If I were a Japanese hospital director, the response would be, "Sorry. That's not how we do it in Japan. What other questions do you have?"
What I wouldn't say, but would be thinking is, "Unlike Muslims, in Japan we can trust the ethics of our male doctors. Do you have other questions?"
Çoğu kişi petrole bakıyor. Asıl tehlike başka yerde.
Bugün ABD'den ve Japonya'dan 2 haber geldi.
ABD'de piyasa, petrol düşerken bile aralık ayında faiz artışından emin.
Japonya'da Maliye Bakanı yen için uyarı yaptı.
Bitcoin ve altın fiyatını bu hafta düşüren de aynı sebep.
Size sebebi ve izlenecek tarihleri göstereceğim.
İran savaşı şubatta başladı ve petrol pahalandı. ABD'de fiyat artışı hızlandı, Fed de eylülde faizi 3 yıl sonra ilk kez artırdı.
Piyasalar bu yüzden aylardır petrolü izliyor.
Geçen ay 110 doları geçen Brent petrol bugün 96 dolar civarında.
Petrol düştüğünde faizin de artmaması beklenirdi.
Tersi oldu. Piyasa, Fed'in aralık ayında faiz artırmasına %100'e yakın ihtimal veriyor.
Petrol düştü ama diğer fiyatlar düşmedi.
ABD'nin bugün açıkladığı toptan fiyatlarda enerji ucuzladı, geri kalan fiyatlar artmaya devam etti. Mazot %7.9 ucuzlarken kamyonla yük taşımak %3.9 pahalandı.
Sebep, borçla büyüyen yapay zeka.
Yapay zekadan altın ve Bitcoin fiyatına giden yol 4 adımda görülüyor.
1. Yapay zeka fiyatları artırıyor.
Fed'in eylül toplantısının tutanaklarına göre mal fiyatlarındaki artışın bir kısmı yapay zeka yatırımlarından geliyor.
Bazı Fed yetkilileri, bu yatırımlar yüzünden talebin üretimi aşabileceği konusunda uyardı.
2. Fiyat artışı durmayınca faiz artıyor.
ABD devletinin 10 yıllık borçlanma faizi bu hafta yeniden %5'in üzerine çıktı.
3. Faiz arttıkça borçla büyüyen yapay zeka zorlanıyor.
Goldman Sachs'a göre yapay zeka için alınan borç bu yıl dünyada 600 milyar dolara yaklaştı.
Borcu yüksek olan sektör kötü haberde daha çok düşüyor.
Nvidia hissesi ekim başından beri düşüyor.
Geçen hafta ABD'deki seçimden sonra yatırımcılar veri merkezi yatırımlarının yavaşlamasından korktu. Yapay zeka hisseleri sert düştü.
CoreWeave, Nvidia çiplerini borçla alıp kiraya veriyor. Yatırımcılar bu hafta şirkete borç vermek için %15'ten fazla faiz istedi.
Bu oran ABD devletinin ödediği faizin yaklaşık 3 katı. CoreWeave bu faizle borçlanmayacağını açıkladı.
Jensen Huang perşembe günü istifa etti ve Nvidia'daki düşüş hızlandı.
4. Hisseler düştüğünde borçlu yatırımcı nakit arıyor.
Borcu veren kurum böyle günlerde ek para ister. Yatırımcı parayı bulmak için en hızlı satabildiği şeyi satar.
Nakde ihtiyacı olan kişi önce bileziğini satar, evini satmaz.
ABD'de yatırımcıların hisse almak için çektiği borç eylül sonunda 1.5 trilyon dolara yakındı.
Altın ve Bitcoin faiz getirmediği için yükselen faiz ikisini zaten aşağı çekiyordu.
Ekim sonunda teknoloji hisselerinin gerilediği gün altın 1 yılın en düşük seviyesine indi. Commerzbank analistlerine göre borcunu kapatmak zorunda kalan yatırımcılar altın satmış olabilir.
Bu perşembe Nvidia, altın ve Bitcoin yine aynı gün düştü.
Altın 2026'nın en düşük seviyesini gördü. Bitcoin ağustostan beri ilk kez 70 bin doların altına indi.
Petrol düştü. Borç yerinde duruyor.
Japonya'daki uyarı da 2. adımın sonucu.
Faiz beklentisi doları güçlendirdi. Dolar bu hafta 160 yen'i geçti ve Japonya Maliye Bakanı bugün piyasayı uyardı.
Yen'i düşüren Japonya'daki bir gelişme değil.
Yapay zekaya borç verenlerin bir kısmı da Japonya'da.
SoftBank bu yıl 40 milyar dolarlık kredi anlaşması imzaladı ve paranın büyük kısmını OpenAI'a ayırdı. Krediyi verenler arasında Japonya'nın 3 büyük bankası var.
Nvidia sarsılınca SoftBank hissesi de %5'ten fazla düştü.
Japonya Merkez Bankası'na göre Japon bankaları yapay zekadaki sert bir düşüşe dayanabilecek güçte.
Senin elinde Bitcoin ya da altın varsa petrolün fiyatına bakman artık yetmiyor.
Takvimde 4 tarih var.
17 Kasım'da Nvidia 3 aylık sonuçlarını açıklayacak. Rakamlar, yapay zeka şirketlerinin çip almaya devam edip etmediğini gösterecek.
9 Aralık'ta Fed faiz kararını duyuracak.
10 Aralık'ta kasım ayının fiyat verisi gelecek. Fed kararını bu veriyi görmeden verecek.
18 Aralık'ta Japonya Merkez Bankası faiz kararını açıklayacak.
Citigroup'un başındaki Charles Prince 2007 yazında şunu söylemişti.
Müzik çaldığı sürece kalkıp dans etmek zorundasınız.
Biz hâlâ dans ediyoruz.
Bu benim kişisel analizim.
Gelişmeleri izliyorum. Sizi bilgilendireceğim.
My latest memo assembles the critical questions one needs to consider to make intelligent, long-term investments in AI. While they can’t be answered definitively, investors mustn't let uncertainty result in inaction.
You can read it here: https://t.co/pbR1WZ0Qmx