There's a common misconception China's spectacular growth was enabled by free trade.
China liberalised, yes, but in a way that *defied* neoliberal doctrine.
The state controlled liberalisation through capital controls, forced technology transfer, and state ownership.
Evet yıllardır talepten bağımsız arz yoktur demiyor muyuz?
Ne üretileceğine, kamu/özel kesim harcamalarının yani talebin kompozisyonu ve kredilerin planlaması belirler. Makro planlama da gerektirir.
Ancak eğer ki gelir dağılımını bu kadar bozarsanız halkın geniş kesiminin tüketimi düşük orta teknoloji yogun mallara, temel tüketim mallarına kayar. Yeni ve yüksek teknoloji yatırımları için güçlü talep yaratılamadığı için üretimi düşük olur veya üretilmez.
Siz bir taraftan des enflasyon için talebi öldürmeliyiz diyip, ücret fiyat sarmalı üzerinden yüksek enflasyon anlatısı yapıp diğer taraftan yatırım malları üretiminin zayıflığından veya düşük katma değerli üretimden şikayet edemezsiniz. Bunlar Ortodokslarin önerdiğini politika tasarımının sonuçları.
Diğer yandan gerek yüksek faiz gerekse tekelci kâr enflasyonu eliyle servetin küçük bir azınlığın elinde birikmesi ve artan lüks ithal mal talebi de Ortodoks tasarımın sonucu.
Zmijewski Skor, tıpkı Altman Z-Score gibi iflas olasılığını tahmin etmeye çalışan ama bunu daha az parametreyle ve daha yorumlanabilir şekilde yaptığını düşündüğüm bir probit regresyon modeli. Karlılık(kar/aktif), kaldıraç(yükümlülükler/aktif) ve likiditeyi(cari oran) kullanır.
"Tüketerek büyüme" esasen büyümenin sürdürülebilirliğine ve niteliğine dönük bir eleştiriyi ifade ediyor.Elbette,ekonomik bir gerçeklik olarak üretim gerçekleşmeden tüketim mümkün değil.Ancak buradaki temel sorun,üretimin kompozisyonu,niteliği ve katma değerinin karakteridir+
Genel olarak şöyle bir endeksle ölçülebilir:
Düzeltilmiş Refah=KBYBG*(KZ/ÇZ)^b*üs(-gelir dağılımı varyansı/2)
KBYBG=Kişi başına yaşam boyu gelir, hem üretim fiyatlarıyla gelir, hem de sağlık proxysi olarak ömür beklentisi.
KZ=Kullanılabilir zaman, Uyku, yemek vs. harici kalan.
Bir ülkenin zenginleşip zenginleşemediğini, hayat standartlarının yükselip yükselmediğini en kaba haliyle nasıl ölçeriz ?
Malum, kişi başına düşen yıllık ortalama milli gelir kavramı artık pek karşılık bulmuyor. Alternatif ölçüt kümeleri, o ülkenin kültürel bakışıyla da değişir. Genel hatlarıyla şöyle:
Hayat standardı temelinde tüketim ile alakalı olmasının yanı sıra sizin dünyadaki karşılığınızı da barındırır. Mesela tüketim yönüne bakacak olursak:
1)Tereyağ vs. margarin tüketim miktarı
2)Beyaz et vs kırmızı et tüketim miktarı
3)Protein tüketimi vs. karbonhidrat tüketimi
4)Dayanıklı mal tüketimi/Zorunlu İhtiyaç tüketimi
5)Akaryakıt distilat tüketimi: Bu adam arabasına ne koyuyor, ısınmasını neyle karşılıyor, sıcak suya erişimi nasıl
6)İsteğe bağlı tüketim: Bu milletin kaçta kaçı diş bakımı ve temizliğine para harcayabiliyor, kaçta kaçı dil eğitimine profesyonel harcama yapabiliyor
7)Kırsalın merkeze erişimi: Kırsal nüfusun kaçta kaçı public service’i kullanarak şehir olanaklarından esnek biçimde yararlanabiliyor
8)Sermaye stoğu/çalışan sayısı: Endüstrin çalışan başına ne kadar yatırım yapabiliyor ? Sanayin sermayeye mi duyarlı emek gücüne mi?
