Trump 1985'i tekrar oynuyor. Ama bu kez masada Japonya değil, Çin var.
Elon Musk birkaç ay önce bir şey söyledi.
"Yapay zeka ve robotlar olmazsa, bu ülke yüzde bin iflas eder. Bu borcu başka hiçbir şey çözemez."
Bir düşün.
Dünyanın en zengin adamı, kendi ülkesinin batmasından korkuyor.
Peki neden?
Çünkü Amerika'nın borcu 39 trilyon dolar. Bu borcun faizi o kadar büyüdü ki, Amerika artık ordusuna harcadığından fazlasını faize veriyor.
Böyle bir borç ödenmez. Ancak ondan kaçarsın.
Amerika'nın kaçış yolu da yeni değil. Bu filmi 40 yıl önce bir kere oynadı.
O zaman karşısında Japonya vardı.
Bu sefer karşısında Çin var.
Peki bu borçtan nasıl kaçılır?
Tek bir yolla. Doların değerini düşürerek.
Çünkü borç dolar.
Dolar değer kaybettikçe o borç da küçülür. Aynı borç kalır ama artık daha az şey eder.
Trump'ın "güçlü dolar umurumda değil" demesinin sebebi de bu.
Ama doları düşürmenin bir bedeli var. Her şey pahalanır, halk fakirleşir.
İşte burada tarih devreye giriyor. Çünkü Amerika bu oyunu bir kere oynadı ve sonunu gördü.
Gel seni 1985'e götüreyim.
O yıllarda dünyanın fabrikası Japonya'ydı. Arabada, elektronikte, çipte, her şeyde öndeydi. Hem daha ucuz hem daha kaliteli üretiyordu. Amerikan şirketleri Japon rakipleriyle baş edemiyordu.
Amerika'nın ihracatı düşüyor, fabrikaları kapanıyordu. Aynı bugünkü gibi.
Sonra Amerika masaya vurdu.
Eylül 1985, New York, Plaza Oteli.
Amerika Japonya'ya dedi ki: ya paranı değerlendirirsin, ya bütün mallarına ağır vergi koyarım.
Japonya kabul etti.
Sonrası felaket oldu. Yen değerlendi, Japon malları pahalandı, dünyadaki üstünlüğü bitti. İhracatı çöktü.
Japonya ekonomiyi kurtarmak için faizi dibe indirdi, ortalığa bol para saldı. Ama o para fabrikaya gitmedi. Gayrimenkule ve borsaya gitti. Kocaman bir balon şişti, sonra patladı.
Japonya bir daha eski günlerine dönemedi. Kayıp otuz yıl işte o gün başladı.
Şimdi Amerika aynı hamleyi tekrar yapıyor. Amaç aynı. Kendi parasını düşürmek, rakibin parasını yükseltmek.
Trump'ın sopası da 1985'teki gibi. Vergi.
2025'te "Kurtuluş Günü" dediği vergileri koydu.
Amerika'ya giren neredeyse her mala vergi bindirdi.
Mesaj basit.
Ya gel burada üret, ya cezayı öde.
Ekibi bile bunu saklamıyor.
Doları düşürecek yeni bir anlaşmaya şimdiden isim bile koydular. Mar-a-Lago Anlaşması. Yani kafalarında birebir 1985 var.
Baskı da işe yarıyor.
Geçen gün Toyota, en çok sattığı kamyoneti artık Meksika'da değil Teksas'ta üreteceğini açıkladı. 3,6 milyar dolarlık yatırım.
Sebebi belli. Meksika'da üretince arabaya yüzde 25 vergi biniyor. Trump bu habere "çok büyük iş" dedi.
Bir tek Toyota da değil. Stellantis 13 milyar dolarla tarihinin en büyük Amerika yatırımını duyurdu. İlaç devleri fabrikalarını birer birer Amerika'ya taşıyor.
Aynı baskı, o zamanlar Japonya'yı dize getirmişti.
Ama bir fark var.
1985'te Amerika bunu sadece ticaret açığı için yaptı. Bugün ise arkada o dev borç var. Yani bahis çok daha büyük.
