دانستم که نباید طرف مقابلم رو قضاوت کنم، حتی وقتی مفاهیم روانشناسی(مثل دلبستگی اضطرابی یا اجتنابی)رو با مطالعه به دست آورده باشم، من روانشناس نیستم و لازم نیست که وقتی دیت میرم با خودم یه چک لیست بلند بالا ببرم، بهتره که میز ذهنم رو کمی خلوت کنم و اجازه بدم با گفتگو به نتیجه برسه
عمو حسن جان (پسر جنگل) ممنون که پیشنهادم رو پذیرفتی و نوشتی. دوست داشتم. بهم کمک کرد. (ابتدای گفتگوی ما در توییت زیر به بالا هست که دوستان میتونن بخونن):
https://t.co/OybexMXURm
من این رشتوی شما رو با دقت خوندم. و جسارتاً نظر خیلی خیلی مفصلم رو در ۳ بخش میدم. امیدوارم مفید باشه.
1️⃣ نکات زیبا:
۱. ایدهی دیت توی جنگل
این حرکت (با حفظ مسائل امنیتی، خانوادهها، و... و شاید حتی دیت چندم) قشنگه. اینکه هم خلاقیت توش هست، هم شوی خواستن/wanting و مصرفگرایی (رو صندلی بشینی فقط سفارش بدی) نیست بلکه عملی و مشارکتیه تا حدی، ایده خوبیه. و بهنظرم ایده قشنگیه ��ه دیت منوط به جای خاص نباشه. (سمت ما سفالگری دونفره یک ساعته یا کلاس آشپزی دو ساعته یا حتی escape room هم رایجه.)
۲. سبک زندگی و سنجش اشتراکات مهم
اینکه چیزی که برات خیلی مهم بوده و بخشی از سبک زندگی (و حتی به قول خودت هویت و اسم اکانتت هست) رو زود نشون دادی تا واکنش طرف مقابل رو ببینی هم قشنگه. جنگل و بهقول تو Bushcrafting برای تو یه تفریح یا هابی ساده نیست که اگه طرف نخواست یا دوست نداشت، تو بذاریش کنار و دیگه نری. یا بخوای تنها بری همیشه. بلکه بخشی از مدل تو هست که برات مهمه کسی که میاد بفهمدش، بپذیردش، و حتی بات خیلی هم پایه باشه که کلی از ذوقهای یهنفرهی زندگیت (بعد از ساعتها کار و خستگی روزمره) رو بخواین با هم انجام بدین. این برای یکی ممکنه خیلی زیاد فیلم دیدن باشه (در حد نقد حرفهای نوشتن و ...)، یا برای یکی پلیاستیشن بازی کردن باشه (دنبال دختر تا حدی گیمر یا اُپن به گیمرشدن بگرده)، یا برای یکی کتابخوانی و فلسفه و روانشناسی باشه، یا ...
قرار نیست آدمها شبیه هم باشن یا بشن. بلکه اگه علاقهمندیهای جدیشون برهمافتایی/overlap خوبی داشته باشه یا کمکم بداره خیلی بهشون حال میده، اگرم نداشته باشه ممکنه بعد رابطه و ازدواج یهو ببینن تنهاییهاشون داره بزرگتر میشه و هر روز دورتر میشن.
پس پرداختن بهش و سنجیدن این قضیه در ابتدا، کار قشنگیه.
۳. مشاور
پیشنهاد صحبت با مشاور رو هم خیلی دوست داشتم. بلوغ خوبی داره رسیدن به این مرحله و کمکخواستن، مخصوصاً از مردی که شاید از بیرون صرفاً یه آلفا بهنظر بیاد.
اینکه حاضر باشی کمک بخوای. اینکه نظر یه آدم متخصص برات مهم باشه. اینکه بخوای یکی از بیرون منطقی و مستدل/objective و فارغ از نگاههای شخصی و حسی قضیه رو ببینه و بهتون راهنمایی و نظر تخصصی بده. این واقعاً قشنگ و ستودنیه.
