Birlik Yo'li Siyosiy Harakati

بیرلیک، به‌ مثابهٔ یک جریان سیاسی، در پاسخ به ضرورت مبرم شرایط ویژهٔ عینی وذهنی جامعه وبر بنیاد نیازهای سیاسی و اجتماعی برخواسته از بحران وطن، به میان آمده است.

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

«بیرلیک یۉلی» سیاسي حرکتی شمالي افغانستانده اۉزبېک و تورکمن خلقلری نینگ بوگونگی احوالیگه بغیشلنگن سیاسي-تحلیلي آنلاین محاکمه‌ اۉتکزه‌دی.

اوشبو محاکمه‌ده اۉزبېک و تورکمن عیاللری نینگ قماققه آلینیشی و قییناققه سالینیشی حقیده‌گی خبرلر، تورکي خلقلرگه تېگیشلی یېرلر نینگ تارتیب آلینیشی همده‌ شمالي افغانستانگه پشتون کۉچمنچیلری نینگ اویوشگن ��رزده جایلشتیریلیشی مسأله‌لری کۉریب چیقیله‌دی.

📅 پیت: 2026-ییل 31-اکتوبر، شنبه‌، اروپا وقتی بیلن ساعت18:00
🌐 اورین: ایکس آنلاین پلاتفورمی

برچه‌ سیاسي فعاللر، ضیالیلر، تدقیقاتچیلر، ژورنالیستلر و اوشبو مسأله‌لرگه بې‌فرق بۉلمه‌گن یورتداشلریمیزنی ییغینمیزده اشتراک اېتیشگه تکلیف قیله‌میز.

[افغانستان اینترنشنال @AFIntlBrk]

هم‌زمان با روز ملی زبان اوزبیکی، شماری از شخصیت‌های فرهنگی و سیاسی در هالند بر ��فظ و گسترش این زبان تاریخی، مبارزه با تبعیض زبانی و حق آموزش به زبان مادری تأکید کردند.

حمید رشید گزارش می‌دهد.

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

@AFIntlBrk

[افغانستان اینترنشنال @AFIntlBrk]

مراسم گرامی‌داشت «روز ملی زبان اوزبیکی» شنبه ۲۵ میزان، در شهر آرنهیم هالند برگزار شد.

در این مراسم ده‌ها تن از شهروندان افغانستان مقیم هالند، آلمان و دیگر کشورهای اروپایی حضور داشتند. شماری از سیاست‌مداران، فعالان فرهنگی و اجتماعی، استادان دانشگاه، نظامیان پیشین و نماینده‌گان نهادهای حقوق‌بشری نیز در این برنامه شرکت کردند.

سخنرانان درباره اهمیت زبان، ادبیات و فرهنگ تورکی-اوزبیکی، نقش شخصیت‌های تاریخی در گسترش فرهنگ و تمدن و چالش‌های زبان و فرهنگ اوزبیکی در بیش از دو قرن گذشته صحبت کردند.

اجرای موسیقی محلی، دکلمه شعر، نمایشگاه خوش‌نویسی و معرفی کتاب از بخش‌های این برنامه بود.

این مراسم به ابتکار جریان سیاسی و اجتماعی برلیک یولی برگزار شد.

[افغانستان اینترنشنال @AFIntlBrk]

مراسم گرامی‌داشت «روز ملی زبان اوزبیکی» شنبه ۲۵ میزان، در شهر آرنهیم هالند برگزار شد.

در این مراسم ده‌ها تن از شهروندان افغانستان مقیم هالند، آلمان و دیگر کشورهای اروپایی حضور داشتند. شماری از سیاست‌مداران، فعالان فرهنگی و اجتماعی، استادان دانشگاه، نظامیان پیشین و نماینده‌گان نهادهای حقوق‌بشری نیز در این برنامه شرکت کردند.

سخنرانان درباره اهمیت زبان، ادبیات و فرهنگ تورکی-اوزبیکی، نقش شخصیت‌های تاریخی در گسترش فرهنگ و تمدن و چالش‌های زبان و فرهنگ اوزبیکی در بیش از دو قرن گذشته صحبت کردند.

