🔸
۶ آبان ۱۳۴۴
فرمان نوسترا آئتاتِه در جریان شورای دوم واتیکان از سوی پاپ صادر شد. بر اساس این سند، یهودیان از گناه بهقتلرساندن عیسی #مسیح تبرئه شده بودند. پیش از آن به مدت ۷۶۰ سال، به پیروی از فرمان پاپ اینوسان سوم، یهودیان بهخاطر کشتن پیامبر مسیحیان گناهکار شمرده میشدند.
🔸
یازدهم مهر ۱۳۹۴
سالیاد «عبدالرحیم جعفری» بنیانگذار و مدیر پیشین مؤسسه انتشارات امیرکبیر، مهمترین و گستردهترین مؤسسه خصوصی چاپ و نشر کتاب در تاریخ ایران و خاورمیانه است.
🔸
دوازدهم مهر ۱۳۸۱
«احمد اعطا» با نام ادبی «#احمد_محمود»، نویسنده معاصر ایرانی درگذشت. او را پیرو مکتب رئالیسم اجتماعی میدانند. معروفترین رمان او، همسایهها، در زمره آثار برجسته ادبیات معاصر ایران شمرده میشود.
🔸
دوازدهم مهر ۱۳۲۴
«سید جعفر پیشهوری» که از طرف شورویها برای تجزیهی #آذربایجان مأمور بود؛ در تبریز بیانیهای صادر کرد و زبان ترکی و خودمختاری آذربایجان را مرام خود دانست.
🔸
دهم مهر ۱۳۴۳
کاروان ۶۲ نفرهی ورزشی ایران برای شرکت در هجدهمین دورهی مسابقات #المپیک تابستانی ۱۹۶۴ عازم توکیو شد.
کشور ایران در این مسابقات موفق به کسب ۲ مدال برنز و رتبهی سیوچهارم در جدول مدالها شد.
🔸
۹ مهر ۱۲۶۶
سپاهیان انگلیسی، استان بلوچستان ایران را اشغال کردند. بخش عمدهی این سرزمین تا یک قرن بعد در دستشان باقی ماند و در نهایت بدنهی کشور #پاکستان را ایجاد کرد. آن ها از همان زمان کوشیدند تا استانهای کابل و هرات را هم از ایران جدا و کشور کنونی افغانستان را خلق کنند.
🔸
دهم مهر ۱۲۵۹
اولین کارخانهی #برق برای تولید روشنایی توسط ادیسون تأسیس شد. این روز در تاریخ تحول تلویزیون هم اثربخش بوده است.
#روز_شمار_ایرانی_معنادار
🔸
پنجم مهر ۱۲۹۷
«وثوقالدوله» صدراعظم ایران در دوران احمدشاه، قحطي و كمبود نان را در تهران حل كرد و در رأس ادارهی نان يك بلژيكي به نام «موليتور» قرار داد و بحران نان كه از يك سال قبل آغاز شده و کابینهی قبلی را سرنگون کرده بود؛ خاتمه يافت.
🔸
بامداد پنجم مهرماه ۱۳۲۰
در دورانی که متفقین ایران را گرفته بودند، #رضاشاه که خلع شده بود به اتفاق خانوادهاش در بندرعباس سوار کشتی شد و به تبعید رفت.
#روز_شمار_ایرانی_معنادار
🔸
۲ مهرماه
روز ملی #غار پاک به منظور آشنایی و محافظت از این اکوسیستم طبیعی است.
غارها بخاطر شرایط ثابتشان، از شکنندهترین اکوسیستمها محسوب میشوند. دمای ثابت در طول سال و عدم وجود نور باعث میشود غارها موجوداتی معدود، شرایط کاملا ایزوله و بدون تغییرات محسوس دمایی داشته باشند.
🔸
یکم مهر ۱۳۵۲، #پابلو_نرودا، شاعر و دیپلمات شیلیایی درگذشت.
نام اصلی او «ریکاردو الیسر نفتالی ریس باسوآلتو» بود و نام مستعار «پابلو نرودا» را از روی نام نویسندهی چک «یان نرودا» انتخاب کرده بود که بعدها نام رسمی او شد.
او در سال ۱۳۵۰ موفق به دریافت جایزهی نوبل ادبی شد.
🔸
محمّدرضا شجریان موسیقیدان و خوانندهٔ موسیقی سنتی ایرانی بود.
#شجریان در میان دوستداران خود با عنوان «استاد آواز ایران» و «خسروِ آواز ایران» شناخته میشود. بسیاری از مردم ایران او را مهمترین چهرهٔ موسیقی ایرانی و یکی از نمادهای مهم فرهنگ و موسیقی ایرانزمین میدانند.
🔸
بیست و هشتم شهریور ۱۳۳۱
دولت آمریکا #چارلی_چاپلین را زمانی که به انگلستان سفر کرده بود؛ از بازگشت به این کشور منع کرد و وی را به خاطر تبلیغ عقاید سوسیالیستی تبعید کرد. او تا بیست سال بعد پایش را به آمریکا نگذاشت.
🔸
۱۹ شهریور ۱۳۰۱
عهدنامهی کارس در ایروان بین دولت ترکیه و دولتهای #قفقاز بسته شد و مرز بین ترکیه و ارمنستان و گرجستان و آذربایجان را تعیین کرد. منطقهی قفقاز در این مقطع زیر سلطهی شورویها درآمده بود. دولتمردان ایرانی تا دو دههی بعد همچنان قرارداد کارس را نامعتبر میشمردند.
🔸
«عصمت باقرپور بابلی» با نام هنری «دلکش»، خوانندهی برجسته، ۱۱ شهریور سال ۱۳۸۳ درگذشت.
او خواننده ایرانی ژانرهای موسیقی سنتی، فولکلور و پاپ بود. از او با عناوینی چون «زن حنجره طلایی» و «آتش کاروان هنر» یاد میشود. او ترانههایش را به دو زبان فارسی و مازندرانی خواندهاست.
🔸
دوازدهم شهریور ۱۴۰۳
جلیل تجلیل درگذشت
جلیل تجلیل، مترجم، مصحح و استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران در ۹۰ سالگی از دنیا رفت.
#روز_شمار_ایرانی_معنادار
🔸
یازدهم شهریور ۱۳۱۸
«چرچیل» که وزیر نیروی دریایی بریتانیا بود در آستانهی آغاز جنگ جهانی دوم سوخت کشتیها را از ذغالسنگ به #نفت تغییر داد و در نتیجه منابع نفتی ایرانزمین در کانون توجه قدرتهای استعماری قرار گرفت.
به یاد #احسان_یارشاطر (Yarshater, Ehsan)، استاد عالیقدر مطالعات ایرانی و زبانهای باستانی ایران، بنیانگذار و سرویراستار دانشنامۀ #ایرانیکا که در ۱۰ شهریور ۱۳۹۷ از این جهان درگذشت. درود به روان پاک او که یکی از بهترین فرزندان ایران بود.