Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز

Staff Member @UniOfOxford | @OxfordAmnesty |Director @cacass21| Former Diplomat |PhD, Constitutional law

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

مصاحبه #ویژه من با بانو #انیسه_شهید.
روایت های از دهه هفتاد و دوره جمهوریت
چگونه #حامد_کرزی ریس جمهوری افغانستان و #زلمی_خلیل_زاد سفیر امریکا در کابل در ۲۰۰۳ قانون دو کشور ( افغانستان و امریکا) را پیرامون ترک تابعیت آقای خلیل زاد دور زدند؟
@KarzaiH
@realZalmayMK
برنامه کامل در لینک زیر ⬇️

@AnisaShaheed1
https://t.co/oHmwH3MG8t…

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

https://t.co/09mvyVohg3

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

گفتگوی دکتر عزیز بارز با تلویزیون آمو، پیرامون ادامه تنش میان پاکستان و طالبان.
@AmuTelevision
https://t.co/XzhBveaMf5

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

گفتگو اینجانب با برنامه #فراخبرطلوع در مورد نشست صدر اعظم های کشور‌های عضو کنفرانس همکاری های شانگهای در دو‌شنبه-تاجیکستان.
رسانه های داخلی زیر فشار اند، شیوه اجرای برنامه ها تغیر دادند. روح آزادی بیان در طلوع مرده است.

https://t.co/Q82EwSETlH

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

@thedaoudnaji روح مادر تان شاد، تسلیت می گویم.

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

مصاحبه هفته قبل اینجانب با تلویزیون آمو.

https://t.co/5tn4OjyP94

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

اگر به ملک رسیدی جفا مکن به کسی
که آنچه کاخ تو را خاک می‌کند ستم است
فاضل_نظری

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

موفقت بانو کوفی را به عنوان عضو شورای شهر گوتیتگین- آلمان، صمیمانه تبریک می گویم.
پیوستن جامعه دایاسپورای افغانستان به کشور های که مقیم اند، روزنه ی برای پیشرفت آنها و فرزندان شان است. ‌@koofi_kahkashan

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

نقد سالم
اظهارنظر و نقد سالم، حق طبیعی و انسانی هر فرد است و باید به نظر هر انسان احترام گذاشته شود، حتی اگر با آن مخالف باشیم.

اما چند نکته قابل تأمل است:
اول: هرکس که کار می‌کند، ممکن است اشتباه هم بکند؛ هیچ استثنایی وجود ندارد.

دوم: پذیرش نقد سالم، ظرفیت می‌خواهد. متأسفانه این موضوع هنوز در حوزه تمدنی ما به‌خوبی جا نیفتاده است. گاهی هر کسی را که نقد کنی، دشمن تلقی می‌شوی.

سوم: نقدهای ما نیز اغلب معیار مشخصی ندارند و بیشتر تابع احساسات، حب‌وبغض‌ها و دلتنگی‌های شخصی ما هستند.

چهارم: برخی افراد بی‌ریشه، کاسه داغ‌تر از آش می‌شوند و به دفاع از شخصیت‌هایی می‌پردازند که کارنامه سیاسی سالمی ندارند و تنها برای تأمین منافع شخصی کنار آمده‌اند، بی‌آنکه به آرمان‌های هیچ مکتب سیاسی باور و پایبندی داشته باشند.

پنجم: بی‌ثباتی دائمی و بی‌اعتمادی نسبت به شخصیت‌های سیاسی افغانستان، که خود را به ساختارهای حزبی معیاری پایبند نمی‌دانند، باعث شده است که این شخصیت‌ها در میان برخی گروه‌ها به تابو تبدیل شوند و نقد آنان تحمل‌پذیر نباشد.

ششم: در افغانستان، تقریباً همه اهل سیاست بی‌برنامه‌اند و به‌صورت موقتی و کوتاه‌مدت عمل می‌کنند. اگر درد دل یک پشتون، هزاره یا ازبکِ تحصیل‌کرده و دلسوز را درباره وضعیت کشور و عملکرد رهبران سیاسی بشنوی، خواهی دید که در بسیاری از نگرانی‌ها و ناامیدی‌ها، شباهت زیادی میان آنان وجود دارد.

