Üst perdeden yazılan çok fazla paylaşım görüyorum. “7/7 riskmiş, iyi olmuş, öyleymiş, böyleymiş…”
Birazcık beyni olan, idrak edebilen herkes aslında yazacağım şeyi anlayacaktır.
İnsanlar 7/7 riskli fonları alabilir. Herkesin yazdığı gibi, yüksek kâr ihtimalini göze aldığı gibi yüksek zararı da göze alır. Bir fonun düşmesi, Pusula Grubu örneğinde olduğu gibi, yatırımcının ciddi zarar etmesi ve gün gün değer kaybetmesi elbette mümkündür.
Çünkü doğal işleyiş budur.
Fon düşer, yatırımcı zarar eder ama satış talimatı verme hakkı vardır. Satış talimatını verir ve yasal valör süresi içerisinde parasını kârla veya zararla alır.
Buradaki öngörülemeyen yatırımcının zarar etmiş olması değil. Satış hakkının kullanılabildiği olağan süreç işletilmeden fonların tasfiye sürecine girmesi.
Yatırımcı zaten zararı göze almış. Belki fon 10 gün daha düşecek, belki çok daha fazla zarar edecek. Bunun adı risk.
Sorun, yatırımcının bu riski yönetme ve gerektiğinde pozisyonundan çıkma imkanının ortadan kalkması.
Üstelik bu süreçte fon varlıklarının değerinde düşüş yaşanmaya devam edebiliyor. Bir tarafta “ödeyeceğiz, kaynaklarımız var” yönündeki açıklamalar, diğer tarafta ödemelerin nasıl ve ne zaman yapılacağına ilişkin belirsizlikler var.
Mesele tam olarak burada çıkmaza giriyor.
Finansal okuryazarlık, “Bu fonları almayın çünkü 7/7 riskli” demek değildir. Finansal okuryazarlık; aldığın ürünün riskini, valörünü, satış yöntemini ve işleyişini bilmektir.
Riskini bilirsin.
Valörü bellidir.
Satış yöntemi bellidir.
Doğal işleyişinde kâr da edilir, zarar da edilir.
Ancak burada, niyet bu olsun veya olmasın, “Aldınız ama artık satış talimatı veremiyorsunuz” noktasına gelindiğinde bambaşka bir durum ortaya çıkıyor. Yatırımcının çıkış imkânı ortadan kalkmış oluyor. Bu noktada artık bilmiş cümleleri kenara bırakmalısınız.
Fonların gerçekten ödeme güçlüğüne düşmesi ve bunun doğal süreç içerisinde ortaya çıkması halinde elbette başka bir tartışma yapılabilirdi. Yapacak bir şey yok denirdi.
Fakat yatırımcı açısından tartışılan nokta tam da bu: Bu sürecin doğal şekilde gelişmesini beklemeden, satış imkanının ortadan kalktığı bir tasfiye süreciyle karşı karşıya kalınması.
Şimdi çözüm aranıyor. Sonuçta oluşan tablonun maliyetinin kimlerin üzerinde kaldığı da ayrıca tartışılacak.
Dolayısıyla insanlara “7/7 risk aldınız, ne bekliyordunuz?” diye sallamadan önce, durumun hem bilgi olarak hem de işleyiş açısından doğru anlaşılması gerekiyor.
Çünkü mağdur olduğunu söyleyen yatırımcıların temel şikâyeti 7/7 risk almak değil.
PPF bile ortadayken, mesele “fon düştü, zarar ettim” meselesi kesinlikle değil.
Mesele, yatırımcının zarar etme riskini zaten kabul etmiş olmasına rağmen, gerektiğinde satış yapabilme imkanının ortadan kalkması.
Yazılacak tabiki çok şey var ama bize faydası olmaz. Umarım kişisel görüşüm tasfiye işi çıkmaza soktu, yetkililer telafisini para çıkışlarının izini sürerek yapar. Bu noktada yapılacak olan resmi kurumların açıklamasını beklemek artık. Onun dışında etkileşim çılgınlığında herkes her şey yazıyoruz . Çok fazla bakmamak lazım.
