Тэтгэврийн Реформ Хөдөлгөөн

Тэтгэврээ аваръя

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Хэрэв хэвлэлийн хуудсанд Автоматжуулалт, Хиймэл оюун ухаан гэх мэт тансаг зүйлс яриад байвал тэр нь эдийн засаг сайн яваа юм байна гэж ойлгоорой. Эсрэгээрээ эд нар үгүй болоод байвал хямрал ойртжээ гэж ойлгоно. Цаашлаад ходоод дүүрэн байж л бид эдгээр зүйлийн тухайн бодно, ярина.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Баялгийн хуваарилалт нь нэг талруугаа хазайх тусам популизм төрдөг аж. Ж: АНУ-д 1930 он гэхэд чинээлэг 1 хувь нийт баялгийн 25 орчим хувийг эзэмшиж байж, тэр үед л популизм өндөр болсон. Яг л хямрал болдог үе. Санаа нь нийт олонх ядуу байх тусам популизм амархан цэцэглэдэг аж.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Ердөө 20 минутанд хөрөнгө оруулалтын сангийн тухай мэдлэг олж авч болохуйц дугаар бэлтгэсэн шүү.

https://t.co/nHB8R3wRQ9

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Орлогын тэгш бус хуваарилалт ямар байгаа бол хэмээн хэдэн тоо харахад иргэдийн 2.7 хувь нь 3.5 саяас дээш цалин авч байхад, 67 хувь нь 1 саяас бага цалин авч байна. Үүнээс гадна 10-с дээш хүнтэй компаниудаас 2 хувь нь л нээлттэй хувьцаат компани байна. Тэгээд ядуурал 28 хувьтай.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Социалистууд бялууг хэрхэн томруулахыг мэддэггүй. Харин капиталистууд бялууг яаж хуваахаа мэддэггүй.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

АНУ-д нийт баялгийн 30 орчим хувийг, Европ-д 25 орчим хувийг топ нэг хувь нь эзэмшдэг. Харин манайд хэд гарах бол? 60? 70? 80? 90?

[Ganzorig Ulziibayar @GanzorigU]

20 гаруй жил Санхүү, ЭЗ судлав. 2003 оноос олны Санхүүгийн боловсрол хийж олон мянган хүнд лекц уншиж, ном бичиж, 400 нийтлэл, олон арван контент хийжээ. Ашиг олсон ба харсан нь үгүй ээ. Төрд ажиллаагүй, тендер аваагүй, намд элсээгүй. 70 сая долларыг МУд гаднаас татжээ.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Тэгсэн яасан. Манайх л өнгөрсөн зуундаа үлдчихсэн.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

1881 онд анх Отто Вон Бисмарк нэгдсэн тэтгэврийн тогтолцоог нэвтрүүлсэн. Түүнийг нь маш олон улс жишиг болгон авсан. Манайд ч ялгаагүй тэрхүү формула л явж байгаа.
Мэдээж төгс систем гэж байдаггүй тул Герман ч тэр, бусад улсууд ч тэр түүнийгээ дахин дахин сайжруулсаар...

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Чи юу хүснэ, түүнийгээ л хий гэх үг нь жилд 30 мянган доллараас дээш орлоготой хүнд л хамаатай. 😅

Source: GS elevator

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Дэлхий даяар хүлээн зөвшөөрсөн тэтгэврийн 3-н тулгуурт тогтолцоо байгаа. Манайд зөвхөн эхний тулгуур нь л байна. Одоо үлдсэн хоёр тулгуурыг бий болгох тухай юм шүү дээ. Тэгвэл бүх асуудал шийдэгдэнэ. Иргэн бүр хуримтлалтай болно.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Тэтгэврийн даатгалын сан одоо 500 орчим тэрбум төгрөгийн алдагдалтай. Эртхэн л тэтгэврийн гурван тулгаарт тогтолцоог нэвтрүүлэхгүй бол энэхүү алдагдал улам бүр нэмэгдэнэ. Сүүлдээ хэн ч тэтгэвэр авахгүй тийм л ирээдүй рүү яваад байна.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Нийгмийн даатгалын өнөөдрийн алдагдалыг тэгээд яах юм? Яаж шинэ тогтолцоо руу шилжих юм гэж зарим хүмүүс гайхаад байх шиг байна. Татварын хөнгөлөлтийг нь үүсгээд л үлдсэн хоёр тулгуурын хууль эрхзүйн орчинг бэлдэхэд болно шүү дээ

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Зарим хүмүүс буруу ойлгосон юм шиг байна. Нийгмийн даатгалыг үгүйсгэж буй мэт. Үлдсэн хоёр тулгуураа үүсгэх тухай болохоос эхний тулгуураа үгүй хийх тухай биш шүү дээ. Ойлгож ядах зүйлгүй.

Social security + Mandatory pension fund + Voluntary pension fund

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Өнөөдөр бидэнд зөвхөн Social security л байна. Энэ буруу. Одоо хувь хүмүүс дээр данс үүсч, хувийн тэтгэврийн хуримтлалтай л болох хэрэгтэй.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Бид ганцаараа ийм тэтгэврийн гурван тулгуурт тогтолцоо нэвтрүүлэх гээд байгаа юм биш. Бид ганцаараа реформ хийлгүй үлдчихээд байгаа юм шүү. Итгэхгүй байгаа хүмүүс нь уншилдаа, болохгүй бол очоод үз.

Жишээ ном:
Camila Arza, Martin Kohli (2007). Pension Reform in Europe

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Социалист сэтгэлгээ бүр тас суучихсан юм их байна. Нэг дарга нь үнийг барь гээд загнаад л болчихдог юм байж.

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Гол хэзээ ч өөрийн уснаас уудаггүй. Мод хэзээ ч өөрийн жимсийг иддэггүй. Агуу бүхэн үргэлж бусдад үйлчлэх гэж л оршдог.

Энэтхэг зүйр үг
(Dan Ariely-н баримтат киноноос авсан болно)

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Макро эдийн засагт бүтээмж гэдэг бол чухал ойлголт. Бүтээмжид кофе нь амин чухал зүйл. Тэгэхээр эдийн засгийн өсөлт бий болоход кофе шууд бусаар эерэг нөлөө үзүүлдэг байх нь. Тийм үү?

Productivity (Adjusted) = Productivity (Normal) * Coffee multiplier 🤟

[Ganzorig Ganbat @ganbat_ganzorig]

Асуудал НДШ их үү? бага уу? даа биш. Асуудал НДШ хэдийг ч төлсөн тэр нь хувь хүн дээр данс үүсэхгүй, өөрт нь түй ч хамаагүй байгаатай холбоотой. Ядаж өчүүхэн бага хувь ч болтугай бидний нэр дээр хуримтлал болон явж байдаг бол болох нь тэр.