İşte burada Elon'un ikinci sözü giriyor.
Doları düşürmek borcu eritir, ama halkı da enflasyonla ezer. Peki Amerika bu tuzaktan nasıl kurtulacak?
Elon'un cevabı robotlar.
Mantık şu.
Robotlar gece gündüz durmadan üretsin. O zaman piyasada o kadar çok mal olur ki, ne kadar para basarsan bas fiyatlar yükselmez. Para düşer ama hayat pahalanmaz.
Elon "robotlar olmazsa batarız" derken tam bunu diyor.
Robotlar zamanında gelmezse, basılan bütün para halkın sırtına biner. Gelirse, Amerika tarihte ilk kez borcunu halkı fakirleşmeden eritir.
Bu yüzden Trump, Fed'in başına özellikle Kevin Warsh'ı getirdi.
Warsh eskiden "para basmak enflasyon yapar" derdi. Şimdi diyor ki: yapay zeka her şeyi değiştirdi, artık para bassak da enflasyon gelmez.
Yani Trump doları düşürüyor, Warsh parayı basıyor, Elon da robotları kuruyor.
Plan tamam gibi.
Ama planın iki büyük açığı var. İkisi de aynı yerde. Çin.
Birincisi şu.
1985'te Japonya mecburdu, çünkü Amerika onu koruyordu, "hayır" diyemezdi.
Çin diyebilir. Kendi pazarını koz olarak kullanır, misilleme yapar, geri adım atmaz. Amerika bu oyunu bu sefer boyun eğmeyen biriyle oynuyor.
İkincisi daha da kötü.
Bütün plan robotlara bağlı.
Ama o robotları henüz Amerika yapmıyor. Bu işte açık ara önde olan başka biri var. Çin. Elon bile Çin'i "en büyük rakip" diye anıyor.
Geçen gün biri şunu yazdı.
"Çin dünyanın insansı robotlarının yüzde 90'ını üretiyor, artık hafife alamayız."
Elon altına şunu yazdı.
"Şimdilik."
İşte o kısacık cevapta, Amerika'nın bütün umudu var.
Çin şimdi önde, tamam.
Ama Elon diyor ki, bugün önde olan yarın kazanan olmaz.
Amerika bu yarışı çevirmek zorunda. Çeviremezse, o robotlar hiç gelmez, bütün plan çöker.
Son durum şu.
Kırk yıl önce Amerika bu oyunu oynadı ve kazandı. Çünkü Japonya "evet" demek zorundaydı.
Bu sefer karşısında "hayır" diyebilen bir Çin var.
Üstelik Amerika'nın kazanmak için muhtaç olduğu robotları da o yapıyor.
Yani Trump aynı filmi tekrar çekiyor. Ama bu sefer senaryoyu tek başına o yazmıyor.
Elon boşuna "şimdilik" demedi.
Bu benim şahsi analizim. Gelişmeleri takip ediyorum, sizi bilgilendireceğim.
