Finansal okuryazarlık anlamında büyük değer katan, @WinC300 gibi harika bir topluluğu oluşturan @efebulduk, doğum günü kutlu olsun! Sadece piyasaları yorumlarken değil, otobüste mikrofonu alıp Rodos u anlattığın o anları ailecek hiç unutmuyoruz. Her şey gönlünce olsun🎉🍾
MONTAIGNE ve SPİNOZA
Montaigne ile Spinoza, felsefeyi soyut bir sistemden çok yaşamı düzenleme sanatı olarak görmeleri bakımından ortak bir zeminde buluşuyorlar. Her ikisi de insanın korkularını, özellikle ölüm korkusunu ve tutkuların yarattığı savrulmaları azaltmayı hedefler; yaşamı daha dingin, daha katlanılır ve daha anlamlı kılmak ister. Doğaya uygun yaşama vurgusu da ortaktır: Montaigne bunu insanın kendi doğasına sadakati olarak okurken, Spinoza evrensel doğa düzenini kavrama gereği olarak temellendirir. Bu ortaklık, felsefeyi gündelik hayatın merkezine yerleştiren bir “yaşam modeli” fikrini mümkün kılar.
Ancak yolları belirgin biçimde ayrılır. Montaigne’in yaşam modellemesi deneyimseldir: Deneme formu, çelişkiye, değişime ve belirsizliğe açıktır. Ona göre benlik akışkandır; insan bugün başka, yarın başkadır ve bu tutarsızlık bir kusur değil, insan olmanın gerçeğidir. Bu yüzden özgürlük, kişinin kendisiyle barışık yaşaması, ölçülülük ve kendine hoşgörü geliştirmesidir. Tutkular bastırılmaz; onlarla birlikte yaşamayı öğrenmek gerekir.
Spinoza’da ise yaşam modeli sistematik ve zorunluluk temellidir. “Geometrik yöntemle” kurduğu yapı, insanı doğanın zorunlu düzeni içinde konumlandırır. Benlik, rastlantısal bir anlatı değil, nedensel bir ağın parçasıdır. Özgürlük, keyfi seçim değil, nedenleri bilerek edilgen duygulardan etkin duygulara geçmektir. Tutkular, bilgiyle dönüştürülür; aklın artışı, kudret artışı ve sevinç üretir.
Sonuçta Montaigne “yaşayarak öğrenme”nin, Spinoza ise “anlayarak özgürleşme”nin filozofudur. Biri insanın kırılganlığını kabul ederek huzur arar, diğeri zorunluluğu kavrayarak etkinlik kazanır. Birlikte düşünüldüklerinde, insan ölçüsü ile kozmik düzeni bir araya getiren tamamlayıcı iki yaşam modeli sunarlar.
Spinoza sevincin ve etkinliğin, Montaigne huzurun ve uyumun modellemesini yapar. Montaigne’de insan merkezdedir, Spinoza’da ise “karşılaşmalar”, yani yaşamın kendisi.
Montaigne insana ait bir esneklik, Spinoza ise insanın içinde olduğu ağa ait bir kesinlik arar. İkisinde de bilinen de bilinmeyen de içkindir.
(Spinoza dünyasının entropisi daha yüksek olsa gerek kalkıştığı iş daha büyük..)
#BirBeyinCerrahıBilimİnsanınınYaşamSeyahatnamesi
15 Kasım 1956.
Bozkırın ortasında atılan bir temel…
Bir yapıdan çok daha fazlasıydı;
bir tavırdı, bir merak, bir yön arayışı.
O gün doğan umut,
her kuşağın yeniden yazdığı bir söz oldu.
Bilimi rehber, özgürlüğü koşul kabul eden bir kültür…
69 yıldır ODTÜ,
binalardan fazlasını inşa etti;
Bir düşünme biçimi,
kökleri derinleşen bir gelenek,
gölgesi dünyaya yayılan bir yuva.
Bu yolculuk boyunca,
evrensel değerler doğrultusunda topluma yön veren bir denge kurdu;
Disiplin ile özgür düşüncenin dengesi.