اجرای موسیقی محلی، دکلمه شعر، نمایشگاه خوش‌نویسی و معرفی کتاب از بخش‌های این برنامه بود.

این مراسم به ابتکار جریان سیاسی و اجتماعی برلیک یولی برگزار شد.

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

استاد سردار محمد رحمان اوغلی‌نینگ هالندده ۲۹ میزان ـ اوزبیک تیلی میلّی کونی‌نی تجلیل قیلیش تدبیریگه یوبورگن محترم و قەدرلی پیام‌لری

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

حرمت لی پروفیسور نظیف شهرانی پیام لری ۲۹ میزان ارتباطیگه!

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

قسقه بیلگی ا��زبیکلر ارتباطیگه

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

۲۹-میزان، اۉزبېک تیلی ملي کونی بیره‌می

جشن روز ملی زبان اوزبیکی

Celebration of Uzbek Language National Day
...
«تولد در دل آتش» کتابی‌نینگ تقدیماتی

October 17, 2026
Arnhem, Netherlands

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

۲۹-میزان، اۉزبېک تیلی ملي کونی بیره‌می

جشن روز ملی زبان اوزبیکی، با بیرلیک

Celebration of Uzbek Language National Day

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

به نام خداوند بزرگ، دانا وتوانا

بیانیهٔ جریان سیاسی بیرلیک‌یولی ـ راه وحدت

در محکومیت بازداشت معلم، نویسنده و شاعر اوزبیک‌ زبان، مژده اوزبیک

جریان سیاسی بیرلیک ‌یولی ـ راه وحدت، بازداشت مژده اوزبیک، معلم، نویسنده و شاعر اوزبیک ‌زبان، توسط استخبارات طالبان را به‌ شدت محکوم نموده خواهان آزادی فوری و بی قیدوشرط او و همسرش است.

بر اساس گزارشهای رسیده، مژده اوزبیک، مادر پنج فرزند و ساکن هزارباغ ولسوالی خواجه ‌غار ولایت تخار، در پی فعالیت‌ ها و سروده‌ های ادبی خود همراه با همسرش بازداشت شده است. بیرلیک‌ یولی تأکید میکند که بیان ادبی و آفرینش شعر نباید جرم تلقی شود و هیچ نویسنده، شاعر یا معلمی نباید به دلیل زبان، هویت فرهنگی یا بیان اندیشهٔ خود مورد بازداشت و سرکوب قرار گیرد.

بیرلیک‌یولی این رویداد را نقض جدی آزادی بیان، آزادی اندیشه و حقوق فرهنگی شهروندان میداند و از سازمان ملل متحد، نهاد های حقوق بشری و جامعهٔ جهانی میخواهد وضعیت مژده اوزبیک و سایر فعالان فرهنگی و مدنی در افغانستان را با جدیت پیگیری کنند.

قلم جرم نیست؛ شعر جرم نیست؛ زبان جرم نیست.
هیچ انسانی نباید به جرم اندیشه و آفرینش، پشت میله‌ های زندان قرار گیرد.

جریان سیاسی بیرلیک‌یولی ـ راه وحدت
۳ اکتوبر

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

به نام خداوند بزرگ، دانا و توانا

بیانیهٔ رسمی جریان سیاسی بیرلیک‌یولی ـ راه وحدت

به مناسبت ۲۵ سپتامبر؛ روز یادبود نسل‌کشی و دادخواهی هزاره‌ها و تورکان

جریان سیاسی بیرلیک‌یولی ـ راه وحدت، پس از برگزاری کنفرانس بین‌المللی روز یکشنبه ۲۷ سپتامبر ۲۰۲۶، با حضور اندیشمندان، استادان، شخصیت‌های سیاسی و فرهنگی و فعالان مدنی، نسل کشی سیستماتیک هزاره ها وتورکان در طی بیشتر از یک قرن آخیر را به رسمیت شناخته و بار دیگر بر ضرورت شناخت حقیقت تاریخی، دادخواهی قربانیان و جلوگیری از تکرار جنایت علیه هزاره‌ها و دیگر گروه‌های تحت ستم افغانستان تأکید می‌کند.