ازاي تختار البرنامج المحاسبي المناسب لشركتك
ودا سؤال مهم بيجيلي كتير
لازم كل صاحب شغل أو محاسب يجاوب عليه قبل ما يشتري أي نظام محاسبي
ايه البرنامج اللي يتوافق مع طبيعة شغلي ويغطي كل احتياجاتي بأقل تكلفة ممكنة
الموضوع محتاج شوية خطوات بسيطة وواضحة
1 نوع النشاط
هل شركتك تجارية خدمية صناعية مطعم متجر إلكتروني نشاطك هو اللي بيحدد البرنامج المناسب ليك
2 حجم شركتك وعدد الموظفين
لو لسه في البداية أو شركة صغيرة ممكن تبدأ ببرنامج بسيط بتكلفة قليلة
لكن لو عندك أكتر من موظف وأقسام مختلفة لازم يكون في صلاحيات وتقارير متقدمة
3 الوظائف المطلوبة
هل محتاج فواتير ومخازن بس ولا عايز كمان محاسبة كاملة وقيود يومية وميزانية وتقارير تحليلية
محتاج متابعة مصروفات ومرتبات ولا لأ
محتاج ربط مع المتجر الإلكتروني أو نقاط البيع ولا مش فارق معاك
4 نوع البرنامج
هل تفضل برنامج سحابي أونلاين علشان تشتغل من أي مكان
ولا عايز برنامج يتسطب على الجهاز في المكتب أو في الشركة
5 الدعم الفني
محتاج دعم فني سريع لو حصلت مشكلة
محتاج حد يدربك أو يساعدك في البداية
6 هتقدر تدفع كام
ودا من اهم الاسئلة لان انت بتحط بادچيت للبرنامج ومن خلاله تبحث عن البرنامج الأنسب من حيث التكلفة ومن حيث المتطلبات
فيه برامج تبدأ من 800 ريال سنوي
وفيه برامج ERP متكاملة زي Odoo ممكن تبدأ من 1000 ريال شهري وطبعا علي حسب عدد المستخدمين والإضافات المطلوبة
بخلاف لو هتعمل تطوير فيها بيكون تكلفته حسب المتطلبات
لو شركتك متوسطة أو كبيرة وبتهتم بالتقارير والتحكم الكامل في كل التفاصيل ممكن أرشحلك شريك كويس لأودو
ولو لسه في البداية أو عايز برنامج بسيط وسهل تقدر تبدأ ببرنامج زي دفترة
هتلاقي فيه فواتير ومخازن وحسابات وتقدر تجربه مجاناً لمدة 15 يوم
من الرابط التالي
https://t.co/jMbFyUnpW6
ولو محتاج ترشيح أو استشارة مجانية ابعتلي تفاصيل نشاطك وحجم شركتك وانا هقولك الأنسب ليك
❌ Habilidades que YA NO te harán destacar:
・Hablar inglés 🇬🇧 (ya es el mínimo)
・Saber usar Excel 📊 (muy común)
・Tener un título universitario 🎓 (ya no diferencia)
・Escribir rápido al teclado ⌨️
・Responder correos 📩
✅ Habilidades que SÍ marcarán la diferencia ↓↓
إذا أردت أن تعرف لماذا الناس تعنتق معتقدات و ثقافات تتناقض مع دراجتهم العليمة و فكرهم
أقرأ كتاب ( الآراء و المعتقدات ل غوستاف لوبون )
إذا أردت ان تعرف بأن مفهوم العدل يتجاوز فكرة الحقوق والمساواة و العقاب إلى مفهوم واسع يعبر عن فلسفة البناء الاجتماعي والسياسي
أقرأ كتاب ( الجمهورية للفيلسوف أفلاطون )
إذا أردت ان تعرف بأن التتابع لا يعني السببية و ان كثير من أشكال الربط بين السبب والنتيجة ليست إلا ربط بالحواس والتكرر و لذلك الأمر تداعيات على فلسفة الأخلاق والاحكام
أقرأ كتاب ( رسالة في الطبيعة البشرية للفيلسوف ديفيد هيوم )
إذا أردت ان تعرف كيف ظهرت كثير من الأشياء ك اللغة ، العاطفة ، الدين ، القرابين ، الطبقية
أقرأ كتاب ( رسالة في اصل التفاوت للفيلسوف جان جاك روسو )
إذا أردت ان تعرف ما هي القوى التي تتحكم في تكوين العقل العربي و تحدد طريقة الاستقبال والحكم و الانفعال مع الصراع الفكري الكوني
أقرأ كتاب ( نقد العقل العربي ٣ أجزاء للناقد محمد عابد الجابري )
إذا أردت أن تعرف بأن الآلام و المعاناة و المآسي لا تؤثر فينا إلا بمقدار فكرتنا عنها ، عن الخير والشر والإرادة
أقرأ كتاب ( عزاء الفلسفة للفيلسوف بؤثيموس حيث كتبها وهو في محبسة قبل إعدامه )
إذا أردت أن تعرف لماذا البشر ومهما بلغوا من الحضارة والمدنية و احترام النظام يتحولون إلى وحش تفعل ما لا يمكن تخيله
أقرأ كتاب ( سيكولوجية الجماهير للمؤرخ غوستاف لوبون )
إذا أردت ان تقرأ مزيج من الفلسفة والفيزياء التي تتحدث عن اللايقين و تأثير القياس على الأشياء
أقرأ كتاب ( مبدأ الريبة لمجموعة من العلماء
إذا أردت ان لا يكون لك في هذا العالم علاقة ، تسافر بين الأحلام ، أردت تذوق سحر اللغة و الصور البلاغية و الحديث مع كل الأشياء إلا البشر
أقرأ كتاب ( اللاطمأنينة للاديب فرناندو بيسوا )
إذا أردت قراءة رواية تكشف لك عن حقيقة الحياة و تفضح الطبائع البشرية و تتذكرها كلما سكنت الفنادق
أقرأ رواية ( الجحيم ل هنري باربوس )
@gently_kys I was displaced from my area. I'm stuck in 30 square kilometers with two million other people in an area that lacks the most basic necessities of life—water, let alone a decent bathroom. It's truly become a dream. So, I wish you and your country better days.
