2000 yılında Paris’ten eşini aradı. Ondan istediği şey öyle bir şeydi ki…
2000 yılı. Paris.
Bir adam telefonu açıp eşini arıyor. Uzun konuşmuyor.
Tek bir şey istiyor.
“Gülten, pazara gidip bana pazarın sesini dinletir misin?”
Bu cümleyi yıllar sonra kızı Melis anlattı. O gün telefonun öbür ucunda ne oldu, telefon bir domates tezgâhına doğru tutuldu mu… onu bilmiyoruz.
Yani… bilmemiz de gerekmiyor belki.
Şimdi düşününce, gurbetteki insan neyi ister? Annesinin yemeğini, köyünün suyunu, babasının sesini. Bunları hepimiz anlarız.
Ama pazarın sesi…
“Gel abla gel, bal bunlar bal!” diye bağıran çocuk. Kantarın tıkırtısı. Naylon poşetin hışırtısı. Bir teyzenin “Bu kaça?” diye sorup cevabı beklemeden yandaki tezgâha geçmesi.
Hiçbirimizin dönüp dinlemediği o gürültü.
Biz o kalabalıktan kaçıp eve yetişmeye çalışırken, o adam o kadar uzaktan aynı sesi telefonda duymak istemiş.
O adam Ahmet Kaya’ydı.
Haziran 1999'da ülkeden ayrılmıştı. Paris’te, Porte de Versailles’daki evinde yeni albümünün kayıtlarını yapıyordu. Albümün adı “Hoşçakalın Gözüm”dü.
16 Kasım 2000 sabahı kalbi durdu. 43 yaşındaydı.
Melis o zaman 13 yaşındaymış. Babasından aklında kalanlardan biri şu: Ortaokula başladığında babası okulun merdivenlerinin başında durmuş, yukarıdan ona el sallamış.
Babasının videolarını yirmi yıl sonra bile rahat izleyemediğini söylüyor. Telefondaki o cümleyi de hâlâ içinden atamamış.
Aradan 26 yıl geçti.
Bir pazar sabahı tezgâhların arasından geçerken bir dakika durun. Kulak verin.
Birisi bu sesi zamanında çok aramıştı.
🥀
Bakın bunları size kimse anlatmaz. Ferhat Ali Büyükdağ, Koç Üniversitesi İşletme mezunu, tasarım uygulama ve geliştirme yapıyor kendisi, "benim gözümden dinleyin, çok güzel şeyler öğreneceksiniz" diyor. Bakış açısı farkı işte böyle bir şey, gerçekten mükemmel.
🚨Brilliant interview!
💸💰💸💰💸💰💸
🚨How do banks create money ?
💸💰💸💰💸💰💸
🚨Prof Werner is incomparable.
In the 5000 yr history of banking no-one has ever done an imperical study of banking to show where the money comes from- until now. Step up the rock star economist Professor Richard Werner. His amazing qualifications and held positions makes the eye water. He is truly the authority on this subject. Banks are thought of as deposit taking entities who lend money - but that is just wrong. His assessment - Banks dont lend money but they misrepresent (lie) to their customers and say that they do.
If you don't understand taxes...
You'll spend a third of your life working for free.
Here's 13 steps to (legally) avoid 33%+ of taxes:
(from a former Deloitte CPA)
They lie about history for a reason.
Not to win debates.
To manage possibility.
A people who know their history know what has been done before.
They know that the eight-hour workday was not a gift from a reasonable employer.
It was won by workers who were shot at in the streets of Chicago in 1886.
They know that women's suffrage was not granted by enlightened legislators who saw the logic.
It was extracted by women who went to prison and were force-fed when they went on hunger strike and did not stop.
They know that colonial independence was not offered by empires who recognized the rights of subject peoples.
It was taken. At cost. By people who were told the cost was too high and paid it anyway.
When you know this, you know something dangerous:
The things that seem permanent and immovable and fixed by nature are the things that were most recently changed by people who were told changing them was impossible.
The wall between what is and what could be is made of the same material as every wall that has already fallen.
That is why they keep the history from you.
An educated person knows what walls are made of.