از دید من، وضعیت عمومی و فضای سیاسی کشور به‌شدت بی‌ثبات است و هنوز زمینه لازم برای شکل‌گیری نقد سالم در یک فضای عمومی ناسالم فراهم نشده است. شخصاً طرفدار نقد سالم، منصفانه و بی‌طرفانه هستم و باور دارم که نقد سالم می‌تواند پیامدهای مثبت و سازنده‌ای به همراه داشته باشد.

تأمین عدالت اجتماعی، بازگرداندن قدرت سیاسی به مردم و اعاده حقوق اساسی آنان، یک نیاز مبرم و اساسی است. ثبات و رفاه عمومی، زمینه‌ساز شکل‌گیری نقد سالم، گفت‌وگوی سازنده و حرکت به سوی آبادی و سازندگی خواهد شد.

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

از خلال گفتگوی امروز‌ با آمو:

[Amu TV @AmuTelevision]

عزیز احمد بارز، دیپلمات پیشین، در برنامه موج می‌گوید حکم دادگاه کیفری بین‌المللی هرچند اجرایی نیست «اما پیام روشن و جدی برای طالبان و جهان دارد.»

[Amu TV @AmuTelevision]

عزیز احمد بارز، دیپلمات پیشین، در برنامه موج می‌گوید حکم دادگاه کیفری بین‌المللی هرچند اجرایی نیست «اما پیام روشن و جدی برای طالبان و جهان دارد.»

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

تبصره دیروز من با مهمان دیگر در مورد هشتمین دور نشست « فارمت مسکو»
چرا این دور نشست بی نتیجه پایان یافت؟
@dw_persian @dwnews

https://t.co/8cZkHZfOcm

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

اگر نشست هشتم بار دیگر بر «حکومت فراگیر» تأکید کند، چه سازوکار عملی برای تحقق آن پیشنهاد شد و چه هزینه‌ای برای نپذیرفتن آن وجود دارد؟

فرمت مسکو بیش از آنکه مسیر رسیدن به یک توافق سیاسی جامع در افغانستان باشد، به بستری برای هماهنگی کشورهای منطقه، مدیریت رفتار طالبان و تثبیت نقش روسیه در معماری امنیتی پیرامون افغانستان است. ۱/۳

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

نشست مسکو:،تلاش برای مصالحه در افغانستان تا مدیریت منطقه‌ای طالبان
هشتمین نشست «فرمت مسکو» درباره افغانستان امروز دوشنبه ۱۳ میزان در مسکو آغاز شد. نشستی که نمایندگان و مقامات ارشد روسیه، ایران، چین، هند، پاکستان، قزاقستان، قرغیزستان، تاجیکستان، اوزبیکستان و هیأت طالبان در آن حضور دارند. امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان، نیز برای شرکت در این نشست به مسکو رفته است. یکی از موضوعات مهم این نشست، تنش میان طالبان و پاکستان است. روسیه اعلام کرده که حاضر است از ظرفیت فرمت مسکو برای کمک به رسیدن کابل و اسلام‌آباد به یک «سازش معقول» استفاده کند.

آیا فرمت مسکو امروز چه نقشی در مسئله افغانستان دارد و تا چه اندازه با مأموریت اولیه آن تفاوت کرده است؟
فرمت مسکو از سال ۲۰۱۷ آغاز به کار کرد و در آغاز، هدف آن کمک به روند صلح و مصالحه ملی افغانستان و ایجاد یک چارچوب منطقه‌ای برای گفت‌وگو درباره جنگ افغانستان بود. در آن دوره، طالبان هنوز قدرت را در کابل در اختیار نداشتند و روسیه از ضرورت مشارکت طالبان در روند سیاسی سخن می‌گفت. اما حالا مهم ترین غایب این نشست مخالفان سیاسی، جامعه مدنی و زنان افغانستان است.
طالبان از سال ۲۰۲۱ کنترل کامل کشور را در دست دارند و روسیه نیز در جولای ۲۰۲۵ حکومت این گروه را رسماً به رسمیت شناخت. بنابراین مسکو دیگر صرفاً با یک طرف مسلحِ خارج از ساختار قدرت مذاکره نمی‌کند؛ بلکه با حکومتی تعامل می‌کند که خود آن را به رسمیت شناخته است.

