سقوط حکومت، بازگشت سلطنت یا جنگ داخلی؟ تجربه لیبی چه میگوید؟
چه کسی گفته اگر جمهوری اسلامی سرنگون شود، لزوماً نظام سلطنتی به ایران بازمیگردد؟ اصلاً چه تضمینی وجود دارد که سقوط یک حکومت، به قدرت گرفتن یک جریان سیاسی خاص منجر شود؟
برای بررسی این پرسش، بد نیست به تجربه تاریخی کشور دیگری نگاه کنیم: لیبی.
لیبی هم زمانی نظام سلطنتی داشت. در سال ۱۹۵۱، همزمان با استقلال این کشور، محمد اِدریس سَنوسی به پادشاهی رسید. اما در سال ۱۹۶۹، مُعَمَّر قَذّافی با یک کودتای نظامی سلطنت را سرنگون کرد و خاندان سَنوسی از قدرت کنار رفت.
۴۲ سال بعد، در سال ۲۰۱۱، اعتراضات مردمی علیه حکومت قَذّافی آغاز شد و به قیام مسلحانه و جنگ داخلی گسترش یافت. آمریکا و متحدانش نیز با استناد به قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل، با هدف اعلامشده حفاظت از غیرنظامیان، در لیبی مداخله نظامی کردند.
سرانجام حکومت قَذّافی سقوط کرد و خود او در اُکتُبر همان سال کشته شد.
اما بعد از سقوط قَذّافی چه اتفاقی افتاد؟
ابتدا شورای ملی انتقالی قدرت را در دست گرفت. در سال ۲۰۱۲ انتخابات پارلمانی برگزار شد، اما اختلافات سیاسی و درگیری گروههای مسلح ادامه یافت.
از سال ۲۰۱۴، کشور عملاً میان مراکز قدرت رقیب تقسیم شد. در غرب، دولتهای مستقر در طِرابْلُس شکل گرفتند و در شرق، نیروهای وابسته به ژنرال خَلیفه حَفتَر و نهادهای سیاسی همسو با او قدرت گرفتند.
تلاشهای سازمان ملل برای پایان دادن به بحران و برگزاری انتخابات سراسری نیز تاکنون نتوانسته به این چندپارگی سیاسی پایان دهد.
در نتیجه، لیبی نه به یک دموکراسی باثبات رسید و نه توانست ساختار سیاسی یکپارچهای ایجاد کند.
اما آیا خاندان سلطنتی سابق به قدرت بازگشت؟
خیر.
محمد سَنوسی، متولد سال ۱۹۶۲ در طِرابْلُس، فرزند حَسَنالرِّضا سَنوسی، ولیعهد سابق لیبی است.
پدر او قرار بود در سِپتامبر ۱۹۶۹ جانشین پادشاه شود، اما کودتای قَذّافی پیش از انتقال قدرت اتفاق افتاد.
محمد سَنوسی بعدها به بریتانیا رفت و پس از درگذشت پدرش در سال ۱۹۹۲، جانشین او در رهبری خاندان سلطنتی شد.
او سالهاست در لندن زندگی میکند و همچنان برای احیای قانون اساسی سال ۱۹۵۱ و بازگشت سلطنت مشروطه فعالیت دارد.
نکته قابلتوجه اینکه لیبی نیز مانند ایران، جریان سلطنتطلب در تبعید و هوادارانی در میان مهاجران خود دارد. این جریان در داخل کشور هم فعالیت میکند.
حتی همین دو ماه پیش، در سِپتامبر ۲۰۲۶، بنا بر گزارش منتشرشده، صدها نفر از طرفداران بازگشت سلطنت در شهر مِصراته گرد هم آمدند و خواستار احیای نظام سلطنت مشروطه شدند.
اما با وجود این فعالیتها، بیش از ۱۵ سال پس از سقوط قَذّافی، خاندان سَنوسی همچنان خارج از قدرت است و سلطنت به لیبی بازنگشته است.
