Wam się oczy otworzą, jak mi się zamkną!
W tym roku skończyłem 50 lat, więc wolno mi już mówić takie i inne rzeczy, na przykład „Za moich czasów…”, „Patrz, synek, i ucz się!” albo „Zjedz mięso, ziemniaczki zostaw”.
W czasach, gdy ludzie nabijają się z autorytetów i tego, co mówią, napisałem nową książkę „12 ojców, czyli memem w autorytet”
Piszę w niej o ojcach (i matkach), których znamy z mitów, filmów i seriali. Jest tam Abraham, Darth Vader i Homer Simpson, ale także Król Lear, Mufasa z „Króla Lwa”, Demeter i Atena. Każde z nich pewnie chciało, żeby ich dzieci czegoś się od nich nauczyły. Co z tego, skoro dzieci zwykle uczą się czegoś innego, niż chcielibyśmy.
Piszę w „12 ojcach”, że to nie autorytet umarł, ale raczej skostniałe przekonanie, że należy się on z urzędu. I o tym, co zrobić, żeby autorytetu w epoce memów całkiem nie stracić.
Jeśli szukacie prezentu dla taty albo szefa, mamy albo szefowej, podarujcie im tę książkę. Najlepiej z dopiskiem „Twój autorytet ma się dobrze!”. A potem zapytajcie, do której z dwunastu figur autorytetu im najbliżej. Możecie się zdziwić, kogo wybiorą.
Właśnie ruszyła przedsprzedaż. Zamówienia na https://t.co/RXgWBv8uMd
#autopromocja
@AM_Zukowska Rozdział o ojcu abdykującym jest o autorytecie kobiety i o tym, czego autorytet męski może się nauczyć od kobiecego. W książce jest o Demeter, Evelyn z „Wszystko wszędzie naraz” i o Joyce Byers ze „Stranger Things”. A autorytet jest w niej gender neutral, w tym autorytet Boga.
To nie jest poradnik i trochę dziwne jest stawianie wymagań autorowi i książce bez jej czytania. To jest książka o autorytecie i jego upadku. A autorytet, a więc zdolność do kreowania norm i kierowania postępowaniem innych, to akurat temat, którym filozofia prawa zajmuje się od wieków.
Dzięki za uwagę. Takiego rzeczywiście nie ma. Ojcowie pijący są w rozdziale 1. - ojciec z serialu Shameless i ojciec z Prochów Angeli. Są też ojcowie prowadzący dwa życia - jedno domowe, drugie zawodowe - zupełnie odmienne od siebie (Tony Soprano i bohater serialu „Rozdzielenie”).
@ReissAdalbert Ta książka analizuje popkulturowe kpiny z autorytetu, w tym z autorytetu ojca, i stara się z nich wyprowadzić wnioski, jak ten autorytet wzmocnić w epoce braku szacunku.
Czy w świecie, w którym upadł autorytet rodzica, sędziego i nauczyciela da się w ogóle normalnie żyć? Jak się uczyć, gdy to nauczyciel boi się ucznia (i jego rodziców), sędzia polityka a lekarz pacjenta?
🍰Irena Kwiatkowska przekonywała ongiś, że kiedy świat się wali, piec trzeba placek ze śliwkami. „Wszyscy dookoła szaleją, popłakują po kątach, a kobieta nic – wypieka".
🍰 Ja nie umiem piec, więc ponieważ wszystko się wali, napisałem książkę o upadku autorytetów i o tym, czy jest szansa je odbudować. Tytuł to „12 ojców, czyli memem w autorytet".
🍰 To książka o kpinie ze wszystkiego, co ważne, i o braku szacunku, który zżera nasze społeczeństwo. Tak rzeczywiście jest, że filozofowie nazywają epokę, w której żyjemy, epoką braku szacunku. Nic dzisiaj nie jest święte, a im bardziej święte się wydaje, tym bardziej komuś przychodzi ochota, żeby to zbrukać.
🍰 Myśl lewicowa zawsze buntowała się wobec autorytetów, ale dzisiaj nawet ci, którzy nazywają się konserwatystami, atakują autorytet w każdej postaci.
🍰 Popatrzcie na PiS i obie Konfederacje, które, jak wszyscy populiści, muszą atakować elity, żeby pokazać ludowi, że są jego trybunami. Na liście autorytetów podważanych są lekarze, atakowani już w 2007 roku, potem w okolicach pandemii i teraz znowu (za zarobki), prawnicy i sędziowie (permanentnie), urzędnicy (zwłaszcza brukselscy), a nawet nauczyciele („Broniarze!").