در بیش از یک قرن گذشته، هزاره‌های وطن بارها در معرض کشتار، سرکوب، تبعیض، کوچ اجباری، مصادرهٔ زمین و محرومیت قرار گرفته‌اند. ��ر مورد کشتارهای دورهٔ عبدالرحمان خان، گزارش کمیتهٔ فرعی حقوق بشر پارلمان کانادا بر برآوردهایی مبنی بر نابودی حدود ۶۲ درصد جمعیت هزاره در فاصلهٔ ۱۸۹۱ تا ۱۸۹۳ و مصادرهٔ زمین و به‌بردگی‌گرفتن بازماندگان اشاره کرده است.

این تاریخ در دهه‌های بعد نیز با رویدادهای خونین دیگری ادامه یافت و در سال‌های اخیر، حملات هدفمند علیه هزاره‌ها همچنان مستند شده است. گزارش حقوقی مؤسسهٔ New Lines در سپتامبر ۲۰۲۵، بر پایهٔ بررسی حقوق بین‌الملل و اسناد موجود، به این نتیجه رسیده است که دربارهٔ حملات علیه هزاره‌ها از سوی داعش خراسان و طالبان، مبنای معقولی برای انطباق با معیارهای ��قوقی نسل‌کشی وجود دارد. این گزارش دست‌کم ۴۷۳ کشته و ۶۸۱ زخمی را در ۶۱ رویداد مستند کرده است.

بیرلیک‌یولی از دولت‌ها، سازمان ملل متحد، نهادهای حقوق بشری و سازوکارهای عدالت بین‌المللی می‌خواهد این شواهد را با جدیت بررسی کنند، از ادامهٔ خشونت و تبعیض جلوگیری نمایند و برای پاسخ‌گویی عاملان جنایات، راه‌های مؤثر حقوقی و بین‌المللی را دنبال کنند.

همچنین از دیوان کیفری بین‌المللی (ICC) می‌خواهیم در چارچوب صلاحیت قانونی خود در مورد افغانستان، به جنایات ارتکاب‌یافته در این کشور، از جمله موارد مرتبط با هزاره‌ها، توجه جدی داشته باشد. صلاحیت ICC در وضعیت افغانستان، جنایات مشمول اساسنامهٔ رم را از اول می ۲۰۰۳ به بعد دربر می‌گیرد.

ما باور داریم که دادخواهی، دشمنی با هیچ قوم و ملتی نیست؛ دفاع از حرمت انسان است.

۲۵ سپتامبر برای ما تنها یادآوری یک فاجعه نیست؛ هشداری است به امروز و پیمانی است با فردا.

جریان سیاسی بیرلیک‌یولی ـ راه وحدت

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

https://t.co/TOoHyzitmt

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

به نام خداوند دادگر و توانا

بیانیهٔ جریان سیاسی «بیرلیک یولی ـ راه وحدت»

به مناسبت ۲۵ سپتامبر، روز یادبود قربانیان نسل‌کشی هزاره‌ها

۲۵ سپتامبر، تنها یک تاریخ در تقویم نیست، نشانی از زخمی است که در حافظهٔ تاریخی هزاره‌ها و در وجدان تاریخ افغانستان باقی مانده است. این روز، فرصتی است برای بازخوانی گذشته؛ نه برای زنده‌ کردن کینه، بلکه برای شناخت حقیقت، داد خواهی و جلوگیری از تکرار فاجعه.

در واپسین سالهای قرن نوزدهم، هزاره‌ها در جریان لشکرکشی‌ ها و سیاست‌ ��ای سرکوبگرانهٔ حکومت عبدالرحمن خان، با کشتار، ویرانی، مصادرهٔ زمین، کوچ اجباری و اسارت رو به ‌رو شدند. این رخدادها تنها یک فصل خونین از گذشته نیست؛ بخشی از تاریخی است که نشان میدهد هنگامی که قدرت سیاسی از مرز عدالت و قانون عبور کند و انسان بر بنیاد قوم، مذهب و تبار ارزش‌گذاری شود، خشونت میتواند به ابزار سیاست بدل گردد.