از «وادار کردن طالبان» تا «مدیریت طالبان»:
این تحول، معنای نشست مسکو را تغییر داده است.
در سال‌های نخست، یکی از مطالبات اصلی کشورهای شرکت‌کننده ایجاد یک حکومت فراگیر و مشارکت سیاسی گروه‌های مختلف افغانستان بود. حتی در سال ۲۰۲۳، مقام روسی مسئول پرونده افغانستان تصریح کرده بود که موضوع تشکیل حکومت «فراگیر قومی و سیاسی» در دستور کار نشست قرار دارد و پیشرفتی در این زمینه مشاهده نشده است.
اما تجربه چند سال گذشته نشان داده است که طالبان حاضر نشده‌اند ساختار قدرت خود را بر اساس خواست مردم افغانستان و کشورهای منطقه بازطراحی کنند.
کشورهای منطقه نیز به این نتیجه رسیده‌اند که تعامل با ساختار موجود در کابل برای امنیت، تجارت، مرزها، مهاجرت و مبارزه با گروه‌های مسلح ضروری است.

در نتیجه، سیاست منطقه‌ای و نشست فارمت مسکو به‌تدریج از «تغییر رفتار طالبان از طریق فشار» به «مدیریت واقعیت طالبان از طریق تعامل» جاگزین شده است.
روسیه در این میان حتی یک گام جلوتر رفته و با به‌رسمیت‌شناختن طالبان، عملاً نشان داده است که «واقعیت قدرت در کابل» را بر ملاحظات مربوط منافع مردم افغانستان، به نوع نظام سیاسی و مردم سالاری ترجیح می‌دهد.
سیاست روسیه نیز این تحول را نتیجه محاسبات امنیتی و ژئوپولیتیکی مسکو، را دنبال می کند از جمله نگرانی درباره داعش خراسان است و تلاش برای حفظ نفوذ در آسیای مرکزی.

غیبت مخالفان طالبان؛ ضعف ساختاری فرمت مسکو:
یکی از پرسش‌های جدی درباره نشست مسکو این است که چگونه درباره آینده سیاسی افغانستان می‌توان تصمیم یا توصیه‌ای جدی مطرح کرد، که نمایندگان مخالف طالبان در میز گفت‌وگو حضور ندارند؟
البته باید توجه داشت که فرمت مسکو اساساً یک نشست منطقه‌ای میان دولت‌هاست و نه یک کنفرانس بین‌الافغانستانی. بنابراین غیبت مخالفان طالبان از نظر ساختار رسمی این نشست الزاماً یک تخلف از دستور کار آن نیست. اما از نظر سیاسی، این مسئله یک محدودیت جدی ایجاد می‌کند، اگر کشورهای منطقه درباره «حکومت فراگیر»، «مشارکت سیاسی» یا «مصالحه ملی» صحبت کنند، ولی بخش‌های مهمی از جامعه سیاسی افغانستان در میز حضور نداشته باشند، این خواسته‌ها بیشتر در سطح توصیه‌های دیپلماتیک باقی می‌ماند تا یک روند واقعی مصالحه ملی.
در واقع مسکو درباره افغانستان بدون حضور همه طرف‌های افغانستان گفت‌وگو می‌کند. این می‌تواند برای مدیریت بحران امنیتی و منطقه‌ای مفید باشد، اما ظرفیت آن برای حل مسئله سیاسی داخلی افغانستان محدود می‌ماند.

آیا روسیه واقعاً به دنبال حکومت فراگیر است؟
در اینجا باید میان دو سطح عملکرد تفاوت گذاشت.
۱- در سطح اعلامی، روسیه و دیگر کشورهای شرکت‌کننده همچنان می‌توانند از تشکیل حکومت فراگیر، مبارزه با تروریسم، ثبات افغانستان و رعایت تعهدات بین‌المللی سخن بگویند. برای نمونه، بیانیه مشترک نشست ۲۰۲۴ بر مبارزه با گروه‌های تروریستی و انجام اقدامات قابل مشاهده و راستی‌آزمایی از سوی مقامات طالبان تأکید کرده بود. دربیانیه، کشورهای شرکت‌کننده همچنین با استقرار زیرساخت‌های نظامی کشورهای ثالث یعنی«غرب» در افغانستان و کشورهای همسایه مخالفت کردند.

