Arthur van Riel

Senior Research Fellow Netherlands Scientific Council for Government Policy @WRRDenktank | Professor of Historical Political Economy Erasmus University

[Arthur van Riel @arthur_riel]

“No one can fool you as easily as you can fool yourself. We must be careful not to believe things simply because we want them to be true.”

Richard Feynman

[Luis Garicano 🇪🇺🇺🇦 @lugaricano]

Meta will spend more on chips this year than Germany spends on defense, but it is failing to catch the frontier. @pietergaricano and @Simon__Grimm argue that for Europe to try to develop a "sovereign AI model" won't fix our AI problem and that a "Buy European" act means paying billions for worse models with more security holes that will slow down growth.
https://t.co/nqFBDJyOjT

[Joseph Steinberg @jbsteinberg]

From coauthoring groundbreaking theory with Shapiro & Weiss to vomiting zero-sum slopulism with Hickel & Raworth. Can't get much sadder than that.

[Philip Pilkington @philippilk]

Looks like the unhinged shenanigans of @kajakallas have resulted in the demolition of the EU’s diplomatic arm. I guess Kallas is sort of a hero for national sovereignty! 🤣

[Arthur van Riel @arthur_riel]

De empirische, methodische en theoretische incompetentie achter dit stuk is inderdaad beschamend. 250 jaar na de Wealth of Nations - en nog de politiek serieus benaderen met deze bagger alsof het wetenschap is.

[Jon Steinsson @JonSteinsson]

I don't know what Piketty, Stiglitz, and co. are smoking. Global poverty rates have never been lower. Progress on basic global health and wellbeing measures has been amazing over the past few decades. "End of the road"?!? Come again!?!

https://t.co/b5GHT6YXrN

[Sylvain Catherine @sc_cath]

The notion that the world is less equal today than it was between 1910 and 1950 is just historically ridiculous and really makes the point that all these metrics should take much more seriously the vast welfare state systems that emerged during and in the immediate aftermath of this period.

This is the main blind spot of Piketty, Saez and Zucman’s empirical view of the world. They consider the distribution of tax rates, of which a substantial part fund social insurance, without considering the distribution of transfers and benefits. They consider the distribution of wealth without considering the value of entitlements…

This approach creates inequality metrics that would improve if we were to dismantle the welfare state. Which is exactly what this graph suggests by implying that the world is just as unequal today as it was during a period that saw two world wars and the greatest economic depression since the Industrial Revolution.

You cannot celebrate Roosevelt, Attlee and so on and use inequality metrics that make social insurance programs look like they foster inequality

[John Sailer @JohnDSailer]

NEW: a report from Vanderbilt and WashU just dropped, taking on the "state of scholarship in the humanities and social sciences," a big topic among critics of higher ed.

Read along w/ me 🧵

[Jesús Fernández-Villaverde @JesusFerna7026]

La economía política del caso Leire va mucho más allá del epifenómeno de los pagos ilegales a la “fontanera” del PSOE.

La evidencia apunta a que se montó una estructura, casi con seguridad desde Moncloa, para subvertir los pilares del Estado de derecho y preservar el poder de Pedro Sánchez. Es, desde el caso GAL, el escándalo más grave de nuestra democracia.

Este socavamiento, sin embargo, forma parte de un patrón más amplio: el desmantelamiento del Estado en el que el PSOE se embarcó el 13 de noviembre de 2003, cuando Zapatero prometió en el Palau Sant Jordi que “Apoyaré la reforma del Estatuto que apruebe el Parlamento de Cataluña”.

La realidad electoral española, cada vez más clara, es que el PSOE solo puede gobernar con los votos del nacionalismo (o cuasinacionalismo) de Cataluña, País Vasco y Navarra. Sin los escaños de estas tres comunidades, la derecha nacional habría tenido mayoría absoluta en todas las elecciones desde 1996 hasta 2023, salvo en 2004.

Pero para lograr esos votos, el PSOE tiene que comprometerse con el desmantelamiento del Estado, ya sea de forma directa (la reforma de la financiación autonómica) o indirecta (el control partidista de las instituciones). De ahí a intentar destruir la UCO solo hay un paso, y se da a la primera tentación.

Por tanto, el PSOE solo elegirá como secretario general a alguien como Zapatero o Sánchez, a quienes el Estado trae al fresco. No son accidentes: son la respuesta estructural del sistema. No hay “PSOE bueno”, porque un “PSOE bueno” no puede gobernar y la mayoría de sus militantes no tienen vocación de suicidio político. Para suicidarse, es mucho más rápido apuntarse a Podemos.

