Kartel przy aptecznej kasie. Blisko 500 mln zł kary dla Grupy NEUCA. Według UOKiK największe hurtownie farmaceutyczne przez ponad 10 lat wymieniały informacje i „synchronizowały” ceny. Traciły apteki, a ostatecznie pacjenci.
https://t.co/ktFoaiMUTw
@smig_daniel@MZ_GOV_PL@meysztowicz@K__Bojarski Wstyd i hańba - za możliwość ogrzewania się w cieple murów ministerialnych i sejmowych sprzedano interes farmaceutów.
Lobbyści nie organizują strajków - spotykają się w zaciszach gabinetów
@NaczelnaA@MarekTomkow zaczyna chyba pretendować do miana naczelnego hydraulika 🇵🇱🔧
Uszczelnił i przepchnął AdA, teraz uszczelnia reklamę aptek.
Tylko wyciek💦danych i zmowy hurtowni jakoś umknęły Może warto żeby @jciesz@mmzawisza@aK_Sojka@MGolbik i @K__Bojarski zajęli się tą sprawą?
Jest coś, o czym przy okazji wczorajszej kary @UOKiKgovPL dla @Grupa_NEUCA mało kto mówi.
📅 Czerwiec 2015 — powstaje Ruch Aptekarzy Polskich (RAP), "Manifest Aptekarzy Polskich"
📅 Lipiec 2015 — NEUCA oficjalnie ogłasza poparcie dla Manifestu
📅 Październik 2015 — UOKiK datuje start kartelu informacyjnego.
Trzy miesiące.
Przez następne lata RAP i jego środowisko budowały jeden z bardziej szczelnych bańkowych ekosystemów w polskim internecie branżowym. Te same konta, wzajemne RT i serduszka, skoordynowane komunikaty wzmacniające się nawzajem. Ktoś wyrazi wątpliwość — natychmiast obleciała go zorganizowana "obrona środowiska". Każda sieć apteczna to zagraniczna ekspansja. Każdy głos krytyczny to lobbysta obcego kapitału.
Narracja przez lata konsekwentnie ta sama: polska apteka, polska racja stanu.
W tle: RAP promował jako swój sztandar markę "Leki Tylko z Apteki" — głos polskich farmaceutów, walka o niezależność środowiska. Problem w tym, że "Leki Tylko z Apteki" nie jest niezależną organizacją. To marka należąca do NEUCA.
Farmaceuta-patriota walczący o "polską aptekę" napędzał kampanię wizerunkową hurtowni.
W 2018 RAP przerodził się w @Zwiazek_ZAPPA (Związek Aptekarzy Pracodawców Polskich Aptek). Twarzą został Marcin Wiśniewski @MarcinWSNWSK głośny, medialny, przez lata jeden z najaktywniejszych głosów przeciwko sieciom i zagranicznym graczom. Jego argumenty — słuszne lub nie — konsekwentnie prowadziły do jednego efektu: większej zależności aptek niezależnych od programów hurtowni.
Apteka Wiśniewskiego w Łomiankach figurowała w programie "Apteka Dobrych Cen" NEUCA od 2011 roku. Cztery lata przed założeniem RAP. Siedem przed ZAPPA.
"Apteka Dobrych Cen" to dokładnie ten typ programu partnerskiego, który UOKiK opisuje w decyzji jako narzędzie kartelu — apteka dostaje rabaty i wsparcie, w zamian oddaje dane zakupowe. Hurtownia widzi co i po ile apteka brała od konkurenta.
Na poziomie legislacyjnym ekosystem dopełniał @waldemar_buda — poseł, potem minister, od 2016 roku regularnie obecny w publikacjach i akcjach RAP. Autor "Apteki dla Aptekarza" (AdA), która weszła w życie w 2017 i zablokowała wzrost sieci aptecznych. Apteki niezależne, bez możliwości wyjścia przez sprzedaż sieci, dryfowały prosto do programów partnerskich największej hurtowni.
