Yıllık tüketici enflasyonu bir önceki yılın aynı ayına göre 3,1 puan azalarak yüzde 29,8 oldu.
Enflasyondaki düşüş ulaştırma hizmetleri ve enerji hariç genele yayıldı. Bu dönemde yıllık enflasyon gıdada 7,1 puan, enerji ve gıda dışı mallarda 2,5 puan, hizmetlerde 7,9 puan geriledi. Ancak savaşın etkisiyle yükselen enerji fiyatları, enerji enflasyonunu 16,7 puan artırarak dezenflasyonu sınırladı.
Önümüzdeki dönemde ekonomik aktivitenin dengeli seyri, enerji ve emtia fiyatlarında öngörülen gerileme, beklentilerde iyileşme ve hizmet enflasyonunda ataletin azalması enflasyondaki düşüşü destekleyecektir. Aynı zamanda gıda, konut ve enerjide arz yönlü politikalarımızı hızlandırırken yönetilen-yönlendirilen fiyatların bütçe imkânları dâhilinde enflasyon hedefleriyle uyumunu güçlendireceğiz.
Yıllık enflasyon 57 ay sonra (Kasım 2021) yüzde 30’un altına geriledi.
Dezenflasyon ulaştırma hariç genele yayılıyor.
Eylül ayında gıda enflasyonu geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre 8,4 puan azalarak yıllık yüzde 27,6 oldu.
Kural bazlı düzenlemelerimizin de katkısıyla eğitim enflasyonu yıllık 17,5 puan düşerek yüzde 48,6 gerçekleşti.
Geçen yılın aynı ayına göre 27,8 puan gerileyen yıllık kira enflasyonu yüzde 41,3’e indi. Öncü göstergeler, kira enflasyonundaki düşüşün süreceğine işaret ediyor.
Son dönemde yeniden yükselen petrol fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisini sınırlamak için mazottan sonra benzinde de eşel mobil uygulamasından kademeli olarak çıkıyoruz. Merkez Bankamız savaş olmasaydı enflasyonun bu yıl 7 puan daha düşük olacağını hesaplıyor.
Konut ve gıda arzını artırmaya yönelik politikalarımıza devam ediyoruz. 2027 yılında başta kira ve eğitim olmak üzere hizmet enflasyonunda ataletin azalması ve emtia fiyat artış etkilerinin zayıflaması enflasyondaki düşüşe katkı sağlayacaktır.
Esnafımızın finansmana erişimini güçlendirmeyi sürdürüyoruz.
Hazine destekli yatırım ve işletme kredilerinde faiz yükünün önemli bir kısmını karşılıyoruz. Yaptığımız yeni düzenlemeyle kredi koşullarını tam olarak karşılayamayan esnafımızın da finansmana erişimini kolaylaştırıyoruz.
Üreten, yatırım yapan ve istihdam sağlayan esnafımızın her zaman yanında olmaya devam edeceğiz.
Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde, ülkemizin kalkınma hedefleri doğrultusunda verimliliği artıran, yüksek katma değerli üretimi destekleyen ve makroekonomik istikrarı güçlendiren politikalarımızı uygulamaya devam edeceğiz.
#TürkiyeGeleceğeHazır 🇹🇷
Nisanda yıllıklandırılmış cari açık 37 milyar dolar gerçekleşti.
Uyguladığımız program sayesinde cari dengede önemli bir iyileşme sağlayarak ekonomimizin küresel şoklara karşı dayanıklılığını güçlendirdik. Bu sayede, artan enerji fiyatlarının olumsuz etkisine rağmen cari açığın yıl genelinde yönetilebilir seviyelerde kalmasını bekliyoruz.
Zorlu küresel koşullara rağmen dış finansmana erişimde güçlü görünüm devam ediyor. Reel sektörün ve bankacılık sektörünün yıllıklandırılmış dış borç çevirme oranları sırasıyla yüzde 239 ve yüzde 177 seviyesinde gerçekleşti.
Son dönemde hayata geçirdiğimiz düzenlemelerle ülkemize yönelik uzun vadeli finansman girişlerini artırmayı, yatırım ortamını iyileştirmeyi ve Türkiye’yi yatırım, üretim ve ticaret merkezi yapmayı amaçlıyoruz.
Hanehalkının ve reel sektörün enflasyon beklentileri mayısta iyileşti.
Yüksek enerji fiyatları ve belirsizlikler enflasyon üzerinde baskı oluştursa da hanehalkı ve reel sektörün 12 ay sonrası enflasyon beklentileri önceki aya göre sırasıyla 2,1 puan ve 0,6 puan geriledi.
