QANDIL PRESS

ماڵپەر: @QENDILPRESS

ئینستاگرام:

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 ئەندامێکی پژاک ١٠٦ ڕۆژە لەلایەن ڕژێمی ئێرانەوە بێسەروشوێن کراوە

🔹 ١٠٦ ڕۆژ لە بێسەروشوێنکردنی خالید بەرزنجی چالاکوانی سیاسیی خەڵکی سنە و ئەندامی پژاک تێدەپەڕێت و بەدواداچوونی بەردەوامی بنەماڵەکەی بێ ئاکام ماوەتەوە.

🔹 تۆڕی مافەکانی مرۆڤی کوردستان ڕاپۆرتێکی سەبارەت بە بێسەروشوێنکردنی چالاکوانێکی سیاسیی لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و لەلایەن ڕژێمی ئێران بڵاوکردەوە.

🔹 لە ڕاپۆرتەکەدا هاتووە، دوای تێپەڕینی ١٠٦ ڕۆژ لە دەستبەسەرکردنی خالید بەرزنجی چالاکوانی سیاسیی خەڵکی سنە و ئەندامی پارتی ژیانی ئازادیی کوردستان (پژاک)، تا ئێستا هیچ زانیارییەک لەسەر چارەنووس و شوێنی ڕاگرتنی بەردەست نەکەوتووە.

🔹 ئاماژە بەوەشکراوە، خالید بەرزنجی لە کاتی دەستبەسەرکردنییەوە تا ئێستا لە مافی وەرگرتنی پارێزەر و پەیوەندیکردن و دیداری بنەماڵە بێبەش بووە، سەرباری بەدواداچوونی بەردەوامی بنەماڵەکەی و سەردانکردنیان بۆ دامودەزگا دادوەری و ئەمنییەکانی بۆکان و ورمێ، بەڵام هەر هەموو ئەو دەزگایانە دەڵێن ئاگامان لە دەستبەسەرکردن و شوێنی ڕاگرتنی نییە.

🔹 جێی ئاماژەیە، لە ٩ـی تەمووزی ٢٠٢٦ـدا، هێزەکانی سوپای پاسداران هەلیانکوتایە سەر گوندی ئوشتەپەی سەر بە بۆکان و خالید بەرزنجی و دوو هاوولاتیی دیکە دەستبەسەر کران، تا ئێستا ناسنامەی ئەو دوو هاووڵاتییەکەی تر ئاشکرا نەکراوە، بەڵام دەوترێت یەکیان دوای ماوەیەک ئازاد کراوە.

🔹 هەروەها لە ٢٢ـی تشرینی یەکەمی ئەمساڵدا، پارتی ژیانی ئازادیی کوردستان (پژاک) لە بەیاننامەیەکدا دەستبەسەرکردنی ئەم ئەندامەی خۆی پشتڕاست کردەوە و ڕایگەیاندبوو، تا ئێستا هیچ زانیارییەک لەسەر چارەنووسی بەردەست نەکەوتووە و هۆشداری دا کە دەبێت بە زوویی خۆدزینەوەی لە چارەنووسی بەکۆتا بێت.

🔹 بەپێی ئامارە کۆکراوەکانی تۆڕی مافەکانی مرۆڤی کوردستان، لە مانگی ئایاری ٢٠٢٥ تا ئێستا بە لانیکەمەوە شەش چالاکوانی سیاسیی دیکە بەناوەکانی موحسین قادری، سارا ڕەشیدیی کەچلانلوو، ئارمان خالیقپەنا، زەهرا پیردێهقان، پەروین (ئەختەر) ڕاسق قزڵباش و سیروان حەبیبی، دوای ئەوەی لە لایەن هێزەکانی وەزارەتی ئیتلاعات و دەزگای ئیتلاعاتی سوپای پاسدارانەوە لە شارەکانی بانە، پاوە، سەقز، ورمێ و کامیاران دەستبەسەر کراون، ڕووبەڕووی بێسەروشوێنکردنی زۆرەملێ بوونەتەوە.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 وردەکاری تێکەڵبوونی یەبەشە بە حەشدی شەعبی

🔹 بەگوێرەی زانیارییەکان، لە پاش ڕێککەوتن بۆ ڕادەستکردنی ئەو شوێنانەى کە لەژێر دەستى هێزەکانى یەبەشە بوون لە چیای شنگال، نزیکەى 600 ئەندامیشیان تێکەڵ بە ڕیزەکانی حەشدی شەعبی دەکرێن، ڕۆژی ڕابردوو شاندێکی سەربازیی حکومەتی عێراق سەردانی چیای شنگالی کرد و ئەوەش وەک یەکەم هەنگاوی جێبەجێکردنی ڕێککەوتنەکە هەژمار دەکرێت.

🔹 وردەکاری ڕێککەوتنەکە

- لە قۆناغی دووەمیشدا 950 ئەندامی دیکەی یەکینەکانی بەرخۆدانی شنگال تێکەڵی حەشدی شەعبی و هێزەکانی سوپای عێراق دەکرێن.

- هەموو بنکە و بارەگا و ئەو شوێنانەى کە یەبەشەى لێبوو لە چیاکە ڕادەستی حکومەتی عێراق دەکرێت.