@gently_kys I don't think anyone will understand your feelings better than I do. I'm from Gaza, which has also been a war zone for over two years. But imagine, even the luxury of going to another place or country has been denied to me. I'm living in a tent after my house was destroyed
geçen hafta kadıköy'de bir kafede otururken yan masadaki iki çocuğun muhabbetine denk geldim. 20 yaşlarındalar. biri app store'a basit bir kelime oyunu yüklemiş, oradan gelen reklam gelirini anlatıyor.
çocuk heyecanlı, "kanka her ay bankaya temiz 40 bin lira düşüyor" diyor. diğeri sordu: "ee vergi işini ne yaptın, şirket mi kurdun?"
çocuk sustu. "yok" dedi, "şirket kurarsam muhasebecisi, bağkur'u, vergisi derken para pul olur diye ellemedim."
büyük hata. ama çözümü çok basit.
çoğu genç içerik üreticisi veya app developer sırf "şirket kurma stresi" yüzünden ya kazandığı parayı çekmeye korkuyor ya da işi tamamen bırakıyor.
HERKES şirket açıp fatura kesmek zorunda olduğunu sanırken, asıl kolaylık BAŞKA YERDE: istisna belgesinde.
devletin yıllar önce çıkardığı mükerreer 20/b maddesi tam olarak bu durumlar için. mantık şu: şirket kurmuyorsun, fatura kesmiyorsun, muhasebeci tutmuyorsun.
nasıl yapılıyor, adım adım çıkardım 👇
1. istisna belgesi - interaktif vergi dairesine girip "sosyal içerik üreticiliği ile mobil cihazlar için uygulama geliştiriciliği istisna belgesi" talebi açıyorsun. bir iki güne belgen dijital olarak geliyor.
2. özel banka hesabı - o belgeyi alıp herhangi bir bankaya gidiyorsun. "bana bu kanun kapsamında bir istisna hesabı açın" diyorsun. sana özel bir iban hesabı tanımlıyorlar. app store, play store, youtube veya adsense gelirini sadece bu hesaba bağlıyorsun.
3. otomatik stopaj - üzel kısmı burası. hesaba 10.000 lira mı yattı? banka daha para sana görünmeden içinden %15 stopajı (1.500 tl) tık diye kesip devlete ödüyor. kalan 8.500 tl temiz para olarak senin oluyor. başka hiçbir beyanname vermiyorsun.
yıllık 5.3 milyon liraya kadar bu sistem geçerli.
tek bir detay var: eğer bir yerde sigortalı çalışmıyorsan, bu hesabı açtığın an bağkur'un otomatik başlıyor. aylık sabit ödemesini unutmamak lazım. ama bir şirketin stopajı, geçici vergisi, kdv'si ve muhasebe ücreti yanında devede kulak kalıyor.
klasik bilgi eksikliği yüzünden her ay binlerce genç potansiyel işini çöpe atıyor. adam haklı aslında, kimse durduk yere bürokrasiyle boğuşmak istemez.
çözüm yukarıda. ilgilenen arkadaşına gönder, işi resmiye döksün.
