугчдын эрх ашгийн эсрэг явуулж буй үйл ажиллагаа, өндөр өртөг бүхий үр ашиггүй төсөл хөтөлбөрүүд хэрэгжүүлж өрийн дарамт, инфляц өдөөж байгаатай холбогдуулан #SaveUB иргэдийн хөдөлгөөнүүдийг үргэлжлүүлэн өрнүүлэх талаар мэдээлэл хийнэ. @UrbanMoveMN

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг нам тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг нам тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг нам тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг намын харьяалал тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Засгийн газрын хуралдаанаар Туулын хурдны замын төслийг зогсоолоо.

Энэ шийдвэр нь хангалтгүй бөгөөд хуулийн хулгайгаас улбаатай үр дагаварыг арилгах, их хэмжээний өр зээл үүсгэж, инфляц өдөөсөн хохирлыг арилгах шаардлагатай гэж үзэж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг намын харьяалал тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төслийг хэрэгжүүлэх зорилгоор Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын 72 гишүүний санал хураалтын дүнг намын харьяалал тус бүрээр танилцуулж байна.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намаас өр зээл нэмж инфляц өдөөх үр дагавартай Туулын хурдны замын төсөлтэй холбогдуулан УИХ-ын гишүүн Б.Жаргаланд хандан Усны тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл санаачилж УИХ-д өргөн барих санал гаргалаа.

2025.07.09-ний өдөр Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт оруулсан нэмэлт өөрчлөлтөөс улбаатайгаар энэхүү үр ашиггүй төсөл хэрэгжиж эхлээд байна. Энэхүү нэмэлт өөрчлөлтийг дэмжиж баталсан 72 гишүүний нэрсийг Эрх Чөлөөний Эвсэл намаас ил болгоод байгаа билээ. Энэхүү үр дагаварыг арилгахад эдгээр УИХ-ын гишүүд гаргасан шийдвэрээ эргэн харах боломж бүрдэх юм.

Хуулийн төслийн зорилго нь 2025.07.09-ний өдөр Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт оруулсан нэмэлт өөрчлөлтийг хүчингүй болгох эсхүл анхны заалтыг сэргээх зорилготой болно. Ингэснээр өр зээл нэмж инфляц өдөөх үр дагавартай Туулын хулгайн төсөл үргэлжлэх хууль ёсны боломжгүй болох юм.

Түүнчлэн Хянан шалгах түр хороо байгуулах санал гаргах, тогтоолын төсөл санаачлах, хуулийн төсөл хэлэлцэх явцад ач холбогдол бий болгох шаардлагатай байна. БОХХАА-ын байнгын хороонд энэ заалттай холбоотой асуулга тавьж, хариуг нь чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар нээлттэй сонсохыг шаардах зэрэг ажлыг хууль тогтоох дээд байгууллагын хууль санаачлах эрх бүхий УИХ-ын гишүүний хувьд авч хэрэгжүүлэх саналыг УИХ-ын гишүүн Б.Жаргаланд хандан гаргалаа.

ЭРХ ЧӨЛӨӨНИЙ ЭВСЭЛ НАМ
2026.04.20

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намаас өр зээл нэмж инфляц өдөөх үр дагавартай Туулын хурдны замын төсөлтэй холбогдуулан УИХ-ын гишүүн Б.Жаргаланд хандан Усны тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл санаачилж УИХ-д өргөн барих санал гаргалаа.

2025.07.09-ний өдөр Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт оруулсан нэмэлт өөрчлөлтөөс улбаатайгаар энэхүү үр ашиггүй төсөл хэрэгжиж эхлээд байна. Энэхүү нэмэлт өөрчлөлтийг дэмжиж баталсан 72 гишүүний нэрсийг Эрх Чөлөөний Эвсэл намаас ил болгоод байгаа билээ. Энэхүү үр дагаварыг арилгахад эдгээр УИХ-ын гишүүд гаргасан шийдвэрээ эргэн харах боломж бүрдэх юм.

Хуулийн төслийн зорилго нь 2025.07.09-ний өдөр Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт оруулсан нэмэлт өөрчлөлтийг хүчингүй болгох эсхүл анхны заалтыг сэргээх зорилготой болно. Ингэснээр өр зээл нэмж инфляц өдөөх үр дагавартай Туулын хулгайн төсөл үргэлжлэх хууль ёсны боломжгүй болох юм.