البته باید این نکته را روشن کرد که ایران و لیبی از نظر تاریخی، اجتماعی، جمعیتی و ساختار سیاسی تفاوتهای مهمی دارند. بنابراین نمیتوان صرفاً با مقایسه این دو کشور، آینده ایران را پیشبینی کرد.
همچنین داشتن هوادار و برگزاری تجمع، بهتنهایی به معنای برخورداری یک جریان سیاسی از حمایت اکثریت مردم نیست.
اما تجربه لیبی یک واقعیت مهم را نشان میدهد:
سرنگونی یک حکومت، حتی با مداخله نظامی خارجی، نه تضمینی برای استقرار دموکراسی است، نه ثبات سیاسی و نه بازگشت خاندان سلطنتی سابق به قدرت.
سقوط یک حکومت لزوماً به معنای پایان بحرانهای یک کشور نیست؛ گاهی میتواند آغاز بحرانی بهمراتب عمیقتر باشد. تجربه تاریخی کشورهایی مانند لیبی نشان داده که فروپاشی ساختار قدرت، بدون شکلگیری یک نظم سیاسی جایگزین، میتواند به چندپارگی قدرت، گسترش درگیریهای مسلحانه و جنگ داخلی طولانی و فرسایشی منجر شود.
ایران نیز از چنین خطراتی مصون نیست. نادیده گرفتن این واقعیتها و تصور اینکه صرفاً با سقوط یک حکومت، آیندهای باثبات در انتظار کشور خواهد بود، با تجربه تاریخی بسیاری از تحولات سیاسی سازگار نیست.
تاریخ را باید مطالعه کرد و از تجربه ملتهای دیگر آموخت، نه اینکه آرزوها و ترجیحات سیاسی خود را بهعنوان نتیجه قطعی تحولات آینده به دیگران ارائه کنیم.
هیچ جریان سیاسی نمیتواند صرفاً بر اساس خواستهها، ادعای محبوبیت یا تصوری که از آینده دارد، سرنوشت سیاسی یک کشور را از پیش تعیینشده بداند.
و در پایان، کاش به جای توهین، اتهامزنی، تهدید و تخریب یکدیگر، کمی بیشتر بخوانیم، ببینیم و بشنویم. تجربه کشورهای دیگر را بررسی کنیم و درباره آینده ایران با آگاهی و شناخت بیشتری گفتوگو کنیم.
اختلافنظر سیاسی نباید بهانهای برای تحقیر یا حذف یکدیگر باشد. قرار نیست همه ما درباره آینده ایران یکسان فکر کنیم، اما میتوانیم با وجود تمام اختلافها، گفتوگویی محترمانه و مبتنی بر واقعیت داشته باشیم.
شاید مهمترین مسئولیت ما در برابر نسلهای آینده همین باشد: اینکه به جای به ارث گذاشتن نفرت، تعصب و دشمنی، میراثی از آگاهی، مدارا، خرد جمعی و تجربه تاریخی برایشان باقی بگذاریم.
حادثه دریایی در دریای عمان و احتمال حمله آمریکا به نفتکش ایرانی؟؟؟
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) امروز، ۲۲ نوامبر، از وقوع حادثهای میان یک نفتکش و نیروهای نظامی در دریای عمان خبر داده است. طبق این گزارش، حادثه ساعت ۱۷:۵۵ به وقت ایران رخ داده است.
🟡برخی گزارشها مدعی شدهاند که نیروهای آمریکایی به یک نفتکش ایرانی که قصد عبور از محاصره دریایی آمریکا را داشته، حمله کردهاند. با این حال، هنوز حمله آمریکا و هویت نفتکش بهطور مستقل تأیید نشده است.
ایران پیشتر بارها هشدار داده بود که هرگونه حمله یا تلاش آمریکا برای توقیف نفتکشهای ایرانی، با پاسخ نظامی و حملات تلافیجویانه به زیرساختهای انرژی کشورهای حاشیه خلیج فارس مواجه خواهد شد.
هنوز جزئیات بیشتری درباره ماهیت حادثه، میزان خسارات احتمالی و نیروهای دخیل در آن منتشر نشده است.