Enfrente solo hay un PP sin la menor visión de futuro (la reciente visita de Feijóo a Cataluña demuestra, por enésima vez, que el PP no tiene plan para nada) y un Vox con un Santiago Abascal que no da más de sí (que Vox ronde el 18%-20% en las encuestas, dada la situación actual, debería leerse como un fracaso).

El problema es que no veo salida en el marco actual. Tras la crisis del euro surgieron dos proyectos de reforma: C’s y Podemos. Los votantes rechazaron ambos. Sí, los dos partidos cometieron errores tácticos y de liderazgo, pero, a fin de cuentas, el votante mediano prefirió lo malo conocido (PSOE y PP) a lo malo por conocer (C’s y Podemos). El votante mediano no quiere que nada cambie porque vive del Estado, de forma directa (pensiones, empleo público) o indirecta (transferencias varias, regulaciones).

Creo que todo esto saltará por los aires en algún momento hacia 2030, año arriba o año abajo. Pero no descarto que sigamos, en su lugar, un camino de declive irreversible. Con una fecundidad de 1,1 hijos por mujer y la inmigración que tenemos, quizá en 2080 la España que conocemos desde 1492 ya no exista.

Y si usted, lector, me pregunta qué se puede hacer: no solo no lo sé, sino que dudo que pudiera arreglar nada aunque yo fuera el que tomara las decisiones.

[Joe Paul Kroll @JoePKroll]

The beginning of AJP Taylor’s ‘English History 1914–1945’ famously ‘goes hard’, as the internet puts it, but part of its brilliance is surely that it was written (or rather edited) to fit a single page.

[Roaldcs 🚲 📣 @roaldcs]

Als je de Nederlandse media volgt, krijg je al snel de indruk dat de grote bedreigingen voor de Europese democratie in Boedapest, Warschau of Washington zitten.

Daarom is het opvallend hoe weinig Nederlanders weten over wat zich momenteel afspeelt in Spanje.

De Spaanse premier Pedro Sánchez is geen nationalist, geen populist en geen rechtse rebel. Integendeel. Hij wordt in Brussel, Davos, internationale media en een groot deel van progressief Europa aanbeden als een modelleider. Een moderne sociaaldemocraat. Een verdediger van democratie, diversiteit, feminisme en de rechtsstaat. De held van Gaza en de arme Palestijnen.

Stel je voor dat de vrouw van de Nederlandse premier voor de rechter staat. Dat zijn broer eveneens terechtstaat. Dat de belangrijkste politieke bondgenoot van de premier verwikkeld raakt in een enorm corruptiedossier. Dat de voormalige nummer drie van de regeringspartij in voorarrest belandt. Dat de hoogste aanklager van het land wordt veroordeeld wegens het lekken van vertrouwelijke informatie.

In Nederland zou het politieke systeem op zijn grondvesten schudden.

In Spanje is dat een gemiddelde komkommerdag.

Wat de zaak rond Sánchez zo bijzonder maakt, is dat vrijwel iedere nieuwe onthulling terug lijkt te leiden naar dezelfde politieke omgeving. Neem José Luis Ábalos, jarenlang minister en de politieke rechterhand van Sánchez. Een van de machtigste mannen van Spanje. Zijn naam werd vervolgens verbonden aan het Koldo-schandaal, een dossier dat begon met mondkapjescontracten tijdens de pandemie en uitgroeide tot een onderzoek naar commissies, politieke gunsten en publieke aanbestedingen. Abalos zat 77 dagen in voorarrest.

Daar bleef het niet bij. Santos Cerdán, jarenlang de sterke man van de PSOE achter de schermen, viel eveneens. 142 dagen in voorarrest. Vervolgens ontstond de affaire rond Leire Díez, waarbij vragen worden gesteld over pogingen om rechters en opsporingsdiensten die corruptiezaken onderzooeken om te kopen, te chanteren of te beschadigen. Als een soort Watergate loodgieters outfit.

Ondertussen werd Álvaro García Ortiz, de procureur-generaal van Spanje, veroordeeld wegens het lekken van vertrouwelijke informatie van belastingbetalers die een relatie hebben met een bekend lid van de oppositie. Voor Nederlandse begrippen is dat alsof de hoogste aanklager van het land zelf onderdeel wordt van zaken die hij geacht wordt te bewaken.

Parallel daaraan verschenen audiobanden uit de Ábalos-Koldo kring met gesprekken over prostituees, escorts, appartementen, publieke salarissen en politieke gunsten. Zelfs binnen de socialistische partij veroorzaakten die onthullingen grote schade vooral bij de zogenaamde feministen. Duurde 72 uur 😂 voor de bühne en een nieuwe partijregel dat hoerenlopers uit de partij zullen worden gezet.