أظهرت البيانات أن المعركة الطويلة حول أرقام الدخل غفلت عن المؤثر الحقيقي الأقوى في سعادة الإنسان:
"العقل الشارد هو عقل تعيس"
البشر يقضون 47% من وقتهم وتفكيرهم بعيداً عما يفعلونه في اللحظة الحالية، وهذا التشتت الذهني هو الصانع الأكبر للتعاسة.
العلاقة بين تركيز الانتباه والسعادة أقوى بكثير من العلاقة بين المال والسعادة؛ فشخص يتقاضى راتباً بسيطاً لكنه يعيش لحظته الحالية بكامل وعيه، يكون أكثر سعادة من مليونير يعيش مشتت الذهن غائباً عن واقعه.
الخلاصة: تأثير المال على السعادة حقيقي، لكنه محدود، وإن سقف السعادة الحقيقي لا يحدده حجم رصيدك البنكي، إنما تحدده قدرتك على استثمار انتباهك ووجودك الذهني في تفاصيل حياتك الحالية.
هذه المفارقة هي الجوهر الحقيقي والعميق للدراسة، وهي تنقل مفهوم "جودة الحياة" بالكامل من خانة ما نملكه من موارد إلى خانة كيف نختبر هذه الموارد.
التركيز على "الانتباه" يفسر لماذا يفشل المال في حل مشكلات السعادة بعد تجاوز حد الكفاية.
التشتت يجلب التعاسة بحد ذاته أظهرت التقارير اللحظية أن الناس يكونون أقل سعادة عندما تشرد أذهانهم، بغض النظر عما يفعلوه. حتى لو كان الشخص يقوم بمهمة مملة (كغسيل الأطباق) لكنه مستغرق فيها بكامل انتباهه، فإنه يسجل مستويات سعادة أعلى من شخص يقوم بنشاط ترفيهي وعقله يسرح في مكان آخر.
عندما يغيب العقل عن اللحظة الحالية، فإنه لا يذهب عادةً إلى ذكريات جميلة، إنما يتجه تلقائياً نحو القلق، أو تقييم الذات، أو التفكير في سيناريوهات مستقبلية مخيفة، وهو ما يفعّل شبكة "الوضع الافتراضي" في الدماغ (Default Mode Network) المرتبطة غالباً بأعراض الاكتئاب والقلق.
لماذا يتفوق الانتباه على المال؟ (معضلة التكيف الذاتي)
السبب السيكولوجي الذي يجعل "الانتباه" رهاناً رابحاً مقارنة بالمال يكمن في آلية عمل الدماغ مع المثيرات الخارجية:
• فخ الاعتياد (Hedonic Treadmill): المال يشتري أشياء مادية (منزل أكبر، سيارة أحدث)، وهذه الأشياء تقع سريعاً في فخ "التكيف". الدماغ يعتاد عليها خلال أسابيع وتصبح هي "الوضع الطبيعي الجديد" الذي لا يثير أي سعادة.
• الانتباه يكسر الاعتياد: الانتباه الكامل هو الأداة الوحيدة التي تكسر هذا الاعتياد. حين تمنح تركيزك الكامل لتفاصيل متكررة—مثل نكهة قهوتك الصباحية، أو ملامح طفلك وهو يتحدث، أو تفاصيل مسألة تقنية تعمل عليها—فإنك تعيد إحياء التجربة المعاشرة وكأنها تحدث للمرة الأولى. الانتباه يجدد المتعة، بينما المال يغير فقط قشرتها الخارجية.
في البيئة المعاصرة، أصبح الانتباه هو "العملة الأندر" والأكثر تعرضاً للسرقة. الاقتصاد الحديث قشرته الأساسية قائمة على "جذب انتباهك" واستهلاكه عبر الإشعارات والخوارزميات.
شخص يجلس في منتجع فاره يكلف آلاف الدولارات، لكن عقله مشحون بالتوتر ويتصفح بريده الإلكتروني أو منصات التواصل بقلق، هو عملياً يختبر سعادة "صفرية". وفي المقابل، شخص يملك دخلاً بسيطاً لكنه يملك "سيادة كاملة" على انتباهه في تلك اللحظة، يحصل على العائد النفسي الأعلى.