W lipcu 2023 Buda, jako minister, wrzuca AdA 2.0 jako autopoprawkę do ustawy o ubezpieczeniach eksportowych Skarbu Państwa — aktu bez żadnego związku z farmacją. Senat przyjął. W tym samym pakiecie znalazł się zapis zmieniający częstotliwość inspekcji hurtowni farmaceutycznych — z co 3 lata na co 5 lat. W momencie gdy UOKiK prowadził formalne postępowanie wobec tych hurtowni od ponad roku.
Trybunał Konstytucyjny w 2024: tryb wprowadzenia niekonstytucyjny. Wyrok do dziś nieopublikowany w Dz.U.
Żaden z tych faktów sam w sobie nie jest dowodem zmowy. Ale przez dekadę działał mechanizm, w którym narracja "polskiego farmaceuty" — szczelna, agresywna wobec krytyków, wzmacniana przez ten sam ekosystem kont — skutecznie zagłuszała pytania o rynek hurtowy.
Kto na tym korzystał, widać dziś w decyzji UOKiK.
@krzysztofbosak@K_Stanowski@GIF_GOV_PL
Robienie z patriotyzmu gospodarczego wytrycha do uszkiwania innych, jest po prostu słabe.
@StockWatchPL Wychodzi na to że AdA to było za mało… Na szczęście Prezes UOKiK okazał się odporny na @lobbing_pl Neuca.
Tracili pacjenci - dziś rachunek jest słony: blisko 500 mln zł kary dla NEUCA.
Może czas na poważną dyskusję, kto naprawdę korzysta na regulacjach rynku aptecznego?
NEUCA płaciła. Teraz zastrasza dziennikarza
NEUCA zna cenę słowa. Za felieton prezesa Naczelnej Izby Aptekarskiej płaciła 500 złotych. Mój tekst o tych felietonach wyceniła na 500 tysięcy. Tysiąc razy drożej. Miło wiedzieć, ile na tym rynku kosztuje prawda.
NEUCA pozwała mnie za publikacje dotyczące jej relacji z Markiem Tomkowem, obecnym prezesem Naczelnej Rady Aptekarskiej. Żąda między innymi usunięcia materiałów oraz pół miliona złotych.
Nazwijmy rzecz po imieniu: to jest zastraszanie dziennikarza.
Pół miliona złotych to dla wielkiej korporacji pozycja w budżecie. Dla dziennikarza takiego jak ja ryzyko finansowej katastrofy. I właśnie dlatego takie żądanie ma być skuteczną bronią: masz wiedzieć, ile będzie cię kosztowało dalsze interesowanie się sprawą.
Tyle że w tym przypadku wydarzyło się coś odwrotnego.
Pozew NEUCA dostarczył kolejnych informacji o sprawie, którą miał zakończyć.
NEUCA potwierdza: płaciła Tomkowowi
Marek Tomków nie jest przypadkowym farmaceutą. Jest dziś prezesem Naczelnej Rady Aptekarskiej, a wcześniej zajmował wysokie stanowiska w samorządzie zawodowym farmaceutów.
Samorząd ten ma ustawowe kompetencje dotyczące rynku aptecznego. Tomków był jednocześnie bardzo aktywnym zwolennikiem zmian prawa określanych jako „Apteka dla Aptekarza”. Na tym prawie zyskała NEUCA, straciliśmy my jako klienci. Płacimy drożej za leki, mamy mniej aptek.
Zmian niezwykle istotnych dla NEUCA.
Prezes NEUCA Piotr Sucharski mówił przecież: „tak się jakoś składa, że jesteśmy beneficjentem 99 proc. zmian w przepisach wprowadzanych w ostatnich latach”.
A w tym samym czasie NEUCA płaciła Markowi Tomkowowi.
Tego faktu nie trzeba już rekonstruować wyłącznie na podstawie publikacji dziennikarskich. Sama NEUCA opisuje finansową współpracę z Tomkowem. W pozwie, który miał mnie uciszyć.
