8 Haziran 1919
İzmir Yunanlarca işgal edildikten 23 gün sonra, 57nci Tümen komutanı Miralay Şefik (Aker) Bey'in çağrısı üzerine, Kıllıoğlu Hüseyin Efe ve Yörük Ali Efe kızanlarıyla birlikte vatan için silaha sarıldı.
Ayrıntılar için aşağıdaki bağlantıyı tıklayınız ⬇️
https://t.co/iWHebwfwEs
🌍🌡️ Sol taraftakiler son 40 yılın en büyük "Süper El Nino" hadiseleri... Sağdaki arkadaş ise 2026 sonunda sahneye çıkma ihtimali olan "Mega El Nino" 🦖👇
🌍 Son veriler, nadir görülen bir "Mega El Niño" anomalisine işaret ediyor. Bu en son olduğunda (1877) dünya nüfusunun %3'ü haritadan silinmiş, şanssız olan bölgeler son 800 yılın en büyük kuraklığını yaşamış ve Kuzey Yarımküre'de kış olmamıştı. Bugün bir de küresel ısınma çarpanı var. Şakası yok.👇
Ferrari tarihinin ilk “Full” elektrikli otomobili. Luce. Icinin yorumunu sevgili Dogan’la yapmistik. Disinin da Jony Ive ve ekibinin yapmasina sasirdim. Flavio Manzoni bu ise cok bozulmustur.
Ilk izlenimim; tamamen gelecek. Ferrari logosu tasiyabilir ama alışılmış Maranello ruhundan eser yok. EV olmasina kesinlikle karsi degilim, elestirim konsepti. 4 kapili, crossover bozmasi olmasi.
Enzo ya da Montezemolo Ferrari’nin basinda olsaydi bu arac bu sekilde olmazdi. Inovasyon baska, temel değerlere bağlılık başka. 4 kapili Ferrari olmaz, olamaz.
Tasarım çok komplike ve sade. Biraz daha özümseyip yorumumu daha detaylı yapacağım.
🌍 NEDİR BU "SÜPER EL NİNO" MESELESİ ⁉️
🔸 Pasifik Okyanusu'ndaki yüzey sıcaklığı değişimlerine dayanan ENSO (El Nino-Güney Salınımı) döngüsü, küresel iklimi yönlendiren en önemli fenomenlerden birisidir. Her ne kadar bizim ülkemizde genellikle kışın kar yağıp yağmayacağı üzerinden bir "kaos ve tıklanma malzemesi" olarak kullanılsa da, bu fenomen aslında tüm gezegenin iklimsel ritmini belirleyen devasa bir sistemdir.
🌊 Bildiğiniz gibi La Nina sürecinden çıktığımız bu dönemde, son mevsimsel tahmin verilerine göre 2026 yaz mevsiminde hızlı bir nötr faza geçiş ve sonbahar aylarına doğru da bir "Süper El Nino" ihtimali haftalar önce ortaya çıktı (Meraklıları daha önceki paylaşımlarıma göz atabilir).
📉 Son verilere göre; ufukta beliren bu El Nino'nun gerçekleşme ihtimali %94, bunun "Süper" seviyede gerçekleşme ihtimali ise %61 olarak hesaplanıyor.
🌡️ Bunun alametifarikası şudur: Normal şartlarda bu süper seviye her 20-25 yılda bir görülürdü. Ancak son dönemde bu frekanslar maalesef giderek arttı. Yani dünyanın bu olaylara verdiği refleksler sıklaştı ve şiddetlendi. Açıkçası, bu pek de iyiye işaret değil.
⚠️ Peki, önümüzdeki dönemde bizi neler bekliyor?
🌋 Büyük Risk: La Nina olayları gereğinden fazla uzarken, art arda gelen El Nino'lar daha sık görülmeye başlandı. Yani iklimdeki en önemli problemimiz döngülerdeki bu radikal değişimler. Daha da kötüsü, son dönemde uzun bir La Nina (soğuma evresi) yaşanmasına rağmen küresel sıcaklıklar ne yazık ki pek düşmedi.
🧊 Yani gezegenin doğal soğuma mekanizması (bir nevi sigortası) artık çalışmıyor diyebiliriz.
🌡️ Kritik Sıcaklık Sınırı: Beklenen bu El Nino ile birlikte küresel sıcaklık artışının +1.7°C, hatta +1.8°C anomali seviyelerine ulaşabileceği öngörülüyor. Bu durum, Paris Anlaşması hedefleri açısından eşiğin aşılması demek ve çok kritik. Bu değerin küresel ortalamada yakalanması, dünyanın birçok bölgesinin eşi benzeri görülmemiş sıcak hava dalgalarıyla kavrulacağı anlamına geliyor. Yani bazı ülkeler gerçekten çok zor dönemler geçirecek.
🤷 Başka bir deyişle; bir yanda son sürat yenilenebilir enerjiye geçmeye çalışan insanlık, diğer yanda yokuş aşağı freni patlamış kamyon gibi giden bir iklim sistemi var.
🌀 Özellikle Dünya atmosferinin enerji bütçesi fazlası verecek olmasıyla ortaya çıkan bu domino taşı etkisi, 2027-2030 yılları arasındaki dönemde bazı coğrafyalarda ekstrem hava olaylarını (sel, dolu, kuraklık, hortum vb.) artıracak. Bu durum, doğrudan iklime bağlı ve hassas sektörler için (enerji, gıda, tarım, denizcilik vb.) oldukça zorlayıcı bir dönemin kapıda olduğunu gösteriyor.
🌪️ Her yetkili kurum farklı tahminler üstünde yoğunlaşsa da ben size uzun lafın kısasını söyleyeyim: Küresel manada önümüzdeki 4-5 yılda kaosun sınırına geleceğimiz neredeyse kesin.
