1 Kasım 2026 itibarıyla Türkiye’de 15 yaş altına sosyal medya yasağı resmi olarak yürürlüğe girdi. Yeni hesap açmak isteyenlere e-Devlet üzerinden yaş doğrulama zorunluluğu getirildi. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar için de varsayılan gizli hesap, canlı yayın yasağı, kişiselleştirilmiş reklam kısıtı, sonsuz kaydırma sınırlaması ve ebeveyn denetim araçları gibi ek önlemler öngörüldü. Platformlar bu kurallara uymakla yükümlü tutuldu.
Ancak mevcut hesaplar için son tarih 31 Mart 2027 olarak belirlendi. Bu uzun geçiş süresi nedeniyle şu an milyonlarca hesap hâlâ eski hâliyle, hiçbir doğrulama yapılmadan aktif şekilde kullanılıyor. Çocuklar da gençler de Instagram, TikTok, YouTube, Facebook ve diğer platformlara rahatça girmeye devam ediyor. Yeni kayıtlar kısmen engelleniyor olabilir ama hâlihazırda açık olan hesaplara dokunulmadığı için günlük kullanımda herhangi bir kesinti veya kısıtlama hissedilmiyor.
Yaş doğrulama belirteci, kimlik bilgisi paylaşmadan yalnızca 15 ve 18 yaş eşiklerini gösteren bir token olarak tasarlandı. Gizlilik açısından olumlu bir tercih olsa da, mevcut hesapların aylarca doğrulanmadan kalmasına engel olmuyor. Platformlar bu hesapları şimdilik kendi hâline bırakıyor. Denetim ve yaptırımlar ise ağırlıklı olarak platformlara yönelik idari cezalar üzerinden işleyecek.
Yasa “yürürlükte” diye duyuruldu, fakat sahada gözle görülür bir etki oluşmadı. Mevcut hesaplar doğrulanmadığı sürece herkes eskisi gibi her yere girmeye devam ediyor. Asıl etki, eğer gelecekse, ancak 2027 Mart’ından sonra görülecek. Bu hâliyle düzenleme büyük ölçüde kâğıt üzerinde kalıyor ve ilan edildiği kadar etkili bir koruma mekanizması olarak henüz karşılık bulmuş değil.
#SosyalMedyaYasasınaHayır
Sosyal medya ve dijital oyunlara yönelik düzenlemeler, genellikle çocukları ve toplumu koruma gerekçesiyle savunuluyor. Bu gerekçe meşru; ancak mevcut yasal yaklaşımlar çoğu zaman sorunu çözmekten ziyade yeni sorunlar üretiyor.
Sosyal medya mevzuatında platformlara getirilen ağır yükümlülükler ve yüksek cezalar, şirketleri riskten kaçınmaya yöneltiyor. Sonuçta içerik denetimi aşırıya kaçıyor, bağlamı belirsiz veya tartışmalı paylaşımlar hızla kaldırılıyor. Gerçek zararlı içerikler ise genellikle açıkta kalırken, eleştirel veya rahatsız edici görüşler daha kolay görünmez hale geliyor. Kanunların seçici uygulanabilmesi de bu tabloyu güçlendiriyor. Yanlış bilgiyle mücadele, devletin neyin doğru olduğuna karar vermesi yerine medya okuryazarlığı, şeffaf algoritma politikaları ve mevcut hukuki yollarla daha sağlıklı ilerleyebilir.
Oyun düzenlemelerinde de benzer bir yaklaşım görülüyor. Şiddet içerikli oyunların gerçek hayattaki şiddeti artırdığı iddiası uzun yıllardır dile getirilse de nedensellik kuran güçlü ve tutarlı bilimsel kanıt bulunmuyor. PEGI gibi yaş derecelendirme sistemleri ve ebeveyn kontrol araçları zaten mevcut. Buna rağmen belirli oyunlara yönelik kısıtlamalar veya yayıncılara yönelik ağır şartlar, ne bağımlılığı azaltıyor ne de asıl etken olan aile içi iletişim, boş zaman yönetimi ve ruh sağlığı sorunlarına dokunuyor. Yerli oyun endüstrisinin gelişimini zorlaştırırken, yasa dışı veya denetlenemeyen erişim yollarını da güçlendiriyor.