Beklentilerdeki iyileşmeyi kalıcı hale getirmek için dezenflasyon sürecini destekleyen politikalarımızı kararlılıkla uygulamaya devam edeceğiz.
Zorlu küresel koşullara rağmen cari dengede sürdürülebilir seviyeler korunuyor.
2023 ortasında yüzde 5’e ulaşan yıllık cari açığın milli gelire oranı 2024’te yüzde 0,8’e geriledi. 2025’te bu oranın yüzde 1,6 olmasını bekliyoruz.
Tasarruf tercihlerinde önemli yeri olan altın hariç tutulduğunda, 2003-23 döneminde milli gelire oranla ortalama yüzde 3 açık gerçekleşirken 2024’te yüzde 0,2 fazla verdik. 2025 yılında ise yüzde 0,3 gibi sınırlı bir açık öngörüyoruz.
Programımıza duyulan güvenle dış finansmana erişim güçlenirken maliyetler de geriledi. Reel sektör ve bankaların dış borç çevirme oranları 2025’te sırasıyla yüzde 221 ve yüzde 218 oldu.
Finansman kalitesini iyileştiren ve üretim kapasitesini artıran gayrimenkul hariç doğrudan yatırım girişleri, 10,7 milyar dolar ile son on yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
2026 yılında enerji fiyatlarındaki ılımlı seyrin, ana ticaret ortaklarımızda iyileşen görünümün ve destekleyici avro/dolar paritesinin sürdürülebilir cari denge hedefimize olumlu katkı vermesini öngörüyoruz.
Cari dengedeki kazanımlarımızı kalıcı hale getirecek yapısal adımları hayata geçirmeye devam ediyoruz.
Avrupa Konseyi Kalkınma Bankası (AKKB) ile şehir hastaneleri ve ulaştırma yatırımları için toplam 280 milyon avro tutarında anlaşma imzaladık.
Kamu projeleri ve KOBİ finansmanı için AKKB'den son 15 yılda sağlanan uzun vadeli ve uygun koşullu finansman 3,5 milyar avroyu aştı.
2025 yılında ihracat ve turizmde kaydettiğimiz performans, sürdürülebilir cari denge hedefimize yönelik kazanımlarımızı desteklemeye devam etti.
İhracat yüzde 4,4 artışla 273,4 milyar dolara yükselirken, ithalat altın fiyatlarının da etkisiyle arttı. Buna rağmen dış ticaret açığı, Orta Vadeli Program’da (OVP) öngörülen seviyenin altında gerçekleşti.
Geçtiğimiz yıl ülkemiz 63,9 milyon ziyaretçiyi ağırladı. 2025’te turizm gelirleri yüzde 6,8 artışla 65,2 milyar dolara ulaşarak OVP hedefini aştı. Turizmi dört mevsime ve farklı alanlara yaymaya yönelik politikalarımızın katkısıyla kişi başına ortalama harcama bin doların üzerine yükseldi.
Hizmet ticaretindeki güçlü konumumuz, küresel mal ticaretine ilişkin belirsizliklerin dış denge üzerindeki etkilerini sınırlıyor.
Cari dengede kaydedilen yapısal iyileşmeyi sürdürmek için, aktif sanayi politikalarıyla yüksek katma değerli üretimi desteklemeyi, yerli ve yenilenebilir enerji kapasitesini artıran yatırımları önceliklendirmeye devam edeceğiz.
• Türk Kamuoyuna Duyuru
• Çalışmalarımıza gösterdiğiniz ilgi ve övgü dolu mesajlarınız için teşekkür ederim.
• Söz konusu çalışmada elde ettiğimiz bilimsel gelişmeler, temel bilim açısından elbette memnuniyet ve umut vericidir.
• Ancak son günlerde duyduğunuz bu güzel haberde yer alan deneysel başarılarımızın şu aşamada yalnızca fareler üzerinde elde edildiğini özellikle belirtmek isterim.
• Bu bulguların insanlar için güvenli ve etkili bir tedaviye dönüşebilmesi, kapsamlı klinik çalışmalar gerektirmekte olup bunun için en az iki yıl daha zamana ihtiyacımız vardır.
• Anlayışınız ve her zamanki desteğiniz için çok teşekkür ederim.
• Selam ve saygılarımla
Kasım ayında yıllık cari açık 23,2 milyar dolar gerçekleşti. Ocak-kasım döneminde yıllık cari açıkta görülen 12,8 milyar dolarlık artışta, özellikle fiyat yükselişi nedeniyle altın dengesindeki 6,4 milyar dolarlık bozulma belirleyici oldu.