- سبەی قۆناغی یەکەم جێبەجێدەکرێت و خاڵەکانی یەبەشە لە چیای شنگال لە ناوچەی چل مێرا ڕادەستی هێزەکانی عێراق دەکرێت.

- ئەمە لەکاتێکدایە، ڕۆژی 30ـی ئەیلوولی ڕابردوو، عەبدوڵا ئۆجەلان ڕێبەری پەکەکە پەیامێکی ئاڕاستەی یەبەشە کرد و داوای لێکردن تێكەڵی سوپای عێراق ببن.

- ڕۆژی 11ـی ئەیلوولیش، عەلی زەیدی، سەرۆکوەزیرانی عێراق و شاندێکی هاوپەیمانیی دۆزی ئێزدی کۆبوونەوە و لەپاش کۆبوونەوەکە زەیدی ڕایگەیاند، گرووپەکانی بەرگری لە شنگال چەکەکانیان ڕادەستی دەوڵەت دەکەن و مافی چەکدارانی یەکینەکانی پاراستنی شنگال و یەکینەکانی ژنان بەپێی یاسا دەپارێزرێت.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 روایت یک زبان‌کشی صدساله در باکور کوردستان

✍️ خالد عزیزپناه- قندیل پرس-یادداشت تحلیلی

🔹 این مقاله روایت یک قرن فرسایش زبان کوردی در باکور کوردستان است؛ از سیاست‌های رسمی انکار و ترک‌سازی تا نقش مدرسه، بازار، شهر و خانواده در انتقال تدریجی زبان از عرصه عمومی به حوزه خصوصی.
مقاله همچنین به تناقض میان احیای سیاسی هویت کوردی و احیای واقعی زبان، نقش PKK، شرم و خودسانسوری زبانی و پیامدهای روانی این فرایند می‌پردازد.

پرسش اصلی مقاله این است: آیا کوردی در باکور فقط زنده خواهد ماند، یا دوباره می‌تواند زبان دانش، نهاد، زندگی و آینده باشد؟

متن کامل مقالە در لینکهای زیر:
https://t.co/mNLaFKeFXC
Telegram: @QENDILPRESS
Facebook: https://t.co/sfnUODpXem

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 وەزارەتی ناوخۆی بەریتانیا: یەکێتی و پارتی هەژموونیان بەسەر هەرێمدا سەپاندووە و ئازادییەکان بەرتەسککراونەتەوە

​قەندیل پرێس

🔹 ​لە نوێترین ڕاپۆرتی بڵاوکراوەیدا، وەزارەتی ناوخۆی بەریتانیا (Home Office) هەڵسەنگاندنێکی ورد بۆ ڕەوشی سیاسی، ئازادیی ڕادەربڕین، خۆپیشاندانەکان و دۆخی ڕۆژنامەنووسان لە هەرێمی کوردستان دەكات و جەخت لەوە دەکاتەوە کە پارتی دیموکراتی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان هەژموونێکی بەهێزیان بەسەر دامەزراوەکانی دەسەڵاتدا سەپاندووە.

🔹 ​ڕاپۆرتەکە هەرێمی کوردستان وەک قەوارەیەکی نیمچە سەربەخۆ پێناسە دەکات کە لە چوارچێوەی دەستووری عێراقی فیدراڵدا کار دەکات، تێیدا ئاماژە بەوە کراوە کە پارتی لە هەولێر و یەکێتی لە سلێمانی ماوەیەکی درێژە هەژموونی سیاسی و ئابوورییان هەیە و هێشتا دوو هێزی سەرەکی و کاریگەری ناوچەکەن.

🔹 ​ململانێی سیاسی و بەردەوامیی چەقبەستوویی
​سەبارەت بە پرۆسەی سیاسی و هەڵبژاردنەکانی پەرلەمانی کوردستان کە لە تشرینی یەکەمی 2024 ئەنجامدرا، ڕاپۆرتەکە تیشکی خستووەتە سەر ئەوەی کە ناکۆکی و ململانێی بەردەوامی نێوان هەردوو حزبی دەسەڵاتدار بووەتە هۆی بەردەوامیی چەقبەستوویی سیاسی و دواکەوتنی پێکهێنانی کابینەی نوێی حکومەت، سەرەڕای ئەوەی پارتی 39 کورسی و یەکێتی 23 کورسییان بەدەستهێناوە.
​هەروەها ڕاپۆرتەکە ئاماژە بە جیاوازیی زۆنەکانی دەسەڵات دەکات؛ لە ناوچەکانی ژێر دەسەڵاتی پارتی خۆپیشاندانی بێ مۆڵەت توندتر سەرکوت دەکرێت، لە کاتێکدا لە ناوچەکانی یەکێتی زیاتر ڕێگەی پێدەدرێت پێش ئەوەی لە حاڵەتی بەردەوامبووندا بڵاوەیان پێ بکرێت. بەپێی ئامارەکانی ڕێکخراوی ACLED کە لە ڕاپۆرتەکەدا هاتووە، لە نێوان ئابی 2024 بۆ ئابی 2026دا، 510 خۆپیشاندان لە هەرێم تۆمار کراون که زۆرینەیان (498 خۆپیشاندان) ئاشتییانە بوون.