Koruma ihtiyacı gerçek. Ancak bu ihtiyacı karşılamak için geniş yasaklar ve ağır platform sorumlulukları yerine, mevcut araçların etkin kullanımı, ebeveyn farkındalığı ve uzun vadeli eğitim politikaları daha isabetli görünüyor. Aksi takdirde hem ifade özgürlüğü hem de yaratıcı üretim gereksiz yere zarar görürken, asıl sorunlar yerinde kalmaya devam ediyor.
#OYUNUMADOKUNMA
“Hep doğru seçimi yap, fedakarlık gerektirse bile.”
-Omen
Bu cümle, hayatta karşılaşılan en zor ve en değerli prensiplerden birini özetler. Doğru olanı yapmak, çoğu zaman kolay olanı yapmakla aynı şey değildir. Kolay olan genellikle anlık rahatlığı, kişisel çıkarı veya başkalarının onayını getirir. Doğru olan ise bazen bir şeylerden vazgeçmeyi, konfor alanının dışına çıkmayı, hatta kısa vadede kayıp gibi görünen sonuçlara katlanmayı gerektirir. İşte bu yüzden “fedakârlık gerektirse bile” ifadesi, cümlenin asıl ağırlığını taşır.
Doğru seçim, her zaman dışarıdan bakıldığında en avantajlı görünen seçenek değildir. Bazen dürüst olmak, yalan söylemenin getireceği geçici kolaylığı reddetmek demektir. Bazen bir ilişkide, bir işte ya da bir kararda “hayır” demek, o anı kurtaran “evet”ten daha ağır bir bedel taşır. Fedakârlık burada sadece başkası için bir şeylerden vazgeçmek anlamına gelmez. Çoğu zaman insanın kendi iç huzuru, vicdanı ve uzun vadeli itibarı için yaptığı bir tercihtir. Kısa vadede kayıp gibi görünen şey, uzun vadede karakteri ve hayatı inşa eden temeldir.
Bu prensibi uygulamak, sürekli bir iç muhasebe gerektirir. İnsan, “doğru” sandığı şeyin gerçekten doğru olup olmadığını sorgulamalıdır. Çünkü doğru seçim, sadece duygusal tepkilerle veya kalabalıkların yönlendirmesiyle belirlenmez. Değerler, sorumluluk ve sonuçları düşünerek yapılan bir tercihtir. Örneğin bir iş yerinde haksızlığa sessiz kalmak, o an için daha az sorun çıkarır. Ancak o sessizlik, hem başkalarına hem de kişinin kendi kendine duyduğu saygıya zarar verir. Doğru olanı söylemek veya yapmak ise bazen yalnız kalmayı, eleştirilmeyi ya da bir fırsatı kaçırmayı göze almayı gerektirir.
Fedakârlık gerektiren doğru seçimler, insanı büyütür. Kolay yollar genellikle insanı aynı yerde tutar. Zor olan doğru yollar ise insanı olgunlaştırır, sorumluluk duygusunu geliştirir ve zamanla güvenilir biri haline getirir. Çevremizdekiler, bizim ne söylediğimizden çok, zor anlarda neyi tercih ettiğimize bakar. Bu tercihler birikir ve insanın kim olduğunu oluşturur.
Elbette her doğru seçim büyük fedakârlıklar gerektirmez. Bazen küçük bir dürüstlük, küçük bir özveri yeterlidir. Önemli olan, “kolay olanı mı, doğru olanı mı” sorusunu sormaya devam etmektir. Bu soruyu sormayı bırakan insan, zamanla kendi değerlerinden uzaklaşır. Oysa bu cümlenin özü şudur: Hayatta bazı şeyler, bedeli ne olursa olsun korunmaya değerdir. Vicdan, dürüstlük, adalet ve uzun vadeli iyilik bu şeylerdendir.
Hep doğru seçimi yapmak, mükemmel olmak demek değildir. Hata yapıldığında bunu kabul edip düzeltmeye çalışmak da bu prensibin parçasıdır. Asıl mesele, kolay olanın cazibesine rağmen doğru olanın peşinden gitme iradesini korumaktır. Fedakârlık gerektirse bile. Çünkü o fedakârlık, çoğu zaman insanın kendisine ve hayata karşı verdiği en anlamlı sözdür.