۲- در سطح عملی، اولویت‌های روسیه و بسیاری از کشورهای منطقه با اولویت‌های غرب یکسان نیست. ۱/۱

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

برای مسکو، تهران، پکن و کشورهای آسیای مرکزی، مسائلی مانند جلوگیری از گسترش داعش خراسان، جلوگیری از بی‌ثباتی مرزی، کنترل قاچاق مواد مخدر، مهاجرت، تجارت و جلوگیری از تبدیل شدن افغانستان به پایگاه تهدید علیه کشورهای همسایه، اهمیت بالا دارد. به همین دلیل، مسئله ساختار سیاسی داخلی افغانستان در بسیاری موارد اهمیت درجه دوم قرار می‌گیرد.
همین تفاوت میان اولویت‌های امنیتی همسایگان و تمرکز غرب بر مسائل حقوق بشری و سیاسی را برجسته کرده‌اند.
احتمال دارد «حکومت فراگیر» برای بسیاری از کشورهای منطقه همچنان یک هدف مطلوب دیپلماتیک باشد، اما نه شرطی که حاضر باشند به خاطر تحقق آن رابطه خود با کابل را متوقف کنند.

روسیه و مسئله حضور غرب:
عامل مهم دیگر، رقابت ژئوپولیتیکی است.
فرمت مسکو از ابتدا یک ابتکار منطقه‌ای بود که تلاش می‌کرد کشورهای پیرامون افغانستان را در یک چارچوب مستقل از حضور نظامی امریکا و ناتو گردهم آورد. امروز این ویژگی برای روسیه اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
در بیانیه‌های نشست‌های مسکو، مخالفت با استقرار زیرساخت‌های نظامی کشورهای ثالث «غرب» در افغانستان و کشورهای همسایه صریحاً مطرح شده است. بنابراین می‌توان گفت که فرمت مسکو سازوکار درباره «مسئله افغانستان» است و نیز تلاش روسیه برای تعریف معماری امنیتی منطقه بدون نقش مسلط قدرت‌های فرامنطقه‌ای است.
واقعیت دیگر این است که همه کشورهای حاضر در نشست دقیقاً با اهداف ژئوپولیتیکی روسیه هم‌نظر باشند، چین، هند، ایران، پاکستان و کشورهای آسیای مرکزی هرکدام محاسبات خاص خود را دارند. نقطه مشترک آنان بیشتر در این است که هیچ‌کدام نمی‌خواهند بی‌ثباتی افغانستان مستقیماً به امنیت خودشان منتقل شود.

پاکستان؛ آزمون جدید برای فرمت مسکو:
تنش افغانستان و پاکستان برای نشست هشتم اهمیت ویژه دارد. مسکو اعلام کرده است که آماده است از فرمت مسکو برای نزدیک‌کردن دیدگاه‌های کابل و اسلام‌آباد استفاده موثر کند. این موضوع برای روسیه یک فرصت است تا نشان دهد فرمت مسکو فقط محل صدور بیانیه نیست، بلکه می‌تواند به یک ابزار میانجی‌گری منطقه‌ای تبدیل شود.

این موضوع یک دشواری اساسی نیز دارد: روسیه اکنون رسماً طالبان را به رسمیت شناخته است. بنابراین اگر بخواهد میان طالبان و پاکستان میانجی‌گری کند، باید هم‌زمان نشان دهد که نزدیکی سیاسی به کابل به معنای پذیرفتن تمام مواضع طالبان نیست.
موفقیت یا عدم موفقیت این تلاش می‌تواند بر اعتبار آینده فرمت مسکو تأثیر بگذارد.

نشست هشتم احتمالاً چه چیزی را در پی خواهد داشت؟
به جای انتظار داشتن یک تصمیم بزرگ درباره آینده سیاسی افغانستان، شاید بهتر باشد نشست هشتم را در سه سطح ارزیابی کنیم:
۱-سطح امنیتی: آیا کشورهای منطقه می‌توانند طالبان را به اقدامات مؤثرتر علیه داعش خراسان و سایر گروه‌های مسلح وادار یا تشویق کنند؟
۲- سطح منطقه‌ای: آیا مسکو می‌تواند در کاهش تنش افغانستان و پاکستان نقش عملی ایفا کند؟
۳- سطح سیاسی: آیا بار دیگر بر تشکیل حکومت فراگیر و مشارکت سیاسی تأکید خواهد شد، بدون اینکه سازوکاری برای اجرای آن ارائه شود؟