۴. نگارش و صلابت
نهایتاً اینکه علیرغم این حجم از هجمه و قضاوت و تمسخر، وایسادین، حرف من رو شنیدین، و مفصل بسط دادین، ستودنی هست. اینکه جا نزدین و میتونین مبسوط حرفتون رو بزنین. این خصلت خیلی خیلی قشنگیه و امیدوارم توی خود دیتها و روابط هم بیشتر همین مدلی خالص باشین و حرفهاتون رو راحت و بیپرده بزنین. (در بخش آخر بیشتر میگم.)
2️⃣ نکات قابل تأمل
۱. قضاوت قطعی
من از بالا که شروع کردم این رشتوت رو بخونم، کلی ذوق داشتم. دوست داشتم «روایت» تو رو بشنوم. و توییت اول و دوم و سوم رو با خوندن و لایک هی اومدن پایین. اما دیدم چهارمی و مخصوصاً پنجمی دیگه روایت نیست، بلکه یه «قضاوت» عمومی هست. یه جهانبینی سفت و سخت و دقیقاً بُرّنده. مثل اونجا که گفتی دختری که مشارکت مالی (��ست توی جیب) میکنه از دختر سنتی هم چند لول پایینتره (نگاه قضاوتی عمودی تو) و نه مردونگی بلده نه آشپزی (نتیجهگیریِ اگر این پس آنگاه ۱۰۰٪ اون تو). که قطعیت هر دو غلطه در جهانبینی منِ نوعی. و اصلاً جای اینقدر جمعبندی و عمومیسازی/generalization و حکم دادن نداره.
تم اصلی چیزی که از بیرون دیده میشه و شاید قشنگ دیده نشه همینه. اینکه تو اینقدر راحت میتونی راجع به بقیه نظر اینقدر قطعی بدی، و قیچی کنی. درست مثل نازیها که هر یهودیای رو، فارغ از اینکه باش حرف بزنن، از قبل محکوم به مرگ میکردن و قیچی میکردن!
۲. مطالعات
کتاب خوندن خوبه. منتهی اینکه با خوندن یه سری کتاب (ولو رفرنسدار) در زمینه علوم انسانی که غالباً هیچ قطعیت و اثبات و تضمینی توشون نیست بخوایم یه قطعیتی صادر کنیم و با چوب بیافتیم به جون همه دنیا، این خطرناکه.
شما جوری حقبهجانب از عشق و رابطه (مثل بحث مالی، یا نقشها) حرف میزنین، انگار واقعاً فقط و فقط همون یه مدل و همون یه نگاه شما در جهان درسته. شما لفظ «ماهیا عشق و رابطه» رو طوری با قطعیت و برش صادر میکنین، انگار واقعاً با روش علمی DNAش رو کشف کردهاین و این تنها راه صحیحه. درست عین دینهایی که توشون بهشت اجباری دارن و تو��یحالمسائل رو تو حلق خلقالله میکنن.
زندگی این شکلی نیست، حداکثر میشه گفت «نگاه من اینه، یا سلیقه من اینه.»
۲. سلیقه
شما یه سلیقهای دارین. مثلاً فسنجون دوس دارین. این دلیل نمیشه بیاین هرکس عدسپلو میخوره رو تخریب کنین یا بگین لول پایینه یا بلد نیست. ممکنه یکی دقیقاً «انتخاب» خودش عدسپلو باشه. همچین قضاوت قطعی خارجی، در جایی که تهدیدی برای شما نیست، شاید شاید شاید ریشه در ناامنی داره. وگرنه چرا «آره، سلیقهش اونه. مدل من نیست. عبور میکنم.» رو استفاده نمیکنین بهجای حکم دادن؟
خیلی خوبه، و حتی بخش مهمی از بلوغ هست، که بپذیریم سبکهای دیگهی تفریح، زندگی، رابطه، علاقهمندی و ... صرفاً «مدل من نیست» و لزومی نداره بگم حتماً برای همه بده یا خوبه. هرچهقدر هم کتاب خونده باشم.