Түүнчлэн Хянан шалгах түр хороо байгуулах санал гаргах, тогтоолын төсөл санаачлах, хуулийн төсөл хэлэлцэх явцад ач холбогдол бий болгох шаардлагатай байна. БОХХАА-ын байнгын хороонд энэ заалттай холбоотой асуулга тавьж, хариуг нь чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар нээлттэй сонсохыг шаардах зэрэг ажлыг хууль тогтоох дээд байгууллагын хууль санаачлах эрх бүхий УИХ-ын гишүүний хувьд авч хэрэгжүүлэх саналыг УИХ-ын гишүүн Б.Жаргаланд хандан гаргалаа.

ЭРХ ЧӨЛӨӨНИЙ ЭВСЭЛ НАМ
2026.04.20

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Таны харуулж буй жагсаалт нь Эрх Чөлөөний Эвсэл намаас анх мэдээлсэн энэ зурагт хуудаснаас crop хийж авсан мэдээлэл байна. Агуулгын хувьд үр ашиггүй төслүүдийн өрийн баталгааг УИХ баталж байгаа тухай. Тус жагсаалт нь 2025.07.09-ний өдөр 17:56 цагт "Засгийн газрын өрийн баталгаа гаргах зөвшөөрөл олгох тухай" Улсын Их Хурлын тогтоолын төслийг баталсан санал хураалтын дүн юм. Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг эцэслэн батлах санал хураалт тухайн өдрийн 15:03 цагт явагдсан.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "Туулын хурдны зам нэрээр 2,4 их наяд төгрөг гаргуулж авах зорилгоор УИХ-аар өрийн баталгаа батлуулж, Усны тухай хууль зэрэг нийт 11 хуулийн өөрчлөлтийг нэг доор баталж хуулийн хулгай хийсэн байна. Чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар хууль тус бүрийг дунджаар 30 секундэд эцэслэн баталж хуулийн хулгайг үйлдвэрлэсэн УИХ-ын 70 гаруй гишүүний нэрсийн жагсаалтыг ил болгоно.

Хуулийн хулгайг нэн даруй таслан зогсоохгүй бол иргэд хууль тогтоох дээд байгууллагад итгэл алдарч байна. Зөвхөн иргэдийн эсрэг үйлчилдэг хуультай улс болж хувирлаа. Баяр ёслол шөнө дөлөөр эсвэл гэмт хэрэг хэрүүл тэмцэл өрдөх замаар анхаарлаас гадуур хууль баталж, “хамт өргөн мэдүүлсэн” гэх нэрээр хэдэн арван хуулийн амин сүнс болсон заалтуудад өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгай хийж байна. Хуулийн хулгайгаас үүдэлтэй эдийн засгийн хохирлыг эцэст нь иргэд төлнө. Үүний улмаас Монгол улс хэдэн их наядаар хэмжигдэх эдийн засгийн хохирол хүлээж, өрийн хавханд орох үүд хаалга нээгдлээ. Мөн Усны тухай хуулийг хулгайлсан 15 дугаартай санал хураалтын дүнг устгасан эсвэл нуусан байна. Эрх Чөлөөний Эвсэл хуулийн хулгайг үйлдвэрлэсэн УИХ-ын 70 гаруй гишүүний нэрсийн жагсаалтыг ил болгоно.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж их хэмжээний хохирол учруулах Туулын хулгайн төсөл хийх зорилгоор Усны тухай хууль өөрчилж Хуулийн хулгай дэмжиж санал өгсөн УИХ-ын 72 гишүүний нэрсийг ил болгож, санал хууралтын дүнг танилцуулж байна."

2025.07.09-ний өдрийн 15:03 цагт УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдааны 15 дугаартай санал хураалт буюу "Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг эцэслэн батлан тухай санал хураалт"-д нийт УИХ-ын 104 гишүүний ирцтэй, 72 гишүүн дэмжиж, 32 гишүүн татгалзсан санал өгчээ. Үүнээс МАН-ын 43, АН-ын 22, Ногоон үзэлт хөдөлмөрчдийн намуудаас 7 гишүүн тус тус Усны тухай хуульд ийнхүү өөрчлөлт оруулахыг дэмжсэнээр Туул голын хамгаалалтын бүс дотор гүүр барих үйл ажиллагаа эхлэх эрх зүйн үүд хаалгыг нээсэн байна.

Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгайг дэмжсэн УИХ-ын гишүүдийг нам тус бүрээр жагсаав.

🟢Монголын НОГООН нам (Үндэсний эвсэл)
М.Сарнай

🟢Иргэний зориг НОГООН нам
С.Замира

🟣Хөдөлмөрчдийн нам - 5
Т.Доржханд
Б.Найдалаа
П.Ганзориг
Г.Уянгахишиг
Л.Энхнасан

🔴Ардчилсан нам - 22
О.Цогтгэрэл
Ц.Мөнхтуяа
О.Алтангэрэл
Х.Тэмүүжин
Ө.Шижир
Д.Энхтуяа
Ж.Баясгалан
С.Одонтуяа
О.Амгаланбаатар
Ц.Баатархүү
Ж.Батсуурь
Х.Болормаа
А.Ганбаатар
Д.Жаргалсайхан
Ц.Мөнхбат
П.Мөнхтулга
Г.Очирбат
Б.Түвшин
Г.Хосбаяр
Да.Цогтбаатар
П.Батчимэг
С.Ганбаатар

🔴Монгол ардын нам - 43
Н.Учрал
Г.Лувсанжамц
А.Ариунзаяа
О.Батнайрамдал
Э.Болормаа
Х.Булгантуяа
П.Сайнзориг
Ч.Номин
О.Номинчимэг
У.Отгонбаяр
Х.Баасанжаргал
Э.Батшугар
С.Бямбацогт
Г.Тэмүүлэн
Д.Рэгдэл
Н.Алтаншагай
Ч.Анар
Ж.Батжаргал
Д.Батлут
Н.Батсүмбэрэл
Ж.Бат-Эрдэнэ
Б.Баярбаатар
Д.Бум-Очир
Ж.Галбадрах
Д.Ганмаа
Х.Ганхуяг
М.Ганхүлэг
Б.Дэлгэрсайхан
Х.Жангабыл
Б.Заяабал
С.Зулпхар
Ц.Идэрбат
М.Мандхай
Л.Мөнхбаатар
Т.Мөнхсайхан
О.Саруулчулуун
Л.Соронзонболд
Б.Тулга
Ч.Ундрам
Б.Уянга
Б.Хэрлэн
М.Энхцэцэг
С.Эрдэнэбат

Туулын хулгайн төсөл нь Инфляц өдөөж, өр зээл өсгөж иргэдэд их хэмжээний хохирол учруулах үр ашиггүй төсөл юм.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

2025.07.09-ний Чуулганы нэгдсэн хуралдаан УИХ-ын 102 гишүүний ирцтэйгээр Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг эцэслэн батлах санал хураалт явуулахад татгалзсан санал өгсөн болон чуулганы танхимд байгаагүй нийт 32 гишүүний нэрс:

Ж.Золжаргал
Ч.Лодойсамбуу
Г.Ганбаатар
Ш.Бямбасүрэн
Д.Ганбат
Б.Жаргалан
А.Ундраа
Н.Номтойбаяр
Б.Пунсалмаа
С.Эрдэнэболд
Д.Баябаяр
Б.Батбаатар
С.Цэнгүүн
Б.Пүрэвдорж
П.Наранбаяр
Г.Дамдинням
Р.Батболд
М.Бадамсүрэн
Ц.Туваан
Д.Пүрэвдаваа
Н.Наранбаатар
Ц.Даваасүрэн
С.Амарсайхан
Л.Энх-Амгалан
Д.Цогтбаатар
Ц.Сандаг-Очир
М.Нарантуяа-Нара
Э.Одбаяр
Б.Жавхлан
Б.Бат-Эрдэнэ
Ж.Алдаржавхлан
Ж.Чинбүрэн

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "Туулыг устгах төслийг хөрөнгө оруулагчид хэзээ ч сонирхож байгаагүй. Учир нь эдийн засгийн хувьд огт хэрэгцээгүй төсөлд хэн ч хөрөнгөө оруулж хохирол хүлээхийг хүсэхгүй. Тэгвэл төр энэ эрсдлийг үл тоомсорлож Засгийн газраар их хэмжээний өрийн баталгаа гаргуулж, УИХ-аар хуулийн хулгай батлуулж хүчээр хийнэ гэдэг нь ирээдүйд иргэдээс улам их татвар авах баталгаа гаргасан гэсэн үг. Төр баялаг бүтээдэггүй учир энэ өрийг төлөх цорын ганц эх үүсвэр нь татвар төлөгч буюу иргэн таны хөрөнгө. Хотын захирагч эдийн засгийн үр ашиггүй төсөлд зарцуулсан зээлээ төлөхгүй нь тодорхой тул иргэн та энэ өрийг төлөх үүрэг хүлээсэн.

