vaneline

[Edwin Lacierda @dawende]

ISANG OPEN LETTER KAY G. ANTHONY TABERNA

Hindi Lahat ng Dumaan sa Plenaryo ay Insertion

Hi Anthony,

Kamusta ka na? I hope this letter reaches you in good spirits.

Narinig ko ang paliwanag mo tungkol sa issue ng “insertion” at kay Risa.
Ang intindi ko sa sinabi mo ay lahat ay insertion, kahit yung ginawa sa plenaryo o sa Bicam. Kapag naaprubahan sa plenaryo at dumaan sa Bicam, insertion na rin ‘yon.

At nang sabihin ni Risa na wala siyang ginawang “Bicam insertions” sinabi mo na “technical” ang sagot niya.
Pero Anthony, hindi ito pagiging technical, ito ay pagiging tapat sa proseso.

I. “Amendment” - Ang tanging kinikilalang termino ng batas

Malinaw sa 1987 Constitution, Art. VI, Sec. 24–25(1):

“All appropriation bills shall originate from the House, but the Senate may propose or concur with amendments.”

Iyan lang ang opisyal na kapangyarihan ng Senado na magmungkahi o umayon sa amendments.

Walang binabanggit ang Saligang Batas tungkol sa “insertions.”

Ang amendment ay ginagawa habang bukas ang plenaryo, may debate, may boto, at nakatala sa Journal.

Ito ang demokratikong proseso , malinaw kung sino ang nagpanukala at paano ito pinagtibay.

II. “Insertion” - Ang tamang kahulugan at hangganan

Dito kadalasang nagkakagulo.

Ginagamit ng ilan ang “insertion” para ilarawan ang anumang dagdag sa budget. Pero sa batas, ang tawag diyan ay amendment kung ito ay ginawa sa plenaryo o committee hearing.

Iba ang insertion.

Hindi ito termino ng batas. Ito ay praktikal na tawag sa mga idinagdag pagkatapos maisara ang plenaryo, karaniwan sa Bicameral Conference Committee (Bicam).

At malinaw ang tungkulin ng Bicam:

“To reconcile disagreeing provisions of the Senate and House versions.”

Ibig sabihin: magrekonsilya, hindi magdagdag.

Kaya kapag may bagong item na pumasok sa Bicam na hindi pinag-usapan sa alinmang bersyon, iyan ang tunay na Bicam insertion, labas sa proseso.

III. Pero hindi lahat ng idinagdag sa Bicam ay mali

May mga pagkakataon na ang Bicam ay nagre-realign lang ng pondong dati nang kasama sa alinmang bersyon. Yan ang tinatawag nating legitimate reconciliation.

Ang problema ay kapag may bagong proyekto o alokasyon na wala sa alinmang bersyon at hindi dumaan sa debate o boto.

Doon ito nagiging irregular o iligal.

Kaya kung gusto nating maging eksakto:

“Amendment” — ginagawa sa liwanag, may tala, may boto.

“Insertion” — ginagawa sa dilim, walang record, walang umaako.

IV. Kaya hindi tamang sabihing “technical” si Risa

Kapag ginamit ni Risa ang terminong “Bicam insertion”, hindi siya nagtatago sa teknikalidad, inaayos niya ang katotohanan.

Precision is not evasion, Anthony. it is just being honest.

Ang pagiging malinaw sa termino ay hindi pagtatago, kundi paninindigan.

V. Halimbawa ng mga totoong “Bicam insertions”

Noong 2019, sina Sen. Ping at ilang senador ay nag-report ng ₱75B na dagdag sa DPWH budget na ginawa sa Bicam nang walang deliberasyon.
Ngayong 2025, muli itong lumitaw, may ₱142.7B na idinagdag umano sa Bicam na wala sa bersyon ng Senado o Kamara.

Iyan ang ibig sabihin ng insertion —
hindi dumaan sa proseso, lumabas lang pagkatapos.

VI. At sa sitwasyon ni Risa

Si Risa ay nagmungkahi ng amendments nang bukas at malinaw, tulad ng ibang senador.

Pero nang makita niyang binawasan ng Bicam ang pondo ng PhilHealth, 4Ps, edukasyon at ₱373B ang nadagdag sa unprogrammed funds, tumanggi siyang pumirma sa Bicam report at bumoto ng “NO” sa 2025 budget.

Kung totoo ngang may insertions siya, bakit niya tatanggihan ang mismong budget na iyon?

🕯️ Panghuli

Hindi lahat ng dumaan sa Plenaryo ay insertion.

Hindi lahat ng dagdag ay mali.

Ngunit ang Bicam insertion, iyong idinagdag nang palihim at walang tala,
iyan ang dapat bantayan.

Huwag sana nating sabihing “technical” ang pagtutuwid ng termino.
Dahil sa panahon ng disinformation,
ang katotohanan mismo ang ating pinakamalinaw na anyo ng katapangan.

Maraming salamat, Anthony. At nawa’y mabuti kayo ng inyong pamilya.

Gumagalang,

Edwin

[🇺‌ 🇳‌ 🇴‌ 🤓 @_MIGZ29]

ᴋᴜʟᴛᴏ ɴɢᴀ ᴋᴀsɪ 🤣

[Teacher E @E4thofjuly]

#NewProfilePic

[Vin @vince2681]

👎

[Antonio J. Montalván II @AntonMonta2]

The new symbol of protest against the senate and the supreme court

[jessie sev @Kuyeah718]

@AkbayanParty

[Jimmy Clapmore ⚖️ @Jonalie_M]

@Doc4Dead

[KΛYΣ⸆⸉ 🐈‍⬛ @pinkonionph]

Hindi family business ang Government Offices. Gahaman kayo. Cacu cayoo..
#NoToPoliticalDynasties

[vaneline @vaneline4]

#NinoyIsAHero

[🅽🅸🅱︎ @syrnvrm]

@BadoyMoLor69 #KasuhanSiBadoy

[Kitty Rodriguez💝💝💝 @Kitty_Luscious]

@05PRODIGALSON09 Because God knows that with or without the presidency VP Leni will continue to help the marginalized. Maybe God spared her cos her children still need her ALIVE. We will never know and it will all be revealed in God’s perfect time. Let’s trust God🙏🏻💝💚

[Emil @13thFool]

Heto ang totoong 1 million-strong! Proud to be part of this historic event! #FinalCount

[vaneline @vaneline4]

#MakatiIsPink

[Mang Inasar  @Mang_INASAR]

Good Job Rappler. Guys, pakikalat ito sa facebook at youtube at tiktok. #LeniRobredo

[Pro Pinas @1984kids]

Bagay na bagay. #LeniKikoAllTheWay2022 ctto:

[Teacher E @E4thofjuly]

❤️❤️❤️

[Tarantadong Kalbo @KevinKalbo]

LET'S GO💪