ملانیا ترامپ در مستند جدید آمازون میگوید
اطرافیان شوهرش فقط به او بله میگویند و هیچکس حقیقت را به او نمیگوید. به نظر او این وضعیت درست نیست و ترامپ به آدمهایی نیاز دارد که حرف راست را به او بزنند.
ملانیا به حرف ترامپ که او را زنی سختگیر خوانده بود هم جواب داده و از رفتار شوهرش انتقاد کرده است. او قبلاً به ترامپ گفته بود در گردهماییها نرقصد، چون رقصیدن در شأن یک رئیسجمهور نیست.
ترامپ هم بارها با این مخالفتهای همسرش شوخی کرده و گفته است از وقتی مستند ملانیا موفق شده، زندگی کردن با او دیگر ممکن نیست.
ترامپ به فاکسنیوز گفته که ویدیوهای اعتراضات ایران رو دیده و از معترضا خواسته به اعتراضاتشون ادامه بدن.
به نظر من، این اظهارات نشون میده که آمریکای ترامپ همچنان به شکلگیری دوباره اعتراضات گسترده در ایران امید داره؛ اعتراضاتی که ممکنه به درگیریهای شهری و تکرار فاجعهای مثل ۱۸ و ۱۹ دی منجر بشه.
جامعه به اندازه کافی خسته و درمانده است. هر روز با یک تصمیم و اقدام تازه، نارضایتی مردم رو بیشتر نکنید؛ یک روز با اعدام و سانسور، روز دیگه با فساد، ناکارآمدی و برخورد امنیتی با هر اعتراض و انتقادی.
اگر این گفتمان امنیتی و امنیتیسازی از همهچیز
تموم نشه، دقیقاً همون فضایی شکل میگیره که آمریکا، اسرائیل و نیروهای همسو با اونها در داخل کشور (که شاید بخشی از همین امنیتیها هم باشن) میتونن ازش برای پیشبرد اهدافشون استفاده کنن.
🟡تری یینگست، خبرنگار فاکسنیوز، پس از گفتوگو با دونالد ترامپ گزارش داد:
ترامپ گفته اگر توافقی به دست نیاید، متمایل است پس از سال نو حملات بزرگ به ایران را از سر بگیرد. گفتوگوهای غیرمستقیم هنوز ادامه دارد، اما ترامپ ایرانیها را «رقاصهای حرفهای» خوانده و گفته فقط حرف میزنند و حرفهایشان پوچ است.
درباره گزارشهایی که میگویند ایران میخواهد محاصره دریایی آمریکا را آزمایش کند، ترامپ گفته است: «امیدوارم این کار را بکنند؛ همهشان مثل بقیه نیروی دریاییشان ته دریا خواهند بود.» به گفته یینگست، ترامپ افزوده نیروهای آمریکایی به کشتیهایی که بخواهند از محاصره عبور کنند شلیک خواهند کرد.
ترامپ همچنین گفته ویدیوهای اعتراضات داخل ایران را دیده و از معترضان خواسته به اعتراضشان ادامه دهند.
یینگست میگوید والاستریت ژورنال گزارش داده ایران هنوز حدود ۱۵۰۰ موشک بالستیک دارد و ماهانه حدود ۵۰ موشک تولید میکند. دو گروه رزمی ناو هواپیمابر آمریکا در دریای عرب مستقرند. کشورهای خلیج فارس خواهان توافقاند و قطر پیامها را میان واشنگتن و تهران رد و بدل میکند، اما فعلا نشانهای از توافق دیده نمیشود.
🟡تری یینگست، خبرنگار فاکسنیوز، پس از گفتوگو با دونالد ترامپ گزارش داد:
ترامپ گفته اگر توافقی به دست نیاید، متمایل است پس از سال نو حملات بزرگ به ایران را از سر بگیرد. گفتوگوهای غیرمستقیم هنوز ادامه دارد، اما ترامپ ایرانیها را «رقاصهای حرفهای» خوانده و گفته فقط حرف میزنند و حرفهایشان پوچ است.