🔹 ​مەترسییەکان لەسەر ئۆپۆزسیۆن و ڕۆژنامەنووسان
​سەبارەت بە مافە سەرەتاییەکان، بەریتانیا دەڵێت کە هەرچەندە بوونی ئۆپۆزسیۆن و خۆپیشاندانی ئاشتییانە بە فەرمی دانی پێدراوە، بەڵام سیاسەتمەداران و چالاکوانانی ئۆپۆزسیۆن و ڕۆژنامەنووسان ڕووبەڕووی هەراسانکردن، دەستگیرکردن و لێپێچینەوەی یاسایی دەبنەوە. وەک نموونەش ناوی چەند کەسایەتییەکی وەک لاهور شێخ جەنگی، شاسوار عەبدولواحید و ئارام قادری هێناوە کە لە ساڵی 2025دا ڕووبەڕووی ڕووبەڕووبوونەوەی دادوەری یان دەستگیرکردن بوونەتەوە.
​لە بەشێکی تریدا، تیشک خرایە سەر دۆخی ڕۆژنامەگەری و بەکارهێنانی یاساکانی وەک "خراپبەکارهێنانی ئامێرەکانی پەیوەندیکردن" و "سزا" بۆ سەرکوتکردنی دەنگی ڕەخنەگر، بە جۆرێک کەیسەکانی وەک شێروان شێروانی و قارەمان شوکری وەک نموونەی بەرچاو دەستنیشان کراون.

🔹 ​لە کۆتایی ڕێنماییەکانیدا بۆ داواکارانی مافی پەنابەری، وەزارەتی ناوخۆی بەریتانیا ئاماژە بەوە دەکات کە هاووڵاتییانی ئاسایی و لایەنگرانی حیزبەکان مەترسییەکی راستەوخۆیان لەسەر نییە، بەڵام چالاکە دیارەکان و ڕۆژنامەنووسە سەربەخۆکان کە ڕووبەڕووی هەڕەشە دەبنەوە، بەهۆی دەسەڵاتی فراوانی هێزە حیزبییەکانەوە، ناتوانن بە ئاسانی شوێنی نیشتەجێبوونیان بۆ ناوچەیەکی تری عێراق یان هەرێم بگۆڕن بۆ دەربازبوون لە مەترسی.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 لە بەغدا خۆپیشاندان دەستی پێکردووە

🔹 خۆپیشاندەران داوای باشکردنی دۆخ و گوزەرانیان دەکەن.

🔹 هێزێکی زۆری ئەمنیی لە ساحەی تەحریری بەغدا بڵاوبووەتەوە.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 ئەمشەو بە درۆن کۆمەڵەی شۆڕشگێڕانی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران، لەلایەن سپای تێرۆریستیی پاسداران کرایه ئامانج.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 سەرۆکوەزیرانی عێراق: یەبەشە دەچێتە ناو حەشدی شەعبی و چیای شنگال رادەستی سوپا دەکرێت

​🔹 عەلی زەیدی، سەرۆکوەزیرانی عێراق رایگەیاند کە یەکینەکانی بەرخۆدانی شنگال (یەبەشە) دەخرێنە سەر پێکهاتەی دەستەی حەشدی شەعبی و ئەرکی پاراستنی چیای شنگال و ناوچەکەش بە تەواوی رادەستی سوپای عێراق دەکرێت.

🔹 ​بەپێی لێدوانەکەی سەرۆکوەزیران، ئەم هەنگاوە لە چوارچێوەی هەوڵەکانی حکومەتی فیدراڵدایە بۆ کۆنترۆڵکردنەوەی دۆخی ئەمنی، سەپاندنی دەسەڵاتی یاسا و یەکخستنی هێزە چەکدارەکان لە ژێر چەتری دامەزراوە فەرمییەکانی دەوڵەتدا.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 مەنسوور عەزیزی: ئەنتێگراسیۆنی دیموکراتیک هەمان جووڵە و هزری ئەتاتورک و ڕەزا شایە

قەندیل پرێس- وتووێژ

لە چوارچێوەی گرنگیپێدان بە وەرچەرخانە جیۆپۆلەتیکی و ئەمنییەکانی ناوچەکە، ئاڵۆزبوونی قەیرانەکانی تاران و کاریگەرییان لەسەر داهاتووی بزووتنەوەی ڕزگاریخوازیی ڕۆژهەڵاتی کوردستان، ئاژانسی «قەندیل پرێس» دیمانەیەکی فراوان و تێروتەسەلی لەگەڵ نووسەر و شرۆڤەکاری سیاسی بەڕێز مەنسوور عەزیزی ساز کردووە.

🔹 لەم دیمانەیەدا، کە تیشک خراوەتەسەر پێنج تەوەر و پرسیاری هەستیاری پەیوەست بە داهاتووی کورد لە ئێراندا، مەنسوور عەزیزی دیدگا و شیکارییە قووڵەکانی خۆی خستووەتە ڕوو و وەڵامی تێرپڕی بۆ پرسیارەکان پێشکەش کردووە.