#VALORANT
Sayın Mahinur Hanım,
42. İSEDAK toplantısındaki panelde dile getirdiğiniz “dijital çağda değer odaklı politikalarla ailenin güçlendirilmesi” söylemi ve İslam İşbirliği Teşkilatı bünyesinde ortak bir dijital güvenlik mekanizması öneriniz, ilk bakışta çocukları koruma niyeti taşısa da hem yöntem hem de öncelikler açısından ciddi sorunlar barındırıyor. Türkiye’de 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe giren yönetmelikle 15 yaş altına sosyal medya hizmeti sunulmaması, yaş doğrulamasının e-Devlet üzerinden zorunlu hale getirilmesi, 15-18 yaş grubuna ayrıştırılmış ve kısıtlı hizmet sunulması (canlı yayın yasağı, ekran görüntüsü engeli, kişiselleştirilmiş reklam yasağı vb.) gibi adımlar, aileyi güçlendirmekten ziyade devletin aile içi karar alma süreçlerine daha derin müdahale etmesi anlamına geliyor. Ebeveynlerin kendi çocuklarının dijital kullanımını düzenleme hakkını ve sorumluluğunu, merkezi bir otoriteye devretmek, uzun vadede aile kurumunu zayıflatır; çünkü ailenin asıl gücü, dışarıdan dayatılan kurallar değil, kendi içinde kurduğu güven, diyalog ve sorumluluk bilincidir.
Dijital çağda en etkili güvenlik duvarının “bilinçli birey, güçlü aile ve sorumluluk sahibi toplum” olduğu yönündeki tespitiniz doğru; ancak uygulanan politika bunun tam tersi bir yöne işaret ediyor. Yaş doğrulama, hesap askıya alma, platformlara ağır idari para cezaları ve teknik kısıtlamalar gibi araçlar, teknolojiyi ve platformları hedef alırken, asıl çözüm olan ebeveyn eğitimini, dijital okuryazarlığı ve aile içi iletişimi ikincil plana atıyor. Çocukların sosyal medyadan uzak tutulması, onları dijital dünyanın risklerinden tamamen korumaz; aksine, yasağı aşma yollarını (VPN, başkasının hesabı, alternatif platformlar) öğrenmelerine ve yetişkin denetiminden daha da uzaklaşmalarına yol açabilir. Bilimsel literatür ve diğer ülkelerin deneyimleri de gösteriyor ki, katı yaş sınırları ve erişim yasakları, gençlerin risk algısını azaltmak yerine gizliliği artırıyor ve ebeveyn-çocuk arasındaki açık iletişimi zorlaştırıyor. Bunun yerine, yaşa uygun içerik filtreleme, ebeveyn kontrol araçlarının güçlendirilmesi ve okullarda zorunlu dijital okuryazarlık programları gibi önleyici ve güçlendirici adımlar daha etkili olurdu.
İslam İşbirliği Teşkilatı çerçevesinde ortak bir dijital güvenlik mekanizması önerisi de benzer bir mantıkla ilerliyor: Değer odaklı bir yaklaşım iddiasıyla, farklı toplumsal yapıları ve gelişmişlik düzeylerini olan ülkeleri tek bir düzenleyici çerçeveye zorlamak. Yaklaşık iki milyarlık nüfusun “dijital içerik üreticisi” olma potansiyelinden söz ediyorsunuz; ancak bu potansiyeli gerçekleştirmenin yolu, algoritmaları “aile ve kadın lehine” yönlendirmekten ziyade, açık, rekabetçi ve inovasyonu teşvik eden bir dijital ekosistem yaratmaktan geçer. Merkezi mekanizmalar genellikle sansür, gecikme ve bürokrasi üretir; yerel çözümleri ve özel sektörün teknolojik gelişimini sınırlar. Ayrıca, Türkiye’nin kendi içindeki önceliklerine bakıldığında ekonomik istikrarsızlık, genç işsizliği, eğitim kalitesi, ailelerin ekonomik yükü gibi konular dijital kısıtlamaları “aile diplomasisi” ve uluslararası gündemin merkezine oturtmak, gerçek sorunların ertelenmesi izlenimi yaratıyor. Çocukları korumak meşru bir hedeftir; fakat bunu, bireysel özgürlükleri, ebeveyn özerkliğini ve teknolojik ilerlemenin sunduğu fırsatları daraltarak yapmak, hem aileyi hem de genç nesli uzun vadede daha kırılgan hale getirir. Daha dengeli bir politika, korumayı eğitim ve araçlarla desteklemeli, yasak ve kontrolü temel çözüm olarak sunmamalıdır.