En boven dit alles hangt al jaren een andere controverse: de gay sauna’s van de familie van Begoña Gómez, de vrouw van de premier. Wat ooit werd weggezet als een marginaal verhaal is inmiddels onderdeel geworden van een veel bredere discussie over macht, invloed, chantages en de netwerken rond de politieke top van Spanje.

De vrouw van de premier. Zijn broer. Zijn voormalige rechterhand. De nummer drie van zijn partij. De procureur-generaal. Vertrouwelingen. Bondgenoten. Steeds opnieuw verschijnen dezelfde namen, dezelfde contacten en dezelfde politieke omgeving.

Het gaat over de vraag hoeveel toeval een samenleving nog gelooft voordat zij begint te spreken over een patroon. En het grootste schandaal heb ik nog niet eens genoemd. De relaties met narco regime in Venezuela via oud socialistische premier Zapatero. Is het voorgaande x 10. Goudmijnen, chantage met politieke gevangenen. Kluizen met peperdure juwelen. Stromannen, offshore rekeningen, illegale olie leveringen aan Chinese bedrijven etc.

Lang leve de EU en gezamenlijke schulden.

[Luis Garicano 🇪🇺🇺🇦 @lugaricano]

What's going on in Spain? Three simultaneous events:
1. A judge accuses the governing socialist party of setting up a criminal network to undermine the police, prosecutors, and judges investigating its own corruption. Police raided party HQ this week. In a democracy, it doesn't get more serious than that.
2. Meanwhile, former socialist PM José Luis Rodríguez Zapatero is himself under formal investigation for leading an "influence-peddling network," money laundering, and belonging to a criminal organization, tied to the €53 million pandemic bailout of Plus Ultra, a Venezuela-linked airline. Police raids on his offices turned up lots of jewellery and watches. He testifies June 2. It is the first time in modern Spanish history a former PM has been formally implicated in a criminal investigation.
3. The conservative People's Party is on trial right now for "Operación Kitchen," a clandestine 2013–2016 scheme run from the Interior Ministry to steal compromising documents from the PP's former treasurer Luis Bárcenas, before they could reach the judge investigating the party's illegal financing. Prosecutors ask for 15 years jail time for the former interior minister on charges including criminal organization.

[Arthur van Riel @arthur_riel]

“Inheritance reforms enacted during the Revolution reduced completed fertility by 0,5 children. These reforms closed the fertility gap between regions with different historical inheritance rules and crucially contributed to France’s demographic transition” https://t.co/1oG7xviRFz

[Luis Garicano 🇪🇺🇺🇦 @lugaricano]

Very depressing reading how Italy wasted the recovery and reconstruction fund, a bill I helped to impulse and negotiate. Same thing could be written for Spain.
And it is worse than the @ft article says, as it does not mention the biggest waste: the €220bn super bonus
https://t.co/HyGVUQmNEs

[Arthur van Riel @arthur_riel]

Speciaal voor alle hele en halve politici op de stoelen van rectoren en in de colleges van bestuur van de Nederlandse universiteiten: zo kan het dus ook.

[Heterodox Academy @HdxAcademy]

🚨Yale changed its mission statement.

Here's why that matters:

[Daniel Kral @DanielKral1]

Spain is not alone - EU governments spent more RRF money on "current expenditure", which includes salaries and social benefits, than on direct investment. To quote PM Chernomyrdin, we hoped for the best but it ended as always.

[Roaldcs 🚲 📣 @roaldcs]

In de Verenigde Staten was de Chevron deference decennialang een van de belangrijkste juridische fundamenten onder de groei van de federale bureaucratie.

Sinds de uitspraak in Chevron v. NRDC (1984) kregen federale agentschappen enorme ruimte om wetten zelf te interpreteren wanneer de tekst “ambigu” was. In de praktijk betekende dat dat niet-verkozen bureaucraten steeds meer quasi-wetgevende macht kregen.

Agentschappen als de EPA, SEC of OSHA konden regels uitbreiden zonder dat het Congres expliciet nieuwe wetten hoefde aan te nemen.

De relatief recente uitspraak van het Supreme Court of the United States (Scotus) tegen de “Chevron deferrence” is daarom historisch. Het is niet zomaar een technisch juridisch debat. Het gaat over de vraag wie uiteindelijk regeert: verkozen parlementen of permanente bureaucratieën. De kritiek van SCOTUS luidt in essentie dat rechters hun interpretatieve taak niet zomaar mogen uitbesteden aan administratieve instanties. Dat herstelt gedeeltelijk de scheiding der machten.