بۆ بینینی هەموو وتووێژەکە سەردانی لینکەکانی خوارەوە بکەن:
https://t.co/mNLaFKe884
Telegram: @QENDILPRESS
Facebook: https://t.co/sfnUODppoO

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 خشونتِ تکنیکی‌شده و تراژدی یک ملت بی‌دولت

یادداشت تحلیلی: امید نامدار / قندیل پرس

🔹 ​آیا شجاعت و فداکاری فردی به‌تنهایی می‌تواند ضامن حاکمیت و بقای سیاسی باشد؟
​تاریخ قدرت نشان داده است که زورمندی دیگر در عضله، شمشیر و شجاعتِ صرف یک بدن تعریف نمی‌شود؛ بلکه در سازمان، زیرساخت، بوروکراسی، تکنولوژی و جریان اطلاعات رسوب کرده است. در جهان مدرن، خشونت تکنیکی و نهادینه شده و فاصله میان تصمیم تا ضربه، از حضور مستقیم فیزیکی جدا گردیده است.

🔹 ​تراژدی یک ملت بی‌دولت (مانند کوردها) فقدان انسان‌های شجاع یا آمادهٔ فداکاری نیست، بلکه ناتوانی در تبدیل این سرمایهٔ انسانی به نهادهای پایدار، دانش، تکنولوژی، زیرساخت اقتصادی و حاکمیت حقوقی است. جنگ چریکی و مقاومت مسلحانه می‌تواند امکان بقا را حفظ کرده و هزینه سلطه را بالا ببرد، اما به‌خودی‌خود نظم سیاسی پایدار و حاکمیت تولید نمی‌کند.

​متن کامل مقالە در لینکهای زیر:
https://t.co/mNLaFKe884
Telegram: @QENDILPRESS
Facebook: https://t.co/sfnUODppoO

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 ڕۆژی پێنج شەممە لە ھۆڵی مامۆستا قانع موجەتەمەعی فەرھەنگی ــ ھونەریی مەریوان، كۆڕی پەردەلادان لەسەر بەرھەمەكانی نووسەری كۆچكردوو ناسرخان كانی سانانی بەڕێوەچوو.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 فوری/ آخرین اخبار در رابطە با احتمال حملە آمریکا و اسرائیل بە ایران:

🔹 به گزارش کان نیوز ترامپ به سنتکام دستور آمادگی برای انجام حملات علیه ایران را بدون تاریخ مشخص داده است، اسرائیل وارد حالت هشدار امنیتی شده است.

🔹 از صبح امروز چندین هواپیمای روس برای تخلیه دانشمندان و مهندسان نیروگاه اتمی بوشهر وارد ایران شدە و خارج شدەاند.

🔹 سفیر آمریکا در ترکیه در پاسخ به این سوال که آیا حمله آمریکا علیه ایران ممکن است در 48 ساعت آینده آغاز شود؟
اعلام کرد: قطعاً.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 پەروین بوڵدان: دەبێت لە پرۆسەکە ئەرکی بەڕێز ئۆجالان پێناسە بکرێت

🔹 پەروین بوڵدان ڕایگەیاند، پرۆسەکە بە ڕێگەی خۆیدا دەڕوات، بەڵام بۆ ئەوەی پرۆسەکە باشتر بەڕێوە بچێت، دەبێت بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان دەستبەجێ دەست بە کارەکانی بەڕێوەبردنی هەماهەنگیی ئاشتی و سیاسەتبوون بکات، دەبێت دەوڵەت و دەسەڵات ناوێک لەمە بنێن و ئەرکی بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان پێناسە بکەن.

🔹 ئەمڕۆ، لە شاری وان لە سێیەمین کۆنگرەی ئاسایی دەم پارتی، پەروین بوڵدان، ئەندامی شاندی ئیمراڵی دەمپارتی، سەبارەت بە پرۆسەی ئاشتی و ڕۆڵی بەڕێز ئۆجالان هەڵسەنگاندنی کرد.

🔹 سەرەتا ئەندامی شاندی ئیمراڵی، پەروین بوڵدان وتارێکی پێشکەش کرد و سڵاوی بەڕێز ئۆجالانی بە جەماوەر گەیاند، پەروین بوڵدان تیشکی خستە سەر پرۆسەی ئاشتی و کۆمەڵگەی دیموکراتیک وتی: من زۆر سەربەرزم کە سڵاوەکانی بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان بۆ ئێوە دێنم، ئەمە پرۆسەیەکە کە هیوای گەورە لەخۆ دەگرێت. پرۆسەکە هەنگاو بە هەنگاو بەڕێوە دەچێت و گەلەکەمان لە چاوەڕوانییەکی گەورەدایە.

🔹 وتیشی: پرۆسەکە لە ڕێگەی خۆیدا دەڕوات، بەڵام بۆ ئەوەی پرۆسەکە باشتر بەڕێوە بڕوات، دەبێت بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان دەستبەجێ دەست بە کارەکانی بەڕێوەبردنی هەماهەنگیی ئاشتی و سیاسەتبوون بکات، دەبێت دەوڵەت و دەسەڵات ناوێک لەمە بنێن و ئەرکی بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان پێناسە بکەن، من باوەڕم وایە دوای ئەم پێناسەکردنە پرۆسەکە خێراتر بەڕێوە دەچێت. لێرەوە بانگەواز لە سەرۆککۆمار دەکەم؛ وەکو هەنگاوی یەکەم دەتوانن ئەو ئیرادەیەی کە لە گەلەکەمان دزراوە، واتە قەیومەکانی سەر شارەوانییەکانمان هەڵبووەشێننەوە و بیانگەڕێننەوە سەر ئەرکەکانیان.

