سرود خوانی #ای_ایران
توسط دانشجویان گروه #ایرانشناسی دانشگاه دولتی ایروان در شب فرهنگی ایران و ارمنستان در دانشگاه شهید چمران اهواز
هزاران درود بر استاد واردان وسکانیان، برای پرورش این دانشجویان گرانقدر
فیلم از عباس اقبال مهران
امروز در ارمنستان جشن وارداوار است که یکی از مشترکات فرهنگی #ارمنیان و #ایرانیان باستان میباشد. جشن آبپاشان، آبریزگان، آبریزان، نوروز طبری، جشن سرشوی، آفریجکان یا عیدالاغتسال از مراسم تاریخی است که به نوروز بر میگردد و بسیاری از تاریخنویسان بدان پرداختهاند.
#یک_تمدن_دو_ملت
نظامی گنجهای یکیاز چهرههای درخشان محیط پارسیگویی و ایرانگرایی در اران و شروان در قرون وسطی یوده و امروز هم به پارسیزبانان (#تاتها) آن مرز و بوم باید توجه ویژهای شود زیرا شاخهای هستند از تنه درخت پربار #فرهنگ#ایران.
قرهباغ؛ ارمنیها در هراس از پاکسازی قومی در حال ترک منطقه محاصره شدهاند
چشمانداز بحران قرهباغ و سرنوشت ساکنان ارمنی آن چگونه خواهد بود؟
وارطان وسکانیان، رئیس دپارتمان ایرانشناسی دانشگاه دولتی ایروان
کتیبه قرن ۸ هجری (۱۴ میلادی) بر مقبره یک شخص #مسیحی به نام سماورز بهرامه در قصبه تاتنشین #بوزونه نزدیک #باكو در شبهجزیره #آبشوران که واژه «ترسا» نشاندهنده کاریرد زبان #فارسی در میان اهالی آنجا میباشد.
متن کتیبه: «هذا القبر سماورز بهرامه ترسا
في تاریخ محرم سنه سبعمائه و ست».
«ساکنان ولایت #باکو مسلمان و اکثرا شیعیمذهب هستند: فقط جمعیت ۶ روستا از ایلات ترک تشکیل شده؛ در بقیه روستاها #پارسیان سکونت دارند. در شهر #باکو به غیر از کارمندان روس تا ۲۰۰ خانوار #ارمنی وجود دارد».
ایلیا برزین، «سفر یه داغستان و ماورای قفقاز»، چاپ قازان ۱۸۴۹، ص ۲۵۴.
«امروزه #نوروز جلال است› - یادداشتی است به زبان ارمنی میانه در حواشی یک نسخه خطی #ارمنی که در میان سالهای ۱۴۸۳-۱۴۹۰ میلادی در شهر #ایروان به رشته تحریر درآمده است و نشان می دهد که #ارمنیان از دیرباز با جشن نوروز باستانی آشنایی کامل داشتند.
سنگصلیب ارمنی که در روستای مرزی خناتساخ استان #سیونیک ارمنستان روبروی مواضع اشغالگران #دولت_باکو قرار دارد، نمایانگر دوستی و ریشهداری دو ملت #ارمنی و #ایرانی است. در کتیبه دوزبانه آن به #ارمنی و #فارسی نوشته شده که این خاج (صلیب)را در زمان پادشاهی شاه عباس برپا نمودهاند.
#ایراندوستی و ایرانپژوهی در میان ارمنیان #آرتساخ ریشههای تاریخی عمیق دارد.
ترجمه #ارمنی داستان رستم و سهراب و همچنین برگزیده دیگر داستانهای #شاهنامه جاودان فردوسی به همت ساموئل گلزادیانس یکی از اولین کتابهایی بود که در چاپخانه ارمنی شهر #شوشی در سال ۱۸۹۳ منتشر شد.
نقشه مردمشناختی ولایت #باکو در اواخر قرن نوزدهم که نشان میدهد همه شبهجزیره #آبشوران و #شروان کوهستانی تقریبا به طور یکنواخت ساکنان #فارسیزبان#تات داشتهاند، درحالیکه به دنبال سیاستهای پانترکیستی #دولت_باکو امروزه زبان #پارسی یا #تاتی قفقاز با خطر انقراض مواجه شده است.
یکی از محورهای هویت تصنعی #دولت_باکو#ایرانستیزی است و دومی #ارمنیستیزی که به بدو تاسیس این تشکیلات جعلی در سال ۱۹۱۸ بر میگردد.
بنابر این همه توقعاتی که گویا روزی #دولت_باکو از این دو محور خارج شود، تخیلی بیش نیست، زیرا برای #دولتی_باکو این به معنای خودکشی هویتی خواهد یود.
در ۱۹۲۴ در طی سخرانیهایی درباره تاریخ منطقه در دانشگاه #باکو از آکادمیسین #بارتولد در مورد مشروعیت تاریخی اسم #آذربایجان در رابطه با #دولت_باکو سوال می پرسند. جواب قاطعانه است: اگر قرار بود برای #جمهوری_آذربایجان اسمی پیدا شود آن را میبایست ارّان نامید. سوال و جواب به روسی:
@parviz_ah خدا را شکر بالآخره واژه «ترکی» را درست نوشتید والا قبلا با «و» بود. قهوه را با شکر بنوشید، فکر میکنم زندگی در غربت تلخ باشد و به قول مولانا شاعر یزرگ ایرانی: هر کسی کو دور ماند از اصل خویش، باز جوید روزگار وصل خویش.
یک قرن پیش در «مملکت باکو» به غیر از ۶ روستا همه مردم فارسیزیان بودند: «...و تمام مملکت #باکو سوای شش قریه تراکمه همین زبان تات (#فارسی قفقازی) را دارند، معلوم میشود که نیز اصل ایشان از فارس است».
عباسقلی آقا باکیخانوف، «گلستان ارم»، باکو، انتشارات علم، ۱۹۷۰ میلادی، ص ۱۹.