Za co płaciła?
NEUCA płaciła Tomkowowi między innymi za felietony publikowane w należącym do niej medium. Łącznie 34 700 złotych.
Spółka potwierdziła również wynagrodzenia za udział Tomkowa w organizowanych przez nią wydarzeniach.
Był także samochód przekazany przez NEUCA, który Tomków następnie oddał hospicjum.
Każde z tych świadczeń można rozpatrywać osobno. My patrzymy na całość relacji.
Bo jednocześnie Tomków publicznie zajmował się dokładnie tym, co dla NEUCA miało ogromne znaczenie — prawem regulującym rynek apteczny.
„Warto było walczyć”
Sprawdziliśmy zachowane felietony Tomkowa publikowane przez medium NEUCA.
Pisał o zakazie reklamy aptek. Pisał o zmianach prawa farmaceutycznego. Pisał o „Aptece dla Aptekarza”.
Po wejściu w życie tych regulacji jeden ze swoich tekstów zatytułował: „Warto było czekać, warto było walczyć”.
W programie „Miodowa15” użył jeszcze bardziej wymownego określenia: „jestem lobbystą przekonującym do dobrych rzeczy”.
Nie twierdzę, że NEUCA kupiła stanowisko Marka Tomkowa. Nie twierdzę również, że otrzymywane pieniądze decydowały o jego działaniach.
Twierdzę, że społeczeństwo miało prawo wiedzieć o tych pieniądzach i zadawać pytania o możliwy konflikt interesów.
Zwłaszcza gdy chodzi o człowieka mającego wpływ na samorząd zawodowy i o wielką firmę działającą na rynku regulowanym przez państwo.
500 tysięcy, żebym przestał pytać
NEUCA nie ograniczyła się do polemiki. Nie odpowiedziała na pytania. Nie przedstawiła dokumentów.
Poszła do sądu i zażądała ode mnie między innymi pół miliona złotych.
To jest zastraszanie.
Komunikat jest prosty: jeżeli będziesz dalej opisywał nasze interesy, licz się z procesem i konsekwencjami, które mogą zrujnować dziennikarza.
Właśnie przeciwko takim mechanizmom powstało pojęcie SLAPP, czyli strategicznych pozwów przeciwko uczestnikom debaty publicznej.
Co szczególnie interesujące, sama NEUCA przyznaje w pozwie, że po moich publikacjach pytania o pieniądze wypłacane Markowi Tomkowowi zaczęli zadawać także analitycy finansowi i akcjonariusze spółki.
A więc publikacja wywołała debatę o informacjach istotnych nie tylko dla pacjentów i farmaceutów, lecz także dla rynku.
I właśnie wtedy pojawiło się żądanie pół miliona złotych.
Nie przestanę pytać.
Bo podstawowe pytanie pozostaje bez odpowiedzi: dlaczego jeden z najważniejszych ludzi samorządu aptekarskiego otrzymywał pieniądze od wielkiej firmy farmaceutycznej, zainteresowanej zmianami prawa, o które sam publicznie walczył?
I dlaczego zamiast odpowiedzieć, NEUCA żąda od dziennikarza 500 tysięcy złotych?
Jedno trzeba korporacji z Torunia przyznać: konsekwentnie trzyma się cennika. Felieton, który jej się podoba wycenia na 500 złotych. Tekst, który się nie podoba na 500 tysięcy. Dziękuję za tak wysoką wycenę mojej pracy. Muszę jednak zmartwić dział zakupów NEUCA: w tej redakcji niczego nie da się kupić.