اگر نتیجه نشست عمدتاً تکرار توصیه‌های قبلی درباره حکومت فراگیر باشد، بدون آنکه طالبان تعهد مشخص داشته باشند، نشان خواهد داد که شکاف میان خواست کشورهای منطقه و برداشت طالبان از حاکمیت همچنان پابرجاست.
اگر نشست به سمت همکاری امنیتی، میانجی‌گری میان کابل و اسلام‌آباد، توسعه تجارت و اتصال منطقه‌ای حرکت کند، می‌توان آن را نشانه تقویت رویکرد «تعامل با واقعیت موجود» دانست.

در نتیجه، فرمت مسکو امروز بیش از آنکه یک پروژه برای تغییر ساختار قدرت در افغانستان باشد، به سازوکاری برای مدیریت افغانستانِ تحت حاکمیت طالبان تبدیل شده است.
روسیه با به‌رسمیت‌شناختن طالبان این تحول را بیش از سایر کشورهای منطقه آشکار کرده است. اما این به معنای آن نیست که مسکو یا سایر کشورهای منطقه تمام سیاست‌های طالبان را تأیید می‌کنند. انها در موضوعاتی مانند تروریسم، امنیت مرزی، مواد مخدر، روابط طالبان با همسایگان و تا حدی ساختار سیاسی افغانستان همچنان خواست‌هایی از کابل دارند؛ اما ابزار فشار و میزان اولویتی که برای تحقق این خواسته‌ها قائل‌اند، با رویکرد کشورهای غربی متفاوت است.

از همین‌رو، پارادوکس اصلی نشست مسکو این است: کشورهای منطقه می‌خواهند طالبان را به رفتار قابل پیش‌بینی‌تر وادار کنند، اما هم‌زمان نمی‌خواهند با فشار بیش از حد، حکومتی را که اکنون شریک امنیتی و اقتصادی خود می‌دانند، بی‌ثبات کنند.
و طالبان نیز تاکنون نشان داده‌اند که حاضرند با همسایگان همکاری کنند، اما این همکاری را الزاماً به معنای پذیرش بازتعریف ساختار قدرت داخلی خود نمی‌دانند.
۱/۲

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

تحلیل دکتر عزیز بارز پیرامون درگیری اخیر در ولایت نورستان وسایر جغرافیای افغانستان.
تلویزیون آمو
@AmuTelevision
https://t.co/LEM4RQbmIN

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

گزارش سفر:

https://t.co/6aIIxKTSR8

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

@saidasadullah1 این خبر چند ساعت بعد توسط رسانه های برون مرزی تایید شد.

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

چند لحظه قبل در کابل صدای هوا پیما و انفجار های پیهم شنیده شده است.
جزییات بعدا …

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

این سفر برای من فرصتی ارزشمند بود تا بار دیگر شاهد رشد و توسعه تاجیکستان باشم، با دوستان قدیمی دیدار کنم و در کنار شخصیت‌های فرهنگی، علمی و رسانه‌ای از کشورهای مختلف، در جشن استقلال کشوری شرکت کنم که با مردم آن پیوندهای عمیق زبانی، فرهنگی و تاریخی دارم.
رشد و توسعه تاجیکستان را به مردم این کشور تبریک می‌گویم و برای مردم و دولت تاجیکستان، صلح، آرامش، پیشرفت و سربلندی آرزو دارم. ۴/۴

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

گزارش سفر به دوشنبه و شرکت در سی‌وپنجمین سالگرد استقلال جمهوری تاجیکستان

ورود به دوشنبه و استقبال گرم میزبانان:
ساعت یک بامداد روز ششم سپتامبر، هواپیما در فرودگاه بین‌المللی دوشنبه به زمین نشست.
مهمانداران با لهجه شیرین تاجیکی/ فارسی به ما خوش‌آمد گفتند و مسافران را به بخش ویژه فرودگاه راهنمایی کردند. پس از انجام مراحل اداری و بررسی گذرنامه‌ها، در ویزای ورودی شهروندان بریتانیا مشکلی پیش آمد که با توجه و همکاری مهمانداران حل شد. سپس با موترهایی که برای انتقال مهمانان تدارک دیده شده بود، راهی هتل «حیات» شدیم.