المال يمكنه أن يشتري لك الراحة والخيارات، وهي أمور ممتازة لتخفيف المعاناة، لكنه يعجز تماماً عن شراء الحضور الذهني. الحضور هو القناة الوحيدة التي تتدفق من خلالها السعادة إلى وعيك.
جيف بيزوس حول كيفية التعامل مع التوتر:
"التوتر يأتي من عدم اتخاذ إجراء تجاه شيء يمكنك التحكم فيه."
"في اللحظة التي أحدد فيها الأمر وأجري المكالمة الهاتفية الأولى، أو أرسل الرسالة الإلكترونية الأولى، أو أي شيء آخر سنفعله للبدء في معالجة تلك الحالة حتى لو لم يتم حلها، ينخفض التوتر بشكل كبير."
"التوتر يأتي من تجاهل الأمور التي لا يجب تجاهلها."
هل ما زلت تعيق نفسك ولا تعرف السبب؟
في عام 2011، أطلقت ميل روبنز قنبلة من الصدق القاسي في محاضرة لها حصدت أكثر من 34 مليون مشاهدة:
"كيف تتوقف عن تعطيل نفسك"
الأقوى ما قالته كان هذا:
· أنت لست "عالق"، أنت تتجنب.
· دماغك يعيقك بتصميم.
· الفعل يهزم العاطفة دائمًا.
إذا كنت اليوم مرة أخرى تؤجل، تضيع وقتك أو تشعر بالذنب، هذا الثريد سيؤلمك (لكنه سيساعدك).
إليك 12 درس قوي للتوقف عن تعطيل نفسك نهائيًا 🧵👇🏾:
هذا المقطع يشرح آلية حيوية مذهلة في علم الأعصاب الإدراكي (Cognitive Neuroscience)، تبين كيف يمكن لتغيير بسيط في طريقة نظرنا للأشياء أن يتحكم بشكل مباشر في مستويات التوتر والهدوء لدينا.
30대 후반을 바라보며 느낀 인생의 진리
1. 근육운동, 피부관리, 명상, 적립식 지수투자는 무조건 일찍 시작하고 죽을때까지 해라
2. 감가되는 소비가 있다면 무조건 감가된걸 사라 (차, 고가품 등)
3. 세상은 우는아이 떡하나 더 주는 곳이다. 묻고 요청하고 달라고 해라
4. 행복은 내가 좋아하는 사람들(나 자신 포함)과 좋아하는 일을 하는거고 더 뭐 없다
5. 척추, 연골은 목숨을 걸고 지켜라
6. 무리지어 몰려다니지 마라
7. 모든건 나의 선택이고, 내가 선택하지 않은 위기에도 그 앞에서 뭐할 지는 내 선택이다
8. 건강한 종교생활은 인생의 난이도를 낮춘다
9. 사랑은 줄 때가 훨씬 행복하다
10. 자존감은 내가 이룬 것들보다 내가 도망가지 않은 어려움들이 만든다
Success rubs off. Surround yourself with people who dream bigger than you do. I've tagged some of these people in the caption for you, and I'd highly recommend you follow them. 6/15
Gente, vcs precisam praticar uma boa higiene mental. Pare de interagir com coisas com as quais você discorda. Pare de consumir lixo. Pare de rolar o feed sem fim. Corte relações com pessoas que te desrespeitam. Pare de se envolver mentalmente com qualquer coisa que te prejudique.
Um conhecido meu faz faculdade e tá começando a perceber uma diferença que ninguém fala muito.
Tem um cara na sala que é sempre o “melhor aluno”: notas altas, estágio bom, networking forte.
Só que convivendo mais de perto, ele percebeu que o cara tem uma estrutura absurda por trás — família da área, contatos, tempo livre pra estudar, zero preocupação financeira.
Enquanto isso, tem gente igualmente inteligente se matando pra conciliar trabalho + estudo e mal conseguindo acompanhar.
Não é que o “melhor aluno” não se esforce.
Mas claramente ele não tá jogando o mesmo jogo.
Isso é mérito… ou vantagem?