Odysseus'u en nihayetinde 70mm IMAX'te izledim. Çekimler vs. muazzam ve genel olarak başarılı bir film olsa da, "worldmaking" meselesinde benim için sınıfta kaldı diyebilirim. Nedenine gelince, tektanrılılık fikrinden önce gelen, yani pagan denilen bir dünyayı yeterince radikal bir şekilde resmedebildiğini düşünmüyorum. Açıklayayım.
Greg Anderson diye bir tarih felsefecisinin beni derinden etkilemiş, "The Realness of Things Past: Ancient Greece and Ontological History" adlı bir kitabı var. Anderson'un temel iddiası şu: biz modernler, geçmiş toplumları incelerken farkında olmadan kendi ontolojimizi, yani gerçekliğin ne olduğuna dair kendi kabullerimizi onlara dayatıyoruz. Antik Yunanlıların bizden farklı "inançları" olduğunu düşünüyoruz, halbuki mesele inançlar değil; onların yaşadığı gerçekliğin kendisi bizimkinden bambaşkaydı.
Sadece Odysseus değil, kanımca birçok modern filmin pagan dünyayı resmederken düştüğü tuzak tam da burası (tek bir istisna var rastladığım, bahsedeceğim). Tanrıları, kahramanın kafasının içindeki psikolojik semboller ya da arka plandaki dekoratif figürler olarak gösteriyorlar. Yani aslında seküler, tektanrılık sonrası bir gerçekliği alıp üzerine pagan bir cila çekiyorlar. Halbuki o dünyada tanrılar "inanılan" şeyler değildi; tıpkı bizim için yerçekimi ya da ekonomi ne kadar gerçekse, onlar için de o kadar gerçekti. Bir Yunanlı için Athena'nın müdahalesi, bizim için bir doğa yasası kadar dokusaldı.
Asıl radikal olan nokta şu gibime geliyor: o dünyada birey, bizim anladığımız anlamda özerk bir "ben" değildi. İnsan, tanrılarla, toplulukla, kozmosla iç içe geçmiş bir varlıktı. Kararlar sadece bireyin iç dünyasından çıkmıyordu; tanrısal güçler, kehanetler, kader, hepsi gerçekliğin dokusuna örülmüştü. Bir kahramanın öfkesi bile ona dışarıdan, bir tanrı tarafından gelebilirdi ve bu bir mecaz değildi. Nolan'ın bunu tamamiyle atlamış olduğunu iddia edemesem de, atlamamış olmasının ağırlığını da hissedemedim.
Hasılı, her modern anlatıda olduğu gibi Nolan da, kaçınılmaz olarak psikolojik bireyi merkeze koyuyor. Kahraman kendi iç çatışmalarıyla boğuşan, kendi kararlarını veren özerk bir özne. Tanrılar ise bu öznenin ya yardımcıları ya da engelleri. Zira bizim ontolojimizde başka türlü düşünmek neredeyse imkansız. İşte bu yüzden gerçek bir pagan dünya kurmak sadece kostüm ve dekor meselesi değil; gerçekliğin, benliğin, nedenselliğin tümüyle başka türlü işlediği bir evreni tasavvur edebilmek demek. Ve bu, sinemanın ve bizim alışkanlıklarına öyle aykırı ki, çoğu film daha eşiğinde tökezliyor.
Bahsettiğim istisnaya gelince, tabi ki Robert Eggers. Bu bağlamda, Egger kadar başarılı bir şekilde worldmaking yapabilen birini görmedim. Bu Northman için de Dracula için de geçerli.
iktisatçıların bu yazıyı okuyup yeni kavgalar etmeleri mecburdur:
Banka hesabınızdaki bakiyeye bir kez daha bakın. O rakamın büyük kısmını hiçbir merkez bankası basmadı. Bir banka, birine kredi verdiği anda onu bir kalem hareketiyle var etti.
Evet parayı yaratan şey bankalardır.
Ama böyle saçma bir şey olabilir mi...
Yani istedikleri kadar para yaratmalarına izin mi verelim, tez bundan vazgeçelim..