در این پرواز و پروازهای بعدی، جمعی از شخصیت‌های فرهنگی، نویسندگان، شاعران، پژوهشگران و فعالان فرهنگی، سیاسی و رسانه‌ای به دوشنبه آمدند. همه ما به دعوت آکادمی علوم تاجیکستان و انجمن تاجیکان و فارسی زبانان جهان «پیوند» برای شرکت در مراسم سی‌وپنجمین سالگرد استقلال این کشور سفر کرده بودیم.

به گفته مهمانداران، ۲۷۰ تن از فرهیختگان و فارسی‌زبانان و غیرفارسی‌زبانان از سراسر جهان برای شرکت در جشن سی‌وپنج‌سالگی استقلال تاجیکستان دعوت شده بودند.

فرودگاه دوشنبه در مقایسه با فرودگاه‌های بزرگ جهان، بسیار کوچک است، اما فضایی جمع‌وجور و دل‌نشین دارد. برای من، گرمی استقبال و پذیرایی در بخش ویژه، خستگی راه را از تن می‌زدود. در سالن انتظار، فرصت دیدار با مهمانداران و دوستانی که از کشورهای مختلف آمده بودند، فراهم شد که بسیار ارزشمند بود.

نظم و برنامه‌ریزی دقیق میزبانان عالی بود. برای تمام برنامه‌ها، کارت‌های ویژه‌ای از پیش آماده شده بود که مشخصات مهمان، شماره صندلی، محل پذیرایی، ساعت آغاز و محل برگزاری برنامه در آن درج شده بود. همه امور با دقت پیش‌بینی شده بود. برای آن دسته از مهمانانی که با زبان انگلیسی آشنایی نداشتند، تنها مشکل خط سیریلیک بود که آن هم با توجه به ترجمان دیجیتال حل می شد.

برنامه رسمی برای روزهای ۷ الی ۹ سپتامبر ۲۰۲۶ تنظیم شده بود.

صبح روز ۷ سپتامبر ۲۰۲۶: رژه نظامی در میدان استقلال:
رژه نظامی نیروهای امنیتی جمهوری تاجیکستان، با حضور و سخنرانی جلالتمآب امامعلی رحمان، رئیس‌جمهور، اعضای دولت و شخصیت‌های سیاسی و فرهنگی جمهوری تاجیکستان، در میدان استقلال دوشنبه برگزار شد.
بنده در جمع مهمانان کشورهای مختلف جهان در این مراسم اشتراک کردم. دیدن رشد همه‌جانبه و توسعه تاجیکستان برایم خوشایند بود.
سرود ملی تاجیکستان پیش از آغاز رژه نظامی نواخته شد. این لحظه برایم حس خوشایندی داشت؛ هم‌زمان، گلویم را بغض پر کرده بود. تصور می‌کردم که پنج سال پیش، افغانستان نیز نیروی نظامی و نظم دولتی داشت و سرود ملی در روزهای ملی نواخته می‌شد.
با دیدن داشته‌ها و توسعه تاجیکستان، نهایت خوشحال می‌شوم. در عین حال، می‌دانم که با وجود همه اشتراکات فرهنگی، زبانی و تباری که با شهروندان این کشور دارم، برای سفر به این کشور به ویزا نیاز دارم.
در سال‌های خدمتم در سفارت افغانستان در تاجیکستان و تا امروز، شخصاً شاهد تحولات زیادی در همه عرصه‌ها، به‌ویژه در نیروهای منظم نظامی تاجیکستان، بوده‌ام.
به دولت و مردم تاجیکستان تبریک می‌گویم. رشد و توسعه جمهوری تاجیکستان برای همه تاجیکان جهان مایه افتخار است.

