Ahí le dejo un mural para que recuerde... Díos nos regala un nuevo amanecer lleno de bendiciones para todos.los quiero de corazón ❤️ y de gratis 🆓... DÍOS ES AMOR 😍
Kuzey Kore’de para kazanmak zor değil, asıl zor olan o parayı oradan çıkarabilmek demiştik. Aynı derde 50 yıl önce Sovyetler Birliği’nde Pepsi de düşüyor.
1959 yılında Amerika, Moskova’da büyük bir fuar açıyor. Pepsi de stant kuruyor. Coca-Cola ise davete hiç gitmiyor. Pepsi’nin yurt dışı işlerine bakan Donald Kendall diye bir adam var. Fuarı gezen Sovyet lideri Kruşçev’in eline bir bardak Pepsi veriyor ve o fotoğraf bütün dünya gazetelerine çıkıyor. Kendall o gün kafaya koyuyor, ben buraya Pepsi satacağım diyor.
13 yıl uğraşıyor. 1972’de anlaşmayı imzalıyor ve Pepsi, Sovyetler’de üretilen ilk Amerikan tüketim ürünlerinden birisi oluyor.
1974’te Karadeniz kıyısında ilk fabrika açılıyor.
Ama Ruslar parayı rubleyle ödüyor, ruble de dünyada hiçbir işe yaramıyor. Ne bozdurabiliyorsun ne ülkeden çıkarabiliyorsun. Sovyetler’in elindeki dolar zaten az, onu da Pepsi’ye vermek istemiyorlar.
Kendall da bana ruble vermeyin, votka verin diyor. Pepsi, şurubunu Sovyetler’e gönderiyor, karşılığında Rusların meşhur votkasının Amerika’daki satış hakkını alıyor. Yani Ruslar Pepsi içiyor, Amerikalılar Rus votkası içiyor, para da votka şişesinin içinde ülkeden çıkmış oluyor.
Bu anlaşma Coca-Cola’yı 1985’e kadar Sovyet pazarının dışında tutuyor. 1980’de sadece Moskova’da 73 Pepsi büfesi var ve her biri günde ortalama 4.000 şişe satıyor. 80’lerin sonunda Sovyet halkı yılda 1 milyar porsiyon Pepsi içiyor.
Sonra iş o kadar büyüyor ki votka yetmemeye başlıyor. Pepsi fabrika sayısını ikiye katlamak istiyor ama Rusların verecek başka malı yok. Ellerinde bol olan tek şey eski savaş gemileri.
New York Times’ın 1989’daki yazısına göre Pepsi, 17 eski denizaltıyı tanesi 150 bin dolardan alıyor. Yanına bir kruvazör, bir firkateyn ve bir muhrip de ekleniyor, hepsi hurdaya satılıyor. Kendall da o dönem Amerikan başkanının güvenlik danışmanına şöyle diyor: Sovyetler’i silahsızlandırmada sizden hızlıyız.
(Denizaltı kısmı tartışmalı ama Pepsi’nin Ruslardan tanker alıp Norveçli bir ortakla kiraya verdiği daha sağlam kaynaklarla belgeli.)
1990’da Pepsi, bir Amerikan şirketinin Sovyetler’le yaptığı en büyük anlaşmayı imzalıyor. 10 yıllık, 3 milyar doları aşan bir iş. Ruslar en az 10 tanker ve yük gemisi yapacak, Pepsi bunları kiraya verecek, gelen parayla yeni fabrikalar ve Moskova’da yeni Pizza Hut şubeleri açacak.
Ama 1991’de Sovyetler Birliği dağılıyor. Kendall’ın sonradan anlattığına göre ellerinde artık var olmayan bir ülkeyle milyarlarca dolarlık bir sözleşme kalıyor.
Fabrikalar farklı ülkelerin sınırları içinde kalınca Pepsi’nin dağıtım ağı bir anda parçalanıyor.
Çünkü gemileri üreten tersane Ukrayna’da, plastik şişe fabrikası Belarus’ta, Pepsi fabrikalarının çoğu ise Rusya’da kalıyor.
Ülkelerin hepsi de artık kendi parasını kazanmak istiyor.
Pepsi bu anlaşmaları toparlamaya çalışırken Coca-Cola ise yıllarca giremediği bu pazara çok daha agresif şekilde yatırım yapmaya başlıyor. Yeni fabrikalar kurup dağıtım ağını genişletiyor, çok büyük paralar harcıyor, akabinde de totalde Pepsi’yi geçiyor.
Yani aslında Pepsi parayı çıkarmanın yolunu buluyor ama bu sefer de hesap etmediği başka bir şey oluyor.
Kuzey Kore’ye yatırım yapanlar ise o parayı genelde ülkeden hiç çıkaramıyor.