Ve 70. yılda,
bu denge yeniden görünür oluyor;
çizgileri tanımlayan bilimsel disiplin ile ufku genişleten özgür düşünce
aynı formun içinde buluşuyor.
ODTÜ’nün 70 yıllık yolculuğu
sınırların içinde disiplin,
sınırların ötesinde özgür düşünceyle var oluyor.
105 yıl önce Ankara’da yanan bağımsızlık meşalesi, bugün hâlâ yolumuzu aydınlatıyor.
Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir!
23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramımız kutlu olsun 🇹🇷
Bütün dünya 1 Nisanı şakalarla kutlarken biz burada ağlamakla ağlamamak arasında sıkışıp kaldık. Gençler, bir ülkenin geleceğidir. Gelecek tutuklanamaz.
#BizdenOlsun projemiz başladı! 🥳🥳🥳
Askıda Ne Var olarak üniversitelerin yemekhane sistemlerine entegre olduk🤍
Üniversite yemekhanelerinde bir yemek ortalama 30 lira,
yani web sitemiz üzerinden sadece 30 lira ödeyerek bir öğrenci için askıya yemek bırakabilirsiniz.
Herkesi #BizdenOlsun demeye davet ediyoruz🤍
Bizden Olsun projesi T.C. İstanbul Valiliği'nin 17.01.2025 tarihli E-87385697-477.99-814349 sayılı izni ile hayata geçirilmiştir.
ABD - Çin yapay zeka yarışında büyük hamle: STARGATE PROJECT
Stargate projesi, yapay zeka altyapısını kökten değiştirecek bir girişim.
Neden bu kadar önemli?
Hangi şirketler odakta? Hangileri kilit rolde?
Teknoloji dünyası yeni bir devrim yaşıyor. Trump yönetiminin ilk günlerinde duyurulan Stargate projesi, tartışmasız yapay zeka altyapısını kökten değiştirecek bir girişim. 500 milyar dolarlık bu mega projenin arkasında OpenAI'ın vizyoner CEO'su Sam Altman, SoftBank'in efsanevi yatırımcısı Masayoshi Son ve Oracle'ın kurucusu Larry Ellison var.
Peki Neden Bu Kadar Önemli?
Yapay zekanın geleceği aslında bir enerji ve altyapı sorununa dayanıyor. ChatGPT'nin bile Microsoft'un devasa altyapısını zorladığı bir dönemde, gelecek nesil AI sistemleri için gereken hesaplama gücü astronomik seviyelere ulaşacak. İşte Stargate tam da bu noktada devreye giriyor.
Texas'ta kurulacak 10 dev veri merkezi, her biri orta ölçekli bir şehir kadar enerji tüketecek kapasitede olacak. Arm, Microsoft, NVIDIA, Oracle ve OpenAI, temel ilk teknoloji ortakları. İnşaat şu anda Teksas'ta başladı ve ülke genelinde daha fazla kampüs için potansiyel alanlar değerlendiriliyor.
Kimler Öne Çıkıyor?
Stargate projesi kapsamında Oracle, NVIDIA ve OpenAI, bu bilişim sistemini inşa etmek ve işletmek için yakın bir iş birliği içinde çalışacak. Bu girişim, OpenAI ile NVIDIA arasında 2016'dan bu yana süregelen derin bir iş birliğine ve OpenAI ile Oracle arasındaki daha yeni bir ortaklığa dayanıyor.
Bu girişim aynı zamanda OpenAI'nin Microsoft ile mevcut ortaklığını temel alıyor. OpenAI, Microsoft ile olan çalışmalarını sürdürürken, önde gelen modelleri eğitmek ve üstün ürünler ile hizmetler sunmak için Azure platformunu daha yoğun bir şekilde kullanmaya devam edecek.
Potansiyel Faydalanıcılar
Konunun bu kısmını daha iyi anlamak için pazarın dinamiklerine hakim olmak gerek. SPEAR’in AI Data Center Value Chain sunumundan notlarımı burada paylaşacağım. Benzer bir çalışmayı neredeyse 1,5 yıl önce @getmidas 'ta da paylaşmıştık.