Монгол улсын иргэд энэ өр төлбөрийн хариуцлагыг хүлээнэ гэдэг баталгаа гаргачихсан учраас төсөлд оролцогчид түрэмгий хор хөнөөлтэй үйл ажиллагаа явуулж байна. Ашгийг нь гүйцэтгэгч компани болон хуулийн хулгайч нар авч, алдагдлыг нь иргэн та үүрнэ. Учир нь иргэд сайн дурын үндсэн дээр бус албадлагаар татвар төлдөг. Татвар бол албадлага учраас хувь хүний эрх чөлөө, хувийн өмчтэй байх эрх чөлөөнд чинь халдаж байгаа хэлбэр. Данхар төр, данхайсан бүтэц, дарангуйлагч дарга нар иргэн танд гоё гүүр, зам, бүтээн байгуулалтын амлалт өгч байгаа бол тэр нь таны хөрөнгөөр хийгдэж, өөр нэг дугаар хорооны иргэнд шилжүүлэн өгч байна гэсэн үг.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын ЕНБ Э.Одбаяр:
"Туулын хулгайн төслийг эсэргүүцсэн иргэдийг хууль ёсны ашиг сонирхлоо хамгаалсных нь төлөө үг хэлээр доромжилж, үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх чөлөөнд нь удаа дараа халдаж байгаа Нийслэлийн удирдлагуудын үг үйлдэл нь Эрүүгийн гэмт хэрэг гэдгийг сануулж байна.

Эрүүгийн хуулийн 14.3 дугаар зүйл
Үзэл бодлоо илэрхийлэх, хэвлэн нийтлэх эрх чөлөөнд халдах

"Өөрийн, эсхүл бусдын хууль ёсны ашиг сонирхлыг хөндсөн аливаа мэдээллийг олон нийтэд тараах, тараалгахгүй байхын тулд хэвлэн нийтлэгчийн хуульд нийцсэн үйл ажиллагаанд хүч хэрэглэж, хүч хэрэглэхээр заналхийлсэн, эсхүл төлбөр төлж зориуд нийтлүүлээгүй, эсхүл эрх, хууль ёсны ашиг сонирхолд нь ноцтой хор уршиг учруулахаар сүрдүүлсэн бол... зургаан сар хүртэл хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах ял шийтгэнэ." гэж заасан.

Жагсаал цуглаан хийх журмын тухай хуулийн 6 дугаар зүйл.
Жагсаал, цуглаан хийх эрхийн баталгаа

1. Хууль тогтоомжийн дагуу жагсаал, цуглаан зохион байгуулсан буюу түүнд оролцсоны төлөө хэнийг ч мөрдөн мөшгих, эрх чөлөөг нь хязгаарлах, аливаа хэлбэрээр гадуурхахыг хориглоно.
2. Энэ хуульд зааснаас бусад тохиолдолд жагсаал, цуглаан хийхэд зориуд саад учруулах, түүнчлэн хууль тогтоомжийн дагуу зохион байгуулагдаж байгаа жагсаал, цуглааныг тараахыг хориглоно.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "Туулыг устгах төслийн албан ёсны танилцуулга дээр 2045 он гэхэд 191,6 сая ам.долларын үр ашигтай байхаар тооцож, харин алдагдлыг нь тооцолгүй орхижээ. Тэгвэл 2,4 их наядын уг төсөл 2045 он гэхэд 1,5 тэрбум ам. долларын алдагдал хүлээх тооцоолол байна. Энэ төсөл эдийн засгийн эсрэг зохион байгуулалттай эрүүгийн гэмт хэрэг бөгөөд алдагдлаа нөхөхийн тулд инфляц нэрээр хувь хүний өмчид халдаж иргэдийг дээрэмдэх болно. Зээлийн хүүгээ ч нөхөж чадахгүй залилангийн төслийг дэмжсэн оролцсон бүх хүн эрүүгийн гэмт хэрэг үйлдэж, ирээдүйг хулгайлж байна."