۳. تجویز
شما اصطلاحاتی مثل «وابستگی اجتنابی» یا «خوداتکایی افراطی» رو طوری بهکار میبرین، انگار شما واقعاً روانشناس هستین و اینجا کلینیک هست و دهها جلسهی تراپی عمیق داشتهاین. من میفهمم دونستن این مفاهیم دردسترس هست و با چار تا کتاب میشه بهش رسید. منتهی خطر این قضیه (که خیلی از روانشناسها هم مدام هشدار میدن) اینه که این چاقوها رو که دردسترس بذاری، ملت تو خونه خودشون عمل جراحی میکنن و با خودشون هم حال میکنن که من چه خفنم.
این خطرناکه. شما روانشناس نیستین. در یه رابطه سالم شما باید روی «من» اول شخص تمرکز کنین، نه روی «تو». اینکه «من حس میکنم» یا «من دوست دارم» یا «برای من راحتتر و مطبوعتره»؛ نه «تو فلان هستی» (حکم) یا «تو بهمان داری» (تجویز) یا «تو پس بیسارت فلان خواهد بود» (قضاوت قطعی).
زندگی و حرفزدن میتونه خیلی راح��تر از این حجم از قضاوتهای غلط و غیرتخصصی باشه. ملت سالها تراپی تحلیلی روانکاوی میرن، هنوز تراپیست بندهخدا گره پیدا میکنه و میکاوه، بعد شما با دو تا دیت که بهقول خودتون طرف خیلی کمصحبت و بیتعامل بوده این همه نسخه روانشناسی میپیچید؟ شاید بد نباشه کمی عقب بکشینی و روی سلایق خودتون زوم کنین.
3️⃣ مشاهدات من
۱. آزمون
من حدسم اینه که اون خانم واقعاً اونقدری هم اهل جنگل و بوشکرفتینگ نبوده بالذاته. صرفاً شما براش آدم جالبی میاومدین (و هستین واقعاً) و دوست داشته بیشتر بشناسه و ببینه. منتهی در سمت شما این دیتها نه به قصد «شناخت» بلکه به قصد یه «آزمون» بوده بیشتر.
شما یه ماز/لابیرنت طراحی کردهاین که کسی که ازش رد بشه میره مرحله بعدی، اما اگه جایی از خط بزنه بیرون محکوم به افتادن در گدازههای آتش (قیچی شدن) هست. حتی این انتخاب اصطلاح «قیچی» شما (اگه بگیم لغزش فرویدی) دقیقاً به همین مضمون میرسه. یا وقتی بهوضوح «داشتم تستش میکردم» رو میگین، انگار شما مسئول آزمون هستین، نه یه کسی که هدفش شناخت دنیای شگفتانگیز طرف مقابله.
دیت ولی میتونه شبیه خرید اسب نباشه. لازم نیست یه چکلیست ببریم ببینیم اینش چیه اونش چیه یا حس کنیم داریم یه روبات customizeشده سفارش میدیم. قراره توش کشف و شناخت باشه. میتونیم یه تعداد خیلی خیلی خیلی محدودی شروط غیرقابلمذاکره بذاریم (مثلاً سیگاری نبودن، بچه خواستن، و ...) که همه رو میشه حتی در کلام هم پرسید (نیازی به دیت حضوری نداره) و الباقی رو بذاریم برای شناخت و اینکه چیاش تو کدوم کفهی ترازو میره. آدما رو باید شناخت و کشف کرد و حداکثر با ترازو هی سنجید و اگه نشد ساده عبور کرد، نه با آزمون و قیچی.
۲. گیجکنندگی
همونقدری که شاید حجم اتفاقات جنگل (که گویا یکطرفه بوده) باعث شده طرف براش سنگین باشه (overwhelmed بشه)، احتمالاً مازی که طراحی کردهاین در زمینهی مسائل مالی هم طرف رو بسیار گیج/confused کرده.