@tahtanotlari@as77460 Sadece orda gözüken bir bakiye olacak karşılığı yok çekemezsin kullanamazsın blokeli. Blokenin kalkması için ödeme yapılması lazım. Ödeme tam yapılırsa orda yazan tutarı alman gerekiyor teknik olarak 10 da bir ödeme yapabilirse sadece orda yazan paranın 10 da 1 ini alırsın
@tahtanotlari@as77460 Sistemden kaynaklı orda gözükecek ancak blokeli. evet normalde almamız gereken miktar orda yazan tutar ama ne kadarını çekebileceğimiz fon içindeki nakite dönüşen varlıklardan sonra belli olacak. Çarşamba satanların pazartesi gelmiş gibi gözükecek ama aynı mantık geçerli.
Tera’nın yönetim kurulu üyeleri, hissedarları ve aile bireylerinin mal varlıkları incelenmeli; hukuka aykırılık tespit edilmesi halinde ilgili varlıklara el konulmalı!
Tera Grubu’nun iştiraklerine kayyum atanmalı, yatırımcıların mağduriyetine yol açan fonlarda zorunlu geri alım süreci başlatılmalı. Soruşturma titizlikle yürütülmeli, sorumlular hakkında gerekli adli tedbirler uygulanmalı!
#TERA #Borsaİstanbul #SPK #YatırımcıHakları #FonMağdurları
#TLY #TMV #THF #DOH
@serkancokgezer@memetsimsek Gördüğün gerçekleşen çıkış değil çıkış talebi. Talepler yapıldı ancak ödemeler yapılmadı yani talep karşılanmadı ve temerrüde düştü sonrada tasfiyesi ilan edildi.
@Gkkhan374960Gok@LizeCrazy1718@Barisaktas44 1 milyon yatırmış ve tasfiye bekleyen birinin 3 ay sonra alacağı 1 kuruşa düştükten sonra tasfiye ettik diye işin içinden çıkmalarından korkuyorum. Ama hesap kitap yapıyorum mantıklı bir hesap çıkmıyor ortaya
@Gkkhan374960Gok@LizeCrazy1718@Barisaktas44 Hesap kitap yapıyorum bir tane mantıklı hesap çıkmıyor ortaya. Yaptığım tüm hesaplarda alacaklı olanlar bile parasını alamıyor. Bu kendi kendine hallolacak bir mevzu değil hisselerin günlerce taban edip malımızı buharlaştırmak söz konusu
@fhkjdukfdjl@KeremSerindere1 Senin satış vermen paranı aynı oranda alacağın anlamına gelmez. Satış verenler 10 pay ortaya çıkan nakit 1 paysa alacağın miktar budur tam tamına alman için likidite olması lazımdı o zaten yok
@LashesssHs31510@emrehantamerr@hukukcudoktor Evet birebir böyle yani insanlar ben emir verdim sattım beni ilgilendirmez diyor ancak gerçekler farklı. Ancak ortada nakit varlık yoksa hisselerden yeterli nakit elde edilemezse alacaklılar bile ne kadar ödeme alabilir ki?
@badobjk1903 Kesin alacak diye bir durum yok. PBLK görünenler alacaklı oldu evet ancak fon içindeki varlıklardan oluşacak nakit belli değil. Fondan çıkış 100 milyar oluşan nakit 10 olursa alacaklılar parasının 10 da 1 ini alabilir içerde kalanlar ise sıfırlanması durumunu yaşar
@yyiiggoo@DusunceliFikret Fon içindeki varlıkların ne kadardan nakite döneceği belli değil alacaklı 80 milyar fon içinden çıkan toplam nakit 20 milyar olursa nasıl paranın tamamını alacaksın? Gerçekçi olun emir verdik dite payımızı tam şekilde alacağımız anlamına gelmiyor bu durum.
📌 TERA / Atlas Fonları | En Çok Gelen Sorular
#TLY#THF#TP2#DOH#DFI
DM'de 679 mesaj oldu. Herkese tek tek dönmem mümkün değil, o yüzden son günlerde en çok gelen soruları burada topladım.
Resmi SPK, KAP ve MKK metinlerinden anladığım kadarıyla cevaplıyorum.
1. PBLK mutabakatı ne zaman bitiyor, pazartesi neden önemli?
SPK, MKK ile yetkili bankalara gerçekleşmemiş emirler dahil yatırımcı kayıtlarının mutabakatı için 2 iş günü verdi.