### Akla Gelebilecek O Muhtemel Sorular 👇
1⃣ Daha üç gün sonrasının hava durumunu bile tahmin edemiyorken, 5 ay sonrasını nasıl biliyorsunuz?
👉 Çünkü "hava durumu" ile "iklim ve mevsimsel tahmin" tamamen farklı mekanizmalardır. Hava durumu atmosferdeki anlık kaostur; rüzgarın ufak bir değişimi bulutun yönünü değiştirir. Ancak mevsimsel tahminlerde biz "5 ay sonra Salı günü saat 15.00'te yağmur yağacak" demiyoruz. Burada okyanusların devasa kütlesinin ve kıtaların yavaş ama tahmin edilebilir ısınma/soğuma kapasitesini ve tepkilerini kullanıyoruz. Atmosfer unutkandır, ancak okyanusların bir hafızası vardır.
2⃣ Peki bu El Nino "Süper" olunca tam olarak ne oluyor?
👉 Küresel iklim sisteminin "steroid" alması gibi düşünebilirsiniz. Dünya atmosferinin enerji bütçesinde devasa bir fazla oluşuyor ve bu fazla ısı, okyanuslardan atmosfere salınıyor. Sonuç: Peş peşe kırılan küresel sıcaklık rekorları, okyanus suyu sıcaklıklarında tehlikeli artışlar ve daha fazla enerjiyle beslendiği için şiddeti katlanarak artan ekstrem hava olayları, dolular, hortumlar... Bu sistem bütçe fazlası verdiğinde, faturayı maalesef yeryüzündeki tüm canlılar ödüyor. Yani eninde sonunda biz…
⚠️ Mesela, son en büyük ve yıkıcı "Süper El Nino"lardan birisi 2015-2016 yılındaydı ve o dönem küresel ısınmada bir eşik atlama noktasıydı. O tarihten bu yana geçen son 10-11 yıl, ölçüm tarihinin açık ara en sıcak yılları olarak kayıtlara geçti.
3⃣ Tüm bu karanlık tabloya rağmen durumu tersine çevirmek için bir umut var mı?
👉 Evet aslında var! Gündelik hayatta pek hissetmesek de enerji dönüşümü inanılmaz bir hızla ilerliyor. Dünyada “yeni” elektrik kapasitesinin %90'ından fazlası yenilenebilir kaynaklardan geliyor. Güneş enerjisi artık tarihteki en ucuz elektrik kaynağı seviyesine ulaştı. Çin gibi devlerin rekor yenilenebilir enerji kurulumları sayesinde küresel emisyonların beklenenden 10 yıl daha erken tepe noktasına ulaşıp düşüşe geçmesi öngörülüyor. Artık herkes iyi kötü iklim krizinin farkında; dolayısıyla savaşımız bir "farkındalık" savaşı değil, bir "hız" savaşı diyebiliriz.
4⃣ Bunun Türkiye’ye etkisi nedir?
👉 ENSO döngüsünün (El Nino/La Nina) ülkemiz üzerindeki doğrudan etkisi; Yeni Zelanda, Meksika veya Şili gibi Pasifik'e kıyısı olan ülkelere kıyasla oldukça dolaylı ve minimaldir. Bu fenomenin etkileri coğrafyamıza ulaşana kadar diğer güçlü atmosferik paternlerle karışır. Dolayısıyla El Nino, Türkiye'nin hava durumunu doğrudan yöneten bir şalter olmaktan ziyade, küresel iklimi genel olarak ısıttığı ve enerji dengesini bozduğu için bize de "zayıf sinyaller" ve dolaylı iklimsel anormallikler şeklinde yansıyan arka plan bir itici güçtür.
✍️ Son olarak tarihe bir not düşelim: Atmosferdeki bu devasa enerji yükü eninde sonunda bir yerlerden patlak vermek zorunda. Önümüzdeki 4-5 yıl yani 2027-2030 dönemi, dünyanın birçok yerinde nesiller boyu hafızalardan silinmeyecek, tarih kitaplarına felaket olarak geçebilecek sarsıcı doğa olaylarına gebe olabilir.
🔚
🍇 Napa Vadisi’nde bir bağ sahibi yılda 200.000$ kaybediyordu. Yeraltından kemirgenler mahsulü yiyordu 🐀💸 Zehir işe yaramayınca 50$’lık bir kutu yerleştirdi ve bekledi… Bir kerkenez 🦉 yerleşti! Yılda 3.000+ kemirgeni yok ediyor, hasar %90 azaldı. 🌱💚
On yıllık harbin subay kadrosunu herhangi bir jenerasyonla karıştırmayın. Balkan Harbi’ni, Cihan Harbi’ni ve Millî Mücadele’yi görmüş subaylar, savaşın her türlüsünü yaşadılar. Kızgın çöllerden dondurucu soğuklara, dağlardan boğazlara kadar her cephede savaştılar. Ciğerlerine barut doldu, top sesleri kulaklarını zayıflattı. Her biri gerçek bir harp makinasıdır.
Bir meselede Mustafa Kemal Paşa kurmaylarını toplar, istişare eder ve ‘olur’ derse olur, ‘olmaz’ derse gerçekten oluru yoktur.
@cigdemboz@elcinarabaci Edremitte üreticiyim,bu sene sezon sonuna kadar %8 ile %10 arası randımanla yeşil zeytin sıktık,zeytin kararmadı,daneler eylül ayından sonra yağlanmadı,resmen zeytinden su sıktık,prina analizi de yaptırdık,yağhanelerin bir suçu yok,iklimden kaynaklı.