🔹 پاشان، هاوسەرۆکی گشتیی دەم پارتی تولای حاتەم ئۆغۆللاری تیشکی خستە سەر باوەڕی گەل بە ئاشتی و گوشارەکانی سەر زیندانییان و ڕایگەیاند هەندێک دەپرسن ئایا لەم پرۆسەی ئاشتییەدا هیوا و چاوەڕوانیتان هەیە، هیواکەمان بۆ ئاشتی هەرگیز کەم نەبووەتەوە. ٣٠ ساڵ لەمەوبەریش دەمانگووت ئاشتی، ئەمڕۆش دەڵێین ئاشتی، بەڵام دەبێت دەوڵەت و دەسەڵات بزانن کە لەناو کۆمەڵگەدا متمانە لەدەستچوون درووست دەبێت.

🔹 باسی لەوەشکرد، کۆمەڵگە دەیەوێت ئەو پەیمانەی لە ئیمراڵی باسی لێوە دەکرێت بیخاتە بواری جێبەجێکردنەوە، لە ٨ی تشرینی یەکەمدا ڕاگەیەندراوێکی گرنگی بزووتنەوەکە وەک ڕاپۆرتێک دەرکەوت و ناونیشانی هێڵەکانی خۆی خستەڕوو. بۆ دەستنیشانکردن هێشتا چاوەڕێی چی دەکەن؟ بۆچی ئەم پرۆسەیە درێژ دەبێتەوە؟ بێگومان دانوستان خێرایی خۆی هەیە، بەڵام دەبێت هەنگاوی یاسایی دیموکراتیک بگیرێنەبەر.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 بانگەوازی کۆبوونەوە لە کۆڵن بۆ هەڵوەشاندنەوەی حوکمی سێدارەی وەریشە مورادی

🔹 کۆبوونەوەیەک بە پێشەنگایەتیی کژار و پژاک لە شاری کۆڵنی ئەڵمانیا، لە پشتیوانیی وەریشە مورادی و بۆ هەڵوەشاندنەوەی حوکمی سێدارەی ئەو بەڕێوە دەچێت.

🔹 ئەم کۆبوونەوەیە بە دروشمی «نە بە سێدارە؛ بەڵێ بە ژیان» بەڕێوە دەچێت و ئامانجی بریتییە لە دژایەتیکردنی سێدارە و پشتیوانی لە مافی ژیان و ئازادیی زیندانییە سیاسییەکان.
ئەم کۆبوونەوەیە ڕۆژی شەممە، ٧ی نۆڤەمبەری ٢٠٢٦، کاتژمێر ١٥:٠٠ لە Breslauer Platz لە شاری کۆڵن بەڕێوە دەچێت.

📍شوێن: Breslauer Platz، کۆڵن، ئەڵمانیا

🗓 بەروار: ٧ی نۆڤەمبەری ٢٠٢٦

⏱️ کات: ١٥:٠٠

ڕێکخەران: کژار و پژاک

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 ایران از توافق با عراق برای اخراج جدایی‌طلبان کورد خبر داد: آنچه باید بدانید

✍ بئاتریس فرحات

منبع: المانیتور/ ترجمە اختصاصی قندیل پرس

🔹 ایران روز سه‌شنبه اعلام کرد که هم‌زمان با تشدید سرکوب گروه‌های کورد متمرکز در شمال غربی کشور توسط نیروهای امنیتی، با عراق برای اخراج گروه‌های جدایی‌طلب کورد ایرانی از اقلیم کوردستان عراق به توافق رسیده است.

🔹 آنچه اتفاق افتاد: محمدکاظم آل‌صادق، سفیر ایران در بغداد، در پستی در شبکه اجتماعی ایکس (X) اعلام کرد که این توافق در جریان نشست کمیته مشترک امنیتی با حضور یک هیئت ایرانی و قاسم العبودی، مشاور امنیت ملی عراق، به عنوان بخشی از همکاری‌های امنیتی میان دو کشور همسایه حاصل شده است.
به گفته آل‌صادق، بر اساس این توافق، اعضای «گروه‌های تروریستی تجزیه‌طلب ایرانی» که در منطقه نیمه‌خودمختار کوردستان عراق فعالیت می‌کنند، باید «یا اخراج شوند و یا به ایران تحویل داده شوند.»
دفتر مشاور امنیت ملی عراق روز دوشنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد که العبودی ریاست نشستی را در بغداد با حضور یک هیئت عالی‌رتبه از ایران، اعضای دولت فدرال عراق و یک هیئت دولتی از اقلیم کوردستان برای بررسی توافق‌نامه امنیتی سال ۲۰۲۳ میان تهران و بغداد بر عهده داشته است.
در این نشست همچنین راه‌های تقویت سازوکارهای همکاری و هماهنگی میان سه طرف جهت تسهیل اجرای مفاد این توافق‌نامه بررسی شد. در این بیانیه اشاره‌ای به توافق برای اخراج شبه‌نظامیان کورد از کوردستان نشده است.
در مارس ۲۰۲۳، تهران و بغداد یک توافق‌نامه امنیتی دوجانبه برای تأمین امنیت مرزهای مشترک امضا کردند که به موجب آن عراق متعهد شد از حملات گروه‌های مسلح به خاک کشور همسایه، ایران، جلوگیری کند.