Bu süre 18 Cuma + 21 Pazartesi. Yani pazartesi ilk mutabakat süresinin son günü.
2. Mutabakat tam olarak ne demek?
MKK ile yetkili banka yatırımcı bazında kayıtları karşılaştırıyor.
Kimde kaç pay var, PBLK ne kadar, gerçekleşmemiş satış emri var mı, bunlar eşleştiriliyor. Tera fonlarında İş Bankası, Atlas tarafında Ziraat yetkili. Mutabakat sağlanan emirler ise "Öncelikli Ödeme Grubu"na dahil olacak. Kısacası emirlerinizin MKK'da durması önemli.
3. Bankam bekleyen satış emrimi kaldırdı ama MKK'da PBLK duruyor. Emir silindi mi?
Tek başına banka ekranından kalkması emrin yok olduğu anlamına gelmez. Banka gerçekleşmemiş emri bir iş günü ileri tarihe taşıyabilir veya bazı bankalar emri silebilir bu bir problem teşkil etmez.
PBLK, payların TEFAS işlemi nedeniyle MKK'da bloke edildiğini gösteriyor. MKK'da PBLK devam ediyorsa kayıt tarafında bir sorun bulunmamaktadır.
4. PBLK olanlarla normal tasfiye grubunun farkı ne?
“Öncelikli grup” SPK'nın kullandığı resmi isim değil, anlatımı kolaylaştırmak için böyle diyoruz.
TEFAS'a verilmiş ama gerçekleşmemiş satış emirlerinden oluşan tutar fon borcu yazılıyor ve bu borçların öncelikli ödenmesi gerekiyor.
5. Fonun eline nakit geldikçe önce kim ödeme alacak?
SPK metnine göre gerçekleşmemiş TEFAS satış emirlerinden doğan bu borçlar öncelikli.
Yani önceden satış emri verip işlemi tamamlanamayan yatırımcıyla, satış emri olmadan tasfiyede bekleyen yatırımcı aynı durumda değil.
6. Fonun varlığı öncelikli ödemelere bile yetmezse ne olacak?
Otomatik bir banka veya devlet garantisi yok.
Önce fon varlıkları nakde çevrilir ve alacakları tahsil edilir. Açık kalırsa varsa kusur veya mevzuata aykırı işlemler için SPK incelemesi, sorumluluk ve tazmin yolları gündeme gelebilir. Ama bugün “eksik tutarı kesin şu kurum öder” denemez. Ancak ortada bir cenaze varsa bir çok hukuki adım mevcuttur, bu kaldırılır. Ama bugünün konusu değildir, uzatmamak lazım.
7. 16 Eylül 13:00 öncesi satış verenleri 17-18 Eylül'deki -%15/-%20 düşüşler etkiler mi?
DFI, DOH ve THF'de emriniz eski günlük sisteme girmiş ve ilgili satış fiyatı oluşmuşsa sonraki günlerin düşüşünün o satış tutarını yeniden fiyatlaması beklenmez.
Banka/MKK ekranındaki düşen tutar, paylar PBLK'de durduğu için güncel fon fiyatının gösterilmesinden kaynaklanır. Tek başına satış alacağının düştüğü anlamına gelmez. Bu bilinen bir prosedürdür, yeni bir uygulama değildir.
8. 14-15-16 Eylül satış emirlerinde FIFO var mı, erken veren önce mi alacak?
SPK 2026/61'de “14'ü önce, sonra 15, sonra 16” şeklinde bir FIFO kuralı yazmıyor.
Küçük tutar önce ödenir diye bir kural da yok. Öncelikli borçların kendi içindeki ödeme sırası şu an ayrıca açıklanmış değil.
9. Ödeme geciktiyse temerrüt faizi işleyecek mi?
Bazı fonlarda KAP üzerinden iade ödemelerinde temerrüt açıklandı.
Ama 2026/61 yatırımcıya otomatik uygulanacak bir faiz oranı veya başlangıç tarihi vermiyor. Bankanın gerçekleşme/valör tarihini ileri taşıması da tek başına faiz işlediği anlamına gelmez.
10. 16 Eylül kesim saatinden sonra satış emri verdim, neden iptal edildi?