Bunu ben demedim, bunu söyleyen 8 iktisatçının bazıları ilerleyen yıllarda Chicago Okulu’nun kurucuları olarak anılacaktı. Sanayide ve ticarette serbest piyasayı savunan bu iktisatçılar, para basma tekelinin federal hükümette olması gerektiğini ise hiç tartışmıyorlardı. Onlara göre asıl sorun, devletin bu yetkiyi fiilen ticari bankalara kaptırmış olmasıydı.
79 yıl sonra IMF’nin araştırma dairesinde çalışan 2 iktisatçı aynı fikri modern bir makroekonomik modele soktu ve ortaya çıkan sonuçların, önerinin sahiplerinin bile iddia etmediği kadar güçlü olduğunu yazdı.
Bu yazı, hiç uygulanmamış bir reformun neden hâlâ gündemden düşmediğini anlatıyor....
https://t.co/2p1bMvMBiV
There are 120 million refrigerators in American kitchens. Most of them are working harder than they need to and costing their owners $200 extra per year.
A former GE appliance engineer who spent 9 years designing refrigerator systems told me something that should make you open your fridge door right now:
"You're not using a refrigerator. You're using a $2,500 climate-controlled box that's running at the wrong temperature, with a clogged condenser, a door seal that's been leaking cold air for 3 years, and food arranged in a way that makes the compressor run twice as often as it should. Your milk is spoiling faster than it should. Your vegetables are freezing in the back. And your energy bill has been subsidizing your laziness. The fridge isn't the problem. You just never read the manual."
Here are the 9 refrigerator mistakes most homeowners make every single week 🧵
Geceye Z kuşağının bilmediği bazı bilgiler bırakalım:
• Disketlerin kapasitesi sadece 1,44 MB’tı.
• CD’ler 700 MB’tı; yazarken disk yanabiliyordu.
• Her DVD oynatıcı CD oynatırdı ama hiçbir CD oynatıcı DVD okuyamazdı.
• Kızılötesiyle tek bir polifonik melodi göndermek için telefonlar sırt sırta yapıştırılır, aktarım bitene kadar kıpırdatılmazdı.
• İnternete bağlanırken ev telefonu meşgul olur, çevirmeli ağın o meşhur sesi mecburen dinlenirdi.
• Farenin altında, imleci hareket ettiren mekanik ve yuvarlak bir top vardı.
• MSN’de hoşlandığın kişinin dikkatini çekmek için peş peşe çevrimdışı olup tekrar çevrimiçi olunur, cevap gelmeyince tüm ekranı sarsan titreşim gönderilirdi.
• İnternet kafeden oyunun sadece masaüstündeki kısayolunu kopyalayıp eve geldiğinde açılmadığını görmek, dönemin en büyük dramlarından biriydi.
• Kasetin bandı makaradan fırlayınca kurşun kalemle sabırla geri sarılırdı.
• Radyodan şarkı kaydederken araya giren DJ’e içten içe sitem edilirdi.
• Tüplü televizyonu kapattıktan hemen sonra cama kolunu yaklaştırınca çıtırdayan statik elektrik tüyleri havaya kaldırırdı.
Şimdi düşününce teknoloji ne kadar zor, hayat ne kadar güzeldi. 🥹
The stock market will wear you down - it’s supposed to, because you’re supposed to fail, and work a 9-5 forever.
Refuse to fail - Only the strong survive.
Your stop loss is more important than position sizing:
Say you have a $50,000 account.
You put 10% into one stock - $5000
The stock drops 20%
You’re down 1000$.
That’s 2% gone from your entire portfolio in a single move.
Now lets say you changed 1 thing:
You sized 20% into 1 trade - $10,000
BUT
Instead of letting the trade go down 20%
You enter closer to your stop loss and limit it to a 5% move
The stock drops 5%
Youre down $500
You had double the size on the position... but you lost half the amount as sizing smaller and letting the stock have more "breathing room".
You need to be entering near a key pivot, where you could SIZE aggressively but lose less than 1% of your account if you are wrong.
mercimek çorbasını yanlış yapıyormuşuz birde böyle deneyin denilen bir video gördüm. ne kadar yanlış yapabilirim ki altı üstü çorba dedim. mercimeği kavurup blendırdan geçirdim toz haline getirdim. yeni tarifin sonucu: mercimek tarlasında olmayan koku şu an bir tas çorbada var