🔹 چرا اهمیت دارد: دست‌کم شش گروه شناخته‌شده کورد ایرانی در اقلیم کوردستان عراق مستقر هستند: حزب دموکرات کوردستان ایران (PDKI)، حزب حیات آزاد کوردستان (پژاک)، حزب آزادی کوردستان (پاک)، سازمان خبات کوردستان ایران، جناح اصلاح کومله و حزب کومله کوردستان ایران.
هر شش گروه در ماه فوریه با اعلام تشکیل یک ائتلاف مشترک، بر حمایت خود از دموکراسی در ایران و حق تعیین سرنوشت برای مناطق کوردنشین این کشور تأکید کردند.
احزاب کورد، ایران را به انجام حملات مکرر پهپادی و موشکی علیه مواضع خود در عراق متهم کرده‌اند؛ حملاتی که پس از آغاز جنگ میان ایران با آمریکا و اسرائیل تشدید شده است.
در ماه ژوئیه، پس از آنکه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پایگاهی متعلق به حزب کومله کوردستان ایران در استان سلیمانیه را هدف موشک و پهپاد قرار داد، دست‌کم ۱۰ نفر کشته شدند.
این گروه روز شنبه در بیانیه‌ای اعلام کرد که یکی از پایگاه‌هایش در خلیفان، در نزدیکی اربیل، هدف حمله پهپادی قرار گرفته است. هیچ تلفاتی در این حادثه گزارش نشد.
هفته گذشته نیز اردوگاه حزب دموکرات کوردستان ایران در شهرستان کویه در استان اربیل هدف حمله پهپادی قرار گرفت.

🔹 بیشتر بدانید: ایران که گروه‌های کورد را در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار داده است، از بیم آنکه این گروه‌ها به نبرد به رهبری آمریکا علیه رژیم بپیوندند، سرکوب جدایی‌طلبان کورد را در مناطق کوردنشین هم‌مرز با کوردستان عراق تشدید کرده است.
مقامات ایرانی گروه‌های کورد را متهم می‌کنند که با حمایت آمریکا و اسرائیل، در پشت پرده خشونت‌ها علیه نیروهای امنیتی و سپاه پاسداران در شمال غربی کشور قرار دارند.
در ماه ژوئن، دو عضو سپاه پاسداران پس از تیراندازی افراد مسلح به سمت آن‌ها در ارتفاعات میان شهرهای مهاباد و پیرانشهر کشته شدند. سپاه پاسداران اعلام کرد که شش فرد مسلح نیز که متهم به ورود به کشور برای انجام «عملیات خرابکارانه و تروریستی» بودند، کشته شده‌اند.
نیروهای امنیتی ایران به طور منظم یورش‌هایی را در این منطقه انجام می‌دهند. در اواخر آوریل، سپاه پاسداران اعلام کرد که «گروه‌های تجزیه‌طلب کورد» و هسته‌های «ضدانقلاب» را در استان کرمانشاه متلاشی کرده و ۱۵۵ نفر را که به گفته آن‌ها قصد داشتند از مرزهای غربی کشور حمله نظامی انجام دهند، بازداشت کرده است.
سپاه پاسداران این گروه‌ها را به دریافت حمایت از سوی آمریکا و اسرائیل متهم کرد.
بر اساس گزارش «گروه حقوق اقلیت‌ها» (Minority Rights Group)، کوردها یکی از بزرگ‌ترین اقلیت‌های اتنیکی ایران هستند و حدود ۱۰ درصد از جمعیت ۹۳.۲ میلیون نفری این کشور را تشکیل می‌دهند.
جمعیت کوردها در شمال غربی کشور، در امتداد مرزهای شمال عراق و جنوب غربی ترکیه متمرکز است و از دیرباز با تبعیض سیستماتیک و سرکوب از سوی رژیم ایران مواجه بوده است.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 دوای ڕاپۆرتێکی قەندیل پرێس، وەزارەتی ناوخۆ هاتە دەنگ ​و وەڵامی ئاژانسی تەسنیمی ئێران دەداتەوە:
هیچ درۆنێک و یەکەیەکی سەربازی ئۆکرانی لە هەرێمی کوردسەتاندا نیە.

​قەندیل پرێس

🔹 ​ڕاگەیەندراوێک لە وەزارەتی ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە:
وەزارەتی ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان سەرلەبەری ئەو دەنگۆ و هەواڵانە ڕەت دەکاتەوە کە لە ژمارەیەک لە دەزگاکانی ڕاگەیاندندا بڵاوکراونەتەوە، سەبارەت بە بوونی درۆن یان هێز و یەکەی سەربازیی ئۆکراینی لە خاکی هەرێمدا، و بە تەواوی دووپاتی دەکاتەوە کە ئەم بانگەشانە لە بنەڕەتدا ناڕاست و بێ‌بنەمان.
​لەم سۆنگەیەوە، جەخت لەسەر هەڵوێستی بنەڕەتی و نەگۆڕی هەرێمی کوردستان دەکەینەوە لە پەیڕەوکردنی سیاسەتی بێلایەنی، خۆبەدوورگرتن لە ناکۆکییە هەرێمی و نێودەوڵەتییەکان، و ڕەتکردنەوەی هەر هەوڵێک بۆ بەکارهێنانی خاکی هەرێم وەک پێگەیەک بۆ هەر جۆرە جووڵەیەکی سەربازی یان دوژمنکارانە دژ بە هەر وڵاتێک.
​لە کۆتاییدا، دووپاتی دەکەینەوە کە پاراستنی ئاسایش و سەقامگیریی هەرێم لە پێشینەی کارەکانمانە، و بە هیچ شێوەیەک ڕێگە بە تێوەگلان یان پەلکێشکردنی هەرێمی کوردستان بۆ ناو ئەو ململانێیانە نادرێت.