درباره گزارشهایی که میگویند ایران میخواهد محاصره دریایی آمریکا را آزمایش کند، ترامپ گفته است: «امیدوارم این کار را بکنند؛ همهشان مثل بقیه نیروی دریاییشان ته دریا خواهند بود.» به گفته یینگست، ترامپ افزوده نیروهای آمریکایی به کشتیهایی که بخواهند از محاصره عبور کنند شلیک خواهند کرد.
ترامپ همچنین گفته ویدیوهای اعتراضات داخل ایران را دیده و از معترضان خواسته به اعتراضشان ادامه دهند.
یینگست میگوید والاستریت ژورنال گزارش داده ایران هنوز حدود ۱۵۰۰ موشک بالستیک دارد و ماهانه حدود ۵۰ موشک تولید میکند. دو گروه رزمی ناو هواپیمابر آمریکا در دریای عرب مستقرند. کشورهای خلیج فارس خواهان توافقاند و قطر پیامها را میان واشنگتن و تهران رد و بدل میکند، اما فعلا نشانهای از توافق دیده نمیشود.
عبدال السید:
«سالها به ما گفتهاند که اسرائیل یک کشور یهودی و دموکراتیک است. اما به نظرم حالا مردم مجبور شدهاند میان این دو یکی را انتخاب کنند. آیا اسرائیل یک کشور یهودی است یا یک کشور دموکراتیک؟
من معتقدم بر اساس اصولی که به آن پایبندیم، باید دموکراسی را بر هر چیز دیگری در اولویت قرار دهیم.»
باز هم اختلال در سیستمهای آمریکا، این بار در شرکت هواپیمایی دلتا.‼️
بروز اختلال در سیستمهای خودکار این شرکت باعث تأخیر در پروازهای دلتا در فرودگاه بینالمللی هارتسفیلد جکسون آتلانتا، یکی از شلوغترین فرودگاههای جهان، شده است.
باب فرگوسن، فرماندار ایالت واشینگتن:
«اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) کاملاً از کنترل خارج شده است.»
«از رفتار مأموران نقابداری که مردم را هنگام سوار شدن به هواپیما، به زور از مسیر سوار شدن به پرواز بیرون میکشند، بهشدت خشمگینم.
این فقط تازهترین نمونه از روشهای بهشدت مغایر با ارزشهای آمریکایی است که مأموران ICE به کار میگیرند.»
سقوط حکومت، بازگشت سلطنت یا جنگ داخلی؟ تجربه لیبی چه میگوید؟
چه کسی گفته اگر جمهوری اسلامی سرنگون شود، لزوماً نظام سلطنتی به ایران بازمیگردد؟ اصلاً چه تضمینی وجود دارد که سقوط یک حکومت، به قدرت گرفتن یک جریان سیاسی خاص منجر شود؟
برای بررسی این پرسش، بد نیست به تجربه تاریخی کشور دیگری نگاه کنیم: لیبی.
لیبی هم زمانی نظام سلطنتی داشت. در سال ۱۹۵۱، همزمان با استقلال این کشور، محمد اِدریس سَنوسی به پادشاهی رسید. اما در سال ۱۹۶۹، مُعَمَّر قَذّافی با یک کودتای نظامی سلطنت را سرنگون کرد و خاندان سَنوسی از قدرت کنار رفت.
۴۲ سال بعد، در سال ۲۰۱۱، اعتراضات مردمی علیه حکومت قَذّافی آغاز شد و به قیام مسلحانه و جنگ داخلی گسترش یافت. آمریکا و متحدانش نیز با استناد به قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل، با هدف اعلامشده حفاظت از غیرنظامیان، در لیبی مداخله نظامی کردند.
سرانجام حکومت قَذّافی سقوط کرد و خود او در اُکتُبر همان سال کشته شد.
اما بعد از سقوط قَذّافی چه اتفاقی افتاد؟
ابتدا شورای ملی انتقالی قدرت را در دست گرفت. در سال ۲۰۱۲ انتخابات پارلمانی برگزار شد، اما اختلافات سیاسی و درگیری گروههای مسلح ادامه یافت.