از همین‌ جاست که مسئولیت امروز ما آغاز میشود.

یاد قربانیان، اگر تنها به مراسم و سخنرانی محدود بماند، به گذشته تعلق خواهد داشت، اما اگر به مطالبهٔ حقیقت، عدالت و برابری تبدیل شود، به نیرویی برای ساختن آینده بدل میگردد.

«بیرلیک یولی ـ راه وحدت» باور دارد که مسئلهٔ هزاره‌ها، مسئلهٔ یک قوم تنها نیست، مسئلهٔ افغانستان است. همانگونه که محرومیت و سرکوب هر قوم، زبان، مذهب و منطقه، زخمی بر پیکر این سرزمین است، عدالت برای یک بخش از مردم نیز زمانی پایدار خواهد بود که اصل برابری برای همه پذیرفته شود.

افغانستان سرزمین یک قوم، یک مذهب یا یک زبان نیست. این سرزمین خانهٔ مشترک مردمانی است که تاریخ، فرهنگ و سرنوشت آنان درهم‌ تنیده است. هیچ آیندهٔ پایدار با حذف دیگری، انکار هویت‌ ها و انحصار قدرت ساخته نمی‌شود.

ما باور داریم که راه بیرون‌ رفت از چرخهٔ خشونت، نه انتقام، بلکه حقیقت، نه تبعیض، بلکه برابری، نه انحصار، بلکه مشارکت، و نه تحمیل، بلکه ارادهٔ مردم است.

از این‌رو، بیرلیک یولی ـ راه وحدت بر موارد زیر تأکید می‌ ورزد:

نخست: جنایت ‌های تاریخی و معاصر افغانستان باید ثبت، مستند و به‌گونهٔ مستقل بررسی شوند تا قربانیان در تاریکی فراموشی گم نشوند.

دوم: همهٔ ��هروندان افغانستان باید بدون تبعیض بر بنیاد قوم، مذهب، زبان، جنسیت و زادگاه، از حقوق برابر سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی برخوردار باشند.

سوم: حق آموزش، آزادی مذهبی و فرهنگی، مشارکت سیاسی و کرامت انسانی باید برای همهٔ باشندگان افغانستان تضمین گردد.

چهارم: افغانستان به نظامی سیاسی نیاز دارد که مشروعیت خود را از ارادهٔ مردم، حاکمیت قانون، عدالت، پاسخ‌ گویی و مشارکت واقعی همهٔ باشندگان کشور بگیرد، نظامی که در آن هیچ قوم، مذهب، زبان یا منطقه‌ ای مالک انحصاری دولت نباشد.

پنجم: نیروهای اجتماعی و سیاسی افغانستان باید بر محور عدالت و برابری به همبستگی برسند، زیرا هیچ قومی با حذف قوم دیگر به آزادی، امنیت و آیندهٔ پایدار دست نخواهد یافت.

ما تأکید می‌ ورزیم که ملت ها با فراموشی گذشته رهایی نمی‌ یابند، بلکه با شناخت حقیقت آن، و درس‌ آموختن از فراز و فرود های تاریخ، راه فردای خویش را میگشایند. ۲۵ سپتامبر برای ما پایان یک روایت تلخ نیست، آغاز یک مسئولیت تاریخی است: مسئولیتِ به‌ رسمیت‌ شناختن رنج قربانیان، پاسداری از حقیقت، ایستادگی در برابر تبعیض و خشونت، و تلاش برای برپایی نظمی که در آن هیچ انسانی به جرم هویت خویش، شهروند درجه‌ ��وم شمرده نشود، اصلی که در افغانستانِ امروز نیز، در سایهٔ حاکمیت طالبان، همچنان با چالش جدی رو به‌ رو است.

تاریخ را نمی‌ توان با خاموشی دگرگون کرد،
اما میتوان با حقیقت، مسیر آینده را دگرگون ساخت.