🔹 ​پاشخانی ڕووداوەکە و هاتنەدەنگی وەزارەتی ناوخۆ
​ئەم ڕاگەیێنراوەی وەزارەتی ناوخۆی هەرێمی کوردستان و هاتنەدەنگ و پشتڕاستکردنەوەی فەرمی، دوای ڕاپۆرت و بەدواداچوونی وردی "قەندیل پرێس" دێت کە تیشکی خستبووە سەر ئەو پرۆپاگەندە و سیناریۆ چەواشەکارانەیەی میدیاکانی ئێران.
​لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا، ئاژانسی “تەسنیم”ـی سەر بە سوپای پاسدارانی ئێران بانگەشەی ئەوەی کردبوو کە “ئۆکرانیا هەزاران درۆن و یەکەی سەربازی لە هەرێمی کوردستان جێگیر کردووە”.
​دوای بڵابوونەوەی ئەو دەنگۆیانە، سەرەتا باڵیۆزخانەی ئۆکرانیا لە عێراق بە توندی ئەو هەواڵەی ڕەت کردەوە و جەختی کردەوە کە ئۆکرانیا هیچ جۆرە درۆنێک، یەکەی سەربازی و کەسێکی پەیوەندیداری بە سوپاکەیەوە، نە لە هەرێمی کوردستان و نە لە هیچ ناوچەیەکی تری عێراق جێگیر نەکردووە. ئێستاش بە ڕاگەیەندراوە فەرمییەکەی وەزارەتی ناوخۆ، حکومەتی هەرێمی کوردستانیش بە فەرمی ئەو سیناریۆ بێبنەمایەی ڕەتکردەوە و پووچەڵبوونەوەی ئەو پڕووپاگەندە میدیاییەی سەلماند.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 جەژنی خاوەنكاری یارسانەكان دەستی پێكرد و وەك یەكەم شەو لە جەمخانەی پیرموسی لە شاری كرن لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان، شەوی “نیەت” بەڕێوەچوو.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 سیناریۆی درۆنە ئۆکرانییەکان لە هەرێمی کوردستان؛ ئامانجە شاراوەکانی تاران بۆ تێوەگلاندنی هەرێم لە گرژییە هەرێمییەکان

قەندیل پرێس: ڕاپۆرتی شیکاری

🔹 لە کاتێکدا دۆخی ناوچەکە بە گشتی و پەیوەندییەکانی نێوان تاران و هەولێر لە دۆخێکی هەستیار و لێواردا دەژین، دیسانەوە شەپۆلێکی نوێی فشاری میدیایی و ئەمنی لە ڕێگەی ناوەندە فەرمی و نزیکەکانی کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە ڕووی لە هەرێمی کوردستان کردووە. لەم چوارچێوەیەدا، ئاژانسی تەسنیمی سەربە سوپای پاسدارانی ئێران لە ڕاپۆرتێکی چەواشەکارانەدا بانگەشەی ئەوەی کرد کە ئۆکرانیا هەزاران درۆن و یەکەی سەربازی لە خاکی هەرێمی کوردستاندا جێگیر کردووە. ئەم هەواڵە هەر زوو لەلایەن باڵیۆزخانەی ئۆکرانیا لە عێراقەوە بە توندی ڕەتکرایەوە و بە هەوڵێکی ناڕاست و ئاراستەکراو وەسف کرا.
بڵاوکردنەوەی ئەم جۆرە پڕووپاگەندانە، پرسیاری قووڵ لەسەر ئامانجە شاراوەکانی تاران و پانۆرامای نوێی فشارەکانی سەر هەرێم دروست دەکات.

درێژە لە لینکەکانی خوارەوە:
https://t.co/mNLaFKe884
Telegram: @QENDILPRESS
Facebook: https://t.co/sfnUODppoO

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 پارلمان بلژیک از میزبانی رسمی رضا پهلوی منصرف شد

🔹 روزنامه بلژیکی لو سوار از تغییر تصمیم پارلمان این کشور درباره حضور رضا پهلوی خبر داده است. بر اساس این گزارش، دعوت رسمی از آخرین بازمانده خاندان در حال انقراض پهلوی برای حضور در مجلس نمایندگان بلژیک لغو شده است.

🔹 در توضیح این تصمیم، به نبود اجماع درباره جایگاه سیاسی رضا پهلوی در میان مخالفان جمهوری اسلامی اشاره شده است؛ چراکه او نماینده همه گروه‌ها و جریان‌های مخالف حکومت ایران محسوب نمی‌شود. همچنین، برخی ملاحظات درباره فعالیت‌های سیاسی و مسائل امنیتی مطرح شده است.