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "Туулын хурдны зам нэрээр 2,4 их наяд төгрөг гаргуулж авах зорилгоор УИХ-аар өрийн баталгаа батлуулж, Усны тухай хууль зэрэг нийт 11 хуулийн өөрчлөлтийг нэг доор баталж хуулийн хулгай хийсэн байна. Чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар хууль тус бүрийг дунджаар 30 секундэд эцэслэн баталж хуулийн хулгайг үйлдвэрлэсэн УИХ-ын 70 гаруй гишүүний нэрсийн жагсаалтыг ил болгоно.

Хуулийн хулгайг нэн даруй таслан зогсоохгүй бол иргэд хууль тогтоох дээд байгууллагад итгэл алдарч байна. Зөвхөн иргэдийн эсрэг үйлчилдэг хуультай улс болж хувирлаа. Баяр ёслол шөнө дөлөөр эсвэл гэмт хэрэг хэрүүл тэмцэл өрдөх замаар анхаарлаас гадуур хууль баталж, “хамт өргөн мэдүүлсэн” гэх нэрээр хэдэн арван хуулийн амин сүнс болсон заалтуудад өөрчлөлт оруулж хуулийн хулгай хийж байна. Хуулийн хулгайгаас үүдэлтэй эдийн засгийн хохирлыг эцэст нь иргэд төлнө. Үүний улмаас Монгол улс хэдэн их наядаар хэмжигдэх эдийн засгийн хохирол хүлээж, өрийн хавханд орох үүд хаалга нээгдлээ. Мөн Усны тухай хуулийг хулгайлсан 15 дугаартай санал хураалтын дүнг устгасан эсвэл нуусан байна. Эрх Чөлөөний Эвсэл хуулийн хулгайг үйлдвэрлэсэн УИХ-ын 70 гаруй гишүүний нэрсийн жагсаалтыг ил болгоно.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл намын тэргүүн Б.Цацрал: "УИХ-ын 2025.07.09 чуулганы нэгдсэн хуралдааны санал хураалтын дүнг ил болгох асуудлаар УИХ-ын тамгын газарт шаардлага хүргүүлэв. Энэ санал хураалтын дүн ил болсноор хуулийн хулгай хийж ЭЗ-т хохирол учруулсан гишүүдийн нэрс ил болно."

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл иргэдийн хөндөж буй (#SaveTuul) асуудалтай холбоотой аливаа улс төрийн шийдвэрийн талаар олон нийтийг мэдээллээр хангах эрх үүрэгтэй билээ.

Туул гол дотор авто зам барих "хуулийн хулгайг" УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанд АН танилцуулж, УИХ баталсан болно.

Тодруулбал 2025.07.09-нд Туул голын эргээс 50 метрээс доошгүй зайг хамгаалсан Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт нэмэлт өөрчлөлт оруулах замаар "хуулийн хулгай" хийж, голын татамд тогтоосон онцгой хамгаалалтын бүсэд хориглосон үйл ажиллагаа явуулах эрхийг нээснээр өнөөдөр Туул голын эрэг дагуу мод бутыг тайрч устгах ажил үргэлжилж байна.

"Туулын хурдны зам" төслийн тухай

2012-2013 онд анх АН-ын Засгийн газар уг төслийг санаачлан олон нийтэд албан ёсоор танилцуулсан бөгөөд зураг төсөл, видео танилцуулгад Туул голын хамгаалалтын бүсэд авто зам, гүүрэн байгууламж барихаар төлөвлөсөн баримтууд байна.

2022 онд МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүд "Усны сан бүхий газрын эргээс 75 метрээс доошгүй зайд болон гол мөрний татамд онцгой хамгаалалтын бүс тогтооно." гэсэн заалтад нэмэлт өөрчлөлт оруулж 50 метр болгон бууруулжээ.

2025 оны 1 сард Л.Оюун-Эрдэнэ Х.Нямбаатар нарт АН-ын гишүүн Э.Бат-Үүл хэрхэн "хуулийн хулгай" хийх зөвлөгөө өгөв.

2025 оны 6 сард Нийслэл хотын удирдлагууд Засгийн газраар дамжуулан Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг бусад хуулийн хамт УИХ-д өргөн барив.