از یه طرف اگه مشارکت مالی بکنه در رابطه، طبق توییت پنجم لول پایین هست و بده و بهدردنخوره. از طرف دیگه اگه قبل از رابطه بخواد که شما مشارکتها رو بکنین (یا دونگی رو بپذیره ولی پینشهاد نده)، میشه «بکّن» و «سواستفادهگر».
من درک میکنم برای شما این الگوریتم کار میکنه. اما عین اینه که بگین ماشینی میخواین که تا سرعت ۳۰ کیلومتر در ساعت خیلی کند بره، بعد ۳۰ تا ۶۰ یهو فراری بشه، بعد دوباره فلان. این خب سخته برادر، و حتی اگه برای شما منطقیه، اما عین این تستهای اعصابسنج بندهخدا باید کلی بین خطوطی که شما کشیدهاین حرکت کنه تا قیچی نشه.
بازم پیشنهاد من اینه که بهتره الگوریتمتون رو ساده کنین. یا شما همسری میخواین که براش یه قهرمان و «مررررد» باشین (زشته دست تو جیب کنه، به قول خودتون سنتی) یا به مشارکت دونفرهی متناسب (هر دو نفر، دونگی یا نصفنصف یا بسته به درآمد یا استطاعت) اعتقاد دارین. خارج از این اگه باشه واقعاً میتونه طرف رو گیج کنه.
۳. روایت آخر
من واقعاً فکر نمیکنم این بندهخدا میخواست سواستفاده بکنه.
همونطور که فرمودین در طومار مفصل هم نوشت�� که ایشون علاقه داشته به رابطه و شما (چیزی که شما، در مسند ناسالم، تعبیر به وابستگی اجتنابی-ترسیده کردین؛ و چهقدر غمگینکنندهست که یه دوستداشتن تبدیل به تجویز روانشناسی میشه). اما دنیای شما در عین زیبایی و شگفتانگیزی، بهقدری پیچیدهست که ورود بهش و دوام آوردن توش واقعاً سخته. و شما این رو نه بهعنوان یه موضوع برای تأمل درونی، بلکه بهعنوان یه هشدار خارجی («شاید بدرد جوونای مملکت بخوره») ت��خیص میدین و ترویج میکنین و دروننگری کمتری دارید. و چه بسا ریشهی خیلی چیزها رو شاید بشه با دروننگری بهتر حل کرد، بهجای جنگ و کندن و قیچی.
---
جمعبندی:
من بازم از اینکه اینقدر مبسوط و قشنگ نوشتین سپاسگزارم. بهم کمک کرد دید بهتری پیدا کنم به داستان و با ذهنیتتون آشنا بشم.
جسارتاً تنها پیشنهادم (اگه ازم بپرسین) اینه که یهکم مطالب و خوندههاتون رو کمتر کنین، میز رو از قیچی و پنس خالیتر کنین، و بذارین روانتون کمی بدون اینهمه چفت و بند و آزمون و تست و چنین باید و چنان نباید، نفسی بکشه و پیش یه ماساژور سادهی روان (تراپیست یا مشاور خبره) هم برین اگه ��ونستین. شاید بعدش دوستداشتهشدن رو بیرحمانه با یه عبارت بهاصطلاح علمی نادقیق مخلوط یا آلوده نکنین. و بذارین کمی روح و روانتون ساده و بیآلایش، مثل زیباییهای خود جنگل که عاشقش هستین، بدون اینکه قضاوتی در کار باشه، نفسی بکشه.
بازم ممنون که خوندین، نوشتین، و این رو خوندین. براتون بهترینها رو آرزو دارم. و جای من رو هم توی بوشکرفینگهاتون و جوجه و چای جنگلی ��سابی خالی کنید!
ارادتمند،
--لوکوموتیو (آیدین)