از سال ۲۰۱۴، کشور عملاً میان مراکز قدرت رقیب تقسیم شد. در غرب، دولتهای مستقر در طِرابْلُس شکل گرفتند و در شرق، نیروهای وابسته به ژنرال خَلیفه حَفتَر و نهادهای سیاسی همسو با او قدرت گرفتند.
تلاشهای سازمان ملل برای پایان دادن به بحران و برگزاری انتخابات سراسری نیز تاکنون نتوانسته به این چندپارگی سیاسی پایان دهد.
در نتیجه، لیبی نه به یک دموکراسی باثبات رسید و نه توانست ساختار سیاسی یکپارچهای ایجاد کند.
اما آیا خاندان سلطنتی سابق به قدرت بازگشت؟
خیر.
محمد سَنوسی، متولد سال ۱۹۶۲ در طِرابْلُس، فرزند حَسَنالرِّضا سَنوسی، ولیعهد سابق لیبی است.
پدر او قرار بود در سِپتامبر ۱۹۶۹ جانشین پادشاه شود، اما کودتای قَذّافی پیش از انتقال قدرت اتفاق افتاد.
محمد سَنوسی بعدها به بریتانیا رفت و پس از درگذشت پدرش در سال ۱۹۹۲، جانشین او در رهبری خاندان سلطنتی شد.
او سالهاست در لندن زندگی میکند و همچنان برای احیای قانون اساسی سال ۱۹۵۱ و بازگشت سلطنت مشروطه فعالیت دارد.
نکته قابلتوجه اینکه لیبی نیز مانند ایران، جریان سلطنتطلب در تبعید و هوادارانی در میان مهاجران خود دارد. این جریان در داخل کشور هم فعالیت میکند.
حتی همین دو ماه پیش، در سِپتامبر ۲۰۲۶، بنا بر گزارش منتشرشده، صدها نفر از طرفداران بازگشت سلطنت در شهر مِصراته گرد هم آمدند و خواستار احیای نظام سلطنت مشروطه شدند.
اما با وجود این فعالیتها، بیش از ۱۵ سال پس از سقوط قَذّافی، خاندان سَنوسی همچنان خارج از قدرت است و سلطنت به لیبی بازنگشته است.
البته باید این نکته را روشن کرد که ایران و لیبی از نظر تاریخی، اجتماعی، جمعیتی و ساختار سیاسی تفاوتهای مهمی دارند. بنابراین نمیتوان صرفاً با مقایسه این دو کشور، آینده ایران را پیشبینی کرد.
همچنین داشتن هوادار و برگزاری تجمع، بهتنهایی به معنای برخورداری یک جریان سیاسی از حمایت اکثریت مردم نیست.
اما تجربه لیبی یک واقعیت مهم را نشان میدهد:
سرنگونی یک حکومت، حتی با مداخله نظامی خارجی، نه تضمینی برای استقرار دموکراسی است، نه ثبات سیاسی و نه بازگشت خاندان سلطنتی سابق به قدرت.
سقوط یک حکومت لزوماً به معنای پایان بحرانهای یک کشور نیست؛ گاهی میتواند آغاز بحرانی بهمراتب عمیقتر باشد. تجربه تاریخی کشورهایی مانند لیبی نشان داده که فروپاشی ساختار قدرت، بدون شکلگیری یک نظم سیاسی جایگزین، میتواند به چندپارگی قدرت، گسترش درگیریهای مسلحانه و جنگ داخلی طولانی و فرسایشی منجر شود.
ایران نیز از چنین خطراتی مصون نیست. نادیده گرفتن این واقعیتها و تصور اینکه صرفاً با سقوط یک حکومت، آیندهای باثبات در انتظار کشور خواهد بود، با تجربه تاریخی بسیاری از تحولات سیاسی سازگار نیست.
تاریخ را باید مطالعه کرد و از تجربه ملتهای دیگر آموخت، نه اینکه آرزوها و ترجیحات سیاسی خود را بهعنوان نتیجه قطعی تحولات آینده به دیگران ارائه کنیم.