2025 оны 7 сард байнгын хороогоор МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүдээр яаралтай горимоор дэмжүүлж, чуулганы хуралдааны үеэр УИХ дахь АН-ын бүлэг уг асуудлаар 3 хоногийн завсарлага хүссэн боловч 2 цагийн дараа завсарлага авах хүсэлтээсээ татгалзаж, Усны тухай хуульд оруулах "хуулийн хулгайг" үргэлжлүүлэв. УИХ-ын дарга асан Д.Амарбаясгалан УИХ-ын гишүүдэд шахалт үзүүлж, УИХ-ын гишүүн О.Алтангэрэл нар хуулийн төслийг яаралтай горимоор УИХ-д танилцуулав.

2025.07.09-нд буюу наадмын амралтын өмнөх шөнө яаралтай горимоор байнгын хороогоор МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүдээр "хуулийн хулгай"-гаа дэмжүүлснээр Туул голын эргээс 50 метр дотогш, түүнчлэн Туул гол дотор 2,4 их наяд орчим төгрөгийн төсөвт өртөгтэй (зээл) 1км нь 70 тэрбумын гүүрэн байгууламж барих нөхцөлийг бүрдүүлэв.

2026 оны 3 сард Туулын хурдны замын газар шорооны ажил Туул гол дотор эхэлж, олн нийтийн эсэргүүцэлтэй тулаад байна.

Тус видеонд уг төслийг хэлэлцэх явцад УИХ-ын гишүүд хэрхэн хуулийн төслийг зүтгүүлж хуулийн хулгай хийдэг болох талаар цөөн жишээг оруулав. Хэрэв та үйл явцыг бүтэн судалж, УИХ-ын гишүүд хэрхэн Усны тухай хуульд "хуулийн хулгай" хийсэн болохыг үзэх бол 2025 оны хаврын чуулганы хаалт хүртэлх байнгын хороо болон УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдааны архивын видеог сэргээн үзэх боломжтой. Эдгээр үйл явц нь иргэдийг төлөөлнө хэмээн сонгогдсон парламентын гишүүдийн үйл ажиллагаа ямар хангалтгүй түвшинд явагддаг, ямар хэмжээний сульдаатай парламент бий болсныг, парлемантад сөрөг хүчний хяналтын үүрэгтэй үйл ажиллагаа үгүй болж, иргэдийн сонгуулийн эрх түүний үр дүн хэрхэн үгүйсгэгдэж буйг харуулж байна. Түүнчлэн уг төсөл нь парламентын гишүүдийг хамарсан зохион байгуулалттай авлига албан тушаалын гэмт хэргийн шинж агуулж байгааг харуулж байна.

Хүндэтгэсэн Эрх Чөлөөний Эвсэл нам

#SaveTuul

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

@orgillllllllll @SBBONTOI @Tsa_tsaa Зөвхөн Туулын хурдны зам, Тойрог зам, Гандан, Railway гэх мэт 10 гаруй их наяд төгрөгийн төсвийг өрийн баталгаагаар санхүүжүүлнэ гэж тооцвол Монгол улсын мөнгөний нийлүүлэлтийг 40% хөөсрүүлж, төгрөгийн худалдан авах чадвар үгүй болж иргэд эд хөрөнгөө дээрэмдүүлнэ.

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Б.Цацрал: "УИХ-ын баталсан өрийн баталгаа, Нийслэлийн үр ашиггүй төсөл бүхэн мөнгөний үнэ цэнийг зориуд унагаж, энэ өрийг төлөхийн тулд татвар нэмж, иргэдийн хувийн өмч, хувь хүний эрх чөлөөнд халдана. Туулын хурдны зам бол хуулийн хулгай төдийгүй иргэдийн эсрэг дээрэм юм."

[Erh Chölöönii Evsel @Liberte1206]

Эрх Чөлөөний Эвсэл иргэдийн хөндөж буй (#SaveTuul) асуудалтай холбоотой аливаа улс төрийн шийдвэрийн талаар олон нийтийг мэдээллээр хангах эрх үүрэгтэй билээ.

Туул гол дотор авто зам барих "хуулийн хулгайг" УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанд АН танилцуулж, УИХ баталсан болно.