Yapay zeka teknolojilerinin hızlı yükselişi, veri merkezi endüstrisinde benzeri görülmemiş bir dönüşümü tetikliyor. Sunuma göre 2023'te 196 milyar dolar olan pazarın 2027'de 651 milyar dolara ulaşması beklenirken, bu büyüme hikayesinin arkasındaki dinamikler ve fırsatlar dikkat çekiyor.
Veri merkezi ekosistemine baktığımızda, "raf içi" ve "raf dışı" olmak üzere iki temel segment görüyoruz. Raf içi segmentte, işlemcilerden ağ donanımlarına kadar tüm bileşenler yeniden tasarlanıyor. Nvidia ve AMD gibi şirketler, yapay zeka çip pazarında liderlik için yarışırken, SK Hynix ve Samsung gibi bellek üreticileri de HBM teknolojisiyle bu dönüşüme ayak uyduruyor.
İşlemci pazarı, 2027'ye kadar 400 milyar dolarlık devasa bir potansiyel sunuyor. Nvidia'nın H100 platformu ve AMD'nin MI300 serisi, bu pazarın geleceğini şekillendiriyor. Özellikle Nvidia'nın InfiniBand teknolojisindeki başarısı, şirketin sadece işlemci değil, ağ donanımları pazarında da söz sahibi olacağını gösteriyor.
HBM (High Bandwidth Memory) pazarı, %78'lik yıllık bileşik büyüme oranıyla sektörün en hızlı büyüyen segmenti. SK Hynix'in öngörülerine göre, 2027'ye kadar 30 milyar dolarlık bir pazar oluşacak. Bu büyüme, AI çiplerinin artan bellek ihtiyacından kaynaklanıyor.
Geleneksel hava soğutmalı sistemler, AI sunucularının yüksek ısı çıkışını yönetmekte yetersiz kalıyor. Bu nedenle sıvı soğutma sistemlerine geçiş hızlanıyor. Termal yönetim pazarının %40'lık yıllık büyüme ile 2027'de 20 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
Veri merkezlerinin artan enerji tüketimi, güç yönetimi çözümlerini ön plana çıkarıyor. Sunumda, ABD'de veri merkezlerinin elektrik tüketimindeki payının 2030'a kadar %7.5'e çıkması bekleniyor. Bu trend, güç yönetimi pazarının 2027'ye kadar 25 milyar dolara ulaşacağını gösteriyor.
2022'de toplam sunucu sevkiyatlarının sadece %6'sını oluşturan AI sunucularının, 2027'de %30'a ulaşması bekleniyor. Bu dramatik artış, yıllık sevkiyatların 0.8 milyondan 6.12 milyona çıkacağını gösteriyor.
AI uygulamaları, geleneksel sunuculara göre 10-100 kat daha fazla bant genişliği gerektiriyor. Bu ihtiyaç, ağ donanımları pazarını 2027'ye kadar 100 milyar dolara taşıyacak. Nvidia'nın InfiniBand teknolojisindeki başarısı, bu trendin öncü göstergelerinden biri.
Dolayısıyla yalnızca Stargate projesinde yer alan isimleri değil, pazarda kilit konumda olan diğer oyuncuları da yakından takip etmek gerek, tablo bunun için iyi bir kaynak :)
Merkez Bankası Sektörel Enflasyon Beklentileri Anketine göre kesimlerin 2025 yılsonu enflasyon beklentileri aşağıdaki tabloda yer alıyor. Burada en önemli grup reel sektör temsilcileri, çünkü fiyat kararlarını onlar alıyor. Reel sektör 2025 yılsonunda enflasyonun bugünkü düzeyinden aşağıda olmayacağını tahmin ediyor. Bu da bize toplumda enflasyon beklentisinin kırılmadığını gösteriyor. Geleceğe ilişkin olumlu beklenti yaratamazsanız enflasyon direncini kıramazsınız. Olumlu beklenti yaratmanın yolu ise yapısal reformları yapmaktan geçiyor.
Cumhuriyetimizin kurucusu Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ü, saygı, sevgi ve giderek artan bir hasretle anıyoruz.
O’nun en büyük eseri olan Türkiye Cumhuriyeti sonsuza dek bize emânet.
#BırakmayızSeni#EserinBizeEmânet