هیچ جریان سیاسی نمیتواند صرفاً بر اساس خواستهها، ادعای محبوبیت یا تصوری که از آینده دارد، سرنوشت سیاسی یک کشور را از پیش تعیینشده بداند.
و در پایان، کاش به جای توهین، اتهامزنی، تهدید و تخریب یکدیگر، کمی بیشتر بخوانیم، ببینیم و بشنویم. تجربه کشورهای دیگر را بررسی کنیم و درباره آینده ایران با آگاهی و شناخت بیشتری گفتوگو کنیم.
اختلافنظر سیاسی نباید بهانهای برای تحقیر یا حذف یکدیگر باشد. قرار نیست همه ما درباره آینده ایران یکسان فکر کنیم، اما میتوانیم با وجود تمام اختلافها، گفتوگویی محترمانه و مبتنی بر واقعیت داشته باشیم.
شاید مهمترین مسئولیت ما در برابر نسلهای آینده همین باشد: اینکه به جای به ارث گذاشتن نفرت، تعصب و دشمنی، میراثی از آگاهی، مدارا، خرد جمعی و تجربه تاریخی برایشان باقی بگذاریم.
🟡به نظر میرسد ایران نخستین تلاش خود را برای شکستن محاصره دریایی آمریکا آغاز کرده است. یک نفتکش به نام «خطشکن» در حال عبور از تنگه هرمز به سوی دریای عمان است.
دادههای ردیابی کشتیها آبخور ۲۲ و نیم متری این نفتکش را نشان میدهد که با یک نفتکش بسیار بزرگ حمل نفت خام مطابقت دارد.
به نظر میرسد ایران این نام را عمداً انتخاب کرده تا پیام روشنی به واشنگتن بدهد. تهران هشدار داده است که هر تلاشی برای توقیف نفتکشهایش میتواند به اقدام تلافیجویانه علیه تأسیسات نفتی در سراسر خلیج فارس، از جمله در امارات، عربستان سعودی، قطر، کویت، عمان و بحرین منجر شود.
هر حملهای به این نفتکش میتواند در ساعتهای آینده به تشدید دوباره درگیری نظامی در سراسر منطقه منجر شود.
BREAKING: Iran appears to be making its first attempt to break the U.S. naval blockade, with an oil tanker named “Khat Shekan” — literally meaning “Line-Breaker” — sailing through the Strait of Hormuz toward the Gulf of Oman.
AIS data shows a draught of 22.5 meters, consistent with a Very Large Crude Carrier (VLCC).
Iran appears to have deliberately chosen a name that sends a clear message to Washington. Tehran has warned that any attempt to intercept its tankers could trigger retaliation against oil facilities across the Gulf, including in the UAE, Saudi Arabia, Qatar, Kuwait, Oman and Bahrain.
Any attack on this tanker could trigger a renewed military escalation across the region in the coming hours.
پرستو فروهر در اینستاگرامش نوشت:
«شب یکم آذرماه است؛ شب قتل پدر و مادرم.
چند ساعت پیش، فردی از دستگاه قضایی در تماسی تلفنی رسماً به من ابلاغ کرد که اگر امسال در آیین بزرگداشت و دادخواهی فروهرها، به روال سال پیش، سخنرانی کنم و حرفهایی «مسئلهدار»، در «سیاهنمایی» و «بر ضد نظام» بگویم، همهی حاضران در جمع مورد پیگرد قانونی قرار خواهند گرفت.
هرچه دربارهی غیرقانونی و غیراخلاقی بودن این شیوهی آشکارِ گروکشی و گروگانگیری اعتراض کردم، هرچه از حق یادآوری، حق سخن گفتن و حق دادخواهی گفتم، هیچ تأثیری نداشت.
من سالهاست در تلهی امنیتی آقایان جسارتِ گفتار کردهام و پای حرفهایم ایستادهام و میایستم. اما اینکه برای خاموش کردن صدای من، دادخواهان همراه را نیز تهدید کنند، چیزی نیست که بتوانم روا بدانم. اینکه من سخن بگویم و دیگران به جرم شنیدن سخن من مجازات شوند، باب تازهای از قلدریست؛ لابد قانونش را هم بهزودی از آستین درمیآورند. زهی بیداد!