جریان سیاسی بیرلیک یولی ـ راه وحدت
۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

Set a reminder for my upcoming Space! https://t.co/tJc9cfRHpa
بنام خداوند دادگر ‌و توانا و سرکوب کنندهٔ مُستبدین و ظالمان !

این وحشت و بربریت از کجا سرچشمه می‌گیرد؟

ریشه‌های اصلی این بربریت در کجاست؟ چگونه یک حاکم ــ خواه امیر، پادشاه یا رئیس‌جمهور ــ می‌تواند دستگاهی فاشیستی و انسان‌کش را به نام دین، ایدئولوژی و نژاد علیه هزاره‌ها، اوزبیک‌ها، تورکمن‌ها، نورستانی‌ها، غلجایی‌ها و دیگر باشندگان این جغرا��یا ایجاد و مشروعیت ببخشد؛ دستگاهی که دامنه‌های امروزی آن، صدها برابر سازمان‌یافته‌تر و بی‌رحمانه‌تر از گذشته، در این جغرافیای وحشت و بربریت ادامه یافته است؟

چرا آمدوشد نظام‌های مختلف سیاسی و شکل‌گیری نهضت‌های تحول‌طلب، تاکنون نتوانسته است راه‌حل عادلانه‌ای برای این وحشت و بربریت مزمن پیدا کند؟

و چه باید کرد؟

چه بجا گفته است رودکی:

هر که نیاموخت از گذشت روزگار
هیچ نیاموزد ز هیچ آموزگار

تاریخ گواهی می‌دهد که آنچه ملت‌ها را در مسیر شکست یا پیروزی‌های بزرگ قرار داده، بیش از هر چیز، روان اجتماعی و چگونگی شناخت آنان از «خودِ جمعی» خویش در مواجهه ��ا حوادث و مشکلات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و امنیتی بوده است؛ شناختی که یک ملت را به جمعی آگاه، متعهد و مسئول در برابر حفظ بقا و تکامل انسانی خویش تبدیل می‌کند.

از همین منظر، مناسبات باهمی و متقابل اقوام و ملیت‌های همزیست در جغرافیای کنونی افغانستان در طول تاریخ گذشته و حال، می‌تواند یکی از مهم‌ترین ��رصه‌های شناخت علل و عوامل مصایب امروز این سرزمین باشد؛ مصایبی که زندگی اوزبیک‌ها، هزاره‌ها، تورکمن‌ها، تاجیک‌ها، پشتون‌ها، بلوچ‌ها، نورستانی‌ها، پشه‌ای‌ها، عرب‌ها، قزلباش‌ها، تاتارها، ایماق‌ها و دیگر اقوام و ملیت‌های این سرزمین را دربر گرفته است.

[Birlik Yo'li Siyosiy Harakati @Rah_Vahdat]

پیام جریان سیاسی بیرلیک یولی ـ راه وحدت

به مناسبت دوم میزان؛ روز ملی زبان ترکمنی

بسم‌الله الرحمن الرحیم

دوم میزان، روز ملی زبان ترکمنی را به مردم شریف ترکمن افغانستان، بزرگان، فرهنگیان، جوانان و بانوان ترکمن در سراسر کشور، صمیمانه تبریک و تهنیت عرض می‌نماییم.

زبان ترکمنی، بخشی گران‌قدر از میراث زبانی و فرهنگی افغانستان و آیینه‌ای از تاریخ، هویت و حافظهٔ فرهنگی مردم ترکمن این سرزمین است. پاسداری از این زبان و فرهنگ، پاسداری از تنوع تاریخی و فرهنگی وطن است.

بیرلیک یولی ـ راه وحدت برای افغانستانی آزاد، عادلانه و مبتنی بر برابری شهروندان، مبارزات سیاسی و مدنی خویش را ادامه می‌دهد و بر پاسداری از زبان‌ها، فرهنگ‌ها و هویت‌های تاریخی مردم افغانستان تأکید می‌ورزد.

دوم میزان، روز ملی زبان ترکمنی، گرامی و فرخنده باد!

با حرمت
جریان سیاسی بیرلیک یولی ـ راه وحدت