Jan Piński
Wszystkich którzy mają informacje o firmie NEUCA i jej praktykach, które powinny zainteresować opinie publiczną proszę o kontakt: [email protected]
Jeżeli interesują was takie śledztwa dziennikarskie możecie wesprzeć moją pracę stawiając mi kawę: https://t.co/a4jHYPjBrP
"W ciągu ośmiu ostatnich lat z mapy Polski zniknęła co piąta apteka. Liczba spadła z 13,7 tys. do 10,9 tys. Mamy więc dziś najniższy poziom liczby aptek od dwudziestu lat. Ceny leków pełnopłatnych wzrosły w latach 2019–2024 nominalnie o ok. 68 proc., wyraźnie szybciej niż inflacja". Na łamach Dobitnie rozpoczynamy cykl publikacji dotyczących rynku aptecznego, który - ostatecznie - powinien być także traktowany jako infrastruktura krytyczna kraju 👇
https://t.co/fLwn8NbxV7
@MagAptek W 2012 roku to weszła ustawa refundacyjna, która obniżyła marże i obcięła ogromne zyski @Grupa_NEUCA - film na zamówienie największej polskiej hurtowni farm. - to Neuca jest beneficjentem AdA i wraz z @NaczelnaA bronicie jej jak niepodległości
@donaldtusk@MZ_GOV_PL@k_kacperczyk
@pocwiar@smig_daniel@Grupa_NEUCA@GIF_GOV_PL Nie zmienia to faktu, że jest pan częścią sieci Neuka i jako członek ZAPPA potwierdza pan regułę że aptekarze z ZAPPA są powiązani z tą hurtownią
@MPolitowicz11 Bzdura, akurat w refundacji jest sporo darmowych leków. Rynek rośnie cena bo teraz tylko tym korporacje wyrobią zyski. Przeregulowanie generuje wyższe koszty działania - tak jak na stacji - sam koszt paliwa to mniejszość - większość to podatki
@notojaktak@Lucas_pharmacy To wszystko wina monopolu hurtowni. @Grupa_NEUCA ma monopol i steruje cenami. I tak się skończy że sprzeda się do niemieckiego Feniksa i Angela będzie sterować cenami leków nad Wisłą
Węgry mogą być ważnym punktem odniesienia dla Polski 🇭🇺➡️🇵🇱
Wprowadzony tam model rynku aptecznego — obejmujący https://t.co/TR7aJaPuWY. odpowiednik „Apteki dla Aptekarza”, ograniczenia własnościowe oraz limit liczby aptek — doprowadził do istotnych zmian strukturalnych.
Efekty?
📉 Spadek liczby aptek (ok. 200 placówek)
📉 Presja na rynek i spadek dostępności usług farmaceutycznych.
W odpowiedzi systemowej pojawiło się rozwiązanie określane jako „apteka bez farmaceuty” ⚠️ — mające utrzymać dostępność dystrybucji leków mimo niedoborów kadrowych.
To pokazuje pewien mechanizm:
nadmierne regulacje mogą prowadzić do skutków odwrotnych od zamierzonych.
➡️ Zamiast wzmacniać zawód farmaceuty — mogą ograniczać jego realną obecność w systemie.
➡️ Zamiast stabilizować rynek — mogą wymuszać rozwiązania zastępcze.
Warto zadać pytanie:
czy obecny kierunek regulacyjny w Polsce nie niesie podobnych ryzyk?
Dyskusja o przyszłości rynku aptecznego powinna uwzględniać doświadczenia innych krajów — zanim pojawią się trudne do odwrócenia konsekwencje.
Źródła filmu i screenów:
@KancelariaSejmu
https://t.co/mgjSxMiZFN
https://t.co/6Rc8vEIuC2
@donaldtusk@KosiniakKamysz@wlodekczarzasty@adamSzlapka@MaciejBerek@MZ_GOV_PL@KaKacperczyk@GIF_GOV_PL@NPietrykowski50@meysztowicz@JoannaWicha@ZanetaSliwowska@WioletaTomczak
@Szymanowska2050
@BodnarIzabela@Paslawska@bozenalisowska@PolaMatysiak@M_Jozefaciuk@PracodawcyRP