🔹 با این حال، مسیر ارتباط رضا پهلوی با برخی محافل سیاسی بلژیک به‌طور کامل بسته نشده است. حزب لیبرال فرانسوی‌زبان این کشور (MR) همچنان از امکان دیدار خصوصی با او خبر داده و تئو فرانکن، وزیر دفاع بلژیک، نیز او را برای حضور در آکادمی سلطنتی نظامی در ۶ نوامبر دعوت کرده است.

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 سەڵاح عەباسی: ئەوەی مانەوەی کورد گەرەنتی دەکات ئێستا، زیاتر لە هێزی چەک، هێزی هەڵبژاردن، شارەوانییەکان، پەرلەمان و خەباتی مەدەنییە

قەندیل پرێس: وتووێژ

کاتێک دۆخی ناوچەکە لەبەردەم گۆڕانکاریی گەورە و هاوکێشەی نوێدا دەلەرزێت، ئاڵنگارییەکانی بەردەم بزووتنەوەی کوردی لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان دەچنە قۆناغێکی چارەنووسسازەوە. فشاری ئەمنی، قەیرانی هاوپەیمانێتییە سەرتاسەرییەکان، و داهاتووی نادیاری تاران، پرسیارگەلی جیدی لەسەر ستراتیژیی هێزە کوردییەکان دەوروژێنن. لەم گفتوگۆیە تایبەتەدا، شرۆڤەکاری سیاسی سەڵاح عەباسی، بێپەردە و بە دیدێکی واقعبینانە، کەموکوڕییەکانی ماڵی کورد و سیناریۆکانی بەردەم داهاتووی سیاسیی ناوچەکە هەڵدەسەنگێنێت.

🔹 قەندیل پرێس: لە هاوکێشەی مەیدانیدا هێزە کوردستانییەکان خاوەن ڕێکخستن و توانای جووڵاندنی شەقامن، لە کاتێکدا زۆربەی لایەنەکانی ئۆپۆزیسیۆنی سەرتاسەری بێبەشن لەو بنکە جەماوەرییە. سەرەڕای ئەم سەنگە قورسە مەیدانییە، کاتێک دەچنە ناو هاوپەیمانێتی یان دەستپێشخەرییە سەرتاسەرییەکان (وەک کۆنگرەی ئازادی ئێران یان ڕاگەیاندنی ئۆسلۆ)، گوتاری نەتەوەیی، فیدراڵیزم و مافی چارەی خۆنووسین کز دەبێت و لە ئاست «مافی هاووڵاتیبوونی حەداقەلی»دا کورت دەکرێتەوە. بە بۆچوونی ئێوە، ئەم پاشەکشەیە پەیوەندی بە چ قەیرانێکی ستراتیژی یان سایکۆلۆژی لە بیری سیاسیی کوردییەوە هەیە؟ بۆچی حیزبەکان توانای سەپاندنی پێناسەی خۆیان وەک «نەتەوەیەکی خاوەن جوگرافیا و ماف» بەسەر ناوەنددا ناکەن بە مەرجی پێشوەختە؟

🔻 سەڵاح عەباسی: پەیوەندیی ناوەند و لایەنی کوردی هەمیشە قەیراناوی بووە، بەڵام پێموایە ئەمجارە لایەنی کورد ڕۆڵی بەرچاوی هەیە لە دارشتن و گەڵاڵەکردنی بەرنامەی ناوخۆی کۆنگرەی ئازادیی ئێراندا. ئەگەر چاوێک بەسەر شێوەی دامەزرانی کۆنگرە و بنیاتنان و دابەشکردنی ئەرک، ڕۆڵ و بەرپرسیارێتییەکاندا بخشێنین، دەبینین لەخوارەوە بۆ سەرەوەیە و لە هەڵبژاردنەکاندا بەرپرسانی پێشوو جێگەی خۆیان بە بەرپرسانی تازە و هەندێک جار بە پێی ئەو دەنگانەی کە دراوە، ساڵ بە ساڵ گۆڕانکاری لە بەرنامەی کۆنگرەدا پێکهاتووە و لەگەڵ ئەوەشدا کە تەنیا چەند مانگێک لە تەمەنی کۆنگرە تێدەپەڕێت، توانیویەتی نموونەیەکی پێشکەوتوو پێشکەش بکات و کوردەکان، بلووچەکان و کەمایەتییەکانی تر لە ئاستی ڕێبەریی کۆنگرەدا بەشدارن.

درێژە لە لینکەکانی خوارەوە:
https://t.co/mNLaFKe884
Telegram: @QENDILPRESS
Facebook: https://t.co/sfnUODppoO

[QANDIL PRESS @QANDILPRESS]

🔻 ڕۆژی پێنجشەممە سوپای پاسدارانی ئێران بانگەشەی ئەوە دەكات كە چوار کەشتیی نەوتهەڵگری لە گەرووی هورمز كردووەتە ئامانج.

🔹 هاوکات بانگەشەی ئەوە دەکات لە ڕووداوێکی جیاوازدا، شەوی ڕابردوو سێ کەشتیی دیکە لە ڕۆژئاوای گەرووی هورمز مین پێیاندا تەقییەوە و تووشی ڕووداو و ئاگرکەوتنەوە بوون و لە جووڵە کەوتن.