Kesim saatinden sonra verilen emir o günün fiyatlama döngüsüne yetişmeyip sonraki işleme kaldı. 17 Eylül'de SPK fonları TEFAS'ta alım-satıma kapattı. Bu nedenle bazı bankalarda emirler iptal/kapalı göründü.
Peki SPK neden bir yandan fonları kapattı, bir yandan 17 Eylül 13:30 diye saat verdi?
Karışıklık buradan çıktı.
2026/60 fonları 17 Eylül'de TEFAS'ta işleme kapattı ama bültende kapanış saati yazmıyor. 2026/61 ise ihbarlı fonlarda 17 Eylül 13:30 sonrasındaki emirlerin tasfiye kapsamında olduğunu ayrıca söylüyor.
Yani 13:30'u “o saate kadar TEFAS kesin açıktı” diye okumak doğru değil.
11. SPK Kanunu 79. madde satış emirlerini koruyor mu?
Burada sık yapılan bir karışıklık var; konu 79 değil SPKn 78. madde, Takas Kesinliği.
Madde, takas talimat ve işlemlerinin tasfiye başlasa bile kural olarak geri alınamayacağını söylüyor. Bizim olayda daha doğrudan dayanak ise 2026/61'de gerçekleşmemiş TEFAS satış emirlerinin açıkça korunmuş olması.
12. TLY'de 16 Eylül emirleri yeni aylık fiyatlama sistemine mi girdi?
TLY için ilk duyuruda yeni sistem 16 Eylül 13:31 denmişti. Ertesi gün düzeltildi ve başlangıç 17 Eylül 13:30 oldu.
Bu yüzden 16 Eylül'de eski kesim saatinden önce verilen emirler eski günlük sistem kapsamında değerlendirilmeli.
13. TP2 ile TLY, DFI, DOH ve THF aynı riskte mi?
Hayır. TP2 bir para piyasası fonu; portföyü kısa vadeli ve likit araçlardan oluşuyor, risk değeri de 2/7.
TLY, DFI, DOH ve THF gibi hisse/serbest fonlarla piyasa riski aynı değil. Ama bu TP2'de ödeme riski yok demek de değil; tasfiye süreci ayrı konu.
14. Ben 12:25'te satış verdim ama MKK'da PBLK saati 13:55-14:15 görünüyor. Sorun mu? TLY/TP2 hangi fiyattan olacak?
PBLK saati ile bankaya emir verdiğiniz saat aynı şey değil. Emir önce TEFAS/Takasbank sürecine giriyor, ardından pay MKK'da PBLK'ye aktarılıyor. Bu yüzden PBLK saati daha geç olabilir. Bu sorun teşkil etmez.
TP2'de 09:00-13:30 arasındaki emirler o gün için geçerli fiyat üzerinden işlem görüyor. TLY'de ise 16 Eylül kesim öncesi emir eski günlük fiyatlama sisteminde; fakat tasfiye mutabakatında hangi tutarın kesin olarak kayda alınacağı konusunda özel bir ek açıklama gelmedi. O yüzden TLY tarafında rakamı kesinleştirmeden beklemek daha doğru.
Kapanış:
Şimdilik resmi metinlerden benim çıkardığım tablo bu.
Özellikle pazartesi ilk 2 iş günlük mutabakat süresinin tamamlanması önemli. Yeni bir SPK, KAP veya banka açıklaması gelirse ben de bilgileri güncellerim.
Önce fonların repo, BPP, kredi vb. mevcut borçları kapatılacak. Sonra satış emri verdiği halde parasını alamayan yatırımcıların alacakları öncelikli olarak ödenecek. Kalan para ise satış yapmamış fon yatırımcılarına payları oranında dağıtılacak.
Hesabınızda gördüğünüz rakamı hesabınıza yatmış para sanmayın. Bu, sistemde tahakkuk eden tutar. Fon varlıklarının hangi değerlerden nakde çevrilebileceği ve alacakların ne kadarının tahsil edilebileceği henüz belli değil.
Bu nedenle ekranda gördüğünüz tutarın tamamını alabileceğiniz gibi, yalnızca bir kısmını, çok düşük bir tutarı veya hiç ödeme alamama ihtimaliniz de bulunuyor. Nihai rakam tasfiye sonucunda belli olacak.