#OYUNUMADOKUNMA
Dijital oyunlar, Türkiye’de 1 Kasım 2026’da yürürlüğe giren 7578 sayılı Kanun kapsamında sosyal medya ve oyun platformlarına getirilen yaş sınırları, derecelendirme zorunlulukları ve ebeveyn kontrolleri karşısında dengeli bir değerlendirmeyi gerektirir. Amaç çocukları korumak olsa da asıl çözüm yasaklamak ya da erişimi keskin biçimde kısıtlamak değil; bilinçli kullanımı teşvik etmek, dijital okuryazarlığı artırmak ve aileleri rehberlik konusunda güçlendirmektir. Aşırı kullanım risk taşısa da orta düzeyde ve amaçlı oyun deneyimi bilişsel, duygusal ve sosyal açıdan katkı sağlayabilir. Bu potansiyeli görmezden gelmek, bilimsel kanıtlarla uyumlu bir yaklaşım değildir; nitekim birçok araştırma, kontrollü kullanımın gelişimsel faydalarını ortaya koymaktadır.
Araştırmalar, aksiyon ve strateji oyunlarının görsel dikkat, uzamsal beceriler, çalışma belleği ve karar verme hızını geliştirdiğini göstermektedir. Green ve Bavelier’in öncül çalışmaları ile sonraki eğitim araştırmaları, ticari aksiyon oyunlarının mekânsal becerileri formal eğitim programlarına kıyaslanabilir düzeyde artırabildiğini ortaya koymuştur. Çalışma belleği ve çoklu görev kapasitesi üzerine yapılan incelemeler, düzenli oyun deneyimine sahip bireylerin ilgili görevlerde daha yüksek performans sergilediğini rapor eder. Çocukluk döneminde oyun oynayanların yıllar sonra dahi bu alanlarda avantajlı konumda olduğu gözlemlenmiştir. Uzman oyuncuların görsel bilgi işleme ve karar verme hızlarında ölçülebilir avantajları da literatürde yer alır. Yasaklayıcı yaklaşımlar yerine bu potansiyeli yönlendiren eğitim programları ve ebeveyn rehberliği daha etkili sonuçlar üretebilir.
Ruh sağlığı açısından oyun süresi ile duygusal iyi oluş arasında pozitif ilişkiler rapor edilmiştir. Royal Society Open Science’daki bir çalışma, oyun süresi ile duygusal iyi oluş arasında küçük ancak olumlu bir bağ tespit etmiştir. Japonya’da 97 bini aşkın katılımcıyla yapılan geniş ölçekli bir araştırma, oyun konsolu sahipliğinin ve oyun süresindeki artışın psikolojik sıkıntıyı azalttığını, yaşam doyumunu artırdığını göstermiştir. ADHD ve depresyon semptomlarına yönelik tasarlanmış oyunlar da orta düzeyde olumlu etkiler sunmuştur. Bu faydalar, stres azaltma ve başarı hissiyle ilişkilendirilmektedir. Çözüm, erişimi kesmek yerine süre yönetimi, içerik farkındalığı ve duygusal düzenleme becerileri kazandırmaktır.
Çok oyunculu ortamlar arkadaşlık kurma, aidiyet hissi ve empati gelişimine katkı sağlayabilir; pro-sosyal içerikli oyunlar işbirliği davranışlarını destekler. Avatarlar aracılığıyla kimlik denemeleri ergenlik döneminde benlik keşfini kolaylaştırabilir. Problem çözme, öğrenme hızı, yaratıcılık ve görsel keskinlik gibi alanlarda da faydalar görülmektedir. Yaşlı yetişkinlerde egzergaming denge, koordinasyon ve reaksiyon süresini iyileştirebilir. Bu nedenle etkili politika, yalnızca kısıtlama değil; dijital okuryazarlık müfredatı, ebeveyn kontrol araçlarının bilinçli kullanımı ve kaliteli içerik üretimine yönelik teşviklere odaklanmalıdır. Oyun, diğer kültürel ve eğitsel etkinlikler gibi doğru bağlamda değerli bir gelişim aracıdır. Yasaklamak yerine yönlendirmek ve güçlendirmek, hem koruma hem de gelişim hedeflerine daha iyi hizmet eder. Bireysel farklılıklar ve aşırı kullanım riskleri göz önünde bulundurularak, rehberlik odaklı yaklaşımlar uzun vadede daha sürdürülebilir sonuçlar doğurur. Böylece hem çocuklar korunur hem de oyunların olumlu yönlerinden yararlanılması mümkün olur.