🍰 W „12 ojcach" stawiam tezę, że w interesie manipulatorów jest, aby każdy autorytet przedstawić jako podejrzany. Bo kiedy już nie ma nikogo, komu można by zaufać, chaos się pogłębia i obraz świata staje się całkiem nieprzejrzysty. A, jak wiadomo, w mętnej wodzie łatwiej łapać ryby.
🍰 Do tego dochodzi Internet i mem, który z papieża robi papaja, z ojca, kiedyś głowy rodziny, boomera, a z prezydenta debila. I jeśli mówicie sobie teraz w duchu „i dobrze!", to znaczy, że ta wszechogarniająca akcja niszczenia jakichkolwiek drogowskazów się udaje, tylko że nie do końca chyba rozumiemy jej skutki.
🍰 W pierwszym rozdziale „12 ojców" piszę o „ojcu z Ikei" – powszechnym dzisiaj modelu autorytetu, który każdy składa sobie sam, z dostępnych materiałów: kawałków idei, fragmentów moralności i kilku mądrych słów, często zobaczonych na internetowej rolce. Ale jeśli każdy robi to sam, niewiele nas łączy, a już na pewno nie łączy nas jakiś obraz świata, w którym można by wspólnie żyć.
🍰 Czy z tej kpiny i tej rozsypki można się czegoś nauczyć? W „12 ojcach" twierdzę, że tak. Michaił Bachtin kiedyś pisał, że średniowieczny karnawał, oparty na kpinie z autorytetów i władzy w ogólności, miał terapeutyczny charakter: król uczył się od błazna czegoś, czego w normalnym czasie nie mógłby się nauczyć, i dzięki temu stawał się mądrzejszym i lepszym autorytetem.
🍰 Opowiadam więc dwanaście historii o autorytecie wykpionym, żeby zastanowić się, jak go przywrócić. Opowiadam nie abstrakcyjnie, ale na podstawie przykładów z kultury wysokiej i niskiej.
🍰 Co łączy ojca, który w znanym memie „poszedł po mleko" z Abrahamem i Cooperem z „Interstellar"? Co wspólnego mają Demeter i Evelyn z nagrodzonego Oscarem „Wszystko wszędzie naraz"?
🍰 Czego męski autorytet może nauczyć się od kobiecego i co o tym mówią dwie różne dłonie ojca syna marnotrawnego na obrazie Rembrandta, wiszącym w Ermitażu? I czym jest „kumplicielstwo" – pomieszanie rodzicielstwa z byciem kumplem, którego mistrzem jest bohater serialu „Modern Family"?
🍰 Dochodzę do konkluzji, że trzeba wrócić do prawdziwego znaczenia autorytetu, które tkwi w jego źródłosłowie. „Augere" oznacza „pomnażać", „wzmacniać". Rzeczywisty autorytet powoduje więc, że dziecko, podwładny czy uczeń ma siebie więcej, nie mniej, i to w najlepszej możliwej wersji.
🍰 Nie o manipulację czy indoktrynację więc tu chodzi, ale o współpracę. Problem w tym, że o nią trudno w epoce braku szacunku i zaufania.
Nasza kultura jest kulturą braku szacunku - kpi się dzisiaj z autorytetu w sposób ciągły. W szczególności z autorytetu ojca, któremu dostaje się jako boomerowi, męczybule i nudnemu opowiadaczowi historii o tym, jak to kiedyś było.
Co ta kpina oznacza i czego ojcowie i szefowie mogą się z tego nauczyć? O tym w nowym odcinku „Prawem i rozumem” i w nowej książce „12 ojców, czyli memem w autorytet” (autopromocja).
Kancelaria Prezydenta udaje, że chce rozwiązać problem TK. Propozycje „resetu” opierają się na tym, żeby wybrać większością 3/5 nowy skład TK, na który - uwaga - zgodę musi wyrazić prezydent. Do czasu tego wyboru mamy obecnych sędziów. A ponieważ taki wybór się nie uda (przykłady zagraniczne pokazują, że nie udaje się znaleź kandydatów akceptowalnych ponad podziałami, więc jest pat), Kancelaria Prezydenta zrobi wiele hałasu, a nic z tego nie będzie.
Jest tylko jeden sposób na rozwiązanie obecnej sytuacji - prezydent musi wykonać swój obowiązek i uznać ślubowanie sędziów wybranych przez obecny sejm, czym doprowadzi się do zbalansowanego TK (7 sędziów wybranych przez PiS, 8 przez KO). A potem trzeba rzetelnie wyznaczać składy. To nielegalna odmowa ślubowania doprowadziła do tego kryzysu.
A na razie prezydent zachowuje się jak podpalacz, który po podpaleniu bierze udział w akcji ratunkowej, pokazując, jaki jest ofiarny. I jeszcze chce na tym politycznie i prawnie skorzystać.