Vergelijk dat eens met Nederland. Daar bestaat formeel geen identieke Chevron-doctrine, maar functioneel is de situatie vaak nóg schrijnender en bureaucratischer. Nederland kent een enorme verwevenheid van ministeries, inspecties, toezichthouders, semi-publieke instanties en uitvoeringsorganisaties die in de praktijk gigantische beleidsruimte hebben. Denk aan de Belastingdienst, DNB, AFM, stikstofautoriteiten, veiligheidsregio’s, gemeenten of Europese implementatie-organen.

Het verschil is dat de Nederlandse bestuurscultuur traditioneel veel minder wantrouwig staat tegenover technocratie. In de VS leeft constitutioneel nog sterk het idee dat de staat begrensd moet worden. In Nederland overheerst eerder het polderidee dat “experts”, planbureaus, adviesraden en ambtelijke netwerken rationeel beleid kunnen ontwerpen voor de samenleving. Daardoor wordt macht vaak diffuser en moeilijker “democratisch” controleerbaar.

De toeslagenaffaire liet precies zien waar dat toe kan leiden. Niet één dictatoriale wet, maar een combinatie van regels, interpretaties, automatisering, uitvoeringsdrang en bureaucratische tunnelvisie vernietigde duizenden levens. Vrijwel niemand voelde zich individueel verantwoordelijk, omdat het systeem zelf de macht droeg.

Daar zit de parallel met Chevron. Zowel in de VS als in Nederland zie je een spanning tussen democratische legitimiteit en administratieve macht. Alleen is de Amerikaanse reactie momenteel veel assertiever. SCOTUS probeert de bureaucratische staat terug te duwen richting het hok van constitutionele grenzen. De kernvraag voor Nederland is daarom niet alleen hoe “efficiënt” de overheid werkt, maar vooral hoe een vrije samenleving voorkomt dat complexe bureaucratische systemen langzaam belangrijker worden dan directe democratische controle en individuele rechtsbescherming.

[Arthur van Riel @arthur_riel]

Fenomenale economische geschiedenis

[NBER @nberpubs]

Data from hundreds of thousands of ancient coins is used to reconstruct granular time series of trade and real consumption around the Mediterranean from the 4th to the 10th century, from @johannesmboehm and Thomas Chaney https://t.co/f9xGg9Gxmv

[Sebastian Galiani @SFGaliani]

Allan Drazen helped economists understand something fundamental: many macroeconomic failures are not failures of knowledge, but failures of political agreement.

From stabilization delays with Alberto Alesina to political business cycles and the political logic behind economic policy, his work helped redefine modern political economy.

https://t.co/BxdxcTCyRh

[Gita Gopinath @GitaGopinath]

This speech by Governor Andrew Bailey on the difference between central bank 'independence' for monetary policy versus for financial stability is just great. I suspect this difference will attract increasing attention. @bankofengland @BoE_PressOffice
https://t.co/K3wdLYUgIO

[Jesús Fernández-Villaverde @JesusFerna7026]

I rarely post on Europe because @lugaricano always has better takes than mine. It is hard to be the second act!

His post this morning:

https://t.co/GmsvvMTVIW

on the two Europes is particularly striking. Figure 1, which I reproduce here, is something European policymakers should keep in mind every day.

Beyond the raw, somewhat abstract figures for GDP per capita, there is a reality I see every time I travel to Western Europe. I moved to the U.S. in 1996, six weeks after graduating from college. Every time I visit, I can tell that Spain (especially outside Madrid) is further behind the U.S. today than it was the day I left.

The malaise in countries such as France, Germany, Italy, and Spain is not just economic. The public conversation is also more insular and focused on distributional fights over a pie that grows much less than in the past, with many more claimants. While I can listen to dozens of incredibly exciting podcasts in the U.S. about deep learning and technology, most of what one hears in Europe (Luis excepted!) is second-rate.

Of course, this is not to say that everything is perfect in the U.S. Far from it. One only needs to ride the subway in Seoul a couple of times to realize that New York City is, on many dimensions, a major underperformer. When I visit New York City, I am not amazed by its prosperity but wonder how much richer it could be with a half-decent government. And California’s policies are a textbook example of how to waste the immense resources of one of the luckiest places on Earth.

And Europe still has centuries of beautiful architecture and culinary traditions going for it

But, Western Europe, thou art weighed in the balances, and art found wanting.

[John Cochrane @JohnHCochrane]

Far more poverty has been alleviated by growth than by any RCT type aid or poverty alleviation program. Like orders of magnitude. Compare China to sub-Saharan Africa.