2025 yılında, küresel ticaretteki zorluklara ve altın kaynaklı artışa rağmen; ihracatın dirençli yapısı ile turizm gelirlerindeki güçlü performans, cari dengenin sürdürülebilir seviyelerde korunmasını sağladı.
Sanayi üretimi ve ihracatın teknoloji kompozisyonundaki iyileşmenin yanı sıra, düşük enerji fiyatları, avro/dolar paritesindeki destekleyici görünüm ve attığımız yapısal adımlar sayesinde 2026 yılında da cari açığın milli gelire oranının yaklaşık yüzde 1,5 ile sürdürülebilir seviyelerde kalmasını bekliyoruz.
Uyguladığımız program sayesinde ülkemiz 2025 yılında program ve proje kredisi kapsamında dış finansman temininde tarihi en yüksek seviyeye ulaştı.
Özellikle deprem bölgesinin inşası ve ihyası için küresel kaynakları seferber ediyoruz. Bu çerçevede sağladığımız uzun vadeli ve uygun koşullu dış kaynak miktarı 8,4 milyar dolara ulaştı.
Eylülde kuraklık kaynaklı artan gıda fiyatları ile mevsimsel diğer unsurların etkisiyle artan enflasyon, piyasa katılımcıları ve hanehalkı 12 ay sonrası enflasyon beklentilerinde aylık bazda sınırlı bozulmaya yol açtı. Reel sektörün enflasyon beklentisi ise iyileşti.
Gerçekleşen enflasyon, beklentilerin şekillenmesinde belirleyici oluyor. Dezenflasyonun devamıyla beklentilerde iyileşmenin süreceğini öngörüyoruz.
Ağustosta 5,5 milyar dolar ile tarihimizin en yüksek aylık cari fazlasını verdik.
Böylece yıllık cari açık 18,3 milyar dolara gerilerken 2023 yılı Mayıs ayına göre iyileşme 37,6 milyar dolar oldu.
Cari açıktaki bu iyileşme ülkemizin dış finansman ihtiyacını azaltıyor. Nitekim 2023 yılı Haziran ayında milli gelire oranla yüzde 23 olan brüt dış finansman ihtiyacının, 2025’te yaklaşık yüzde 17’ye gerileyeceğini öngörüyoruz.
Azalan döviz ihtiyacı, artan dış finansmana erişim ve yüksek rezervlerimiz sayesinde makro finansal dayanıklılığımız güçleniyor.
Küresel ticaretteki belirsizliklere ve olumsuz koşullara rağmen Ocak-Eylül döneminde yıllık yüzde 4,1 artan ihracat yıllıklandırılmış olarak 269,7 milyar dolara ulaştı.
Önümüzdeki dönemde
✅ Ana ticaret ortaklarımızda büyümenin hızlanması,
✅ Yurtiçi ve yurtdışında finansmana daha kolay ve uygun koşullarla erişim,
✅ Avro/dolar paritesinin katkısı
ihracatımızı destekleyecektir.
İthalattaki artışa rağmen, mal ve hizmet ihracatındaki olumlu performans sayesinde cari denge sürdürülebilir seviyelerde kalmaya devam ediyor.
Katma değerli üretim ve rekabet gücünü artıran politikalarımızla üreticilerimizi ve ihracatçılarımızı desteklemeyi sürdüreceğiz.
Programımızın önemli hedeflerinden birine daha ulaştık.
Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulaması sona erdi. Artık yeni hesap açılmayacak, mevcut hesaplar da yenilenmeyecek.
Zirve seviyesi 3,4 trilyon TL (143 milyar dolar) olan KKM bakiyesi uyguladığımız program sayesinde iki yıldır kesintisiz azalarak 15 Ağustos itibarıyla 441 milyar TL’ye (11 milyar dolar) geriledi.
Önemli bir koşullu yükümlülük olan KKM’nin sonlanmasıyla finansal istikrar daha da güçlenecek.
Zorlu küresel koşullar, artan rekabet ve takvim etkisine rağmen mayısta ihracat yıllık yüzde 2,7 arttı. İthalat artışı yüzde 2,1 gerçekleşirken, yıllıklandırılmış dış ticaret açığı geçen aya göre yatay seyretti.
Hedefimiz cari dengede sağladığımız iyileşmeyi, yapısal dönüşüm adımları ve katma değerli üretime yönelik desteklerle kalıcı hale getirmektir.