بعدازظهر روز ۷ سپتامبر ۲۰۲۶: همایش علمی انجمن تاجیکان و فارسی زبانان جهان «پیوند»:

این همایش با حضور دانشمندان و پژوهشگران تاجیکستان و ۲۷۰ مهمان از ۲۷ کشور جهان برگزار شد.
همایش علمی انجمن تاجیکان و فارسی‌زبانان جهان «پیوند» با عنوان «تاجیکستان مستقل؛ پیونددهندۀ تمدن آریایی» در کاخ وحدت شهر دوشنبه، به ریاست محترم امامعلی رحمان، رئیس‌جمهور جمهوری تاجیکستان و رئیس انجمن تاجیکان و فارسی‌زبانان جهان «پیوند» برگزار شد و من نیز با افتخار در آن شرکت کردم.
اینجانب قرار بود در پنل دوم این همایش، مقاله‌ای با عنوان «دیپلماسی فرهنگی محور جمهوری تاجیکستان؛ بستری مناسب برای رشد فرهنگ و تمدن آریایی» ارائه کنم.
به دلیل کمبود وقت، تعدادی از مقاله‌ها فرصت ارائه نیافتند و مقاله بنده نیز در میان آن‌ها بود. این مقاله را به‌زودی نشر می‌کنم تا دوستان نیز آن را بخوانند.
این گردهمایی فرصتی ارزشمند برای دیدار و تبادل نظر میان دانشمندان و فرهنگیان کشورهای مختلف و تأکید بر اهمیت پیوندهای علمی، زبانی و فرهنگی فارسی‌زبانان بود.

صبح روز ۸ سپتامبر ۲۰۲۶: افتتاح تئاتر ملی و سخنرانی رئیس‌جمهور:

افتتاح تئاتر ملی با سخنرانی محترم امامعلی رحمان، رئیس‌جمهور تاجیکستان، برگزار شد. ایشان سخنرانی اصلی خویش را به مناسبت سی‌وپنجمین سالگرد استقلال جمهوری تاجیکستان، با حضور دیپلمات‌ها، مهمانان، اعضای حکومت و مردم تاجیکستان ایراد کردند.
ده نکته مهم سخنان رئیس‌جمهور محترم امامعلی رحمان: ۱/۴

[Dr Aziz Barez دکتر عزیز بارز @a_barez]

ورزشگاه جدید دوشنبه مطابق با استانداردهای فیفا و در رده دوم بین‌المللی قرار دارد و برای مسابقات ملی، بین‌المللی و منطقه‌ای فوتبال قابل استفاده است.
پس از بخش سرود ملی، رئیس‌جمهور محترم امامعلی رحمان سخنرانی کوتاهی کردند. ایشان ضمن تبریک سی‌وپنجمین سالگرد استقلال، افتتاح ورزشگاه ملی را هدیه‌ای شایسته به مردم تاجیکستان به مناسبت این جشن دانستند.
ایشان تأکید کردند که تاجیکستان به‌تدریج به یکی از مراکز مهم برگزاری رویدادهای بین‌المللی ورزشی در منطقه تبدیل می‌شود و ورزشگاه جدید در آینده مرکز توسعه فوتبال کشور، میزبان مسابقات مهم بین‌المللی و منطقه‌ای و محل تربیت نسل‌های جدید فوتبالیست‌های تاجیک خواهد بود.
رئیس‌جمهور همچنین از مردم خواستند که قدر نعمت بی‌بهای استقلال، صلح و ثبات کامل و وحدت ملی را بدانند و برای حفظ و تقویت پایه‌های استقلال میهن عزیزشان، با اتحاد و همبستگی تلاش کنند.

نمایش تئاتری «۳۵ سال سرنوشت‌ساز» نمایش بزرگ و عالی تئاتری با عنوان «۳۵ سال سرنوشت‌ساز» در ورزشگاه ملی برگزار شد.
در این برنامه فرهنگی که با حضور ۱۱ هزار نفر برگزار شد، گروه‌های هنری و خلاق تاجیکستان به اجرا پرداختند.
این نمایش به بخش‌های مختلفی تقسیم شده بود؛ از جمله: مسیر تمدن، نمایش الفبای نیاکان، امنیت غذایی
،استقلال انرژی، رهایی از بن‌بست ارتباطی، صنعت، اساس پیشرفت، آب برای توسعه پایدار، تصویب قطعنامه سازمان ملل متحد، توسعه و پیشرفت دیجیتال.
این برنامه حیرت‌انگیز بود.
آتش‌بازی و نورافشانی:
پس از پایان برنامه فرهنگی، مراسم آتش‌بازی و نورافشانی بر فراز ورزشگاه ملی برگزار شد و فضای زیبایی را در آسمان دوشنبه به وجود آورد.