#OYUNUMADOKUNMA
Bir adam sokaktaki bir kadına nasıl bu kadar rahat vurabiliyor? Bu cesaret, bu özgüven nereden geliyor ya? Umarım öyle ağır bir ceza alır ki gününü görür.
#KadinaSiddeteHayir
Nevşehir'de bir erkek, iş yerinin önünde duran kadına tokat attı.
— Kadının işitme kaybı yaşadığı belirlendi.
— Şiddet faili tutuklandı.
— Saldırgan: “Bilerek vurmadım, kolum çarptı.”
Bir kere, MEB Bakanı olan birisinin bu konular yerine eğitim sistemiyle daha çok ilgilenmesi gerekmiyor muydu? Ayrıca adamlar hem “Sosyal medyayı çocuklara yasaklayacağız.” diyor hem de “Sosyal medyayı çocuklara uygun hâle getirin.” diyor. Ben hiçbir şey anlamadım.
#SosyalMedya
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, bakanlık olarak sosyal medya devi META’ya dava açacaklarını açıkladı.
SODİMER Başkanı Prof. Dr. Levent Eraslan, Türkiye’nin META hamlesini https://t.co/Dj9dFMTHTf’ye yorumladı.
https://t.co/tV74CdYUtQ
Bu yasanın uygulanması gerçekten çok zor. Uygulansa bile çok işe yarayacağını sanmıyorum. Hâl böyle olursa da yasanın bir süre sonra kaldırılmasını bekliyorum. Böyle giderse beklediğim olacak gibi duruyor. Bence aşırı saçma bir yasa.Umarım kaldırılır.
#SosyalMedyaYasasınaHayır
Sosyal medyada yeni dönem: 15 yaş altına hesap yasağı
🔸"Sosyal medya platformlarında ilk kez hesap açmak isteyen kullanıcılar yaşlarını doğrulamak amacıyla E-Devlet sistemine yönlendirilecek"
🔸"Mevcut hesap sahiplerinin en geç 31 Mart 2027 tarihine kadar doğrulama sürecini tamamlaması gerekiyor."
🔸"Yeni düzenleme ile sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasına izin verilmeyecek."
🎙️Okan Aslan’ın (@okanaslancom) Radyo Sputnik’teki Gün Ortası programında bugünkü konu başlıklarından biri, yürürlüğe giren yeni sosyal medya düzenlemesi oldu.
Bu yasağın kusursuz bir şekilde uygulanması ve geliştirilmesi neredeyse imkânsız.Bu sistem 15 yaş altındaki çocukları yıldırmayacaktır.Bir şekilde Insta'ya Youtube'a tiktok'a girerler.Yani gerçekten yasa ile birlikte tüm 15 yaş altı kitlenin gideceğini mi sanıyorsunuz?
:d
@WonderfulPckmr Sen umutsuzluk aşılıyon mal.2028'e kadar olan sürede ne yapalım senin gibi susalım ve sap gibi bekleyelim mi. Başka seçenekler var siz sadece bunu kabullenmiyorsunuz.X'te bu konu hakkında attığın bir post bile gayet değerlidir.En azından bir şey yaparsın.Mal gibi beklemezsin
Teknolojiyi "öcü" gibi gören, kafası 1800'lerde kalmış, despot ve yasakçı zihniyetle eğitim yapılamaz! Gençlerin dijital dünyadaki üretimini engellemek, geleceğimizi sabote etmektir. Bir öğretmen çağını reddetmez, çağına rehberlik eder. 💻🇹🇷 #Eğitim#Teknoloji#Gençlik
@WonderfulPckmr Normal insanlar birbirine saygılı olur genelde.Ondan dedim terbiye diye.Yasaya karşı x'te yazdığın bir yazı ve taga verdiğin bir destek bile değerlidir.(her ne kadar yasa onaylansada) Biz en azından senin gibi umutsuzluk aşılamak yerine milleti bilgilendirmek için emek veriyoruz.