Pessoa’nın vazgeçmek dediği şey bazen yenilmek değil, kendini hırpalamayı bırakmak oluyor. Her kapıyı zorlamak soyluluk değil, bazı kapıların senin olmadığını anlayıp ağırbaşlıca geri çekilmek daha büyük bir güç. Vazgeçince eksilmezsin, yükün hafifler, yönün netleşir. İnsan bazen bir şeyi tutarken kendini kaybeder, bırakınca kendine döner… En soylu tarafı da bu belki, kaybetmemek için değil, kaybolmamak için vazgeçmek.
Şamanlar der ki: Doğada hiçbir canlı tek başına değildir. Ağaç toprağa, kurt sürüye, insan ruha dayanır. Yaşam rekabet değil, görünmeyen bir yardımlaşma ağıdır. Doğayla bağını koparan, kendi kökünü keser.