دهم‌ سپتمبر رونمایی کتاب:
تعداد از مهمانان جشن استقلال در کتاب که اسم « امام علی رحمان شاه ستون تاجیک های جهان» مقاله ارایه کردند.
مقاله اینجانب زیر عنوان « سیاست خارجی فرهنگی محور جمهوری تاجیکستان » در این کتاب جا دارد.
محترم عبدالجبار رحمان زاده، معاون آرین بانک، معاون وزارت فرهنگ و تعدادی از شخصیت های علمی و فرهنگی تاجیکستان و همه مهمانان که در این کتاب مقالات شان اقبال نشر یافته بود، حضور داشتند و صحبت کردند.
اینجانب در بطور فشرده در مورد مقاله خویش صحبت کردم. برنامه با ضیافت آرین بانک به پایان رسید.

دیدارها و ملاقات‌ها در حاشیه جشن استقلال:
در روزهای حضورم در دوشنبه، در حاشیه جشن استقلال جمهوری تاجیکستان، با شخصیت‌های زیر که بیشترشان از دوستان قدیمی من هستند، دیدار داشتم:
1. محترم استاد فرهاد رحیمی، رئیس اداره مستقل تعلیمات مسلکی و رئیس پیشین آکادمی علوم.
2. محترم عبدالجبار رحمان‌زاده، عضو وابسته آکادمی علوم و وزیر معارف سابق.
3. جنرال قدم‌شاه شهیم.
4. محترم دکتر علی‌اصغر شعردوست، سفیر سابق ایران در دوشنبه.
5. محترم قابل‌جان خوشوقت‌زاده، رئیس آکادمی علوم.
6. محترم دکتور قاسم‌شاه اسکندری، سکرتر جنرال آکادمی علوم.
7. محترم قابل‌جان قربانف، رئیس روابط بین‌المللی آکادمی علوم.
8. محترم محمدعلی رجبیان، عضو دفتر ریاست‌جمهوری و سفیر سابق تاجیکستان در ترکیه.
9. محترم رحمت کریم، رئیس انستیتوت نسخ خطی و شرق‌شناسی.
10. محترم سهراب ضیا، خبرنگار بی‌بی‌سی در تاجیکستان.
11. محترم دکتر امامعلی نصرالدین‌زاده، رئیس دانشگاه ملی.
12. محترم محمدوفا رضازاده، خبرنگار و رئیس سابق رادیوی آزادی در دوشنبه.
13. محترم قاضی‌شاه نعمت، هم‌کلاسی خودم.
14. محترم دکتر شبستری، سفیر سابق ایران در تاجیکستان.
15. محترم روح‌الله شریفی.
16. محترم دکتر یعقوب یسنا، استاد سابق دانشگاه البیرونی، و محترم جنرال میزا محمد یارمند، معاون سابق وزیر داخله.
17. محترم نادرشاه کوفی، فرماندار سابق.
18. محترم زلمی یونسی، سفیر سابق افغانستان در دوشنبه.
19. محترم آمر صاحب بسم‌الله خان محمدی، وزیر دفاع سابق.
20. محترمه اپه جمیله، استاد دانشگاه ملی و معاون سابق دانشگاه ملی، و محترمه دولت‌بخت، معاون دانشگاه ملی.
21. محترم حاجی برهان‌الدین رستاقی.
22. محترم محمدشریف سعیدی و محترم هارون راعون.
23. محترم دکتر صفر عبدالله، استاد دانشگاه بشکیک.
24. محترمان ایرج، زیبا و سیداحمد، دوستان خوبم.
25. محترمه آریا سعید و محترم حسیب سید.
26. محترمه منیژه انوری، رئیس، جسور و بنیامین، معاونین، و عیدی‌بیک و سایر همکاران آسیا پلس.

قابل تذکر است که جمع زیادی از دوستان قدیم و جدید را نیز در برنامه‌ها دیدم که این دیدارها باعث خوشحالی‌ام شد. یک تعداد دوستان قدیمی غیبت کبری داشتند امید وارم سلامت باشند.

سپاسگزاری:
در پایان، از میزبانی صمیمانه آکادمی علوم تاجیکستان، انجمن تاجیکان و فارسی زبانان جهان «پیوند» و «آرین‌بانک» صمیمانه سپاسگزاری می‌کنم. ۳/۴