9)Basic skill/eğitimli iş gücü oranın ne kadar ? Ekonomini hangi sınıfın talepleri yönlendiriyor
10)Dünyadaki karşılığın ne ? Türkiye olmasa dünya şu ürün ve hizmetten mahrum kalır
11)Ticari ilişkinin dinamiği nedir ? ABD gibi yüksek açıkları absorbe eden piyasaya mı çalışıyorsun yoksa Almanya gibi yüksek dış tasarruf fazlasına ülke mi ?
12)Ülkenin kaçta kaçı barınma masrafından sonra harcanabilir geliri yoksulluk sınırının üstünde oluyor
Bunları ölçüp biçim tartın sonra tartışın bakalım
gıdaya ve sağlık hizmetlerine erişim arttıkça ve eşitsizlik azaldıkça refah artar. Bu genel tabi, genişletilebilir. GSYH doğru bir ölçüt değil, çünkü diğerleri pahasına da artabilir. Nihai amaç daha düşük bir çalışma süresi ve 0 varyansta en yüksek kişi başına gelir olmalı.
şekilde arttırmıyor, düşüşlerde ise daha az geliri olan daha fazla acı çekiyor. Aynı ortalama gelir düzeyinde dahi daha adil gelir dağılımına sahip olan ülke daha müreffeh.
Yani kişi başına gelir arttıkça, serbest zaman arttıkça/çalışma saatleri azaldıkça,
Kamu ülkenin cari açığından çok bütçe açığı veriyorsa ve hane halkı krediyle gelirinden fazla tüketiyorsa borsa da gider. Mesela Abd ekonomisinin zayıflığı olarak lanse edilen bütçe açıkları eğer kapansaydı ekonomi güçlenmez, aksine şirket karlarıyla borsası muhtemelen çökerdi.
@AltarEgo77 Ortodoksların gerçek ekonomik işleyişi anlamada katabileceği ekstra hiçbir şey yok. Steve Keen'in makalelerini anlamaya çalış, X hesabını takip edebilirsin, makaleleri yayınlıyor. Sabri Öncü'nün makalelerini oku.
Bloomberg geçenlerde viral olan veriyi görselleştirmiş. bu konuyu ben zamanında çokça tartıştım ama i'm just a learner
https://t.co/jopECqnuF5
bu konu anlaşılmayan ve popülist tartışmalara malzeme olan bir konu. ekonomi bir denkliktir, birinin eksisi birinin artısıdır.
uzun zamandır dünyada borç krizi olacak, hükümetler batacak(?) deniyor. hiç kimse bu firmaların nasıl bu kadar büyüdüğünden bu kadar yatırımların nasıl yapıldığından bahsetmiyor. paranın kaynağı ne :) kimse sormuyor...
@Atunasoylu Abd özelindeyse kamu borcu sayesinde özel sektör toplamda finansal asset biriktirirken, finansal varlık şirketlerde toplanıyor, halkin kredilerindeki batık oranları tarihi zirvelere yakın, patlarsa oradan patlar. Dış borç para biriminden dolayı sorun değil.
@Atunasoylu Kamu borcu sorun değil, kamunun borcu özel sektörün net finansal varlığı. Özel sektör (hane halkı ve şirketler) borçluluğu ve en kötüsü de dış borç sorun oluyor ekonomilerde. Çünkü burada net finansal varlık oluşmadığı gibi batıklar başladığında başka batıklar tetikleniyor.
@__student___ Sağolun. Tahmin amaçlı kullanmayacağımdan oraya girmedim. Bu kadar az veride ve çok değişkende, katsayılar daha iyi optimize edilse bile overfit yapacağı belli, tahmin için işe yaramaz. Onun için standart arima modeli bile daha tutarlı ve iş görür.
Dil modellerinin arkasında neler dönüyor? Tatilden istifade zaman bulup öğrendiklerimle Transformer Attention modelini zaman serisi tahminine uyarlamaca. Tahmin amaçlı değil kavrama amaçlı bir sheets:
https://t.co/a4597kQfus
Yani bir tahmin modeli olarak güvenilemeyeceği gibi (zaten farklı değişken ve modellerle daha başarılı bir tahmin de yapılabilir) optimizasyonuna da güvenilemez. Amaç o değildi. Ama yine de şöyle bir çıktı üretti:
Burada ise sürekli bir değişken tahmin edildiğinden son çıktı ols ile bulunuyor. Ayrıca gerçek modellerden farklı olarak single head bir model. Yani bir google sheets sayfasının kapasitesini baya aşıyor.
Optimizasyon çok kötü, Open Office solverını kullandım, kastı haliyle.