Тодруулбал 2025.07.09-нд Туул голын эргээс 50 метрээс доошгүй зайг хамгаалсан Усны тухай хуулийн 22.2.1 дэх хэсэгт нэмэлт өөрчлөлт оруулах замаар "хуулийн хулгай" хийж, голын татамд тогтоосон онцгой хамгаалалтын бүсэд хориглосон үйл ажиллагаа явуулах эрхийг нээснээр өнөөдөр Туул голын эрэг дагуу мод бутыг тайрч устгах ажил үргэлжилж байна.

"Туулын хурдны зам" төслийн тухай

2012-2013 онд анх АН-ын Засгийн газар уг төслийг санаачлан олон нийтэд албан ёсоор танилцуулсан бөгөөд зураг төсөл, видео танилцуулгад Туул голын хамгаалалтын бүсэд авто зам, гүүрэн байгууламж барихаар төлөвлөсөн баримтууд байна.

2022 онд МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүд "Усны сан бүхий газрын эргээс 75 метрээс доошгүй зайд болон гол мөрний татамд онцгой хамгаалалтын бүс тогтооно." гэсэн заалтад нэмэлт өөрчлөлт оруулж 50 метр болгон бууруулжээ.

2025 оны 1 сард Л.Оюун-Эрдэнэ Х.Нямбаатар нарт АН-ын гишүүн Э.Бат-Үүл хэрхэн "хуулийн хулгай" хийх зөвлөгөө өгөв.

2025 оны 6 сард Нийслэл хотын удирдлагууд Засгийн газраар дамжуулан Усны тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг бусад хуулийн хамт УИХ-д өргөн барив.

2025 оны 7 сард байнгын хороогоор МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүдээр яаралтай горимоор дэмжүүлж, чуулганы хуралдааны үеэр УИХ дахь АН-ын бүлэг уг асуудлаар 3 хоногийн завсарлага хүссэн боловч 2 цагийн дараа завсарлага авах хүсэлтээсээ татгалзаж, Усны тухай хуульд оруулах "хуулийн хулгайг" үргэлжлүүлэв. УИХ-ын дарга асан Д.Амарбаясгалан УИХ-ын гишүүдэд шахалт үзүүлж, УИХ-ын гишүүн О.Алтангэрэл нар хуулийн төслийг яаралтай горимоор УИХ-д танилцуулав.

2025.07.09-нд буюу наадмын амралтын өмнөх шөнө яаралтай горимоор байнгын хороогоор МАН, АН-ын УИХ-ын гишүүдээр "хуулийн хулгай"-гаа дэмжүүлснээр Туул голын эргээс 50 метр дотогш, түүнчлэн Туул гол дотор 2,4 их наяд орчим төгрөгийн төсөвт өртөгтэй (зээл) 1км нь 70 тэрбумын гүүрэн байгууламж барих нөхцөлийг бүрдүүлэв.

2026 оны 3 сард Туулын хурдны замын газар шорооны ажил Туул гол дотор эхэлж, олн нийтийн эсэргүүцэлтэй тулаад байна.

Тус видеонд уг төслийг хэлэлцэх явцад УИХ-ын гишүүд хэрхэн хуулийн төслийг зүтгүүлж хуулийн хулгай хийдэг болох талаар цөөн жишээг оруулав. Хэрэв та үйл явцыг бүтэн судалж, УИХ-ын гишүүд хэрхэн Усны тухай хуульд "хуулийн хулгай" хийсэн болохыг үзэх бол 2025 оны хаврын чуулганы хаалт хүртэлх байнгын хороо болон УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдааны архивын видеог сэргээн үзэх боломжтой. Эдгээр үйл явц нь иргэдийг төлөөлнө хэмээн сонгогдсон парламентын гишүүдийн үйл ажиллагаа ямар хангалтгүй түвшинд явагддаг, ямар хэмжээний сульдаатай парламент бий болсныг, парлемантад сөрөг хүчний хяналтын үүрэгтэй үйл ажиллагаа үгүй болж, иргэдийн сонгуулийн эрх түүний үр дүн хэрхэн үгүйсгэгдэж буйг харуулж байна. Түүнчлэн уг төсөл нь парламентын гишүүдийг хамарсан зохион байгуулалттай авлига албан тушаалын гэмт хэргийн шинж агуулж байгааг харуулж байна.

Хүндэтгэсэн Эрх Чөлөөний Эвсэл нам

#SaveTuul