پس در گردهمآیی امسال، جز قدردانی از حضور کسانی که خواهند آمد چیزی نخواهم گفت. نه از آن رو که حرفی برای گفتن نمانده است. حرفها را سالهاست که گفتهام و باز هم خواهم گفت. اما نه فردا، وقتی قرار است عزیزانم تاوان سخن گفتن من را بدهند. روا نیست.
سالهاست که برای حفظ تداوم این آیین دادخواهانه ایستادهایم. امسال نیز آن را برگزار خواهیم کرد؛ کنار هم، با آرامش و استواری و همبستگی. با پافشاری بر تمامی آن باورها و برداشتهایی که حتی اگر به زبان نیایند، میان ما جاریاند.
#دادخواهی»
به یاد پروانه و داریوش فروهر
ترامپ امروز در گفتوگوی تلفنی با فاکسنیوز درباره ایران:
«من چندان اهمیتی به رژیم نمیدهم. بعضیها میگویند تغییر رژیم، اما توضیح بدهید این یعنی چه، چون واقعیت این است که من تا حالا دو رژیم را از میان برداشتهام.
گروه اول را از میان برداشتم، گروه دوم را هم، و حالا با گروه سوم طرف هستیم. پس میتوانید اسمش را بگذارید تغییر رژیم نهایی، و رویکردشان هم چندان فرقی نکرده است.
شاید این آدمها منطقیتر باشند، اما خیلی خیلی سرسختاند. یعنی ما توافق میکنیم و آنها روز بعد توافق را زیر پا میگذارند.
پس کاری که من میکنم این است که اگر چهار سال دیگر یا پانزده سال یا بیست سال دیگر رئیسجمهوری بیکفایت سر کار بیاید، توافقی میبندم که دائمی باشد. نمیگذارم کسی به آنها اجازه بدهد سلاح هستهای داشته باشند.»
این مردک این وسط دقیقاً چهکارهست؟
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان:
«تنگه هرمز باید بهصورت دائمی و امن بازگشایی شود و تهران باید به شکلی قابل راستیآزمایی به برنامه هستهای نظامی خود پایان دهد.»
سناتور کریس ون هولن در گفتوگو با دان لمن میگوید عفو بینالملل، دیدهبان حقوق بشر، بتسلم و عمر بارتوف، پژوهشگر هولوکاست، همگی نشان دادهاند آنچه در غزه میگذرد نسلکشی است؛ و مالیاتدهندگان آمریکایی تا وقتی پولشان در جریان است، در آن شریکاند.
من بارها گفتهام که نگاهم به این جنگ فراجناحی است. برایم فرقی نمیکند چه حکومتی سر کار باشد. حتی اگر امروز پهلوی یا قاجار هم حکومت میکردند، همین موضع را داشتم، چون مسئله برای من فراتر از حکومتهاست.
سربازانی که در دل دریا، روی نفتکشها یا پای لانچرهای موشکی جانشان را به خطر میاندازند و در این جنگ کشته میشوند، فارغ از وابستگی سیاسی و سازمانیشان، برای من قهرماناند.
این آدمها برای دفاع از مردم و سرزمینشان جان میدهند و حقشان است که فداکاریشان دیده شود و مورد احترام قرار بگیرند.
برای من دفاع از وطن، به معنای دفاع از هیچ حکومت یا جریان سیاسی خاصی نیست.
جو ویلسون، نماینده جمهوریخواه کنگره آمریکا، از سرسختترین حامیان جنگ با ایران است. او از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران ستایش کرده.
ویلسون فهرستی منتشر کرده از کشورهایی که به گفته او «آزاد شدهاند» یا «در انتظار آزادیاند»: سوریه، صربستان، مجارستان و گرجستان با علامت تأیید، و عراق، یمن، تونس، کره شمالی، چین و روسیه در انتظار.
ایران در این فهرست نیست‼️